VI SA/Wa 242/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Asesor WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant Anna Mruk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi I.K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej oraz broni palnej myśliwskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego I.K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu odwołań I.K. od dwóch decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. wydanych w dniu [...] października 2006 r. którymi organ ten, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), cofnął pozwolenie na posiadanie broni palnej bojowej oraz pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej, utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy wskazał, iż I.K. przedstawiono zarzuty popełnienia przestępstw z art. 296 § 1 i 3 kk oraz art. 308 kk w związku z art. 300 § 2 i 3 kk. Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni palnej i amunicji nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy istnieje uzasadniona obawa, iż dana osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zwłaszcza wówczas gdy została ona skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko m.in. życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Ustawodawca istnienie obawy o której mowa wyżej związał nie tylko z popełnieniem przestępstwa przeciwko mieniu ale już z toczącym się postępowaniem o popełnienie takiego przestępstwa, przy czym dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy nadał charakter obligatoryjny. Rodzaj popełnionych przez I.K. czynów, pozwala sformułować wniosek, iż z mocy ustawy w jego przypadku obawy użycia broni sprzecznie z interesem porządku i bezpieczeństwa publicznego są w pełni zasadne. Od posiadaczy broni oczekuje się przestrzegania porządku prawnego albowiem prawo do posiadania broni jest prawem szczególnym a dostęp do niego podlega ścisłej reglamentacji, wymagającej spełnienia określonych kryteriów. Prognoza, iż sąd przychyli się do wniosku o umorzenie postępowania karnego nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy a decyzje cofające pozwolenie na broń w żaden sposób nie naruszają zasady domniemania niewinności- są jedynie administracyjnoprawnym skutkiem zachowania strony. Powołanie się strony na na jej pozycję społeczną jak również opinię w miejscu zamieszkania i w kole łowieckim czy też wniosek o przesłuchanie osób mogących złożyć wyjaśnienia odnośnie praworządnego postępowania nie ma znaczenia dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie organu administracji w sprawie nie ma zastosowania art. 97 § 1 pkt 4 kpa albowiem nie występuje w niej zagadnienie wstępne o którym w w/w przepisie mowa. W obszernej skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I.K., zwany dalej skarżącym, wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji oraz decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], zasądzenie kosztów postępowania oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji poprzez błędną jego interpretacje i przyjęcie że zachodzą przesłanki określone w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 w/w ustawy oraz art. 15 ust. 1 pkt 6 poprzez błędną interpretacje i przyjęcie, iż zachodzą w stosunku do jego osoby okoliczności określone w tym przepisie. Nadto zarzucił także naruszenie przepisów prawa procesowego w szczególności art. 75 § 1 kpa poprzez niedopuszczenie jako dowodu w postępowaniu wszystkiego, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, art. 78 § 1 kpa poprzez nieuwzględnienie żądania przeprowadzenia dowodu a także art. 7 kpa poprzez nie podjęcie wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W uzasadnieniu skargi wskazał m.in., iż postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. Prokuratura Okręgowa umorzyła w stosunku do niego postępowanie z art. 296 § 1 i 3 kk albowiem zarzucane czyny nie zawierały znamion czynu zabronionego. Postanowieniem tym dysponował organ odwoławczy w momencie podejmowania rozstrzygnięcia. Również w zakresie przestępstw z art. 300 § 2 i 3 i art. 302 kk postępowanie zostało umorzone w dniu [...] grudnia 2006 r. Podniósł także, iż jest osobą publiczną, prezesem zarządu spółki publicznej, zasiada w wielu radach nadzorczych w tym także w radzie nadzorczej spółki publicznej. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153 z 2002 r. poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji nie zaś według kryteriów słusznościowych. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1270 ze zm. dalej zwaną p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna. Podstawę materialnoprawną w niniejszej sprawie stanowi przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Natomiast stosownie do treści art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Powzięcie "uzasadnionej obawy" musi być poprzedzone należycie przeprowadzonym postępowaniem, w toku którego w sposób niebudzący wątpliwości zostanie ustalone, iż skarżący należy do osób, których zachowanie budzi uzasadnione obawy, że mogą broni użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W ocenie Sądu postępowanie takie w rozpatrywanej sprawie nie zostało przeprowadzone. Wskazać należy, iż naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 kpa. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego. Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy, a więc podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego i następnie go rozpatrzyć. Obowiązkiem organu jest także decyzję uzasadnić. Uzasadnienie decyzji stanowi jej integralną część i winno odpowiadać wymogom przewidzianym art. 107 § 3 kpa. W niniejszej sprawie podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni było toczące się przeciwko niemu postępowania karne o popełnienie przestępstw z art. 296 § 1 i 3 kk oraz art. 308 kk. Jednakże postępowanie dotyczące popełnienia czynu z art. 296 § 1 i 3 kk zostało umorzone z powodu braku znamion czynu zabronionego jeszcze przed podjęciem rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy. W tym zakresie organ odwoławczy nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego i oparł swoje rozważania na ustaleniach organu I instancji. Wskazać należy, iż zgodnie z zasada wyrażoną w art. 15 kpa postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu danej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu I instancji. Rozstrzygnięcie winno być poprzedzone przeprowadzeniem postępowania umożliwiającego osiągniecie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone. Do rozważenia pozostaje uzasadniona obawa, że posiadający pozwolenie może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W takim przypadku organ powinien należycie przeprowadzić postępowanie i w sposób nie budzący żadnych wątpliwości ustalić, iż skarżący należy do osób których zachowanie budzi uzasadnione obawy. Co więcej, organ winien wyszczególnić jakie konkretnie okoliczności na to wskazują. Tymczasem w niniejszej sprawie, organ administracji, uzasadniając decyzję ograniczył się do ogólnikowego i lakonicznego stwierdzenia, że w stosunku do skarżącego dowody ujawnione w toku postępowania uzasadniają twierdzenie o istnieniu uzasadnionej obawy użycia przez stronę broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ nie wykazał na podstawie jakich to przesłanek upatruje związek z tymi obawami, naruszając tym samym art. 80 i art. 107 § 3 kpa., albowiem powoływanie się na fakt toczącego się postępowania karnego, sam w sobie taką argumentacją nie jest. Braki w tym zakresie winny być przez organ orzekający z własnej inicjatywy uzupełnione, zgodnie z przepisami art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji oceny okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów prawa procesowego. Brak ustosunkowania się w decyzji do argumentów skarżącego pozbawia Sąd możliwości dokonania prawidłowej kontroli rozstrzygnięcia organu administracji. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy, narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji. Dopiero analiza i ocena całego materiału dowodowego pozwolą organowi na podjęcie decyzji realizującej przesłankę wskazaną w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Kolejnym naruszeniem, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, było naruszenie przez organ przepisów rozdziału 6 działu II k.p.a. przy rozpatrywaniu wniosku strony, złożonego wraz z odwołaniem od decyzji organu I instancji, o zawieszenie postępowania. Pomijając bowiem nawet okoliczność, iż, jak późniejszy bieg wypadków to wykazał, zawieszenie postępowania w rozpatrywanej sprawie byłoby ze wszech miar celowe, to zgodnie z art. 101 § 1 i § 3 kpa wniosek o zawieszenie postępowania powinien być załatwiony w toku tego postępowania w drodze odrębnego postanowienia, na które służy zażalenie do organu wyższego stopnia z ew. późniejszą skargą do WSA. W rozpatrywanej sprawie Komendant Główny Policji z naruszeniem powołanych przepisów kpa do wniosku strony o zawieszenie postępowania odniósł się w uzasadnieniu decyzji. W ten sposób strona została pozbawiona możliwości zweryfikowania stanowiska organów w tej kwestii, zanim zapadło merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie. Mając powyższe względy na uwadze uznać należy, że zaskarżone decyzje zapadły z naruszeniem prawa procesowego, gdyż organy nie wyjaśniły sprawy w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 kpa, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji powinien odnieść się do wszystkich okoliczności faktycznych i całego materiału dowodowego, który zgromadzi w sprawie, by następnie na jego podstawie podjąć decyzję administracyjną prawidłowo uzasadnioną o przekonywującej treści. Reasumując powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. Na zasadzie art. 152 tej ustawy Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonych decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach Sąd postanowił na podstawie art. 200 p.p.s.a.