VI SA/Wa 2435/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant ref. staż. Agata Próchniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2014 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej oddala skargę VI SA/Wa 2435/13 UZASADNIENIE Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2013 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3000 zł. na M. K. (dalej: strona, skarżący) Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drodze krajowej wymienionej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r., Nr 80, poz. 433), bez uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym wniosła o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. Strona wskazała, że brak było odpowiedniej informacji, że w przypadku przejazdu zespołem pojazdów o dmc powyżej 3,5 t kierujący zobowiązany jest taką opłatę uiścić. Strona zwróciła uwagę, iż dmc każdego z osobna pojazdów tj. pojazdu marki M. o nr rej. [...] i przyczepy marki K. o nr rej, [...] nie przekracza 3,5 t. Ponadto strona zaznaczyła, że w przepisie art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o drogach publicznych, zgodnie z którym korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej, przy braku użycia sformułowania "łącznej" masie całkowitej powyżej 3,5 t oznacza, że określona w tym przepisie całkowita masa dotyczy wyłącznie przyczepy lub naczepy, a bez znaczenia jest masa całkowita zespołu pojazdów. Jak wynika z ustaleń organu przytoczonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w dniu [...] kwietnia 2013 r. kierowca M. K. prowadząc pojazd marki M. o nr rej. [...] wraz z przyczepą marki K. o nr rej. [...] wjechał i poruszał się odcinkiem autostrady [...] pomiędzy węzłem K., a węzłem M. w kierunku miasta W. Dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 3,5 t. W toku kontroli ustalono, że zatrzymany pojazd nie był wyposażony w urządzenie służące do poboru opłat elektronicznych, zaś za przejazd na kontrolowanym odcinku drogi nie uiszczono opłaty elektronicznej. Organ ponownie rozpoznając sprawę wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 udp, korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.), za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Zdaniem organu z przepisu art. 13 ust. 1 pkt 3 udp wynika, że obowiązek uiszczania opłaty elektronicznej dotyczy pojazdów samochodowych w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej (dmc) powyżej 3,5 tony. Przy określaniu dmc zespołu pojazdów sumuje się dmc pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy. Z dowodów rejestracyjnych kontrolowanego zespołu pojazdów wynikało, że dmc zespołu pojazdów przekraczało 3,5 t. Należy podkreślić, iż podstawą do stwierdzenia obowiązku uiszczania opłaty elektronicznej nie jest masa własna pojazdu (zespołu pojazdów), lecz dopuszczalna masa całkowita. Skarżący, pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r,. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wyżej opisaną decyzję i zarzucając: rażące naruszenie prawa materialnego, a w szczególności naruszenie art. 13 ust. 1 pkt 3) ustawy o drogach krajowych poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegającą na stwierdzeniu, iż po stronie skarżącego wystąpił obowiązek uiszczenia opłaty z uwagi na przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów, wniósł o : 1. uchylenie w całości zaskarżonych decyzji administracyjnych: a) wydanej w I instancji przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego w [...] ([...]) z dnia [...] kwietnia 2013 r., b) wydanej w II instancji przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r., doręczonej w dniu [...] lipca 2013 r., 2. umorzenie postępowania w niniejszej sprawie. względnie o: 3. uchylenie w całości w/w decyzji organów administracji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, 4. obciążenie kosztami niniejszego postępowania Skarbu Państwa reprezentowanego przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że nałożona na niego kara za przejazd w dniu [...] kwietnia 2013 r. drogą krajową pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy o drogach publicznych w wysokości 3.000 zł jest nieuzasadniona. Zdaniem skarżącego zgodnie z literalną wykładnią art. 13 ust. 1 pkt 3) ustawy o drogach krajowych za przejazd drogą krajową zespołu pojazdów składającego się 1) z pojazdu osobowego, oraz 2) przyczepy i naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, kierujący zobowiązani są ponieść opłatę. Brak użycia przez ustawodawcę sformułowania o dopuszczalnej "łącznej" masie całkowitej powyżej 3,5 tony oznacza, iż określona w tym przepisie masa całkowita powyżej 3,5 tony dotyczy wyłącznie przyczepy lub naczepy, bez znaczenia natomiast pozostaje masa całkowita zespołu pojazdu, bowiem gdyby ta przekraczała 3,5 tony kierujący zobowiązany byłby do uiszczenia opłaty za przejazd z innej podstawy. W niniejszym przypadku maksymalna masa całkowita ciągniętej przyczepy ciężarowej nie przekraczała dopuszczalnych 3,5 tony (posiadała maksymalną masę całkowitą wynoszącą 2,6 t.), stąd brak było podstaw do zastosowania kary pieniężnej nałożonej ww decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Skarżący zaznaczył, że ustawodawca konstruując powyższą definicję użył funktora koniunkcji, którego odpowiednikiem w mowie potocznej jest spójnik "i" czy "oraz". Sformułowania te traktowane są jako łącznik międzyzdaniowy mający za zadanie stwierdzenie, że oba wymienione zdania uważamy za prawdziwe. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując poglądy prawne zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t Dz. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają w pierwszej instancji wojewódzkie sądy administracyjne ( art. 3 § 1 ww. ustawy). Rozpoznając sprawę w światle powołanych kryteriów uznać należy, że skarga jest niezasadna. Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest kara pieniężna za przejazd pojazdem bez uiszczenia opłaty elektronicznej. W przedmiotowej sprawie skarżący nie miał w pojeździe zainstalowanego urządzenia ViaBox umożliwiającego naliczanie opłat elektronicznych. Zespół pojazdów, którym poruszał się skarżący, składał się z samochodu i przyczepy o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t. Pojazd silnikowy skarżącego to M. o nr rej. [...] o dopuszczalnej masie całkowitej 3.250kg i przyczepa marki K. o nr rej [...] o dopuszczalnej masie całkowitej 2.600kg. Z zestawienia powyższego wynika, że dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów została przekroczona. W ocenie Sądu skarżący niezasadnie podnosi, że dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów nie została przekroczona, powołując się na błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa. Z treści przepisu art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. bezspornie wynika dla korzystających z dróg publicznych obowiązek ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej (opłaty elektronicznej). Opłata ta, w myśl art. 13k ust. 1 u.d.p. jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6, tj. w rozporządzeniu Rady Ministrów dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokość stawek opłaty elektronicznej. Dane o dopuszczalnej masie całkowitej wynikały wprost z dowodów rejestracyjnych obu pojazdów i dane te służą ustaleniu masy całkowitej zespołu pojazdów. Zgodnie z art. 13k ust. 1 u.d.p. organ kontrolny wymierza karę pieniężną w wysokości 3000 zł. jeżeli za przejazd pojazdem lub zestawem pojazdów przekraczającym 3,5 t dopuszczalnej masy całkowitej nie została uiszczona opłata z powodu braku urządzenia naliczającego tą opłatę viaBox. Nie znajdując podstaw do stwierdzenia, by organ administracji naruszył przepisy prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.