VI SA/Wa 2658/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Sędziowie: Sędzia WSA Urszula Wilk Asesor WSA Anna Fyda-Kawula (spr.) Protokolant ref. stażysta Agnieszka Stegenka-Jakubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi I. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 28 czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 21 lipca 2023 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej I. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2024 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.), art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 1 i 2, art. 64d, art. 140aa ust. 1 i ust. 3 pkt 1 i art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. b) i ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm.) oraz § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 502), po ponownym rozpatrzeniu sprawy w wyniku odwołania I. M. (Skarżąca), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lipca 2023 r. nr [...] o nałożeniu na Skarżącą kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 4 lutego 2021 r. w miejscowości B. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli 5-osiowy pojazd członowy składający się z 2-osiowego ciągnika samochodowego marki [...] nr rej. [...] i 3-osiowej naczepy marki [...] nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował M. B., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem artykułów przemysłowych m.in. płytki, armatura sanitarna, umieszczonych na paletach (ładunek podzielny) w imieniu Skarżącej. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] lutego 2021 r. W wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy: - nacisk na pojedynczej osi napędowej 13,6 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglone w górę do każdych pełnych 100 kg) - przekroczenie o 2,1 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 18,26%), - podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] marca 2021 r. nr [...] nałożył na Skarżącą karę pieniężną w wysokości 2.000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%. W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez brak wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, wadliwą ocenę materiału dowodowego, brak odniesienia się organu do uchybień wskazanych podczas dokonywania ważenia, brak w aktach sprawy dowodów dotyczących spełnienia przez miejsce ważenia odpowiednich wymogów metrologicznych stawianych przez przepisy oraz producenta urządzenia. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] lipca 2022 r. nr [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyniku skargi Skarżącej wyrokiem z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 2422/22 uchylił ww. wydane w sprawie decyzje z uwagi na naruszenie przez Organy przepisów procesowych w zakresie gromadzenia dowodów (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), ich oceny (art. 80 k.p.a.), a także w zakresie prawidłowości uzasadnienia faktycznego i prawnego (art. 107 § 3 k.p.a.). Sąd stwierdził, że brak jest w aktach sprawy dowodów potwierdzających zaistniałe naruszenie. Nie jest nim w szczególności załączony do akt wydruk pomiaru z dnia 4.02.21 godz. 08:45, z uwagi na brak cech identyfikujących ten pomiar i pozwalających przypisać go do pojazdu Skarżącej. Brak jest na nim dowodu rejestracyjnego skontrolowanego pojazdu, miejsca ważenia bądź innych danych identyfikujących ważenie. Jeżeli znajdują się dane identyfikujące dotyczące samej wagi, to należy stwierdzić, iż są one nieczytelne. Wydruk ten nie został podpisany przez osobę odpowiedzialną za ważenie (ani przez nikogo innego) i trudno na nim oprzeć jakiekolwiek przydatne w sprawie ustalenia. Z pewnością nie jest on dokumentem urzędowym. Także odwołanie się przez organ do protokołu kontroli z dnia 4 lutego 2021 r. jako podpisanego przez kierowcę "bez zastrzeżeń" Sąd uznał za nietrafne, gdyż protokół ten nie został podpisany przez kierowcę. Sąd zalecił, by przy ponownym rozpoznaniu sprawy Organ I instancji podjął się przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego (dowody ze źródeł osobowych, z dokumentów) celem ustalenia w sposób bezsprzeczny, czy nastąpiło naruszenie przyjęte jako podstawa nałożenia kary pieniężnej na Skarżącą. W przypadku zaś braku możliwości konwalidacji zaistniałych uchybień proceduralnych i stwierdzenia przesłanek, o których mowa w art. 105 § 1 k.p.a., organ umorzy postępowanie administracyjne w tej sprawie. W toku ponownego rozpatrywania sprawy, w dniu 14 lipca 2023 r., przesłuchano w charakterze świadka kontrolowanego kierowcę – M. B. Z treści jego zeznań wynika, że odmówił on podpisania protokołu kontroli uzasadniając to niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi (silny wiatr). [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [...] lipca 2023 r. ponownie nałożył na Skarżącą karę pieniężną w wysokości 2.000 zł, od której strona złożyła odwołanie. W uzasadnieniu powołanej na wstępie zaskarżonej decyzji Główny Inspektor Transportu Drogowego przytoczył treść przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, przedstawił stan faktyczny sprawy i powołał się na związanie w tej sprawie oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 2422/22. Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony stan faktyczny. Odnosząc się do zeznań kierowcy przesłuchanego w dniu 14 lipca 2023 r. w charakterze świadka stwierdził, że okoliczność silnego wiatru nie ma wpływu na wiarygodność pomiarów dokonanych za pomocą zastosowanej wagi METEOR. Producent wag nie wykluczył używania tych wag w czasie opadów deszczu, a zatem, warunki atmosferyczne nie mają wpływu na wiarygodność pomiarów. Miejsce kontroli było dostosowane do użytej wagi Meteor-E-067, a dołączona do odwołania korespondencja z Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w K. pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Ponownie rozpoznając sprawę Organ odwoławczy nie dopatrzył się też przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję i wniosła o uchylenie wydanych w sprawie decyzji. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego tj.: a) art. 140aa ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy nie zaistniały przesłanki odpowiedzialności skarżącego skutkujące nałożeniem kary pieniężnej z uwagi na dochowanie należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz brakiem wpływu na powstanie naruszenia; 2) przepisów postępowania, tj.: a) art. 8 i art. 11 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do faktów istotnych dla sprawy; b) art. 15 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez brak należytej kontroli decyzji Organu I instancji oraz ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy;  c) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, wadliwą ocenę materiału dowodowego, brak odniesienia się organu do uchybień wskazanych podczas dokonywania ważenia, brak w materiale dowodowym dokumentów dotyczących spełnienia przez miejsce ważenia odpowiednich parametrów technicznych stawianych przez producenta urządzenia wagowego w instrukcji użytkowania wag typu Meteor-E-067, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy; d) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na wynikach pomiarów dokonanych wbrew instrukcji producenta określającej głębokość wnęk fundamentowych, wymaganych do wyrównania poziomu osi ważonej z poziomem osi sąsiednich; e) § 7 ust. 3, § 8 ust. 2 i § 9 ust. 1, 2 i 3 oraz § 27 ust. 2 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188, poz. 1345), poprzez oparcie rozstrzygnięcia na wynikach pomiarów dokonanych wagami przenośnymi do pomiarów dynamicznych typu Meteor-E-067 w sytuacji, w której miejsce ważenia pojazdu nie spełniało w dniu kontroli wymagań stawianych przez ww. rozporządzenie, co mogło mieć wpływ na wynik pomiarów; f) art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nie uzyskanie dowodów mających znaczenie dla sprawy i tym samym nie ustalenie, czy miejsce ważenia spełniało w dniu kontroli wymagania stawiane przez ww. rozporządzenie oraz producenta urządzenia wagowego; g) art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez brak prawidłowego sporządzenia uzasadnienia decyzji. W uzasadnieniu skargi Skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie podniesionych w niej zarzutów. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji rozstrzygając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...). Stosownie zaś do treści art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa materialnego i procesowego. W pojęciu "ocena prawna" mieści się wykładnia przepisów prawa (materialnego i procesowego), która zmierza do wyjaśnienia treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Rozpoznając tę sprawę według wskazanych zaleceń i zgodnie z powołanym kryterium Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie z następujących powodów. W działaniu Organu doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w sposób, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy. W wydanym w tej sprawie prawomocnym wyroku z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 2422/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że brak jest w aktach sprawy dowodów potwierdzających zaistniałe naruszenie. Sąd zalecił, by przy ponownym rozpoznaniu sprawy Organ I instancji podjął się przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego (dowody ze źródeł osobowych, z dokumentów) celem ustalenia w sposób bezsprzeczny, czy nastąpiło naruszenie przyjęte jako podstawa nałożenia kary pieniężnej na Skarżącą. W przypadku zaś braku możliwości konwalidacji zaistniałych uchybień proceduralnych i stwierdzenia przesłanek, o których mowa w art. 105 § 1 k.p.a., organ umorzy postępowanie administracyjne w tej sprawie. Z powołanego przepisu art. 153 p.p.s.a. wynika wprost, że zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu prawomocnego wyroku. Niezastosowanie się przez organ administracji przy ponownym rozstrzyganiu do oceny prawnej wyrażonej przez sąd w prawomocnym wyroku narusza zasadę związania organu oceną prawną i oznacza, że podjęte w ten sposób rozstrzygnięcie jest wadliwe. Stosownie bowiem do treści art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Uwzględniając powyższe, Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] czerwca 2024 r., nie mógł dokonać jej oceny z pominięciem oceny prawnej wyrażonej w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 2422/22. Kontrola legalności przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji, wydanej w ramach związania wynikającego z art. 153 p.p.s.a., sprowadzała się więc do oceny, czy organ podporządkował się ocenie prawnej wyrażonej w tym wyroku. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, który ciąży na organie administracyjnym i na sądach, jest wyłączony jedynie w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca. Raz jeszcze Sąd podkreśla, że okoliczności faktyczne, które mają uzasadniać wymierzenie Skarżącej stosownej kary administracyjnej, muszą zostać ustalone w toku postępowania administracyjnego w sposób niebudzący wątpliwości (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 25 października 2011 r., sygn. akt IV SA/Po 786/11 oraz WSA w Warszawie z dnia 17 marca 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 1938/14). Na organie orzekającym spoczywa bowiem obowiązek dokonania, zgodnie z treścią art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń faktycznych. Jedyną czynnością podjętą w toku ponownego rozpatrywania tej sprawy było przesłuchanie w dniu 14 lipca 2023 r. w charakterze świadka kontrolowanego kierowcy – M. B. Z treści jego zeznań wynika, że odmówił on podpisania protokołu kontroli uzasadniając to niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi (silny wiatr). W związku z powyższym, mając na uwadze przywołane motywy, jakimi kierował się Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając uprzednio wydane w sprawie decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2022 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2021 r. Sąd stwierdził, że rozstrzygając ponownie w tej sprawie Organy te nie wykonały zaleceń wynikających z wiążącego w tej sprawie wyroku. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach postępowania w punkcie drugim sentencji wyroku Sąd postanowił na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając od Organu na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania w wysokości 100 zł, uiszczonej tytułem wpisu sądowego od skargi. Rozstrzygając ponownie Organ raz jeszcze rozpozna tę sprawę, z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w prawomocnym wyroku z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 2422/22. Jeśli zaś nie da się w sposób niebudzący wątpliwości ustalić okoliczności faktycznych uzasadniających wymierzenie Skarżącej kary pieniężnej, Organ umorzy postępowanie administracyjne w tej sprawie.