VI SA/Wa 2612/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-12-18

Skład orzekający: Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że jej sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że skarżąca wykazała trudną sytuację materialną. Skarżąca jest doktorantką bez stałego zatrudnienia, utrzymującą się ze stypendium, co w połączeniu z samodzielnym prowadzeniem gospodarstwa domowego i zasądzonymi alimentami, uzasadnia przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżąca J. P. wniosła skargę na postanowienie Prezesa NFZ odmawiające wydania EKUZ. W skardze zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Skarżąca złożyła sprzeciw, który utracił moc postanowienia referendarza i rozszerzyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca jest doktorantką, utrzymuje się ze stypendium i otrzymuje alimenty.
Rozstrzygnięcie
Przyznano J. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi J. P. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego postanawia: przyznać J. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W. W dniu [...] sierpnia 2013 r. skarżąca – J. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie odmowy wydania Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego. W skardze zawarty został wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z dnia 25 lipca 2014 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W dniu 10 września 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęło pismo stanowiące sprzeciw skarżącej od postanowienia z dnia 25 lipca 2014 r. wobec czego utraciło ono moc, a sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu na nowo. Jednocześnie w złożonym sprzeciwie skarżąca rozszerzyła wniosek o przyznanie prawa pomocy i wniosła dodatkowo o zwolnienie od kosztów sądowych. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartym w złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżąca ma trudną sytuację materialną, nie posiada majątku ani stałego zatrudnienia. Jest doktorantką filozofii Uniwersytetu [...] i z tego tytułu w okresie od 1 października 2013 r. do 31 lipca 2014 r. otrzymała stypendium w łącznej kwocie 4400 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest rzeczywiście ciężka. Instytucja powyższa ma na celu bowiem umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, które z przyczyn od siebie niezależnych nie są w stanie zdobyć środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym. W niniejszej sprawie – zdaniem Sądu – skarżąca wykazała w sposób należyty, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. Przede wszystkim zauważyć trzeba, że z danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jest słuchaczem stacjonarnych studiów doktoranckich, których planowany termin ukończenia określony został na 30 września 2015 r. Skarżąca oświadczyła, iż nie posiada stałego zatrudnienia, a jej źródłem utrzymania jest stypendium przyznane przez uczelnię. Z akt sprawy wynika również, że Sąd Rejonowy [...] w L. wyrokiem z dnia [...] marca 2011 r. zasądził na rzecz skarżącej alimenty od jej matki w wysokości po 250 zł miesięcznie. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło