VI SA/Wa 2465/16

WyrokWSA w Warszawie2017-05-12

Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wprowadzenie do obrotu artykułów rolno-spożywczych o nazwach "masło", "ser żółty", "ser topiony" zamiast faktycznie użytych produktów "tłuszcz roślinny do smarowania M.", "produkt seropodobny [...]", "produkt seropodobny topiony [...]" stanowi zafałszowanie w rozumieniu ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, a brak informacji o alergenach w galarecie wieprzowej stanowi naruszenie przepisów o jakości handlowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wprowadzenie do obrotu produktów pod fałszywymi nazwami "masło", "ser żółty", "ser topiony", podczas gdy faktycznie użyto produktów seropodobnych i tłuszczu roślinnego, stanowi zafałszowanie w rozumieniu ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Brak informacji o alergenach w galarecie wieprzowej również stanowi naruszenie przepisów. Sąd podkreślił, że ustawa nakłada obowiązek wymierzenia kary pieniężnej w takich przypadkach, a odstąpienie od jej wymierzenia lub miarkowanie jej wysokości nie jest automatyczne i zależy od przesłanek określonych w ustawie, które w tej sprawie nie zostały spełnione. Zafałszowanie produktu i naruszenie interesów konsumentów jest obiektywne i nie wymaga udowodnienia zamiaru wprowadzenia w błąd.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę A. Sp. z o.o. na decyzję Prezesa UOKiK, która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej o nałożeniu na spółkę dwóch kar pieniężnych. Pierwsza kara, w wysokości 24 548,86 zł, została nałożona za wprowadzenie do obrotu trzech partii zafałszowanych artykułów rolno-spożywczych (masło, ser żółty, ser topiony), a druga, w wysokości 500 zł, za wprowadzenie do obrotu jednej partii artykułu nieodpowiadającego jakości handlowej (galaretka wieprzowa z niewłaściwie oznakowanymi alergenami). Spółka kwestionowała zasadność i wysokość kar, argumentując m.in. brakiem zamiaru wprowadzenia w błąd i możliwością odstąpienia od wymierzenia kary.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2017 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu zafałszowanego artykułu rolno-spożywczego oraz nieodpowiadającego jakości handlowej artykułu rolno-spożywczego oddala skargę Sygn. akt: VI SA/Wa 2465/16 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] września 2016 r. utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] lipca 2016 r. w przedmiocie wymierzenia na przedziębiorcę – A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: skarżąca) dwóch kar pieniężnych, tj. I. kary pieniężnej w wysokości 24 548,86 zł (słownie: dwadzieścia cztery tysiące pięćset czterdzieści osiem złotych 86/100), na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1604), z tytułu wprowadzenia do obrotu trzech partii artykułów rolno-spożywczych o łącznej wartości 199,51 zł zafałszowanych; II. kary pieniężnej w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych 00/100), na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ww. ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych, z tytułu wprowadzenia do obrotu jednej partii artykułu rolno- spożywczego o łącznej wartości 55,04 zł nieodpowiadającego jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej. Do wydania powyższych deczji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniach od [...] do [...] kwietnia 2016 r. inspektorzy reprezentujący [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej we [...], zwanego dalej przeprowadzili kontrolę działalności przedsiębiorcy A. Sp. z o.o. z siedzibą w K., zwanego dalej również "skarżącą", w zakresie prawidłowości świadczenia usług cateringowych w kuchni na terenie fabryki [...] przy ul. [...] w [...]. W toku kontroli ustalono, że w kontrolowanej placówce w ramach cateringu przygotowywane były całodzienne posiłki dla pacjentów szpitala przy ul. [...] w . należącego do B. Sp. z o.o. Kierowniczka kuchni w kontrolowanej placówce okazała inspektorom jadłospis dekadowy za okres od 11 do 20 kwietnia 2016 r., jadłospis dekadowy za okres od 21 do 30 kwietnia 2016 r. oraz szczegółowe receptury posiłków planowanych do przygotowania w dniu 20 i 21 kwietnia 2016 r. W ww. jadłospisach dekadowych podane były nazwy i gramatury posiłków zaplanowanych na pierwsze i drugie śniadanie, obiad, podwieczorek oraz kolację, z podziałem na posiłki dla pacjentów z dietą podstawową, dietą łatwostrawną i dietą cukrzycową oraz posiłki na oddział dziecięcy. Kierowniczka kuchni wyjaśniła, że jadłospisy dekadowe i receptury potraw otrzymuje mailem z centrali spółki skarżącej, następnie jadłospisy dekadowe przekazuje do szpitala, a receptur)' posiłków sporządzane są wyłącznie na potrzeby własne kuchni. Porównując informacje zawarte w jadłospisie oraz w recepturze ustalono, że w jadłospisie na kolację 20 kwietnia 2016 r., dla wszystkich diet oraz na oddział dziecięcy, zadeklarowano "masło", podczas gdy w recepturze, dla wszystkich diet oraz na oddział dziecięcy, przewidziano do wydania produkt o nazwie "Marg. D.". Ustalono, że na stanie kuchni nie było ani masła, ani "margaryny D.". Znajdował się natomiast: - artykuł rolno-spożywczy o nazwie "tłuszcz roślinny do smarowania 20% M." w ilości 20 opakowań jednostkowych a 1 kg, zakupiony w [...],[...],[...], figurujący na fakturze VAT nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. jako "margaryna M. 1 kg", - artykuł rolno-spożywczy o nazwie "masło śmietankowe o zawartości trzech czwartych tłuszczu", w ilości 19 opakowań jednostkowych a 200 g, zakupiony w [...],[...].,[...],[...], figurujący na fakturze VAT nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. jako "masło śmietankowe 200 g". Kierowniczka kuchni wyjaśniła, że dla pacjentów z dietą podstawową, łatwostrawną i cukrzycową, zamiast deklarowanego w jadłospisie masła, wydawany jest "tłuszcz roślinny do smarowania M.", a dla pacjentów leczonych na oddziale dziecięcym, pomimo receptury, wydawane jest "masło śmietankowe". Kierowniczka wskazała, że w okresie ostatniej dekady, tj. od 11 do 20 kwietnia, zamiast deklarowanego w jadłospisie masła, wydała dla pacjentów z dietą podstawową, łatwostrawną i cukrzycową łącznie 1541 porcji a 15 g ww. "tłuszczu roślinnego do smarowania M." o łącznej wartości 77,05 zł. Ponadto kierowniczka kuchni wyjaśniła, że nie wie, dlaczego w jadłospisie dekadowym figuruje masło, zamiast wydawanej faktycznie dla pacjentów z dietą podstawową, łatwostrawną i cukrzycową margaryny i że jest to jakiś błąd ze strony centrali Spółki .. W wyniku dalszej oceny rzetelności oznakowania posiłków ustalono, że w okazanych jadłospisach dekadowych na okres od 11 do 20 kwietnia 2016 r. i na okres od 21 do 30 kwietnia 2016 r. deklarowano "ser żółty" i "ser topiony". Kierowniczka kuchni nie przedstawiła jakiegokolwiek dowodu zakupu sera żółtego i sera topionego. Na stanie kuchni nie było ww. artykułów. Znajdował się natomiast: - artykuł rolno-spożywczy o nazwie "produkt seropodobny [...]", w ilości 7,534 kg, oznaczony nazwą producenta "[...],[...], ul. [...],[...]", zakupiony w [...],[...],[...],[...], figurujący na fakturach nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. i nr [...] z [...] kwietnia 2016 r. jako "[...]"; - artykuł rolno-spożywczy o nazwie "produkt seropodobny topiony [...]", w ilości 52 opakowań jednostkowych a 100 g, oznaczony nazwą producenta "[...] Sp. z o.o., ul. [...],[...]", zakupiony w [...],[...].,[...],[...], figurujący na fakturze nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. jako "ser top. kostka lactima 100 g". Kierowniczka kuchni wyjaśniła, że w okresie ostatniej dekady, tj. od 11 do 20 kwietnia 2016 r., zamiast deklarowanego w jadłospisie dekadowym sera żółtego wydała w dniu 15 kwietnia 2016 r. 91 porcji a 20 g "produktu seropodobnego [...]" o łącznej wartości 22,75 zł, a zamiast deklarowanego w jadłospisie serka topionego wydała łącznie 169 porcji a 50 g "produktu seropodobnego topionego kremowego [...]" o łącznej wartości 99,71 zł. Ponadto w toku kontroli ustalono, że w przekazywanych do szpitala jadłospisach dekadowych nie było informacji o składnikach alergennych występujących w posiłkach. Informacje te znajdowały się wyłącznie w ww. recepturach sporządzanych na wewnętrzne potrzeby kuchni. Porównano informacje o alergenach podane w recepturze posiłków wydanych w dniu 20 kwietnia 2016 r. na obiad (zupa wiejska, makaron z sosem bolońskim, surówka z marchwi, kompot), podwieczorek dla pacjentów z dietą cukrzycową (kanapka z wędliną) i kolację i (galareta wieprzowa, masło, chleb, herbata), z etykietami dołączonymi przez producentów do | surowców wykorzystywanych do produkcji dań i produktu gotowego (galaretka wieprzowa) | stwierdzając, że w wydanym pacjentom na kolację artykule rolno-spożywczym o nazwie | "galaretka wieprzowa", wyprodukowanym przez firmę [...] Sp. J. z siedzibą w j J., obecne były składniki alergenne, których nie wymieniono w recepturze, tj. izolai j białka sojowego, błonnik pszenny, ekstrakty drożdżowe (laktoza), ekstrakty i aromaty ; przypraw (laktoza), hydrolizat białka sojowego. [...] WIIH stwierdził, że powyższe naruszało przepisy art. 8 ust. 6 w związku z art. 44 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektywy Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. U. UE L 304 z 22.11.2011 r., s. 18, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 1169/2017". Przebieg kontroli udokumentowano w protokole kontroli z dnia [...] kwietnia 2016 r. wraz z załącznikami. Pismem z [...] czerwca 2016 r. [...] WIIH poinformował skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia kar pieniężnych określonych w art. 40a ust. 1 pkt 4 i 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1604), zwanej dalej: "ustawą o jakości handlowej", z tytułu wprowadzenia do obrotu trzech partii artykułów rolno-spożywczych zafałszowanych w rozumieniu art. 3 pkt 10 lit. b tej ustawy, z uwagi na podanie w oznakowaniu (tj. w jadłospisie dekadowym) niezgodnych z prawdą nazw "masło", "ser żółty", "ser topiony" i wprowadzenie konsumentów w błąd, wbrew zakazowi ustalonemu w art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia 1169/2011 oraz z tytułu wprowadzenia do obrotu jednej partii galaretki wieprzowej nieodpowiadającej jakości handlowej określonej w przepisach art. 8 ust. 6 w związku z art. 44 ust. 1 lit. a rozporządzenia 1169/2011 - z uwagi na niepodanie w jadłospisach dekadowych i recepturach informacji o obecnych w niej alergenach. Strona skarżąca została poinformowana o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w tym postępowaniu, z czego nie skorzystała. W piśmie z [...] lipca 2016 r., na wezwanie [...] WIIH, skarżąca przekazała informację o wysokości przychodów i obrotów w ostatnim roku rozliczeniowym. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. organ I instancji wymierzył skarżącej wyżej opisane kary pieniężne. Pismem z [...] sierpnia 2016 r., skarżąca złożyła odwołanie do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wnosząc o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania w oparciu o regulację odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej przewidzianej w art. 40a ust. 5c ustawy o jakości handlowej, względnie orzeczenie co do istoty sprawy tj. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w wymiarze 1 000 zł na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 4 ww. ustawy, ewentualnie - przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Strona wniosła o rozpoznanie odwołania po przeprowadzeniu rozprawy. W uzasadnieniu do odwołania skarżąca wskazała, że nie kwestionuje ustaleń faktycznych dokonanych przez organ pierwszej instancji, a jedynie fakt wymierzenia kary pieniężnej oraz jej wysokość (pkt 1 odwołania). Zdaniem skarżącej, [...] WIIH po stwierdzeniu naruszenia powinien pouczyć ją o tym fakcie, a następnie odstąpić od wymierzenia kary pieniężnej opierając się na regulacji art. 40a ust. 5c ustawy o jakości handlowej (pkt 2 odwołania). Strona skarżąca podniosła w odwołaniu, że organ pierwszej instancji, realizując fundamentalne wartości określone w art. 6, art. 8, art. 11 i art. 13 Kpa, osiągnąłby cele ustawy o jakości handlowej bez konieczności sięgania po instrument kary pieniężnej (pkt 3 i 8 odwołania). Odnosząc się do przypisanego jej czynu wprowadzenia do obrotu zafałszowanego artykułu rolno-spożywczego, skarżąca podniosła w odwołaniu (pkt 4, 5, 6 tamże), że jej pracownicy nie mieli zamiaru wprowadzać nikogo w błąd i nie wiedzieli, że posłużenie się określeniem "ser żółty" zamiast "produkt seropodobny" może nieść za sobą tak poważne konsekwencje, a w związku z tym, zdaniem strony, nie zostało dokonane zafałszowanie w rozumieniu art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej. Skarżąca zwróciła w odwołaniu uwagę, że umowa ze szpitalem nie wykluczała stosowania produktów seropodobnych. Ponadto, skarżąca nie zgodziła się z organem pierwszej instancji, że pacjenci szpitala mogli zostać wprowadzeni w błąd w niniejszej sprawie, skoro nie mieli w ogóle możliwości wyboru posiłków. W odwołaniu skarżąca wskazała również na okoliczność, że nie była karana w przeszłości, zaś fakty, które stały się przyczyną nałożenia kary to przykład tzw. wypadku przy pracy (pkt 7 odwołania) oraz na to, że uchybienia dotyczyły obiektu, który z powodu wymierzonej kary pieniężnej może zostać zamknięty (pkt 9 odwołania). Ponadto skarżąca przedstawiła wykonane we własnym zakresie zestawienie kar pieniężnych wymierzonych na podstawie art. 40a ustawy o jakości handlowej przez [...] Wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej we [...], wywodząc z tego przykładu, że wymierzona jej kara pieniężna była zbyt wysoka (pkt 10 odwołania). Pismem z [...] sierpnia 2016 r., Prezes UOKiK poinformował skarżącą o uprawnieniach przysługujących z mocy art. 10 k.p.a. Postanowieniem z [...] września 2016 r., Prezes UOKiK odmówił wyznaczenia rozprawy, o której przeprowadzenie skarżąca wniosła w odwołaniu. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Prezes UOKiK w dniu [...] września 2016 r. wydał decyzję, na mocy której utrzymał w mocy decyzję [...] WIJH. W uzasadnieniu organ drugiej instancji stwierdził, że trzy partie produktów objęte punktem pierwszym decyzji pierwszej instancji - tj. "ser żółty", "ser topiony" i "masło" (według oznakowania u jadłospisie dekadowym) - bez wątpienia spełniały definicję artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego określoną w art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej, ponieważ nie były one przetworami mlecznymi oraz były niezgodne z przepisami określonymi w załączniku VII do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007 (Dz. U. UE L 347 z 20.12.2013 s. 671 z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem 1308/2013", zawartymi w części III pkt 2, 5, 6 oraz w części VII pkt 1, a także w dodatku II. Spółka A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. złożyła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, a w szczególności: art. 3 pkt 10, art. 40a ust. 1 pkt 4, ust. 5, ust. 5c ustawy o jakości handlowej, art. 17 ust. 2 in fine rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. L UE 31 z 01.02.2002, s. 1 z późn. zm.), zwanego dalej ",rozporządzeniem 178/2002", w związku z art. 138 k.p.a. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi, uchylenie decyzji Prezesa UOKiK i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. daniem strony, [...] WIIH po stwierdzeniu naruszenia powinien pouczyć o tym fakcie stronę, a następnie odstąpić od wymierzenia kary pieniężnej opierając się na regulacji art. 40a ust. 5c ustawy o jakości handlowej . Strona podniosła, że realizując fundamentalne wartości określone w art. 6, art. 8, art. 11 i art. 13 k.p.a, organ pierwszej instancji osiągnąłby cele ustawy o jakości handlowej bez konieczności sięgania po instrument kary pieniężnej. Odnosząc się do przypisanego jej czynu wprowadzenia do obrotu zafałszowanego artykułu rolno-spożywczego, strona podniosła, że jej pracownicy nie mieli zamiaru wprowadzać nikogo w błąd i nie wiedzieli, że posłużenie się określeniem "ser żółty" zamiast "produkt seropodobny" może nieść za sobą tak poważne konsekwencje, a w związku z tym, zdaniem strony, nie zostało dokonane zafałszowanie w rozumieniu art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej. Ponadto, strona nie zgodziła się z organem pierwszej instancji, że pacjenci szpitala mogli zostać wprowadzeni w błąd w niniejszej sprawie, skoro nie mieli w ogóle możliwości wyboru posiłków. W odwołaniu strona wskazała również na okoliczność, że nie była karana w przeszłości, zaś fakty, które stały się przyczyną nałożenia kary to przykład tzw. wypadku przy pracy oraz na to, że uchybienia dotyczyły nierentownego obiektu, który z powodu wymierzonej kary pieniężnej może zostać zamknięty. Ponadto strona przedstawiła zestawienie kar pieniężnych wymierzonych na podstawie art. 40a ustawy o jakości handlowej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej we [...], wywodząc z tego przykładu, że wymierzona jej kara pieniężna była zbyt wysoka. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. -- Dz. U. z 2016 poz.718 ze zm.). Oceniając zaskarżoną decyzję wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że nie narusza ona prawa. Przedmiotem skargi jest Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, utrzymująca w mocy decyzję [...] WIIH, który wymierzył przedsiębiorcy A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. dwie kary pieniężne – karę w wysokości 24 548,86 zł z tytułu wprowadzenia do obrotu trzech partii artykułów rolno – spożywczych zafałszowanych oraz w wysokości 500 zł z tytułu wprowadzenia do obrotu jednej partii artykułu rolno-spożywczego nieodpowiadającego jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej. Powyższe kary pieniężne zostały wymierzone wobec skarżącej na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o jakości handlowej. Należy na wstępie zaznaczyć, iż skarżąca w treści złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi podniosła zarzuty jedynie w stosunku do tej części decyzji, która dotyczy kary pieniężnej wymierzonej na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej, tj. z tytułu wprowadzenia do obrotu trzech zafałszowanych partii artykułów rolno-spożywczych. W powyższej kwestii skarżąca wskazała, iż w jej ocenie należało odstąpić od wymierzenia kary pieniężnej na zasadzie art. 40a ust. 5c ustawy o jakości handlowej, ewentualnie wymierzyć karę pieniężną w minimalnej wysokości, jaką przewiduje przepis art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy, tj. 1 000 zł. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym w kontrolowanej sprawie brak było okoliczności uprawniających organy do odstąpienia od wymierzenia kar pieniężnych określonych w art. 40a ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o jakości handlowej. W szczególności nie można uznać za zasadne twierdzenia skarżącej, aby wprowadzenie przez nią do obrotu artykułów rolno-spożywczych zafałszowanych nastąiło przy niskim stopniu szkodliwości oraz niewielkim zakresie naruszenia, co zgodnie z art. 40a ust. 5c ustawy o jakości uprawniałoby organ do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. Nie można też zasadnie twierdzić, by ustalony w sprawie stan faktyczny wskazywał na możliwość wymierzenia kary pieniężnej w najniższej możliwej wysokości. Okoliczność, na którą powołała się skarżąca zarówno w skardze do WSA, jak i w odwołaniu do Prezesa UOKiK, że przedmiotowa nieprawidłowość zaistniała w wyniku błędu personelu, nie może być brana pod uwagę przy miarkowaniu wysokości kary pieniężnej. W myśl art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej przy wymierzaniu kary pieniężnej uwzględnia się bowiemwyłącznie wskazane w tym przepisie przesłanki, mianowicie - stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno-spożywczych. Nie zasługiwały także na uwzględnienie argumenty skargi, że organ pierwszej instancji osiągnąłby cele ustawy o jakości handlowej bez konieczności sięgania po instrument kary pieniężnej, co prawidłowo wywiódł organ. Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych w art. 40a ust. 1 pkt 3 i 4 obligowała organ I instancji do wymierzenia kar pieniężnych w niniejszej sprawie, ponieważ "kto wprowadza do obrotu" artykuły rolno-spożywcze nieodpowiadając jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej/zafałszowane, "podlega karze pieniężnej". Powyższy przepis stanowi normę związaną, co oznacza, iż jej zastosowanie jest zdeterminowane ustaleniem popełnienia czynu podlegającego karze pieniężnej - w rozpatrywanym przypadku było to ustalenie wprowadzenia do obrotu trzech partii artykułów rolno-spożywczych zafałszowanych i jednej partii artykułu nieodpowiadającego jakości handlowej. Tak więc, wbrew zarzutom formułowanym w skardze, wymierzenie w niniejszej sprawie kary pieniężnej na podstawie przepisów art. 40a ust. 1 pkt 3 i 4 w związku z ust. 5 ustawy o jakości handlowej, pozostawało w zgodzie z art. 6 k.p.a. (organy działają na podstawie przepisów prawa) i art. 8, 11 (organy prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy). Nie był też zasadny zarzut skarżącej, iż organy administracyjne nie zastosowały przepisu art. 13 k.p.a. i nie załatwiły sprawy w drodze ugody administracyjnej. W rozpatrywanej sprawie zastosowanie miały przepisy ustawy o jakości handlowej, w szczególności art. 40a ust. 1 pkt 3 i 4, które nie przewidują żadnego rodzaju ugody w przypadku naruszenia przepisów o jakości handlowej. Nadto należy zaznaczyć, iż ugoda administracyjna w rozumieniu ww. przepisu mogłaby mieć zastosowanie wyłącznie w sytuacji występowania w sprawie stron o spornych interesach, co w kontrolowanym postępowaniu nie miało miejsca. W odniesieniu do kolejnego zarzutu skarżącej, należy zauważyć, iż ustawa o jakości handlowej nie przewiduje też instytucji stosowania "pouczenia" zamiast kary pieniężnej w przypadku stwierdzenia wprowadzenia do obrotu zafałszowanego artykułu rolno-spożywczego. Organ kontroli w sposób nakazany prawem wypełnił obowiązek ustalenia stanu faktycznego i poinformowania kontrolowanej spółki o stwierdzonych naruszeniach prawa, a następnie wymierzył kary pieniężne na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o jakości handlowej. Zdaniem Sądu, nie zasługuje na aprobatę pogląd skarżącej, że pojęcie artykułu rolno- spożywczego zafałszowanego, zdefiniowane w art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej, wymaga wykazania przez organ istnienia zamiaru bezpośredniego wprowadzenia konsumentów w błąd. Zgodnie z ww. przepisem, artykuł rolno-spożywczy zafałszowany oznacza produkt, którego skład jest niezgodny z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych, albo produkt, w którym zostały wprowadzone zmiany, w tym zmiany dotyczące oznakowania, mające na celu ukrycie jego rzeczywistego składu lub innych właściwości, jeżeli niezgodności te lub zmiany w istotny sposób naruszają interesy konsumentów finalnych (...). Prawidłowy w tym zakresie jest wywód organu odwoławczego, według którego kluczową przesłanką kwalifikującą produkt jako zafałszowany w rozumieniu ww. przepisu jest stwierdzenie istotnego naruszenia interesów konsumentów. Prezes UOKiK w sposób należyty wyjaśnił stronie skarżącej, że organ w toku postępowania nie bada intencji, zamiaru czy stopnia umyślności po stronie podmiotu wprowadzającego do obrotu produkt zafałszowany, ponieważ nałożenie kary jest niezależne od tych okoliczności. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Przykładowo, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt II GSK 2407/13, stwierdził: "Prawo żywnościowe ma na celu ochronę życia i zdrowia ludzkiego, a także ochronę interesów konsumentów nabywających produkty żywnościowe. Ta zaś sfera może doznać uszczerbku, zarówno w wyniku działań umyślnych, jak i nieumyślnych. Dlatego o zafałszowaniu produktu żywnościowego decyduje obiektywny stan rzeczy, a w szczególności wprowadzenie do obrotu towarów żywnościowych, o których mowa w przepisach art. 3 pkt 10 ustawy z 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Natomiast naruszenie omawianych przepisów w następstwie działań umyślnych lub w wyniku rażącego niedbalstwa powinno być wzięte pod uwagę przy ustalaniu sankcji względem sprawcy takich zachowań". Skarżąca przywołuje ww. wyrok o sygn. II GSK 2407/13, jedknakże wyciąga z jego treści błędny wniosek wskazując, że przesłanką negatywną do nałożenia kary na skarżącą, względnie przesłanką znaczącego zminimalizowania nałożonej na skarżącą kary, powinna być dla organu okoliczność, iż pracownicy skarżącej nie mieli zamiaru wprowadzenia konsumentów w błąd. Należy podkreślić żew kontrolowanej sprawie zachowanie i postawa skarżącej, czyli podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą powinno być oceniane przy miarkowaniu wysokości kary pieniężnej określonej w art. 40a ust. 1 pkt 3 lub 4 ustawy o jakości handlowej. Organ bierze pod uwagę kwestie organizacji pracy w zakładzie skarżącej, ale wyłącznie po to, ażeby ocenić w jaki sposób przedsiębiorca ten wywiązywał się z ustawowych obowiązków dotyczących w I szczególności wprowadzania do obrotu artykułów rolno-spożywczych spełniających wymagania w zakresie jakości handlowej (art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej). W niniejszej sprawie, jak wykazane zostało w zaskarżonej decyzji, to na skarżącej spoczywała całkowita odpowiedzialność zapewnienia właściwej jakości handlowej produkowanych dla szpitala posiłków, w tym zapewnienia, że pacjenci będą otrzymywali zgodnie z deklaracją sery i masło, a nie inne produkty. Nawet w sytuacji, gdy kontrahent skarżącej - szpital nie zabronił w umowie podawania pacjentom wyrobów seropodobnych (argument podniesiony na str. 3 skargi), skarżącą obowiązywały przepisy prawa, które zastrzegają nazwę "ser" i "masło" dla produktów mlecznych (rozporządzenie 1308/2013 załącznik VII część III), zakazują stosowania w oznakowaniu informacji wprowadzających w błąd (art. 7 rozporządzenia 1169/2011) oraz zakazują modyfikowania informacji towarzyszącej środkowi spożywczemu, jeżeli taka modyfikacja wprowadzałaby w błąd konsumenta finalnego lub w inny sposób zmniejszała poziom ochrony konsumentów (art. 8 ust 4 rozporządzenia 1169/2011).  Należy zauważyć, że skarżąca dysponowała pełną informacją, że wprowadzane przeł nią do obrotu "ser żółty", "ser topiony" i "masło" nie są takimi produktami. W świetle ww. ustaleń kontroli przeprowadzonej przez [...] WIIH, nie sposób przyznać racji skarżącej, że jej postawa zasługiwała na odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej z tytułu wprowadzenia do obrotu artykułów rolno-spożywczych zafałszowanych lub wymierzeniu tij kary w minimalnej kwocie. Nie zasługuje na aprobatę zarzut, że pacjenci, którzy nie mają możliwości wyboru posiłku, nie podlegają ochronie przed wprowadzeniem w błąd wynikającej z przepisów m.in. art. 16 rozporządzenia nr 178/2001. Taki sposób argumentacji jest w ocenie Sądu niedopuszczalny, ponieważ stawia pacjentów szpitala u gorszej pozycji niż konsumentów dokonujących wyboru posiłku we własnym zakresie. Jak zostało wykazane w zaskarżonej decyzji (str. 12 tamże, karta akt nr 118), przepisy prawu chronią wszystkich konsumentów finalnych w rozumieniu art. 3 pkt 18 rozporządzeni! 178/2002, także tych konsumentów, którzy nie mają bezpośredniego wpływu na decyzję o zakupie żywności i spożywają żywność w szpitalu. Bezpodstawne jest mniemanie skarżącej, że przedsiębiorca świadczący usługi cateringowe dla zakładów opieki zdrowotnej zwolniony jest z obowiązku zapewnienia właściwej jakości handlowej posiłków, w tym zgodnego z prawdą oznakowania (por. art. 17 ust. 1 rozporządzenia 178/2002). Nie zasługuje także na akceptację stanowisko skarżącej, że w przypadku, gdy już sama decyzja o wymierzeniu kar pieniężnych spowodowała osiągnięcie celu ustawy, to kary pieniężne są już zbędne i nie powinny być zastosowane. Prawidłowo uznał organ, iż taka interpretacja uniemożliwiłoby osiągnięcie celów ustawy o jakości handlowej, wyrażonych w jej art. 4 ust. 1: wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Ponadto, z treści przepisu art. 40a ust. 5c ustawy o jakości handlowej wynika wprost, że odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej z tytułu wprowadzenia do obrotu artykułów rolno-spożywczych nieodpowiadających jakości handlowej lub zafałszowanych jesi uprawnieniem, a nie automatycznym obowiązkiem organu. Organ nie jest zobowiązany do zastosowania tego przepisu nawet w sytuacji, w której wszystkie przesłanki pozwalające na odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej zostaną spełnione. Jak zostało wykazane w zaskarżonej decyzji i w niniejszej odpowiedzi na skargę, w przedmiotowej sprawie przepis art. 40a ust. 5c nie znajdował zastosowania.  Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego nieuwzględnienia przez organy pierwszej i drugiej instancji okoliczności, że skontrolowany zakład skarżącej z trudem osiąga niewielki zysk i może zostać zamknięty z powodu wymierzonych kar, należy za organem odwoławczym wskazać, że wśród przesłanek do wymierzenia kary pieniężnej określonych w art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej (tj. stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasowa działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno- spożywczych) nie wymieniono wysokości zysku/straty ani całego przedsiębiorstwa, ani jego oddziałów. Prawidłowe jest więc stanowisko Prezesa UOKiK, zgodnie z którym nie znajduje oparcia w ww. przepisach ustawy o jakości handlowej wywód skarżącej, że kary pieniężne wymierzone w niniejszej sprawie powinny być współmierne do przychodu i zysku z jej działalności prowadzonej w skontrolowanym zakładzie, a nie do całego przychodu i obrotów skarżącej. W ocenie Sądu nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie zestawienie wymierzonych przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej we [...] kar pieniężnych, sporządzone przez skarżącą, jako że każda sprawa rozpatrywana jest indywidualnie na tle stanu faktycznego danej sprawy. Z uwagi na powyższe, w myśl art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło