VI SA/Wa 2477/20
WyrokWSA w Warszawie2021-04-08
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś – Rosińska, Aneta Lemiesz, Magdalena Maliszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewóz osób wykonany za pośrednictwem aplikacji mobilnej, przy użyciu samochodu osobowego przeznaczonego do przewozu 5 osób (w tym kierowcy), stanowi krajowy transport drogowy podlegający karze pieniężnej, czy też może być uznany za przewóz okazjonalny spełniający wymogi ustawy o transporcie drogowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewóz osób wykonany za pośrednictwem aplikacji mobilnej, przy użyciu samochodu osobowego przeznaczonego do przewozu 5 osób (w tym kierowcy), nie spełnia wymogów przewozu okazjonalnego określonych w art. 18 ust. 4a i 4b ustawy o transporcie drogowym. W związku z tym, wykonanie takiego przewozu stanowi naruszenie przepisów ustawy, uzasadniające nałożenie kary pieniężnej zgodnie z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy.Stan faktyczny
Podczas kontroli drogowej stwierdzono, że kierowca wykonywał odpłatny przewóz osób samochodem osobowym przeznaczonym do przewozu 5 osób (w tym kierowcy) na trasie z ul. [...] do [...]. Usługa została zamówiona przy pomocy aplikacji mobilnej, a opłata pobrana przez tę aplikację. Kierowca działał w imieniu spółki S. sp. z o.o., która posiadała licencję na krajowy transport drogowy osób. Spółka została ukarana karą pieniężną za wykonywanie przewozu pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych dla przewozu okazjonalnego oraz za niespełnienie innych warunków przewozu okazjonalnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś – Rosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. z/s w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2020 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Podczas przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2019r. w [...] kontroli drogowej samochodu osobowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował A. W. W chwili zatrzymania do kontroli kierujący przewoził dwójkę pasażerów z ul. [...] w [...] do [...]. Usługę przewozu na ww. trasie jeden z pasażerów zamówił przy pomocy aplikacji [...]. Także opłata w wysokości 21,31 zł za wykonanie usługi na ww. trasie została pobrana przy pomocy aplikacji [...]. Opisaną usługę kierujący wykonywał pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą.
Przewóz ten kierujący wykonywał w imieniu przedsiębiorcy S. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. przy ul. [...].
Do kontroli kierujący okazał dowód osobisty i prawo jazdy oraz dowód rejestracyjny ww. pojazdu. Natomiast nie okazał do kontroli wypisu z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Przebieg i ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia [...] listopada 2019 r.
Pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w zakresie naruszeń określonych w lp. 1.1 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Decyzją z dnia [...] marca 2020 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną w kwocie 8.000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy, tj. naruszenia określone w lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym oraz umorzono postępowanie w zakresie naruszenia określonego w lp. 1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
W dniu [...] kwietnia 2020 r. strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji, w którym wniosła o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania.
Decyzją z dnia [...] września 2020 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., zwanej dalej k.p.a.) art. 4 pkt 11 i 22, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a i 4b, art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt ustawy z dnia 06 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140 ze zm.) oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, po rozpatrzeniu odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2020 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł i umorzeniu postępowania w zakresie naruszenia określonego w lp. 1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, orzekł o utrzymaniu zaskarżonej decyzji organu I instancji w całości w mocy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie jednoznacznie wskazuje, że w dniu kontroli kierujący A. W.
w imieniu strony wykonywał odpłatny transport drogowy osób. W chwili zatrzymania do kontroli kierujący przewoził dwójkę pasażerów z ul. [...] w [...] do [...]. Usługę przewozu na tej trasie zamówił P. G. przesłuchany w charakterze świadka. Usługę zmówił przy pomocy aplikacji [...] zainstalowanej w swoim telefonie. Po zamówieniu usługi otrzymał informację zawierającą imię kierowcy i numer rejestracyjny pojazdu oraz wysokość opłaty za wykonanie tej usługi. W miejsce wskazane w zamówieniu przyjechał samochód osobowy marki [...]o numerze rejestracyjnym [...] i tym pojazdem została wykonana zamówiona usługa. Świadek zeznał również, że przed rozpoczęciem opisanej usługi nie zawarł żadnej umowy, która regulowałaby warunki wykonania zamówionej usługi przewozu. Natomiast po wykonaniu usługi przy pomocy aplikacji [...] z karty płatniczej zgłoszonej do aplikacji została pobrana opłata w wysokości 21,31 zł. Uiszczenie tej opłaty zostało potwierdzone fakturą nr [...] wystawioną w imieniu skarżącej spółki, przesłaną pasażerowi pocztą elektroniczną. Pasażer zeznał również, że na fakturze jako odbiorca faktury widnieje A. H., ponieważ takie imię i nazwisko podał rejestrując się w aplikacji. Jednak usługę zamówił osobiście i z jego konta bankowego została pobrana opłata za wykonanie opisanej usługi przewozu.
Organ zauważył, że również znajdujące się w aktach sprawy fotografie ww. faktury strony z aplikacji opisującej realizację zamówionej usługi jednoznacznie wskazują, że opisana usługa została wykonana przez skontrolowanego kierowcę, a za jej wykonanie została pobrana ww. opłata. Usługa ta została wykonana w imieniu skarżącej spółki.
Wymieniony pojazd, którym kierujący wykonał opisaną usługę transportową jest przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, co potwierdza protokół kontroli. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym - przewóz okazjonalny może być wykonywany tylko pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Zatem skontrolowany pojazd tego warunku nie spełniał. Ponadto należy wskazać, że przewóz wykonywany w imieniu strony w dniu kontroli nie spełniał również wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, który dopuszcza wykonywanie przewozów okazjonalnych. Warunki przewozu wykonywanego w dniu kontroli nie zostały ustalone w formie umowy pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, co potwierdzają zeznania świadka P. G.
Organ stwierdził zatem, ze skontrolowany przewóz drogowy został także wykonany pojazdem, który nie jest własnością skarżącej spółki ani nie jest przedmiotem leasingu tej spółki. Zatem zebrany materiał dowodowy bez żadnych wątpliwości wskazuje, że warunki wykonania skontrolowanego przewozu osób zostały ustalone przy pomocy aplikacji [...]. Natomiast opisany przewóz został wykonany pojazdem konstrukcyjnie przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, który nie jest własnością strony ani nie jest przedmiotem leasingu strony. (dowody: protokół kontroli nr [...] z dnia [...] listopada 2019 r" protokoły z przesłuchania świadków, dowód rejestracyjny ww. pojazdu, fotografia fakturą nr [...] i strony z aplikacji opisującej realizację zamówionej usługi, dokumentacja fotograficzna ww. pojazdu - w aktach sprawy).
Organ wskazał, że skarżąca spółka posiada licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym wydaną w dniu [...] czerwca 2018 r. i ważną do dnia [...] czerwca 2033 r.
Uwzględniając powyższe, organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji słusznie nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt ustawy o transporcie drogowym oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.
Pismem z dnia 15 października 2020r. spółka S. Sp. z o.o. z siedzibą w W., wniosła do WSA w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b ustawy o transporcie drogowym w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie [...], wykonanie tego przejazdu przez kierowcę A. W., nie zaś przez skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji,
w której czynności podejmowane przez skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym
2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 18 ust 4 b pkt 1 lit c ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest [...];
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z 4 pkt. 6a ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenia kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego.
4) naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego;
5) naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia [...] listopada 2019 roku), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
6) naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;
7) naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie tj. art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
8) art. 107 § 3 kpa poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia
w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji [...];
9) art. 8 kpa poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
Wobec podniesionych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej jej decyzji organu I stopnia a także zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca rozwinęła podniesione zarzuty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.
Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. 2019 poz.2325).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie jest ona zasadna.
Zgodnie z art. 5b ust. 1 ww. ustawy dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140. dalej utd) podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób:
1) samochodem osobowym,
2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą,
3) taksówką
- wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.
Art. 18 ust. 4a utd stanowi, że przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.
W myśl art. 18 ust. 4b utd dopuszcza się przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi,
2) samochodami osobowymi:
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa,
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa
- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust.7 pkt 1 ww. ustawy, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej
w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie a suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych.
Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa ust. 1, oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy zgodnie z ust. 7 ww. przepisu.
Wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b sankcjonowane jest karą pieniężną
w wysokości 8.000 zł - zgodnie z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Zdaniem sądu z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że
w dniu kontroli kierujący A. W. w imieniu strony wykonywał odpłatny transport drogowy osób. W dniu [...] listopada 2019r. w [...] przeprowadzono kontrolę drogową samochodu osobowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował A. W. Przewożono dwójkę pasażerów z ul. [...] w [...] do [...]. Usługę przewozu na ww. trasie jeden z pasażerów zamówił przy pomocy aplikacji [...]. Także opłata w wysokości 21,31 zł za wykonanie usługi na ww. trasie została pobrana przy pomocy aplikacji [...]. Opisaną usługę kierujący wykonywał pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą.
Przewóz ten kierujący wykonywał w imieniu przedsiębiorcy S. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. przy ul. [...]. Okoliczności te potwierdza faktura nr [...] wystawiona w imieniu skarżącej spółki.
Do kontroli kierujący okazał dowód osobisty i prawo jazdy oraz dowód rejestracyjny ww. pojazdu. Natomiast nie okazał do kontroli wypisu z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Przebieg i ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia [...] listopada 2019 r.
W trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono jednak, że skarżąca spółka posiada licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym wydaną w dniu [...] czerwca 2018 r. i ważną do dnia [...] czerwca 2033 r.
Jednocześnie zgromadzony materiał dowody potwierdza, że strona nie spełniała wymogów do wykonywania przewozu okazjonalnego określonych w art. 18 ust. 3-4b ustawy o transporcie drogowym, ponieważ skontrolowany przewóz został wykonywany pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Zgodnie z art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Zatem pojazd skarżącego tego warunku nie spełniał. Przewóz wykonywany przez skarżącego w dniu kontroli nie spełniał również wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, który dopuszcza wykonywanie przewozów okazjonalnych. Warunki przewozu wykonywanego w dniu kontroli nie zostały ustalone pisemnie w lokalu przedsiębiorcy, ani opłata nie została ustalona w formie ryczałtowej przez rozpoczęciem przewozu. Wszystkie warunki wykonania zamówionej usługi przewozu zostały ustalone przy pomocy aplikacji [...]. Także opłata została pobrana przy pomocy tej aplikacji, więc umowa o przewóz nie została zawarta na piśmie w siedzibie przedsiębiorstwa. Okoliczności te potwierdzają zeznania pasażera P. G.
Wobec powyższego, zdaniem sądu, organ I instancji słusznie nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt ustawy o transporcie drogowym oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.
W ocenie sądu organy nie naruszyły przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W toku postępowania wyjaśniono wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadzono dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i tym samym nie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, art. 79 w zw. z art. 81 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło