VI SA/Wa 2599/12

WyrokWSA w Warszawie2013-09-12

Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Elżbieta Olechniewicz, Zbigniew Rudnicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego było zgodne z prawem, jeśli decyzja została doręczona domownikowi skarżącego, a skarżący twierdził, że został błędnie poinformowany o dacie odbioru?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie Prezesa NFZ o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania było zgodne z prawem. Doręczenie decyzji Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego NFZ synowi skarżącego, który był dorosłym domownikiem zamieszkującym pod tym samym adresem, było prawidłowe zgodnie z art. 43 k.p.a. Skoro doręczenie nastąpiło w dniu wskazanym przez syna na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, a skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przed wydaniem postanowienia, organ odwoławczy był zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu.
Stan faktyczny
Skarżący M. I. wniósł skargę na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Decyzja organu I instancji została doręczona synowi skarżącego, który zamieszkiwał pod tym samym adresem. Skarżący twierdził, że został błędnie poinformowany przez syna o dacie odbioru decyzji i w związku z tym wniósł odwołanie z uchybieniem terminu. Skarżący złożył również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano ze środków budżetowych WSA w Warszawie adwokatowi L. C. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2013 r. sprawy ze skargi M. I. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata L. C. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem opłaty oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...] września 2012 r. od decyzji nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2012 r. ustalającej podleganie M. I. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej - stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] września 2012 r., nr [...], ustalił, że skarżący M. I. podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od [...] stycznia 2008 r. do [...] kwietnia 2011 r. Z akt administracyjnych wynika, że powyższa decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ została wysłana do skarżącego M. I., jako adresata, w dniu [...] września 2012 r. listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. W pouczeniu stanowiącym element decyzji, organ poinformował skarżącego, że od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Prezesa NFZ w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszej decyzji. Z materiału dowodowego wynika, że ww. korespondencja kierowana na adres: [...] , [...], została doręczona w dniu [...] września 2012 r. synowi M. I. – M. I. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki - w aktach administracyjnych). W dniu [...] września 2012 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym [...] – vide: pieczęć placówki pocztowej na kopercie, w której odwołanie zostało nadane - w aktach administracyjnych) skarżący w piśmie z dnia [...] września 2012 r. wniósł do Prezesa NFZ odwołanie od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] września 2012 r. W wyniku rozpatrzenia odwołania strony skarżącej Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, działając na podstawie art. 134 k.p.a. oraz art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., nr [...], stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia Prezes NFZ stwierdził, że doręczyciel, Poczta Polska S.A., jest profesjonalną instytucją zaufania publicznego zajmującą się doręczaniem przesyłek. Jednocześnie organ stwierdził, że brak jakichkolwiek adnotacji na dowodach doręczenia, które budziłyby wątpliwości co do statusu i wieku osoby kwitującej, uprawdopodobniło - w ocenie organu - okoliczność, że doręczenie było prawidłowe. Prezes NFZ stwierdził, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki wynika, iż ww. decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ została doręczona M.I. - synowi skarżącego M. I. w dniu [...] września 2012 r. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki - w aktach administracyjnych). Prezes NFZ podkreślił, że od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, skarżący wniósł odwołanie w dniu [...] września 2012 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym [...]). Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, odwołanie od decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego wnosi się do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w terminie siedmiu dni od dnia jej otrzymania. Tym samym organ odwoławczy stwierdził, że termin do wniesienia przedmiotowego odwołania upłynął dnia [...] września 2012 r. Organ podkreślił jednocześnie, że skarżący M.I. w zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego NFZ został prawidłowo pouczony o przysługującym terminie do wniesienia odwołania. Mając na uwadze powyższe, Prezes NFZ stwierdził, że wniesienie odwołania w dniu [...] września 2012 r. nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowego terminu ustawowego do jego złożenia. Organ wskazał ponadto, że skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w którym uprawdopodobniłby, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy. Postanowienie zostało doręczone na wskazany powyżej adres. Odbiór zaskarżonego postanowienia pokwitowała H. I. (żona skarżącego). Postanowienie zostało prawidłowo doręczone w dniu [...] października 2012 r. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki - w aktach administracyjnych). W dniu [...] listopada 2012 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) skarżąc, działając za pośrednictwem organu odwoławczego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Prezesa NFZ z dnia [...] października 2012 r. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że odwołanie od decyzji Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] września 2013 r. wniósł w dacie [...] września 2012 r., albowiem był przekonany, że właśnie tego dnia upływa ostatni dzień 7-dniowego terminu określonego w pouczeniu decyzji. Skarżący wyjaśnił, że przesyłka pocztowa polecona, w której znajdowała się decyzja Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego NFZ została doręczona synowi M. I.. Nadto wskazał, że nie zamieszkuje wspólnie z synem, ponieważ każdy z nich zajmuje samodzielny lokal mieszkalny. Skarżący stwierdził, że syn przekazał mu zamkniętą kopertę, w której znajdowała się sporna decyzja z dnia [...] września 2012 r.) dopiero w dniu [...] września 2012 r. i poinformował go, że przesyłkę tę przyjął 2 dni wcześniej, tj. [...] września 2012 r. Skarżący zauważył, że na kopercie nie była odnotowana data przyjęcia przesyłki. W konsekwencji skarżący stwierdził, że został przez syna mylnie poinformowany o dacie odbioru tejże przesyłki. Skarżący zwrócił ponadto uwagę, że wystąpił do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Do skargi strona skarżąca załączyła pismo z dnia [...] listopada 2012 r. zawierające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu z dnia [...] września 2012 r. W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł jej o oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Organ odwoławczy, ustosunkowując się do argumentów skarżącego dotyczących braku wspólnego jego zamieszkiwania z synem - wskazał, że z informacji zawartych w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych prowadzonym przez Narodowy Fundusz Zdrowia wynika, że syn skarżącego – M. I. zamieszkuje pod tym samym adresem, co skarżący, tj.: [...],[...]. Zdaniem Prezesa NFZ, z akt sprawy wynika, że syn skarżącego nie mógł odebrać przesyłki w dniu [...] września 2012 r., bowiem na datę odbioru - [...] września 2012 r. wskazuje własnoręczny podpis syna skarżącego wraz ze wskazaniem daty doręczenia przesyłki oraz pieczęć Urzędu Pocztowego [...]. Ponadto Prezes NFZ potwierdził w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, że w dniu [...] listopada 2012 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji, czy też innego aktu lub czynności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej także: "p.p.s.a."). W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga M. I. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2012 r. nie narusza prawa. Sąd uznał, że wydając sporne postanowienie, Prezes NFZ nie dopuścił się jakiejkolwiek obrazy przepisu art. 134 k.p.a., zasadnie przyjmując, że w niniejszej sprawie, pomimo prawidłowego doręczenia stronie skarżącej decyzji Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu, a także stosownego pouczenia o przysługujących stronie środkach oraz terminie zaskarżenia, które zamieszczone zostało w decyzji organu I instancji, doszło do uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji wydanej przez organ Funduszu w I instancji. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy nie dopuściły się również naruszenia pozostałych norm postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim przepisów art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na końcowy wynik sprawy. Należy wyraźnie wskazać, że w rozpoznawanej sprawie Prezes NFZ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji od Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2012 r. nr [...], gdyż termin do wniesienia przedmiotowego odwołania upływał z dniem [...] września 2012 r., natomiast strona skarżąca złożyła stosowne odwołanie za pośrednictwem poczty dopiero w dniu [...] września 2012 r. Zgodnie z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, odwołanie od decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego wnosi się do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w terminie siedmiu dni od dnia jej otrzymania. Jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych niniejszej sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji organu I instancji, decyzja ta została prawidłowo doręczona domownikowi zamieszkującemu wraz ze skarżącym pod tym samym adresem, tj. na adres przez niego wskazywany w toku postępowania administracyjnego - [...],[...]. Należy zauważyć, że wskazany adres jest adresem zamieszkania skarżącego oraz - co wynika z akt administracyjnych - także jego syna M. I., który własnoręcznym podpisem potwierdził odbiór korespondencji, wskazując na zwrotnym potwierdzeniu odbioru datę: [...] września 2012 r. Zdaniem Sądu, wydając sporne postanowienie, Prezes NFZ wyjaśnił w sposób wszechstronny i pełny zarazem motywy swojego rozstrzygnięcia, informując skarżącego, że zasady dotyczące doręczeń zostały określone w Rozdziale 8 Kodeksu postępowania administracyjnego pt. "Doręczenia". Z przepisu art. 43 k.p.a. wynika wprost, że w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo uznał, że skoro Poczta Polska jest profesjonalną instytucją zaufania publicznego zajmującą się doręczeniem przesyłek, a na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ nie umieszczono żadnych adnotacji budzących wątpliwości, co do prawidłowości doręczenia przesyłki, to ww. decyzja została prawidłowo doręczona jej adresatowi w dniu wskazanym przez syna skarżącego na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, tj. w dniu [...] września 2012 r. Należy zwrócić uwagę również na fakt, że syn skarżącego – M. I. jest dorosłym domownikiem zamieszkującym wspólnie ze skarżącym w miejscowości [...] w gminie [...] (vide: wydruk z Centralnego Wykazu Ubezpieczonych - w aktach administracyjnych), który podjął się w dniu [...] września 2012 r. oddania pisma skarżącemu, jako adresatowi przesyłki. W ocenie Sądu, organ zasadnie uznał więc, że przesyłka pocztowa została prawidłowo doręczona skarżącemu w dniu [...] września 2012 r., a co za tym idzie termin do złożenia odwołania upłynął w dniu [...] września 2012 r. Biorąc powyższe pod uwagę, należy - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - uznać, że wydając sporne postanowienie z dnia [...] października 2012 r., nr [...], Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 134 k.p.a. Według Sądu, organ odwoławczy wyjaśnił wszystkie okoliczności istotne dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy. Jednocześnie uznać należy, że stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu zostało uzasadnione w sposób zgodny z wymogami określonymi przez przepis art. 107 § 3 k.p.a. Należy zauważyć ponadto, że zarówno z informacji zawartej przez organ w odpowiedzi na skargę, jak również z daty pisma załączonego przez stronę do skargi, w którym skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania - wynika, że wniosek ten sporządzony był dopiero po doręczeniu skarżącemu zaskarżonego postanowienia z dnia [...] października 2012 r., zatem organ w dniu wydania spornego postanowienia nie miał wiedzy na temat wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdził, że skarżący M. I. do chwili wydania zaskarżonego postanowienia nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji z dnia [...] września 2012 r., co w konsekwencji oznacza, że organ odwoławczy zobowiązany był do wydania, na podstawie art. 134 k.p.a., postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł, jak w sentencji wyroku. Ponadto należy zauważyć, że stosownie do treści przepisu art. 250 p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c cyt. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, w innej sprawie, niż wymienione w pkt 1 lit. a - b, stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynoszą w pierwszej instancji 240 złotych. W konsekwencji Sąd uznał, że stawka minimalna za czynności dokonane przez pełnomocnika skarżącego wynosi 240,00 złotych oraz 55,20 złotych tytułem podatku od towarów i usług, co łącznie daje kwotę 295,20 złotych. W tym stanie rzeczy, zgodnie z poczynionymi wyżej wyliczeniami, należało orzec na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło