VI SA/Wa 2579/19
WyrokWSA w Warszawie2020-02-21
Skład orzekający: Grzegorz Nowecki, Pamela Kuraś-Dębecka, Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy termin 14 dni na wniesienie zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego, liczony od dnia doręczenia pisma drogą elektroniczną za pośrednictwem systemu ePUAP, rozpoczyna bieg od dnia wysłania pisma na skrzynkę odbiorczą adresata, czy od dnia faktycznego zapoznania się z jego treścią?Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin 14 dni na wniesienie zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego, liczony od dnia doręczenia pisma drogą elektroniczną za pośrednictwem systemu ePUAP, rozpoczyna bieg od dnia, w którym pismo organu było dostępne w skrzynce odbiorczej adresata, a nie od dnia faktycznego zapoznania się z jego treścią. Zastosowanie przepisów rozporządzenia w sprawie doręczania dokumentów elektronicznych prowadzi do wniosku, że doręczenie jest skuteczne, gdy pismo jest dostępne dla adresata, nawet jeśli nie zostało przez niego od razu odczytane.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła zastrzeżenia do wystąpienia pokontrolnego Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) po upływie 14-dniowego terminu, licząc od dnia doręczenia pisma drogą elektroniczną. Prezes NFZ odmówił przyjęcia zastrzeżeń z powodu uchybienia terminowi. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 61t ust. 1 ustawy o świadczeniach, twierdząc, że termin powinien być liczony od dnia faktycznego zapoznania się z pismem, a nie od dnia jego dostarczenia na skrzynkę ePUAP. Sąd ocenił, że spółka uchybiła terminowi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Protokolant ref. staż. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2020 r. sprawy ze skargi [...] z siedzibą w M. na czynność Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego oddala skargę
Dnia 7 listopada 2019 r. P. Sp. z o.o. z siedzibą w M. (dalej jako "skarżąca") wniosła skargę w zw. z pismem z dnia [...] października 2019 r. (znak [...]), którym Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej jako "Prezes NFZ/Organ") odmówił przyjęcia zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego z powodu złożenia ich po upływie terminu wskazanego w art. 61t ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1373, dalej: "ustawa o świadczeniach").
Powyższe rozstrzygnięcie nastąpiło w następującym stanie faktycznym oraz prawnym.
Departament Kontroli Terenowy Wydział Kontroli XI w G. przeprowadził kontrolę doraźną podmiotu : P. Sp. z o.o. z siedzibą w M., której tematem była : realizacja umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w ramach opieki długoterminowej. Kontrolę świadczeniodawcy przeprowadzono od 08.08.2019 r. do 03.09.2019 r. NFZ w wystąpieniu pokontrolnym z dnia 10 września 2019 r. negatywnie ocenił realizację kontrolowanych umów nr : [...] oraz [...], [...] i [...].
W zaleceniach pokontrolnych NFZ na podstawie art. 61s ust. 2 pkt. 2 ustawy o świadczeniach zobowiązał świadczeniodawcę do zaktualizowania do dnia 30 września 2019 r. w Portalu Potencjału danych dot. Personelu udzielającego świadczeń opieki zdrowotnej w okresie kontrolowanym oraz do natychmiastowego zaprzestania pobierania opłaty stanowiącej sumę opłaty obligatoryjnej i opłaty dodatkowej.
Łączne skutki finansowe kontroli wyniosły 73.482,93 zł tytułem kary umownej naliczonej na podstawie § 30 ust. 1 pkt. 3 lit. H załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Jak podał organ, podmiot kontrolowany został pouczony w wystąpieniu pokontrolnym, iż Prezes NFZ na podstawie art. 61t ust. 4 ustawy o świadczeniach oczekuje przedstawienia przez podmiot kontrolowany w terminie 14 dni informacji o sposobie wykonania zaleceń pokontrolnych oraz o podjętych działaniach lub przyczynach ich niepodjęcia.
Zgodnie ze stanowiskiem organu, Skarżąca odebrała ww. wystąpienie pokontrolne w formie dokumentu elektronicznego (system E PUAP) dnia 10 września 2019 r., a zastrzeżenia do wystąpienia pokontrolnego nadała w dniu 25 września 2019 r. , w konsekwencji czego Prezes NFZ pismem z dnia [...] października 2019 r. nr [...] odmówił przyjęcia zastrzeżeń z powodu złożenia ich po upływie 14-dniowego terminu wskazanego w art. 61 t ust. 1 ustawy o świadczeniach.
Pismem z dnia 8 listopada 2019 r. Skarżąca wniosła na to rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Zarzuciła naruszenie art. 61t ust. 1 ustawy o świadczeniach poprzez uznanie, iż zastrzeżenia do wystąpienia pokontrolnego zostały złożone po upływie 14-dniowego terminu wskazanego w tym przepisie.
W związku z powyższym wiosła o uchylenie skarżonego rozstrzygnięcia w całości i uznanie, że ww. zastrzeżenia zostały przekazane do organu w terminie.
W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o jej odrzucenie wskazując, że korespondencja z dnia [...] października 2019 r. nie stanowiła decyzji administracyjnej, a jedynie pisemną odpowiedź na wniesione po terminie zastrzeżenia do wystąpienia pokontrolnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2019.2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym
w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy ma miejsce kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U.2019.2325, dalej jako "p.p.s.a").
Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o powołane kryteria Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie w świetle powyższych regulacji uznać należało, iż skarga P. sp. z o.o. z siedzibą w M. nie podlega odrzuceniu. Wynika to z następujących okoliczności sprawy.
Prezes NFZ jest organem Narodowego Funduszu Zdrowia (art. 98 ust. 1 pkt. 2 ustawy o świadczeniach). Z kolei, Narodowy Fundusz Zdrowia jest państwową jednostką organizacyjną, posiadającą osobowość prawną (stanowi o tym art. 96 ust. 1 ustawy o świadczeniach). Nie jest zatem organem administracji publicznej w rozumieniu ustrojowym i nie przyznano mu generalnie kompetencji do stosowania środków prawnych właściwych organom administracji publicznej. Dopiero na mocy konkretnych przepisów, jak np. art. 33 ust. 2, art. 154 ust. 6 powołanej ustawy, stosuje środki prawne właściwe organom administracji publicznej i tylko wtedy wykonuje czynności organu administracji publicznej. Stanowisko takie zostało wyrażone w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GSK 470/07 oraz z dnia 17 października 2008 r., sygn. akt II GSK 394/08.
W przypadku przedmiotowej sprawy podstawą prawną działania Prezesa NFZ były normy prawne zawarte w art. 61a – 61zb ustawy o świadczeniach. Organ odmówił przyjęcia zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego z powodu złożenia ich przez Skarżącą po upływie terminu wskazanego w art. 61t ust. 1 tej ustawy. Skarżąca stanowisko organu zakwestionowała, wskazując że nie uchybiła ww. terminowi ustawowemu.
W związku z powyższym meritum sprawy dotyczy kwestii procesowych, tj. uchybienia terminu do wniesienia zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego, w wyniku przekazania korespondencji w tej sprawie po terminie. W tym miejscu podkreślić należy, że zgodnie z art. 61za ust. 8 ustawy o świadczeniach, do doręczania pism w trakcie kontroli, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie, stosuje się przepisy Działu I rozdziałów 8-10 k.p.a. Rozstrzygnięcie Prezesa NFZ podjęte w tym trybie, pozostaje de facto władczym, jednostronnym oświadczeniem woli organu administracyjnego, określającym sytuację prawną konkretnie wskazanego adresata w indywidualnie oznaczonej sprawie, w związku z czym, w ocenie Sądu, zostały spełnione w tym przypadku przesłanki dopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie dotyczy uchybienia terminu, o jakim mowa w art. 61t ust. 1 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym prawo do zgłoszenia zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego przysługuje w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia. Przedmiotem sporu pozostaje data doręczania pism drogą elektroniczną, w ramach systemu ePUAP, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych (Dz. U z 2018 r. poz. 180, dalej: "rozporządzenie").
W sprawie nie budzi wątpliwości jej stan faktyczny, gdyż korespondencja od organu została przesłana drogą elektroniczną, zgodnie z poświadczeniem jej nadania w dniu 10 września 2019 r., a została odebrana przez skarżącą dnia następnego tj. 11 września 2019 r. Skarżąca stoi na stanowisku, że datą doręczenia w rozumieniu art. 61t ust. 1 ustawy o świadczeniach jest data, w której zapoznała się z pismem organu, a nie data dostarczenia tego pisma na jej skrzynkę odbiorczą w systemie ePUAP, jak uznał organ.
W ocenie Sądu, w tym przypadku należało podzielić stanowisko organu, przede wszystkim z uwagi na treść przepisów ww. rozporządzenia. Zgodnie bowiem z § 11 rozporządzenia:
1. Doręczenie dokumentu elektronicznego na informatycznym nośniku danych może być potwierdzone:
1)poświadczeniem przedłożenia;
2)dokumentem w postaci papierowej sporządzonym przez adresata.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1:
1) dokument elektroniczny powinien być podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, albo opatrzony kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną;
2)poświadczenie przedłożenia jest przesyłane na adres poczty elektronicznej wskazany przez doręczającego lub - jeżeli adresat ma takie możliwości techniczne - zapisywane na dodatkowym informatycznym nośniku danych dostarczonym przez doręczającego wraz z nośnikiem, na którym znajduje się doręczany dokument.
Jednocześnie zgodnie z § 9 ust 1 rozporządzenia, pisma skierowane na adres poczty elektronicznej podmiotu publicznego traktuje się jako przesyłki złożone w trybie niewymagającym potwierdzenia wniesienia podania, w szczególności takiego, o którym mowa w art. 63 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego lub w art. 168 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
W ocenie Sądu, z zestawienia tych przepisów wynika, że termin doręczenia pisma liczy się od dnia otrzymania korespondencji drogą elektroniczną (powiadomienia o dostępności do jej treści), a nie faktycznego zapoznania się z otrzymaną korespondencją (odczytania jej przez adresata).
Odnosząc powyższe regulacje do rozpoznawanej sprawy, wskazać trzeba na okoliczność, że system ePUAP zapewniał możliwość odczytania, na skrzynce odbiorczej adresata (skarżącej), korespondencji od organu niemal natychmiast po jej wysłaniu, niewątpliwie jeszcze w dniu 10 września 2019 r., co potwierdzają informacje (wydruki) z tego systemu. Ma zatem rację organ uznając, że data przedłożenia Skarżącej korespondencji pozostaje tożsama z datą doręczenia, a w konsekwencji stanowi także datę poświadczenia jej odbioru. W przypadku doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej doręczenie należy bowiem uznać za skuteczne, jeżeli w szczególności nie jest konieczne, aby adresat musiał potwierdzić odbiór pisma.
W konsekwencji okoliczność, że Skarżąca w istocie zapoznała się z pismem organu dopiero dnia następnego, tj. 11 września 2019 r. nie mogło powodować przesunięcia ustawowego terminu do wniesienia zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego, gdyż jego bieg rozpoczął się w dniu, w którym pismo organu zawierające rozstrzygniecie w tym zakresie było dla Skarżącej dostępne w jej skrzynce odbiorczej w systemie ePUAP, co miało miejsce w dniu 10 września 2019r. W konsekwencji, przekazanie przez Skarżącą w dniu 25 września zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego nastąpiło już z uchybieniem terminu ustawowego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło