VI SA/Wa 267/04
WyrokWSA w Warszawie2005-01-24
Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Jolanta Królikowska - Przewłoka, Andrzej Czarnecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ustalił, że przewoźnik wykonywał regularny przewóz osób bez wymaganego zezwolenia, jeśli okoliczności faktyczne nie pozwalają jednoznacznie stwierdzić spełnienia warunków definicji regularnego przewozu?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że organ nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, co doprowadziło do naruszenia przepisów k.p.a. Organ nie ustalił, czy wykonywany przewóz spełniał wszystkie warunki definicji regularnego przewozu osób, w szczególności dotyczące rozkładu jazdy, miejsc wsiadania i wysiadania pasażerów oraz sposobu pobierania należności. Brak tych ustaleń uniemożliwił wykazanie, że okoliczność stanowiąca podstawę faktyczną wydania decyzji została udowodniona.Stan faktyczny
Kontrola drogowa wykazała, że kierowca pojazdu należącego do przedsiębiorcy M. W. wykonywał przewóz osób bez wymaganego zezwolenia. Kierowca zeznał, że przewoził osoby na określonych trasach, nie posiadał rozkładu jazdy ani karty drogowej, a pasażerowie wsiadali i wysiadali na życzenie. Organ I instancji nałożył karę pieniężną, którą organ II instancji (Główny Inspektor Transportu Drogowego) utrzymał w zmienionej wysokości. Przedsiębiorca w skardze argumentował, że nie był wykonywany transport regularny, lecz przejazd rozpoznawczy, a wymierzona kara jest niewspółmierna.Rozstrzygnięcie
Uchylił w pkt 2 zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego i orzekł, że decyzja w zakresie uchylonym nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska - Przewłoka Asesor WSA Andrzej Czarnecki /spr./ Protokolant Andrzej Siwek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie: obciążenia karą pieniężną 1. uchyla w pkt 2 zaskarżoną decyzję; 2. orzeka, iż decyzja w zakresie uchylonym nie podlega wykonaniu.
VI SA/Wa 267/04
UZASADNIENIE
Samochód należący do M. W. prowadzącego przedsiębiorstwo pod nazwą U. z siedzibą w N. został w dniu [...] czerwca 2003 r. zatrzymany do kontroli przez kontrolerów [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...]. Kontrola stwierdziła, iż prowadzący pojazd – Z. G. – nie posiadał wymaganego zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego. Przesłuchany w charakterze świadka kierowca pojazdu zeznał, iż zatrzymanym pojazdem wykonywał przewóz osób na trasach [...] – [...] z powrotem oraz [...] – [...] również z powrotem. W momencie zatrzymania do kontroli przewoził osoby na trasie [...] – [...] i przedstawił między innymi wypis z licencji Nr [...] o numerze odpisu [...], na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Kierowca zeznał, iż nie posiada rozkładu jazdy, ani karty drogowej, ponieważ przewozi osoby na wymienionych trasach w taki sposób, iż pasażerowie wsiadali w miejscach, w których sobie życzyli i wysiadali także na życzenie. Kierowca wystawiał pasażerom paragon opłaty za przejazd według kasy fiskalnej.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...], na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 2, art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) w związku z lp. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym (Dz. U. Nr 115, poz. 999 ze zm.), wobec naruszenia art. 87 ust. 1 w związku z art. 18 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężna w kwocie 8000 zł.
Od decyzji tej M. W. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. W odwołaniu skarżący informuje, iż w dniu [...] czerwca 2003 r. złożył w Starostwie Powiatowym w [...] wniosek o wydanie zezwolenia na przewozy regularne na trasie [...] – [...]. Przed południem tego dnia został zatrzymany do kontroli jego samochód, który dokonywał przewozu rozpoznawczego. Skarżący nadmienia, iż posiada wszystkie obowiązujące dokumenty na wykonywanie przewozów na trasie [...] – [...] i zdając sobie sprawę z naruszenia przepisów podkreśla, że wykonywany przewóz w czasie kontroli miał charakter przejazdu rozpoznawczego.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 92 ust. 1, art. 18 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym oraz lp. 1.2.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym w związku art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 149, poz. 1452), uchylił zaskarżoną decyzję i nałożył na skarżącego karę pieniężna w kwocie 6000 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ administracji, cytując przepisy powołane w osnowie decyzji stwierdził, iż okolicznością nie budzącą wątpliwości jest to, że zatrzymany do kontroli pojazd wykonywał regularne przewozy na trasie [...] - [...] bez wymaganego zezwolenia. W tym stanie faktycznym organ I instancji zasadnie nałożył na skarżącego karę pieniężną. Kara ta, co do wysokości, została zmniejszona przez organ odwoławczy z uwagi na zmianę przepisów w dacie wydawania decyzji, która to kara obecnie, zgodnie z lp. 1.2.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym, wynosi 6000 zł. i do tej wysokości została skorygowana.
Od decyzji tej M. W. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.
W uzasadnieniu skarżący argumentuje, że w dniu kontroli nie był wykonywany osobowy transport regularny lecz było to rozeznanie co do trasy, czasu przejazdu itp. W związku z tym skarżący uważa, iż nie było podstaw do uznania, że samochód wykonywał transport regularny, tym bardziej, że otrzymał i wykonuje obecnie transport za zezwoleniem. Nadto przedsiębiorca podkreśla, iż wymierzona kara jest niewspółmierna do zdarzenia.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie. W ocenie organu przewoźnik wykonywał na trasie objętej kontrolą przewozy regularne, czego dowodzi fakt wydawania biletów za przejazd, gdyż regularność ta odnosiła się co najmniej do tras przejazdów.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje;
Z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie:
- ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
(Dz. U. nr 153, poz.1269), zwana u.s.a.,
- ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwana p.s.a.,
- ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), zwana p.w.u.p.
W świetle art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie sądowoadministracyjne toczy się na podstawie tej ustawy.
Zgodnie z art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.s.a.).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie.
Zaskarżona decyzja, która uchyliła w całości decyzję organu I instancji, opiera się na art. 92 ust. 1 w związku z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) – zwanej dalej ustawą.
Decyzja ta, powołując się na naruszenie art. 18 ust. 1 ustawy wskazuje, iż skarżący został ukarany za brak zezwolenia na wykonywanie regularnego - publicznego przewozu osób.
W myśl definicji o wykonywaniu regularnego – publicznego przewozu osób, zawartej w art. 4 pkt 7 ustawy, obowiązującym w dacie wydania decyzji I Instancji, przewóz taki winien spełniać łącznie następujące warunki: przewóz osób i ich bagażu wykonywany powinien być według rozkładu jazdy podanego przez przewoźnika do publicznej wiadomości co najmniej poprzez ogłoszenia wywieszone na przystankach i dworcach autobusowych, w którym należność za przejazd pobierana jest zgodnie z taryfą opłat podaną do publicznej wiadomości oraz z warunkami przewozu określonymi w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18 ustawy.
Zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 149, poz. 1452) w dacie wydawania decyzji II instancyjnej organ administracji zobowiązany był do stosowania przepisów zmienionej ustawy. W zmienionej ustawie uległa pewnej zmianie definicja przewozów regularnych – publicznych, bowiem w myśl art. 4 pkt 7 ustawy o transporcie drogowym, regularny przewóz osób i ich bagażu musiał być:
a) wykonywany według rozkładu jazdy podanego przez przewoźnika drogowego do publicznej wiadomości przez ogłoszenie wywieszone na przystankach i dworcach autobusowych,
b) podczas którego wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się na przystankach określonych w rozkładach jazdy,
c) w którym należność za przejazd jest pobierana zgodnie z cennikiem opłat podanym do publicznej wiadomości,
d) wykonywany zgodnie z warunkami przewozu osób określonymi w zezwoleniu, o którym mowa w art. 18 ustawy.
Faktem jest, że przewoźnik wymaganego zezwolenia nie posiadał, jednakże organ administracji nie ustalił czy wykonywany w dniu kontroli przewóz, określony przez przewoźnika jako "przejazd rozpoznawczy", spełniał warunki definicji regularnego – publicznego przewozu osób z art. 4 pkt 7 ustawy.
W tym zakresie organ administracji nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego oraz nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego czym w konsekwencji nie mógł wykazać, iż okoliczność stanowiąca podstawę faktyczną wydania decyzji została udowodniona. W związku z powyższym nastąpiło naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa.
Inspekcja Transportu Drogowego, powołując się w zaskarżonej decyzji na zeznania kierowcy, jako na argument mający potwierdzać zasadność rozstrzygnięcia, wywodzi z nich wnioski sprzeczne z definicją regularnego – publicznego przewozu osób. Celem ustalenia okoliczności czy przedsiębiorca świadczył faktycznie usługi regularnego – publicznego przewozu osób organ administracji powinien przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające, w myśl kryteriów określonych ustawą o transporcie drogowym, albowiem organ administracji publicznej winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz winien gromadzić w aktach sprawy także dowody wskazane lub dostarczone przez stronę, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2001 r. I SA 301/00). Dla prawidłowego rozstrzygnięcia koniecznym było zatem ustalenie czy przedsiębiorca wykonywał przewozy według rozkładu jazdy podanego do publicznej wiadomości na przystankach i dworcach autobusowych, czy wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywało się na tych przystankach oraz czy należność za przejazd pobierana była zgodnie z opublikowanym cennikiem.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz lit. c) oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło