VI SA/Wa 246/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2015 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu wstępnego na aplikację radcowską p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu K. W. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. K. W. (dalej też jako skarżący) wniósł w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z podanych przez skarżącego w formularzu informacji wynika, iż skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, przy czym wskazał, że jedynym jego dochodem jest zasiłek dla osób bezrobotnych w kwocie 711 złotych. Skarżący wśród koniecznych miesięcznych wydatków wymienił między innymi czynsz za mieszkanie w kwocie 331 złotych, rachunki za energię (ostatnia faktura 133 złote), jak również alimenty w kwocie 450 złotych. Wysokość wierzytelności, na które składa się kredyt hipoteczny oraz kredyty gotówkowe, skarżący oszacował na kwotę 135 441 złotych. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie: a. wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy (w przypadku, jeśli takie rachunki posiada, jeżeli skarżący nie posiada rachunków bankowych, zobowiązano skarżącego do złożenia stosownego oświadczenia), b. dokumentu potwierdzającego, że aktualnie skarżący posiada status osoby bezrobotnej – np. zaświadczenie z właściwego Powiatowego Urzędu Pracy o zarejestrowaniu w ewidencji osób bezrobotnych, c. dokumentów wskazujących na wysokość miesięcznych rat spłacanych kredytów i pożyczek wymienionych w Rubryce 7.2.3. (przykładowo wyciąg z rachunku bankowego obejmujący przelew środków z tytułu spłaty kredytu). d. dokumentu potwierdzającego podaną przez skarżącego wysokość płaconych przez skarżącego alimentów. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 12 kwietnia 2016 roku, przy czym skarżący do chwili obecnej żądanych dokumentów nie przedstawił, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jego sytuacji majątkowej. Zgodnie z art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, mianowicie skarżący został wezwany do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczynił. Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270, dalej też jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319). Biorąc pod uwagę fakt, iż skarżący nie przesłał na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową, brak było możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji fakt niedopełnienia obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (tak też wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt I OZ 895/09). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.