VI SA/Wa 2500/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Fronczyk po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu rzecznika patentowego L. S. od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 3 lutego 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 2500/15, przyznającego wynagrodzenie za czynności wykonane w ramach zastępstwa prawnego w sprawie ze skargi Z. A. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia patentu na wynalazek postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie starszego referendarza sądowego Z. A. zwrócił się w niniejszej sprawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie rzecznika patentowego. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 11 lutego 2016 r. zwolniono skarżącego od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego rzecznika patentowego, o wyznaczenie którego Sąd zwrócił się do Krajowej Rady Rzeczników Patentowych. Pełnomocnikiem z urzędu wyznaczony został dla skarżącego rzecznik patentowy L. S. Po wyznaczeniu terminu rozprawy ustanowiony pełnomocnik - rzecznik patentowy L. S. przedłożył pismo, w którym podniósł zarzuty wobec zaskarżonej decyzji a także wniósł o jej uchylenie. Pełnomocnik zwrócił się zarazem z wnioskiem on przyznanie mu kosztów zastępstwa procesowego, w szczególności: 1. kosztu nieopłacanej pomocy prawnej w wysokości 1350 złotych netto (z podatkiem od towarów i usług 1660,50 złotych), 2. zwrotu niezbędnych wydatków w zakresie opłaty za uzyskanie kserokopii z akt sprawy w łącznej kwocie 57 złotych 68 gorszy, 3. zwrotu równoważności kosztów poniesionej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 34 złotych (od oryginału oraz odpisu). Pełnomocnik stawił się również na rozprawie w dniu 29 września 2016 r. wnosząc o przyznanie kosztów pomocy prawnej. Zarazem oświadczył, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 września 2016 r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] listopada 2014 roku. W piśmie procesowym z dnia 30 grudnia 2016 roku pełnomocnik ponowił żądanie przyznania mu wynagrodzenia. Postanowieniem z dnia 3 lutego 2017 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz rzecznika patentowego L. S. koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 600 (słownie sześćset) złotych oraz kwotę 138 (słownie sto trzydzieści osiem) złotych stanowiącą 23% podatku VAT tytułem opłaty za czynności wykonane w ramach zastępstwa prawnego. Pismem z dnia 10 lutego 2016 r. ustanowiony pełnomocnik złożył sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego wnosząc o zmianę postanowienia i przyznanie pełnego wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w kwocie netto 900 złotych wraz z podatkiem VAT – brutto 1350 złotych. W uzasadnieniu sprzeciwu wskazał, że wymaga rozważenia i przyznania zwrotu wydatków poniesionych przez rzecznika patentowego na uzyskanie kserokopii całości dokumentów z akt organu oraz opisów patentowych wskazanych przez organ w stanie techniki i w decyzji, a nie występujących w aktach organu złożonych w Sądzie, niezbędnych dla właściwego i starannego opracowania przez pełnomocnika pisma przygotowawczego do skargi, a wydatki te nie zostały uwzględnione w skarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Jak stanowi zaś § 2 tego przepisu w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie zasady przyznawania wynagrodzenia rzecznikowi patentowemu reguluje rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz. U. z 2003 r. nr 212, poz. 2076 ze zm.) Zgodnie z § 12 ust. 1 cyt. rozporządzenia stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego wynosi 600 złotych. Z kolei zgodnie z § 13 ust. 1 wskazanego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez rzecznika patentowego ustanowionego z urzędu ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w § 12, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki rzecznika patentowego. Z akt sprawy wynika, że rzecznik patentowy L. S., jako pełnomocnik z urzędu ustanowiony po wniesieniu przez skarżącego skargi, sporządził pismo procesowe zawierające zarzuty względem zaskarżonej decyzji oraz brał udział w rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Tym samym w ramach udzielonej pomocy prawnej wykonane zostały czynności odpowiadające swoim zakresem i charakterem dyspozycji § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych. Aktywność pełnomocnika miała bowiem charakter czynności wpisujących się w kanon normalnych obowiązków związanych z reprezentowaniem strony. Stąd też nie ma podstaw aby za nakład pracy rzecznika patentowego ustalić wynagrodzenie na poziomie wyższym niż określony w 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. Odnosząc się do żądania zwrotu niezbędnych wydatków w zakresie opłaty za uzyskanie kserokopii to zasadnie rozpoznający wniosek referendarz wyjaśnił, że nie są one wydatkami niezbędnymi, o których mowa w rozporządzeniu i jako takie nie podlegają one zaliczeniu do kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Są to bowiem wydatki, wynikające z samej działalności rzecznika patentowego jako pełnomocnika i pokrywa je przyznawane mu wynagrodzenie. Wydatki wynikające ze sposobu pracy, jaki pełnomocnik uznaje za najbardziej dogodny dla siebie w związku z przygotowaniem się do prowadzenia sprawy nie są wydatkami niezbędnymi (por. S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka - Medek: Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, wyd. Lexis Nexis, Warszawa 2007, str. 314). Tym samym wydatek poniesiony przez rzecznika patentowego na kserowanie dokumentów procesowych związanych ze sprawą pokrywa przyznane mu wynagrodzenie (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 10 marca 2005 r., I SA/Lu 611/04 ZNSA 2005/1/105, Lex nr 154458). Brak jest także podstaw, aby zwrócić pełnomocnikowi skarżącego kwotę równoważną kosztom poniesionym na opłacenie opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Zgodnie bowiem z art. 244 § 2 p.p.s.a. ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Tym samym dla skuteczności działania pełnomocnika nie było konieczne sporządzenie odrębnego dokumentu obejmującego w swej treści udzielenie pełnomocnictwa i pokrycie kosztów opłaty skarbowej wynikającej z tego tytułu. Nie jest to zatem wydatek niezbędny, o którym mowa w § 13 ust. 1 wymienionego rozporządzenia. W ocenie Sądu, przyznane koszty nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie 600 złotych, powiększone o 23% z tytułu podatku VAT, odzwierciedlają faktyczny nakład pracy ustanowionego pełnomocnika w niniejszej sprawie, która w niniejsze sprawie polegała na sporządzeniu pisma procesowego i udziale w rozprawie. Należy podkreślić, że z brzmienia § 13 ust. 1 wskazanego rozporządzenia wynika, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawki minimalnej, a więc mogą być określone w mniejszej wysokości. Z tych względów przyznane w niniejszej sprawie przez starszego referendarza sądowego wynagrodzenie za zastępstwo prawne w kwocie 600 złotych podwyższone o stawkę 23% z tytułu podatku od towarów i usług, należy uznać za właściwe i określone na podstawie obowiązujących przepisów. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji. Niniejsze postanowienie jest ostateczne i nie podlega zaskarżeniu.