VI SA/Wa 2622/12

WyrokWSA w Warszawie2013-05-29

Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Ewa Frąckiewicz, Grażyna Śliwińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych przewozów regularnych osób autokarem lub autobusem jest uzasadnione w sytuacji, gdy przedsiębiorca skrócił trasę przewozu bez uprzedniej zmiany warunków zezwolenia, pomimo braku przesłanek siły wyższej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że cofnięcie zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych przewozów regularnych osób było uzasadnione. Przedsiębiorca naruszył warunki zezwolenia, skracając trasę przewozu bez uprzedniego uzyskania zgody organu lub zmiany zezwolenia, co stanowiło podstawę do cofnięcia zezwolenia na mocy przepisów prawa krajowego i unijnego, w szczególności art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 1073/2009.
Stan faktyczny
Spółka B. Sp. z o.o. posiadała zezwolenie na wykonywanie międzynarodowych przewozów regularnych osób na trasie P. – L. W trakcie kontroli stwierdzono, że spółka skróciła trasę do E. bez uprzedniego poinformowania organu i zmiany zezwolenia. Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD) cofnął zezwolenie, uznając naruszenie warunków. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak możliwości wypowiedzenia się co do dowodów oraz niewłaściwe zastosowanie art. 24 ust. 4 u.t.d. WSA w Warszawie oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2013 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego ( w skrócie: GITD) decyzją z dnia [...] października 2012r., nr [...], w oparciu o art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), dalej: "k.p.a.", art. 18 ust. 1 pkt 2 i art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, 874 z późn. zm.), dalej: "u.t.d.", art. 21 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Dz. U. UE L 300 z dnia 14 listopada 2009 r., s. 51 – 76), dalej: "rozporządzenie nr 1073/2009", po rozpatrzeniu wniosku przedsiębiorcy: B. Sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej: skarżąca, Spółka) o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego samego organu z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] o cofnięciu zezwolenia nr [...] na przewozy autokarem lub autobusem między Państwami Członkowskimi zgodnie z rozporządzeniem nr 684/92, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania powyższej decyzji doszło w oparciu o następujące ustalenia: Dnia [...] marca 2004 r. przedsiębiorcy: B. Sp. z o.o. z siedzibą w P. udzielono licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu osób autokarem lub autobusem o nr [...]. Nadto na rzecz tej Spółki w dniu [...] lipca 2009 r. wydano zezwolenie o numerze [...] na przewozy regularne autokarem lub autobusem między Państwami Członkowskimi zgodnie z Rozporządzeniem (EWG) nr 684/92 na okres ważności do dnia [...] września 2014 r., które obejmowało trasę P. (Polska) – L. (Wielka Brytania). W dniu [...] lutego 2012 r. GITD uzyskał informację, iż Spółka nie wykonuje przewozów regularnych na trasie P. – L. zgodnie z udzielonym zezwoleniem. Podczas przeprowadzonej kontroli w dniu [...] października 2011 r. bowiem zostało ujawnione, że zasadnicza trasa podróży wskazana w przedmiotowym zezwoleniu, która powinna była zakończyć się w L., została skrócona do E. Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. strona została wezwana przez organ licencyjny do złożenia pisemnych wyjaśnień dotyczących zaistniałej sytuacji. W odpowiedzi Spółka przesłała pismo, w którym poinformowała organ, iż w dniu [...] października 2011 r. trasa podróży autokaru z P. do L. została wyjątkowo zakończona w E. z powodu braku pasażerów do L. Organ licencyjny mając na uwadze powyższe wyjaśnienia strony i fakt naruszenia przez nią warunków, na jakie zezwolenie zostało wydane, pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. zawiadomił ją o wszczęciu postępowania w zakresie cofnięcia jej udzielonego zezwolenia o numerze [...]. W oparciu o tak ustalony stan faktyczny, w dniu [...] lipca 2012 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję o cofnięciu stronie zezwolenia nr [...] na przewozy regularne autokarem lub autobusem między Państwami Członkowskimi zgodnie z rozporządzeniem (EWG) nr 684/92. Decyzja ta została doręczona stronie w dniu [...] lipca 2012 r. Następnie pismem z dnia [...] lipca 2012 r., strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku wskazała, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. Przed wydaniem decyzji organ nie wezwał strony do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Naruszona została w ocenie strony zasada czynnego jej udziału w postępowaniu. Nadto organ nie przeprowadził dowodu z przesłuchania Prezesa Zarządu Spółki, na okoliczności szczegółowego przebiegu zdarzeń z dnia [...] października 2011 r., które miało charakter incydentalny. Skarżąca zaakcentowała również, iż organ licencyjny wydając decyzję o cofnięciu zezwolenia nie uwzględnił faktu, iż przed organem toczy się odrębne postępowanie w sprawie wniosku strony o zmianę przedmiotowego zezwolenia w zakresie skrócenia trasy P. – L. na trasę P. -E. Główny Inspektor Transportu Drogowego w kolejnej, zaskarżonej decyzji nie podzielił stanowiska Spółki. Zauważył, że zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 u.t.d. wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga zezwolenia w międzynarodowym transporcie drogowym, wydanego przez ministra właściwego do spraw transportu. Zaś w myśl art. 6 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r., w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006, w zezwoleniu określa się: a) rodzaj usługi; b) trasę usługi, szczególnie miejsce odjazdu i miejsce docelowe; c) okres ważności zezwolenia; d) przystanki oraz rozkład jazdy. Stosownie do art. 24 ust. 4 u.t.d., zezwolenie cofa się m.in. w razie naruszenia lub zmiany warunków, na jakich zezwolenie zostało wydane oraz określonych w zezwoleniu. Zdaniem organu, przesłanka powyższa jest jedną z obligatoryjnych przesłanek cofnięcia zezwolenia wskazanych w ww. przepisie. W myśl zaś art. 21 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r., w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, organ wydający cofa zezwolenie, jeśli posiadacz zezwolenia przestał spełniać warunki, na których podstawie zezwolenie zostało wydane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, szczególnie jeśli wymaga tego państwo członkowskie, w którym przewoźnik ma siedzibę. Organ zawiadamia o tym niezwłocznie właściwe organy zainteresowanego państwa członkowskiego. Po ponownej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, GITD uznał, iż decyzja o cofnięciu stronie zezwolenia nr [...] na przewozy regularne autokarem lub autobusem między Państwami Członkowskimi została podjęta słusznie i zgodnie z obowiązującym prawem. Spółka samowolnie bowiem, bez poinformowania organu zmieniła warunki wykonywania przewozu osób na trasie P. – L., skracając trasę podróży do miejscowości E. Organ zauważył, że jedynym odstępstwem od obowiązku stosowania warunków określonych w zezwoleniu na wykonywanie przewozów regularnych jest przypadek wystąpienia niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności uniemożliwiających wykonywanie przewozów zgodnie z określonym w zezwoleniu przebiegiem trasy przewozów, w szczególności awarii sieci, robót drogowych lub blokad drogowych (art. 20a ust. 1 u.t.d.). Strona dopuszczając się samowolnie zmiany warunków przewidzianych dla wydanego jej zezwolenia naruszyła zatem przepisy ustawy o transporcie drogowym i przepisy prawa wspólnotowego. Zdaniem GITD, skarżąca winna była przed wprowadzeniem zmian w zakresie trasy podróży stosownie do art. 24 ust. 2 pkt 1 u.t.d. najpierw złożyć wniosek o zmianę udzielonego jej zezwolenia, a dopiero później w przypadku pozytywnego rozpatrzenia go przez organ licencyjny, rozpocząć trasę na nowych warunkach wskazanych w zezwoleniu. Organ zaakcentował też, że określona w art. 24 ust. 4 u.t.d. instytucja cofnięcia zezwolenia ma charakter sankcyjny i jest następstwem zachowań przewoźnika, które były niezgodne z warunkami określonymi w udzielonym mu zezwoleniu i przepisach ustawy o transporcie drogowym, dotyczącymi zasad wykonywania przewozów regularnych osób. Organ powołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2005 r., sygn. akt I OSK 203/05. Organ uznał, że nie ma znaczenia dla oceny niniejszej sprawy argumentacja strony, iż złożyła ona wniosek o zmianę warunków zezwolenia w trakcie trwania przedmiotowego postępowania o cofnięcie zezwolenia. Podkreślił, że naruszenie, którego strona dopuściła się miało miejsce przed złożeniem wniosku o zmianę zezwolenia, a tym samym wniosek ten jest bezprzedmiotowy dla niniejszej sprawy. Odnosząc się do zarzutów strony w zakresie naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego organ stwierdził, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Ponadto organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 k.p.a.). W ocenie GITD powyższe zasady zostały dochowane w ramach przedmiotowego postępowania administracyjnego. Z akt sprawy wynikało, że strona została pouczona o przysługujących jej prawach i uprawnieniach, w szczególności o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, który był brany pod uwagę przy wydawaniu decyzji, a także o prawie wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów w sprawie oraz prawie zgłaszania wszelkich wniosków dowodowych (dowód: zawiadomienie z dnia [...] kwietnia 2012 r. w aktach sprawy). Strona z powyższych praw nie skorzystała, gdyż nie wypowiedziała się w sprawie przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Organ wskazał, że za pośrednictwem pisma z dnia [...] czerwca 2012 r. doręczył stronie na jej wniosek sporządzone kserokopie akt postępowania. Organ zauważył, że z przepisów ustawy o transporcie drogowym wynika, że decyzja o cofnięciu zezwolenia podmiotowi, który naruszył warunki, na jakich zezwolenie zostało wydane oraz określonych w zezwoleniu - należy do tzw. decyzji związanych, które w przeciwieństwie do decyzji uznaniowych charakteryzują się tym, że nie zostawiają organowi administracyjnemu luzu decyzyjnego co do wyboru konsekwencji prawnych wynikających z normy prawnej podczas stosowania jej do danego stanu faktycznego. W przypadku określonym w art. 24 ust. 4 pkt 2 u.t.d. jest podejmowana decyzja związana. Podkreślił, że zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli nie może powodować naruszenia przepisów prawa materialnego, gdyż przepisy prawa materialnego wyznaczają treść rozstrzygnięcia danej sprawy administracyjnej (por. wyrok NSA z 25 lutego 2002 r., sygn. akt II SA 3126/00). Podsumowując, GITD wskazał, że w toku ponownie prowadzonego postępowania nie ujawniły się żadne okoliczności pozwalające na jakiekolwiek wątpliwości co do ustalonego stanu faktycznego sprawy. Zatem prawidłowe były ustalenia, że strona naruszyła warunki udzielonego jej zezwolenia i decyzja w zakresie cofnięcia jej tegoż uprawnienia została wydana słusznie i zgodnie z prawem. Na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] października 2012 r. B. Spółka z o.o. w P. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Spółka zarzuciła: - naruszenie przez GITD prawa materialnego, tj. art. 24 ust. 4 pkt 2) u.t.d. poprzez niewłaściwe zastosowanie, Wskazując na ten zarzut, skarżąca wniosła o uchylenie: - decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2012 r. oraz poprzedzającej ją decyzji tego organu z dnia [...] lipca 2012 r. Zdaniem skarżącej, z orzecznictwa sądowego wynika, że cofnięcie zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych osób, niezgodnie z rozkładem jazdy, może stanowić naruszenie warunków, o których mowa w art. 24 ust. 2 pkt 2 lit. a) u.t.d., jeżeli inne środki nie doprowadzą do wyeliminowania uchybień w tym zakresie (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 26 stycznia 2006 roku, sygn. akt IISA/SZ 242/05, Wyrok NSA z dnia 2 września 2008 r., sygn. akt IIGSK 312/08). Dokonanie wezwania i udzielenie terminu na usunięcie uchybień jest obowiązkiem organu przed cofnięciem zezwolenia, a nie tylko możliwym do wyboru sposobem działania. W stosunku do Spółki z uwagi na zdarzenie z dnia [...] października 2011 r. żadne środki dyscyplinujące nie były dotychczas stosowane. W omawianej sprawie organ nie przeprowadził także dowodu z przesłuchania strony - Prezesa Zarządu Spółki, na okoliczność szczegółowego ustalenia przebiegu zdarzenia z dnia [...] października 2011 r. Organ nie wziął również pod uwagę, że zdarzenie z dnia [...] października 2011 r. miało charakter jednorazowego incydentu. Główny Inspektor Transportu Drogowego w [...] wydając w dniu [...] lipca 2012 roku decyzję o cofnięciu zezwolenia nr [...] nie uwzględnił także faktu, że z wniosku Spółki toczyło się w tym samym czasie odrębne postępowanie o zmianę w/w zezwolenia na wykonywanie międzynarodowych przewozów pasażerskich w relacji P. – L. (nr wniosku [...]). Zatem, skoro z przyczyn obiektywnych (brak odpowiedniej liczby pasażerów) B. Sp. z o.o. w P. z własnej inicjatywy z wykorzystaniem środków prawnych dążyło do zmiany zezwolenia nr [...] z daty [...] lipca 2009 r. przez skrócenie trasy P. – L. na trasę P. –E., to należało przyjąć, iż tym bardziej brak było racjonalnych podstaw do cofnięcia przedmiotowego zezwolenia. Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a." sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) i kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zdaniem Sądu skarga Spółki nie jest uzasadniona. Zauważyć należy, że zezwolenie nr [...] wydane zostało przez Ministra Infrastruktury na przewozy regularne autokarem lub autobusem między Państwami Członkowskimi zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 684/92 z dnia 16 marca 1992 r. w sprawie wspólnych zasad międzynarodowego przewozu osób autokarem i autobusem (Dz. Urz. UE L 74 z 20.03.1992, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 1, str. 306, z późn. zm.), dalej: "rozporządzenie nr 684/92". Podstawą jego wydania był art. 18 ust. 1 pkt 2 u.t.d., obowiązujący w dniu wydania zezwolenia. Jednakże z dniem 1 stycznia 2011 r. art. 18 ust 1 pkt 2 u.t.d. otrzymał nowe brzmienie na mocy art. 1 pkt 7 lit. a) ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 249, poz. 1656), dalej: "ustawa zmieniająca", iż wymaga zezwolenia wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych w międzynarodowym transporcie drogowym: a) wydanego przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego - dla linii komunikacyjnych wykraczających poza obszar państw członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, b) wydanego przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego lub organ innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym - dla linii komunikacyjnych niewykraczających poza obszar tych państw. Mając na uwadze zawartą w art. 4 pkt 2 u.t.d. definicję międzynarodowego transportu drogowego stanowiącego podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej, należało przyjąć, że zezwolenie udzielone skarżącej należy traktować od dnia 1 stycznia 2011r. jako zezwolenie, o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.t.d. Ustawa z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym bowiem nie zawierała specjalnych uregulowań wyłączających stosowanie nowych zasad. Jedynie stwierdzała w art. 4, że decyzje ministra właściwego do spraw transportu, w zakresie zadań i kompetencji podlegających przekazaniu na podstawie ustawy, wydane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy zachowują moc. Ustalenie to jest istotne, gdyż ustawą zmieniającą na mocy jej art. 1 pkt 12 do art. 24 u.t.d. dodano ust. 7, który mówi, że GITD, w drodze decyzji administracyjnej, przedłuża wydane przez siebie zezwolenia, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. b), zmienia warunki ich wykonywania, stwierdza utratę ich ważności albo cofa je, na zasadach określonych odpowiednio w art. 8, 9 i 16 rozporządzenia nr 684/92. Zatem, jak wskazano, przepis ten zaczął obowiązywać od dnia 1 stycznia 2011 r. Ponadto na mocy art. 1 pkt 4 lit. b) ustawy z dnia 11 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 48, poz. 247) dodano do art. 24 u.t.d. ust. 6a w brzmieniu: "Przepisy ust. 1-6 nie dotyczą zezwoleń, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. b.". Przepis ten na mocy art. 4 cytowanej ustawy z dnia 4 lutego 2011r. wszedł w życie z dniem ogłoszenia tego aktu, to jest z dniem 7 marca 2011 r. i od tej daty miał zastosowanie. W tej sytuacji w dacie zdarzenia, które zadecydowało o cofnięciu zezwolenia – kontroli w dniu [...] października 2011 r. autobusu należącego do Spółki przez holenderskich inspektorów drogowych, art. 24 u.t.d. w zakresie odnoszącym się do niniejszej sprawy miał brzmienie: "Art. 24 ust. 4 Zezwolenie cofa się w razie: 1) cofnięcia licencji; 2) naruszenia lub zmiany warunków, na jakich zezwolenie zostało wydane oraz określonych w zezwoleniu; 3) niewykonywania przez przedsiębiorcę, na skutek okoliczności zależnych od niego, przewozów regularnych co najmniej przez 3 miesiące; 4) odstąpienia zezwolenia osobie trzeciej, przy czym nie jest odstąpieniem zezwolenia powierzenie wykonania przewozu innemu przewoźnikowi, o którym mowa w art. 5 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. - Prawo przewozowe. Ust. 6. Przedsiębiorca nie może zrzec się zezwolenia w przypadku wszczęcia postępowania o cofnięcie zezwolenia. Ust. 6a. Przepisy ust. 1-6 nie dotyczą zezwoleń, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. b. Ust. 7. Główny Inspektor Transportu Drogowego, w drodze decyzji administracyjnej, przedłuża wydane przez siebie zezwolenia, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. b, zmienia warunki ich wykonywania, stwierdza utratę ich ważności albo cofa je, na zasadach określonych odpowiednio w art. 8, 9 i 16 rozporządzenia Rady (EWG) nr 684/92.". W takim też brzmieniu obowiązywał ten artykuł w trakcie wydawania obu skarżonych decyzji. Organ nie wspominał o tych przepisach, choć z art. 24 ust. 6a u.t.d. wynika, że zezwolenia posiadanego przez Spółkę nie dotyczyły przepisy z art. 24 ust. 1 - 6 u.t.d. Organ zaś jako podstawę cofnięcia zezwolenia powołał art. 24 ust. 4 u.t.d., który w świetle ust. 6a tego art. nie miał zastosowania. Nadto GITD nie wskazał który z pkt ust. 4 art. 24 u.t.d. miałby zastosowanie. Jednocześnie GITD jako podstawę rozstrzygnięcia powołał art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 1073/2009 (opubl. Dz. Urz. L 48 z 23.02.2011, str. 19), który stanowi, że "Organ wydający cofa zezwolenie, jeśli posiadacz zezwolenia przestał spełniać warunki, na których podstawie zezwolenie zostało wydane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, szczególnie jeśli wymaga tego państwo członkowskie, w którym przewoźnik ma siedzibę. Organ zawiadamia o tym niezwłocznie właściwe organy zainteresowanego państwa członkowskiego.". Zatem wskazał nadto przepis, który powinien mieć zastosowanie na mocy art. 24 ust. 7 u.t.d., choć w przepisie tym nadal odsyła się do rozporządzenia nr 684/92. Jednakże z mocy art. 31 rozporządzenia nr 1073/2009 rozporządzenie to stosuje się od dnia 4 grudnia 2011 r., z wyjątkiem art. 29, który stosuje się od dnia 4 czerwca 2010 r. Nadto niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Wobec tego, chociaż w art. 24 ust. 7 u.t.d. mowa jest o rozporządzeniu nr 684/92, to od dnia 4 grudnia 2011 r. należy stosować rozporządzenie nr 1073/2009. W przepisie art. 30 rozporządzenia nr 1073/2009 jest odesłanie do tabeli korelacji zawartej w załączniku III, w której zawarto odesłania do uchylonego rozporządzenia. Według powyższej tabeli korelacji odesłanie do art. 8, 9 i 16 rozporządzenia nr 684/92 oznacza odesłanie do art. 9, 10 i art. 21, 22 oraz 23 ust. 1 rozporządzenia nr 1073/2009. Według omawianej tabeli korelacji odesłanie do art. 16 ust. 2 rozporządzenia nr 468/92 oznacza odesłanie do art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 1073/2009 (Organy wydające wycofają zezwolenie, jeśli posiadacz zezwolenia przestał spełniać warunki, na podstawie których zezwolenie zostało wydane zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, szczególnie jeśli wymaga tego Państwo Członkowskie, w którym przewoźnik prowadzi działalność. Władze zawiadamiają o tym niezwłocznie właściwe władze zainteresowanego Państwa Członkowskiego.). Według art. 6 ust. 3 rozporządzenia nr 1073/2009 w zezwoleniu określa się: rodzaj usługi (lit. a); trasę usługi, szczególnie miejsce odjazdu i miejsce docelowe (lit. c); okres ważności zezwolenia (lit. c), przystanki oraz rozkład jazdy (lit. d). Takie same elementy zezwolenia wskazywał art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 684/92. Odnosząc do omawianego zezwolenia nr [...], powyższe elementy były w nim określone. Co do miejsca docelowego był nim L., a między E. a L. było jeszcze kilka przystanków, według Harmonogramu załączonego do zezwolenia. Podczas kontroli w dniu [...] października 2011 r. w E. holenderscy kontrolerzy stwierdzili, na podstawie wyjaśnień kierowcy autobusu Spółki, że skarżąca przestała wykonywać usługi transportowe między E. a L. Pouczyli także kierowcę o konieczności zmiany zezwolenia nr [...] przez przewoźnika. Raport został sporządzony w dniu [...] października 2011 r. Spółka w piśmie z dnia [...] marca 2012 r. potwierdziła, że w dniu [...] października 2011 r. wyjątkowo zakończono trasę podróży w E. Spółka nie wystąpiła o zmianę zezwolenia nr [...] po tej kontroli. Uczyniła to dopiero po wszczęciu postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia nr [...]. Z obowiązujących do 3 grudnia 2011 r. (czyli także w dniu kontroli) art. 8 i 9 rozporządzenia nr 684/92 wynikało, że posiadacz zezwolenia musiał złożyć o zamiarze wycofania się ze świadczenia usług. Takie oświadczenie musiało zawierać odpowiednie przedstawienie powodów. Traciło zezwolenie ważność w trzy miesiące od dnia, kiedy organy wydające otrzymały od posiadacza zezwolenia to oświadczenie (art. 9 ust. 1 cyt. rozporządzenia). W przypadku, gdy zapotrzebowanie na daną usługę przestało istnieć, okres określony w ust. 1 skracano do jednego miesiąca (art. 9 ust. 2 tego rozporządzenia). Ponadto na mocy art. 10 ust. 5 rozporządzenia nr 684/92 posiadacz zezwolenia miał obowiązek notyfikować użytkownikom korzystającym z jego usług o swoim wycofaniu się z miesięcznym wyprzedzeniem za pomocą właściwych ogłoszeń. Przepis ten, a nie art. 8 rozporządzenia nr 684/92 należało stosować do postępowania w sprawie zmiany trasy (jak w niniejszej sprawie – skrócenie trasy). Przepis art. 8 dotyczył nieznacznych zmian, np. zmiany rozkładu jazdy. Zasadą bowiem było, że przedsiębiorca wykonujący usługi regularne jest obowiązany, do czasu wygaśnięcia zezwolenia, do podjęcia wszelkich środków w celu zagwarantowania usług transportowych spełniających normy ciągłości, regularności i zdolności, a także spełniania innych warunków ustanowionych przez właściwe władze zgodnie z art. 5 ust. 3, za wyjątkiem sytuacji, w których działa siła wyższa, w myśl art. 10 ust. 1 rozporządzenia nr 684/92. Jak już zaznaczono według tabeli korelacji z załącznika nr 3 rozporządzenia nr 1073/2009 odpowiednikami art. 8 i 9 rozporządzenia nr 684/92 są art. 9, 10 rozporządzenia nr 1073/2009. Obowiązki przewoźnika zostały ujęte w art. 11 rozporządzenia nr 1073/2009, który mówi: "Z wyjątkiem przypadków siły wyższej, przewoźnik wykonujący usługi regularne jest zobowiązany, do czasu wygaśnięcia zezwolenia, do podjęcia wszelkich środków w celu zagwarantowania usług transportowych spełniających normy ciągłości, regularności i zdolności przewozowych, a także spełniania innych warunków, określonych przez właściwy organ zgodnie z art. 6 ust. 3 (ust. 1). Przewoźnik podaje do wiadomości trasę przejazdu, przystanki, rozkład jazdy, wysokości opłat oraz warunki przewozu w sposób zapewniający łatwy dostęp do informacji dla wszystkich użytkowników.(ust. 2)". Zatem obowiązki przewoźnika, zarówno według rozporządzenia nr 684/92, jak i rozporządzenia nr 1073/2009 zostały ujęte restrykcyjnie, także w zakresie zmian zezwolenia. Przewoźnik powinien według tych uregulowań najpierw złożyć stosowane oświadczenie, a dopiero po wskazanym okresie czasu (miesiąc albo trzy miesiące) dokonać zmian, pod warunkiem posiadania zmienionego (nowego) zezwolenia, choć w świetle art. 10 rozporządzenia nr 1073/2009 istniały wątpliwości czy takiej treści wniosek powinna skarżąca złożyć (potwierdza te wątpliwości wezwanie GITD z dnia [...] czerwca 2012 r. do skarżącej). Skarżąca natomiast najpierw przestała wykonywać transport ludzi na odcinku E. – L., a potem zaś wystąpiła o zmianę zezwolenia w tym zakresie i to dopiero po wszczęciu postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia (Spółka nie zajęła stanowiska po otrzymaniu dokumentacji kontroli, w trakcie której kierowca miał oświadczyć, że zmiana trasy już nastąpiła). Jednocześnie nie wykazała, aby wystąpiły przesłanki z art. 11 rozporządzenia nr 1073/2009 – czyli przypadki siły wyższej, pozwalające na odstąpienie opisywanych powinności. Przy interpretacji powołanych uregulowań należy mieć na uwadze motyw 14 Preambuły do rozporządzenia nr 1073/2009 z którego wynika, że "Należy maksymalnie ograniczyć formalności administracyjne, nie likwidując jednak kontroli i sankcji gwarantujących właściwe stosowanie i skuteczne egzekwowanie przepisów niniejszego rozporządzenia. W tym celu należy doprecyzować i udoskonalić istniejące przepisy dotyczące cofnięcia licencji wspólnotowej. Obowiązujące przepisy należy dostosować celem umożliwienia skutecznego karania poważnych naruszeń popełnianych w państwie członkowskim innym niż państwo, w którym przewoźnik ma swoją siedzibę. Sankcje nie powinny mieć charakteru dyskryminującego i powinny być proporcjonalne do wagi naruszenia.", a także motyw 5 tej Preambuły mówiący, że "Należy określić warunki wydawania i cofania licencji wspólnotowych, ich okresy ważności oraz szczegółowe zasady dotyczące korzystania z nich.". Ponadto, jak zaznaczył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1078/08, Lex nr 552719, działalność na rynku przewozów regularnych podlega konkurencji, oceniania jest przez "klientów (pasażerów) przewoźnika, i ewentualnie także przez potencjalnych klientów dotychczas obsługiwanych przez innych przewoźników i dlatego w swoim dobrze rozumianym interesie, przedsiębiorca na rynku powinien zachowywać się przejrzyście, jeżeli jego działalność dotyka rynku, na którym działalność gospodarcza jest reglamentowana przepisami ustawowymi. Istotną cechą przewozu regularnego jest powszechność wykonywanego przewozu, rozumiana w ten sposób, iż każdy na równoprawnych warunkach może skorzystać z takiego przewozu.". W tej sytuacji zachowanie skarżącej, która pozbawiała potencjalnych klientów możliwości przemieszczenia się na trasie E. – L. jej autobusami (nawet gdyby stanowiłoby to jednorazowy incydent), mimo ogłoszeń w rozkładach jazdy, należało traktować jako zaprzestanie spełniania warunków zezwolenia, o czym stanowi art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 1079/2009. Do zachowania skarżącej, która mimo kontroli i powiadomienia o konieczności podjęcia stosowanych działań, nie wystąpiła o zalegalizowanie skrócenia trasy między E. a L. i uczyniła to dopiero po wszczęciu postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia nr [...], organ prawidłowo zastosował art. 21 ust. 2 rozporządzenia nr 1073/2009. Organ nie wypowiedział się wprost co do kwestii ewentualnego uruchomienia środków dyscyplinujących przed cofnięciem zezwolenia, ale orzeczenie NSA dotyczyło innego stanu faktycznego i stanu prawnego. Wobec powyższego zarzut skarżącego był o tyle słuszny, że nie rozpatrzono tego zarzutu, ale w tej sprawie nie miał zastosowania art. 24 ust. 4 u.t.d., co wyżej wyjaśniono. Zatem nierozpatrzenie tego zarzutu nie miało wpływu na wynik postępowania. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania. Z powyższych względów na mocy art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło