VI SA/Wa 2478/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-03-09
Skład orzekający: Zbigniew Rudnicki, Andrzej Czarnecki, Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej w przedmiocie nałożenia obowiązku dostosowania wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego, wydaną na podstawie art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego, podlega kognicji sądu administracyjnego, czy też sądu ochrony konkurencji i konsumentów?Ratio decidendi
Skarga na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej w przedmiocie nałożenia obowiązku dostosowania wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego, wydaną na podstawie art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego, nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 206 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego, od decyzji o nałożeniu obowiązków regulacyjnych przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Decyzja ta, jako dotycząca obowiązku regulacyjnego, wyłączona jest spod kognicji sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Spółka T. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE) z dnia [...] września 2008 r., która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję z dnia [...] listopada 2007 r. nakładającą na Spółkę obowiązek dostosowania wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak przeprowadzenia postępowania konsolidacyjnego oraz nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Już na wstępie uzasadnienia podniesiono wątpliwości co do właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania skargi, wskazując na art. 206 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego, który przewiduje odwołanie do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2009 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dostosowania wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego postanawia: odrzucić skargę
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej "Prezes UKE"), po przeprowadzonej analizie rynku świadczenia usługi transmisji programów radiofonicznych lub telewizyjnych w celu dostarczania treści radiofonicznych lub telewizyjnych użytkownikom końcowym (rynek określony zgodnie z § 2 pkt 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 października 2004 r. w sprawie określenia rynków właściwych podlegających analizie przez Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty (Dz. U. Nr 242, poz. 2420; Rynek nr 18 zgodnie z Rekomendacją Komisji Europejskiej w sprawie rynków właściwych), wydał decyzję z dnia [...] listopada 2006 r., znak: [...] – dalej: "decyzja SMP", w której wyznaczył T. sp. z o.o., z/s w K. (dalej również "Spółka" lub T.) jako przedsiębiorcę telekomunikacyjnego zajmującego pozycję znaczącą na w/w rynku i nałożył na Spółkę obowiązki regulacyjne w zakresie niezbędnym do zapewnienia przez T. dostępu do infrastruktury T., służącej do świadczenia usługi transmisji programów radiofonicznych lub telewizyjnych w celu dostarczania treści radiofonicznych lub telewizyjnych użytkownikom końcowym.
W zakres nałożonych obowiązków wchodził m.in. obowiązek, o którym mowa w art. 40 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800, z późn. zm., dalej jako "ustawa Pt), polegający na ustalaniu opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w celu świadczenia dostępu telekomunikacyjnego w oparciu o ponoszone koszty operatora i obowiązek przedstawienia Prezesowi UKE uzasadnienia ich wysokości w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia decyzji SMP (pkt III.5 tejże). Powyższe implikuje, iż wysokość opłat za usługi z tytułu dostępu telekomunikacyjnego stosowanych przez T. na rynku transmisji programów radiofonicznych lub telewizyjnych powinna być ustalona na podstawie kosztów świadczenia w/w usług.
Ponadto zgodnie z pkt III.3 decyzji SMP Spółka obowiązana została do ogłaszania informacji w sprawach zapewnienia dostępu telekomunikacyjnego, w tym użytkowania elementów infrastruktury, sieci oraz udogodnień towarzyszących, przy czym:
- zakres informacji obejmuje wszystkie informacje dotyczące specyfikacji technicznych sieci, urządzeń telekomunikacyjnych, udogodnień towarzyszących oraz infrastruktury telekomunikacyjnej, jak również zasad i warunków świadczenia usług oraz korzystania z w/w elementów, a także opłat, niezbędny do przygotowania przez zainteresowanych przedsiębiorców telekomunikacyjnych wniosku w sprawie zapewnienia dostępu telekomunikacyjnego,
- publikacja wskazanych powyżej informacji nastąpi w formie elektronicznej na oficjalnych stronach internetowych T.,
- informacje należy ogłosić niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia decyzji SMP; w przypadku zmiany zakresu bądź treści publikowanej informacji należy ją ogłosić niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 1 tygodnia od dnia wprowadzenia zmiany; przy czym obowiązek ten będzie stosowany do czasu publikacji zgodnie z art. 43 ust. 4 ustawy Pt oferty ramowej, będącej przedmiotem odrębnego postępowania prowadzonego przez Prezesa UKE.
Pismem z dnia [...] stycznia 2007 r., wypełniając obowiązek z art. 40 ust. 2 ustawy Pt, Spółka przekazała Prezesowi UKE "Uzasadnienie opłat za dostęp telekomunikacyjny do infrastruktury w celu świadczenia usługi transmisji radiofonicznych lub telewizyjnych", zwane dalej "Uzasadnieniem".
Na oficjalnych stronach internetowych T. zamieszczono dokument datowany na dzień [...] stycznia 2007 r., zatytułowany "Informacja w sprawie zapewnienia dostępu telekomunikacyjnego w tym użytkowania elementów infrastruktury, sieci oraz udogodnień towarzyszących", który zgodnie z treścią Uzasadnienia, stanowi informację szczegółową w zakresie wyznaczania opłat wynikających z kosztów przedstawionych w Uzasadnieniu. Powyższy dokument został następnie zastąpiony przez T. dokumentem o zmienionej treści, z datą roczną 2007, w którym jednakże T. nie wskazuje zakresu dokonanych zmian w stosunku do tekstu pierwszej publikacji, jak również nie informuje, iż one nastąpiły.
Po bezskutecznych próbach dalszych negocjacji, prowadzonych również z udziałem innych nadawców działających na tym obszarze rynku, Prezes UKE pismem z dnia [...] sierpnia 2007 r. zawiadomił Spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie oceny prawidłowości wysokości opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego stosowanych przez T. na rynku świadczenia usługi transmisji programów radiofonicznych lub telewizyjnych w celu dostarczania treści radiofonicznych lub telewizyjnych użytkownikom końcowym.
Pismem z dnia [...] listopada 2007 r. Spółka złożyła wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu ekonomii celem wyjaśnienia kwestii tożsamych z pytaniami postawionymi przez Prezesa UKE w dokumencie konsultacyjnym opublikowanym na oficjalnej stronie internetowej Urzędu. Przedmiotowe pytania odnoszą się do przedstawionych przez T. formuł służących do wyznaczenia wysokości opłat za oferowane usługi dostępu telekomunikacyjnego.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją Prezesa UKE z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...]("decyzja WKO"). wydaną na podstawie art. 40 ust. 4 w związku z art. 40 ust. 2 ustawy Pt oraz art. 104 K.p.a., w związku z art. 206 ust. 1 ustawy Pt nałożono na T. sp. z o.o. obowiązek dostosowania wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego świadczone przez T. sp. z o.o. w zakresie transmisji programów radiofonicznych lub telewizyjnych do wyznaczonego poziomu w odniesieniu do usług: 1) dostępu do konstrukcji wysokościowych, 2) dostępu do nadawczych systemów antenowych, 3) kolokacji powierzchni pod nadajniki, 4) dostępu do łączy przesyłowych, 5) kolokacji anten dosyłowych, 6) dostępu do miejsc w szafach telekomunikacyjnych.
Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem przez Prezesa UKE decyzji WKO, złożyła na podstawie art. 127 § 3 K.p.a. Spółka, zarzucając skarżonej decyzji:
1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 3 ustawy Pt, które polegało na niedokonaniu oceny prawidłowości wysokości opłat stosowanych przez T.;
2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 1 ustawy Pt, które polegało na narzuceniu T. opłat, które nie zostały ustalone na podstawie kosztów ponoszonych przez T.;
3. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 4 ustawy Pt, które polegało na nałożeniu obowiązku odpowiedniego dostosowania opłat, pomimo iż organ nie uwzględnił obligatoryjnych kryteriów określonych w tym przepisie;
4. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 w zw. z art. 84 § 1 K.p.a., które polegało na nieprzeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego z zakresu ekonomii, mimo iż w sprawie wymagane były wiadomości specjalne;
5. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 11 i 77 K.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy. Naruszenie to polegało na niewyjaśnieniu całości stanu faktycznego w sprawie.
W związku z powyższym, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 105 K.p.a. Spółka wniosła o uchylenie w/w decyzji Prezesa UKE w całości oraz o umorzenie postępowania w sprawie nałożenia na T. obowiązku odpowiedniego dostosowania opłat.
Ponadto, na podstawie art. 135 K.p.a. Spółka wniosła o wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji.
W przekonaniu Spółki, zaskarżona decyzja narusza szereg przepisów prawa materialnego i procesowego, a także oparta jest na błędnych ustaleniach faktycznych.
Decyzją Prezesa UKE z dnia [...] września 2008 r., nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 K.p.a. oraz na podstawie art. 40 ust. 2, 3 i 4 oraz art. 206 ust. 1 ustawy Pt, po rozpatrzeniu wniosku T. sp. z o.o. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją WKO w sprawie wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego świadczone przez T. sp. z o.o., utrzymano w mocy decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...].
Skargę na decyzję Prezesa UKE z dnia [...] września 2008 r., [...] , złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka zarzucając skarżonej decyzji:
1. naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 20 ust. 1 ustawy Pt w związku z art. 17 Pt. Naruszenie polegało na wydaniu zaskarżonej decyzji na czas nieoznaczony bez przeprowadzenia postępowania konsolidacyjnego, podczas gdy bez przeprowadzenia postępowania konsolidacyjnego jest możliwe wydanie decyzji jedynie na okres nieprzekraczający 6 miesięcy;
2. naruszenie art. 18 Pt w związku z art. 15 pkt 2 Pt polegające na nieprzeprowadzeniu przed wydaniem decyzji obligatoryjnego postępowania konsolidacyjnego, którego celem jest dążenie do zachowania jednolitego rynku wewnętrznego Wspólnoty Europejskiej;
3. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 17 Pt. Naruszenie polegało na wydaniu zaskarżonej decyzji na czas nieoznaczony bez przeprowadzenia postępowania konsultacyjnego, podczas gdy bez przeprowadzenia postępowania konsultacyjnego jest możliwe wydanie decyzji jedynie na okres nieprzekraczający 6 miesięcy;
4. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 3 ustawy Pt, które polegało na niedokonaniu oceny prawidłowości wysokości opłat stosowanych przez T. zgodnie z przesłankami określonymi w niniejszym przepisie;
5. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 3 ustawy Pt, które polegało na niedokonaniu oceny prawidłowości wysokości opłat stosowanych przez T..
6. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 1 ustawy Pt, które polegało na narzuceniu T. opłat, które nie zostały ustalone na podstawie kosztów ponoszonych przez T.;
7. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 4 ustawy Pt, które polegało na nałożeniu obowiązku odpowiedniego dostosowania opłat pomimo, iż organ nie uwzględnił obligatoryjnych kryteriów określonych w tym przepisie;
8. naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 7 i 77 w zw. z art. 84 § 1 K.p.a., które polegało na nieprzeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego z zakresu ekonomii, mimo iż w sprawie wymagane były wiadomości specjalne;
9. naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 7, 11 i 77 K.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie to polegało na niewyjaśnieniu całości stanu faktycznego w sprawie.
W związku z powyższym Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji z dnia [...] września 2008 r., znak [...], a także o uchylenie w całości decyzji z dnia [...] listopada 2007 r. znak [...], która została utrzymana w mocy decyzją z dnia [...] września 2008 r. oraz wstrzymanie natychmiastowego wykonania obu wymienionych wyżej decyzji.
Spółka wniosła również o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Już na wstępie uzasadnienia zarzutów podniesiono, że w ocenie skarżącej istnieją poważne wątpliwości dotyczące właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania środka zaskarżenia od decyzji o nałożenia obowiązku dostosowania opłat. W art. 206 ust. 2 Pt ustalono bowiem, iż od decyzji wymienionych w tym przepisie, nie przysługuje środek zaskarżenia w administracyjnym toku postępowania a następnie skarga do sądu administracyjnego, lecz odwołanie do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
Zasada, iż od niektórych decyzji przysługuję odwołanie do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów a nie sądu administracyjnego została wprowadzona do polskiego porządku prawnego w związku z treścią art. 4 dyrektywy 2002/21/WE (dyrektywa ramowa). Z przepisu tego wynika, iż:
"Państwa Członkowskie zapewnią, by na szczeblu krajowym istniały skuteczne mechanizmy, które umożliwią użytkownikom oraz przedsiębiorstwom udostępniającym sieci lub usługi łączności elektronicznej, których dana decyzja wydana przez krajowy organ regulacyjny dotyczy, korzystanie z prawa odwołania się od takiej decyzji do organu odwoławczego niezależnego od stron zaangażowanych w spór. Taki organ, który może być sądem, winien posiadać odpowiednia wiedzę specjalistyczna umożliwiającą mu właściwe wypełnianie jego funkcji. Państwa Członkowskie zapewnią, by meritum każdej sprawy zostało właściwie rozpoznane oraz były zagwarantowane skuteczne środki odwoławcze. Do czasu rozpoznania takiego środka odwoławczego, decyzja krajowego organu regulacyjnego pozostanie w mocy, chyba, że organ odwoławczy postanowi inaczej."
Wśród wymienionych w art. 206 ust. 2 ustawy Pt decyzji, od których przysługuje odwołanie do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wskazano również decyzje o nałożeniu obowiązków regulacyjnych.
W odpowiedzi na skargę na decyzję Prezesa UKE z dnia [...] września 2008 r.
([...]) wniesiono o jej oddalenie ze względu na jej niezasadność oraz o oddalenie wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; dalej jako p.p.s.a.).
Nadto, w przypadkach określonych w art. 58 p.p.s.a. Sąd odrzuci skargę.
W rozpoznawanej skardze wystąpiły przyczyny przemawiające za tym ostatnim rozwiązanie, tzn. odrzuceniem skargi z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Prezesa UKE z dnia [...] września 2008 r., nr [...] , którą utrzymano w mocy decyzję tegoż organu z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...], w sprawie wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego świadczone przez T. sp. z o.o.
Zaskarżone decyzje zostały wydane na podstawie art. 40 ust. 2, 3 i 4 ustawy Pt.
Zgodnie z ust. 1 tego artykułu Prezes UKE może, zgodnie z przesłankami, o których mowa w art. 25 ust. 4, w drodze decyzji, nałożyć na operatora o znaczącej pozycji rynkowej obowiązek ustalania opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w oparciu o ponoszone koszty. Nałożenie obowiązku, o którym mowa w tym przepisie, dotyczy: 1) operatora o znaczącej pozycji rynkowej, wyznaczanego w drodze decyzji wydawanych przez Prezesa UKE w porozumieniu z Prezesem UOKiK, a więc powinno być poprzedzone prawomocną decyzją wyznaczającą operatora o znaczącej pozycji rynkowej, 2) nałożenie obowiązku ustalania opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego wymaga szczególnej formy decyzji administracyjnej, oraz 3) opłaty z tytułu dostępu telekomunikacyjnego powinny być ustalane w oparciu o ponoszone przez operatora koszty.
Pozostałe przepisy art. 40 ust. 2, 3 i 4 ustawy Pt. dotyczą trybu postępowania i obowiązków stron, tj. operatora i Prezesa UKE, przy ustalaniu wysokości opłat. I tak, zgodnie z ust. 2, operator, na którego został nałożony obowiązek ustalenia opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego, przedstawia Prezesowi UKE uzasadnienie wysokości opłat ustalonych w oparciu o ponoszone koszty. Oznacza to m.in., że przedstawienie uzasadnienia wysokości opłat, o których wyżej mowa, jest obowiązkiem operatora, wynikającym wprost z ustawy, przy czym wysokość tych opłat powinna zostać ustalona w oparciu o ponoszone przez operatora koszty. Dalej, zgodnie z art. 40 ust. 3 ustawy Pt, w celu oceny prawidłowości wysokości opłat stosowanych przez operatora, o którym mowa w ust. 1, Prezes UKE może uwzględnić wysokości opłat stosowanych na porównywalnych rynkach konkurencyjnych. Przepis ten nakazuje więc organowi dokonanie oceny prawidłowości wysokości opłat stosowanych – i przedstawionych Prezesowi UKE - przez operatora o znaczącej pozycji rynkowej, pozwalając mu (w zależności od uznania) na ich skonfrontowanie z wysokością opłat stosowanych na porównywalnych rynkach konkurencyjnych.
Zgodnie z ust. 4, dopiero w przypadku gdy ocena prawidłowości wysokości opłat wykaże rozbieżności w stosunku do opłat stosowanych przez operatora, Prezes UKE może w drodze decyzji nałożyć obowiązek odpowiedniego dostosowania tych opłat. W decyzji określa się wysokość opłat albo ich maksymalny lub minimalny poziom, biorąc pod uwagę koszty ponoszone przez operatora, promocję efektywności i zrównoważonej konkurencji, zapewnienie maksymalnej korzyści dla użytkowników końcowych, uwzględniając przy tym wysokość opłat stosowanych na porównywalnych rynkach konkurencyjnych. Jak więc widać, kryteria ustalenia wysokości opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w drodze decyzji zostały jeszcze poszerzone m.in. o promocję efektywności i zrównoważonej konkurencji, a także zapewnienie maksymalnej korzyści dla użytkowników końcowych.
Warunkiem podjęcia przedstawionych wyżej działań przez Prezesa UKE, mających charakter uznaniowy, jest ich zgodność z przesłankami określonymi w art. 25 ust. 4 ustawy Pt. Wcześniej, w ust. 2 powołanego artykułu stwierdzono, że "decyzje dotyczące...nałożenia obowiązków regulacyjnych określonych w ustawie są wydawane przez Prezesa UKE w porozumieniu z Prezesem UOKiK." Z kolei zgodnie z art. 25 ust. 4 ustawy Pt, w powyższych decyzjach (o których mowa w ust. 2) Prezes UKE nakłada, utrzymuje, zmienia lub znosi jeden lub więcej obowiązków regulacyjnych, o których mowa w art. 34, art. 36-40, art. 42, art. 44-47 i art. 72 ust. 3, biorąc pod uwagę adekwatność danego obowiązku do zidentyfikowanego problemu, proporcjonalność oraz cele określone w art. 1 ust. 2, z uwzględnieniem art. 1 ust. 3 ustawy Pt.
Jak wynika z powyższego przepisu, wbrew literalnemu brzmieniu art. 40 ust. 1 ustawy Pt (Prezes UKE może) Prezes UKE ma obowiązek podjęcia działań w przedmiocie obowiązków regulacyjnych, mając w tym zakresie pełne spektrum uprawnień (od nałożenia obowiązku, poprzez jego utrzymanie, zmianę aż po zniesienie) – przy zachowaniu jednak określonych w tym przepisie kryteriów, które zmierzają do, generalnie biorąc, realizacji celów ustawy przy zachowaniu konkurencyjności rynku.
Ustawa Pt nie określa pojęcia obowiązków regulacyjnych ani w obszernych definicjach ustawowych (art. 2 Pt), ani w innych przepisach. Nie ulega jednak wątpliwości, że ustawa określa te obowiązki poprzez wyliczenie przepisów, w których zostały one ustanowione. Tak więc obowiązkami regulacyjnymi są obowiązki określone w:
- art. 34 ustawy Pt (obowiązek uwzględniania uzasadnionych wniosków przedsiębiorców telekomunikacyjnych o zapewnienie im dostępu telekomunikacyjnego, w tym użytkowania elementów sieci oraz udogodnień towarzyszących);
- art. 36 – 40 ustawy Pt (art. 36 - równego traktowania przedsiębiorców telekomunikacyjnych w zakresie dostępu telekomunikacyjnego, w szczególności przez oferowanie jednakowych warunków w porównywalnych okolicznościach, a także oferowanie usług oraz udostępnianie informacji na warunkach nie gorszych od stosowanych w ramach własnego przedsiębiorstwa, lub w stosunkach z podmiotami zależnymi; art. 37 - ogłaszania lub udostępniania informacji w sprawach zapewnienia dostępu telekomunikacyjnego, dotyczących informacji księgowych, specyfikacji technicznych sieci i urządzeń telekomunikacyjnych, charakterystyki sieci, zasad i warunków świadczenia usług oraz korzystania z sieci, a także opłat; art. 38 - prowadzenia rachunkowości regulacyjnej w sposób umożliwiający identyfikację przepływów transferów wewnętrznych związanych z działalnością w zakresie dostępu telekomunikacyjnego, zgodnie z przepisami art. 49-54; art. 39 - 1) kalkulacji uzasadnionych kosztów świadczenia dostępu telekomunikacyjnego, wskazując sposoby kalkulacji kosztów, jakie operator powinien stosować, zgodnie z zatwierdzonym przez Prezesa UKE opisem kalkulacji kosztów; 2) stosowania opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego, uwzględniających zwrot uzasadnionych kosztów operatora; art. 40 - ustalania opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w oparciu o ponoszone koszty);
- art. 42 ustawy Pt (przygotowania i przedstawienia w określonym terminie projektu oferty ramowej o dostępie telekomunikacyjnym, której stopień szczegółowości określi Prezes UKE w decyzji);
art. 44 – 47 ustawy Pt (art. 44- inne obowiązki w zakresie dostępu telekomunikacyjnego niż wymienione w art. 34-40 i art. 42, art. 45 - obowiązki regulacyjne niezbędne do zapewnienia użytkownikom końcowym przedsiębiorcy telekomunikacyjnego kontrolującego dostęp do użytkowników końcowych komunikowania się z użytkownikami innego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, w tym obowiązek wzajemnego połączenia sieci; art. 46 - 1) nieustalania zawyżonych cen usług; 2) nieutrudniania wejścia na rynek innym przedsiębiorcom; 3) nieograniczania konkurencji poprzez ustalanie cen usług zaniżonych w stosunku do kosztów ich świadczenia; 4) niestosowania nieuzasadnionych preferencji dla określonych użytkowników końcowych, z wyłączeniem przewidzianych w ustawie; 5) niezobowiązywania użytkownika końcowego do korzystania z usług, które są dla niego zbędne; art. 47 - w zakresie zapewnienia części lub całości minimalnego zestawu łączy dzierżawionych - obowiązek ich zapewnienia na zasadach niedyskryminacji i przejrzystości);
- art. 72 ust. 3 ustawy Pt (obowiązek realizacji na rzecz abonentów przyłączonych do sieci operatora o znaczącej pozycji rynkowej wyboru dowolnego dostawcy publicznie dostępnych usług telefonicznych, którego usługi są dostępne w połączonych sieciach).
Na tle wcześniejszych rozważań, jak i przedstawionego wyżej zestawienia obowiązków regulacyjnych zawartych w ustawie Pt, nie ulega wątpliwości, że nałożony na mocy zaskarżonej decyzji obowiązek wynikający z art. 40 powołanej ustawy (ustalania opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w oparciu o ponoszone koszty) ma charakter obowiązku regulacyjnego.
Zgodnie z art. 206 ust. 1 ustawy Pt, postępowanie przed Prezesem UKE toczy się na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego ze zmianami wynikającymi z niniejszej ustawy. Oznacza to m.in., że w postępowaniu w sprawach uregulowanych ustawą Pt mają – jako zasada – zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z obowiązkiem jednak uwzględnienia zmian wynikających z ustawy Pt; w tej sytuacji przepisy Prawa telekomunikacyjnego, regulujące odrębnie zasady postępowania w sprawach objętych ustawą Pt, mają wobec K.p.a. charakter przepisów szczególnych (lex specialis).
Zmianę wobec reguły przyjętej w powołanym wyżej przepisie wprowadza w szczególności art. 206 ust. 2 ustawy Pt ustalając, że od decyzji w sprawach o ustalenie znaczącej pozycji rynkowej, nałożenie obowiązków regulacyjnych, nałożenia kar oraz od decyzji wydanych w sprawach spornych, z wyjątkiem decyzji w sprawie rezerwacji częstotliwości po przeprowadzeniu przetargu albo konkursu oraz od decyzji o uznaniu przetargu albo konkursu za nierozstrzygnięty, przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie - sądu ochrony konkurencji i konsumentów. Zgodnie z ust. 2a powołanego przepisu decyzje te, z wyjątkiem decyzji w sprawie nałożenia kar, podlegają natychmiastowemu wykonaniu.
W piśmiennictwie przyjmuje się, że przepis art. 206 ust. 2 cyt. ustawy należy interpretować z uwzględnieniem postanowień unijnych dyrektyw w sprawach łączności elektronicznej, które traktują wszystkie decyzje w sprawie obowiązków regulacyjnych w jednakowy sposób. Z tego względu uznaje się, iż tryb ustalony w art. 206 ust. 2 w/w ustawy stosuje się do wszystkich decyzji w sprawie obowiązków regulacyjnych, tj. decyzji nakładających, utrzymujących, zmieniających i znoszących te obowiązki (vide: S. Piątek, Prawo telekomunikacyjne. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 1123-1124; podobnie: M. Rogalski/w: Zmiany w prawie telekomunikacyjnym. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC 2006, teza 4 komentarza do art. 206 ust. 2).
Decyzją Prezesa UKE z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...], wydana na podstawie art. 40 ust. 4 w związku z art. 40 ust. 2 ustawy Pt oraz art. 104 K.p.a., w związku z art. 206 ust. 1 ustawy Pt, którą nałożono na T. sp. z o.o. obowiązek dostosowania wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego świadczone przez T. sp. z o.o. w zakresie transmisji programów radiofonicznych lub telewizyjnych do wyznaczonego poziomu w odniesieniu do usług: 1) dostępu do konstrukcji wysokościowych, 2) dostępu do nadawczych systemów antenowych, 3) kolokacji powierzchni pod nadajniki, 4) dostępu do łączy przesyłowych, 5) kolokacji anten dosyłowych, 6) dostępu do miejsc w szafach telekomunikacyjnych, ma niewątpliwie charakter decyzji o nałożeniu obowiązków regulacyjnych. Decyzja ta powinna zostać wydana nie na podstawie art. 206 ust. 1 ustawy Pt, lecz na podstawie art. 206 ust. 2 tej ustawy, przewidującego odwołanie od tej decyzji do Sądu Okręgowego w Warszawie - sądu ochrony konkurencji i konsumentów.
Poza zakresem zainteresowania Sądu jest wyjaśnianie przyczyn wydania przez Prezesa UKE powołanej decyzji na podstawie art. 206 ust. 1 ustawy Pt, złożenia przez Spółkę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a., ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ oraz złożenie skargi do sądu administracyjnego. Dla Sądu jest natomiast oczywiste, że decyzja administracyjna, którą wyłączono spod kontroli instancyjnej na etapie odwołania, przekazując kompetencje w tym zakresie sądowi powszechnemu, tym bardziej nie podlega kontroli sądowo-administracyjnej.
Z powyższego wynika, iż decyzje Prezesa UKE, z wyjątkiem decyzji wymienionych w art. 206 ust. 2, są weryfikowane w postępowaniu administracyjnym na zasadach określonych w K.p.a., a następnie mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Natomiast przepis ust. 2 stanowi wyjątek od zasady badania legalności decyzji administracyjnych przez sądy administracyjne.
W konsekwencji, wbrew twierdzeniom Prezesa UKE, decyzją w przedmiocie nałożenia obowiązku regulacyjnego w zakresie dostosowania stawek opłat, nie jest wyłącznie decyzja Prezesa UKE z dnia z dnia [...] listopada 2006 r. (tzw. decyzja SMP), ale również decyzja wydana przez ten organ na podstawie art. 40 ust. 4 cyt. ustawy, a więc decyzja z dnia [...] listopada 2007 r. (decyzja WKO), w której Prezes UKE dokonał istotnej zmiany nałożonego wcześniej na T. obowiązku regulacyjnego dostosowania wysokości opłat za usługi dostępu telekomunikacyjnego w zakresie transmisji programów radiofonicznych lub telewizyjnych do wyznaczonego poziomu
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż od decyzji Prezesa UKE z dnia [...] listopada 2007 r., wbrew mylnemu pouczeniu zawartemu w jej treści, przysługiwało - na podstawie przepisu art. 206 ust. 2 ustawy - Prawo telekomunikacyjne - odwołanie do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, albowiem decyzja ta należy niewątpliwie do decyzji w sprawie obowiązku regulacyjnego.
W związku z powyższym Prezes UKE mylnie uznał, iż od wspomnianej decyzji WKO przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy , zaś od decyzji wydanej w wyniku ponownego rozpatrzenia (tj. decyzji Prezesa UKE z dnia [...] września 2008 r.) - skarga do sądu administracyjnego.
Ponadto Sąd podziela ocenę wyrażoną w podobnej sprawie w postanowieniu WSA w Warszawie z dnia 6 maja 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 266/08, iż nielogicznym byłoby przyjęcie tezy, że sąd powszechny (sąd ochrony konkurencji i konsumentów) właściwy jest wyłącznie w zakresie oceny legalności decyzji wydanej na podstawie przepisu art. 40 ust. 1 ustawy - Prawo telekomunikacyjne, zaś sąd administracyjny -w zakresie decyzji nakładającej obowiązek dostosowania opłat na podstawie art. 40 ust. 4 cyt. ustawy, pomimo, że decyzje te są ze sobą integralnie związane i przy ich rozpatrzeniu należy brać pod uwagę identyczne cele, które mają przyczynić się do stworzenia warunków dla wspierania równoprawnej i skutecznej konkurencji w zakresie świadczenia usług telekomunikacyjnych.
Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 pkt 1.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości (kognicji) sądu administracyjnego.
Niedopuszczalność z powodu braku właściwości sądu administracyjnego ma miejsce wówczas, gdy skarga: dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (wskazanym w art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 p.p.s.a.), albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu (art. 5 p.p.s.a.), bądź też została wniesiona w sprawie podlegającej kompetencji sądu powszechnego (tak m.in. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2006, s. 174).
W rozpatrywanej sprawie Sąd uznał, iż skarga Spółki została wniesiona w sprawie podlegającej wyłącznej kompetencji sądu powszechnego, tj. Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który jest właściwy w przedmiocie zbadania legalności wszystkich decyzji wydanych w zakresie obowiązków regulacyjnych nakładanych na operatorów telekomunikacyjnych (zwłaszcza zajmujących pozycję znaczącą na określonych rynkach) przez Prezesa UKE.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło