VI SA/Wa 2670/13
WyrokWSA w Warszawie2014-10-08
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Andrzej Czarnecki, Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z powodu uchybienia miesięcznego terminu do złożenia wniosku, liczonego od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania. Kluczowe było stwierdzenie, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony po upływie miesięcznego terminu, który rozpoczął bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o nowych okolicznościach faktycznych lub dowodach. Organ administracji ma obowiązek najpierw zbadać formalną stronę wniosku, w tym zachowanie terminu, zanim przejdzie do merytorycznej oceny przesłanek wznowienia.Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora OW NFZ z 2010 r., która stwierdzała jego podleganie ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Organ pierwszej instancji oraz Prezes NFZ odmówili wznowienia postępowania, uznając, że wniosek został złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia, w którym skarżący dowiedział się o nowych okolicznościach (korekta dokumentów w ZUS z listopada 2011 r.). Skarżący kwestionował tę ocenę, twierdząc, że dowiedział się o okolicznościach później i domagał się uchylenia pierwotnej decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Artur Kot Protokolant ref. staż. Klaudia Kruk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę
Sygn. akr VI SA/Wa 2670/13
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także: Prezes NFZ") - działając na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w związku z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm. - zwanej dalej: "ustawą o świadczeniach"), a także art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 i art. 149 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267 - zwanej dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez J. P. (dalej także: "skarżący", "strona skarżąca") na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także: "Dyrektor [...]OW NFZ") z dnia [...] maja 2013 r., nr [...], odmawiające wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 31 marca 2009 r. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora [...]OW NFZ nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. - utrzymał w mocy w/w postanowienie o odmowie wznowienia postępowania.
Zaskarżone postanowienie Prezesa NFZ zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Pismem z dnia 21 kwietnia 2010 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] (dalej także: "ZUS"), powołując się na przepis art. 109 ustawy o świadczeniach, zwrócił się do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia o wydanie decyzji w sprawie objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym skarżącego J. P. w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 1 kwietnia 2009 r., z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Wnioskodawca poinformował jednocześnie, że od dnia 1 kwietnia 1995 r. skarżący jest rencistą, zaś od dnia 1 sierpnia 1999 r. - emerytem.
W wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego Dyrektor [...]OW NFZ decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], stwierdził, że skarżący podległ ubezpieczeniu zdrowotnemu w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 31 marca 2009 r. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.
Przedmiotowa decyzja została doręczona na adres strony skarżącej w dniu [...] stycznia 2011 r. Od decyzji tej skarżący nie wniósł odwołania.
Skarżący pismem z dnia 27 stycznia 2012 r., a następnie pismem z dnia 13 lutego 2012 r. wystąpił do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o ponowne wnikliwe rozpoznanie sprawy, o wznowienie postępowania, zmianę decyzji lub zmianę interpretacji na korzyść wnioskującego bez wznawiania postępowania.
Pismem z dnia 15 marca 2012 r., nr [...], Dyrektor [...]OW NFZ wezwał stronę skarżącą o sprecyzowanie swojego żądania. W piśmie tym organ wyjaśnił, na jakiej podstawie strona skarżąca może żądać wznowienia bądź zmiany spornej decyzji.
Pismem z dnia 30 marca 2012 r. skarżący wystąpił do Dyrektora [...]OW NFZ z prośbą o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją Dyrektora [...]OW NFZ nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. Skarżący poinformował organ, iż złożył deklaracje ZUS, dzięki którym "wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody".
Organ pierwszej instancji, mając na uwadze pismo ZUS z dnia 30 listopada 2011 r., nr [...], ustalił, iż skarżący J. P. w dniu 15 listopada 2011 r. złożył korektę dokumentów zgłoszeniowych oraz oświadczenie, w którym wskazał okresy faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej.
W wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Dyrektora [...]OW NFZ nr [..] z dnia [...] grudnia 2010 r.
W wyniku rozpatrzenia wniesionego przez stronę skarżącą zażalenia, Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...], utrzymał w mocy ww. postanowienie organu pierwszej instancji.
Następnie, w wyniku rozpoznania skargi wniesionej przez J.P., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 października 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 1672/12, uchylił zaskarżone postanowienie Prezesa NFZ nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Dyrektora [...]OW NFZ nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r.
W uzasadnieniu wydanego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał na nieprawidłowe przywołanie w podstawie prawnej postanowienia Dyrektora [...]OW NFZ przepisu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., czyli podstawy, która upoważnia do wznowienia postępowania - a takiego Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego NFZ odmówił. Jednocześnie, Sąd zwrócił uwagę, że organ pierwszej instancji, chociaż powołał się na art. 149 § 3 k.p.a., to w istocie jednak wdał się w ocenę wskazanej przez skarżącego podstawy wznowienia z art. 145 § 4 pkt 5 k.p.a. Sąd zauważył ponadto, że wprawdzie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Prezesa NFZ zwrócono uwagą na konieczność zachowania miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., jednakże w tym zakresie nie poczyniono żadnych ustaleń. Sąd uznał, że w istocie uzasadnienie spornego postanowienia sprowadza się do lakonicznego stwierdzenia, iż brak jest podstaw do wznowienia postępowania i podzielenia stanowiska organu pierwszej instancji, które to stanowisko - w świetle powołanych przepisów - nie może być traktowane jako uzasadniające odmowę wznowienia postępowania, gdy tymczasem - jak zauważył Sąd - ocena, że nie występuje żadna z podstaw wznowienia może zapaść dopiero po wznowieniu postępowania.
Ponownie rozpatrując sprawę zainicjowaną wnioskiem strony skarżącej Dyrektor [...]OW NFZ - powołując się na przepisy art. 149 § 3 k.p.a. w zw. z art. 109 ust. 6 ustawy o świadczeniach - postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r., nr [...], odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora [...]OW NFZ nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. dotyczącej ustalenia podlegania przez skarżącego ubezpieczeniu zdrowotnemu w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 31 marca 2009 r. z tytułu prowadzenia przez stronę pozarolniczej działalności gospodarczej.
W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji, powołując się na brzemiennie przepisu art. 148 § 1 k.p.a. - zauważył, że korekta dokumentacji rozliczeniowej została złożona przez skarżącego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych w dniu 15 listopada 2011 r., zaś wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] grudnia 2010 r. został złożony w dniu 2 kwietnia 2012 r., a więc po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej ewentualną podstawę wznowienia postępowania. Ponadto, organ pierwszej instancji wskazał, że zarówno wniosek o wznowienie postępowania, jak również wcześniejsze – niedoprecyzowane pisma skarżącego z dnia 27 stycznia 2012 r. oraz z dnia 13 lutego 2012 r. wpłynęły do Oddziału Wojewódzkiego NFZ po upływie miesiąca od wskazywanego przez stronę skarżącą zaistnienia nowych okoliczności, tj. złożenia deklaracji w ZUS.
Mając powyższe na względzie, organ pierwszej instancji przyjął, że strona skarżąca nie dochowała miesięcznego terminu na wniesienie podania o wznowienie postepowania w niniejszej sprawie.
W dniu 22 maja 2013 r. skarżący wniósł zażalenie od powyższego postanowienia z dnia 13 maja 2013 r.
Wnosząc o uchylenie spornego postanowienia organu pierwszej instancji i wydanie postanowienia wznawiającego postepowanie zakończone ostateczną decyzją Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] grudnia 2010 r., a także o uchylenie wspomnianej decyzji Dyrektora [...] OW, ewentualnie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od spornej decyzji Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] grudnia 2010r. i potraktowanie pism strony jako odwołania od tej decyzji oraz uchylenie owej decyzji Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] grudnia 2010 r., skarżący stwierdził w uzasadnieniu zażalenia, że - wbrew stanowisku organu pierwszej instancji - nie doszło do przekroczenia przez stronę skarżącą terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, albowiem - jak wskazał skarżący - o stanowisku NFZ dowiedział się od ZUS w drugiej połowie stycznia 2012 r.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia, Prezes NFZ wydał w dniu [...] sierpnia 2013 r. postanowienie nr [...], na podstawie którego utrzymał w mocy w/w postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2013 r., nr 7/2013, odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Dyrektora [...] OW NFZ nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. ustalającą podleganie przez skarżącego ubezpieczeniu zdrowotnemu w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 31 marca 2009 r. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.
W uzasadnieniu wydanego postanowienia Prezes NFZ, powołując się na zgromadzony w toku postepowania materiał dowodowy - zauważył, że skarżący J. P. pismem z dnia 27 stycznia 2012 r. oraz z dnia 13 lutego 2012 r. wniósł do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o ponowne wnikliwe rozpoznanie sprawy, o wznowienie postępowania, zmianę decyzji lub zmianę interpretacji na korzyść wnioskującego bez wznawiania postępowania. Następnie, w wyniku odpowiedzi na wezwanie organu, w piśmie z dnia 30 marca 2012 r. sprecyzował swoje żądanie i wystąpił do Dyrektora [...] OW NFZ z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją Dyrektora [...]OW NFZ nr [...]z dnia [...] grudnia 2010 r., przedstawiając jednocześnie korekty dokumentów rozliczeniowych w ZUS. Mając powyższe na uwadze, Prezes NFZ uznał, że organ pierwszej instancji prawidłowo przyjął w swoim postanowieniu odmawiającym wznowienia, iż korekta dokumentacji rozliczeniowej została przez skarżącego złożona w ZUS w dniu 15 listopada 2011 r., co - zdaniem organu odwoławczego - potwierdzać ma pismo ZUS z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...]. Tym samym, Prezes NFZ uznał, że prawidłowo wskazano w spornym postanowieniu Dyrektora [...]OW NFZ, iż zarówno wniosek o wznowienie postępowania, jak i wcześniejsze pisma skarżącego J. P. wpłynęły do [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ po upływie miesiąca od wskazywanych przez wnioskującego nowych okoliczności, tj. złożenia deklaracji w ZUS.
W związku z powyższym, Prezes NFZ stwierdził, że w rozpatrywanym przypadku nie można przyjąć, że strona skarżąca dochowała miesięcznego terminu na wniesienie podania o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Dyrektora [...]OW NFZ nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. Organ odwoławczy, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 października 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 920/11 - wskazał, iż wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu do złożenia podania o wznowienie, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych. W tej sytuacji, Prezes NFZ uznał, że brak jest podstaw prawnych do uchylenia spornego postanowienia z dnia 13 maja 2013 r.
W piśmie z dnia 10 września 2013 r. J.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w postanowienie Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2013 r.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia Prezesa NFZ oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, a także o uchylenie - w trybie art. 154 i art. 155 k.p.a. - spornej decyzji Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] grudnia 2010 r. oraz uwzględnienie wszystkich dowodów zebranych w sprawie prowadzonej pod sygn. akt VI SA/Wa 1672/12, skarżący wskazał, że faktycznie prowadził działalność gospodarczą w formie kancelarii radcy prawnego w okresach nieprzekraczających jednego miesiąca w ciągu roku w okresie objętym ubezpieczeniem zdrowotnym.
W uzasadnieniu skarżący przedstawił swoje stanowisko odnośnie okresu prowadzenia przez niego działalności gospodarczej w formie kancelarii radcy prawnego. W konsekwencji skarżący uznał, że organ winien uchylić ostateczną decyzję Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] grudnia 2010 r. stwierdzającą podleganie przez skarżącego ubezpieczeniu zdrowotnemu w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 31 marca 2009 r. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.
W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W piśmie procesowym z dnia 30 września 2014 r. skarżący J. P. zarzucił, że nie otrzymał odpisu odpowiedzi na skargi, co uniemożliwiło mu ustosunkowanie się do jej treści. W konsekwencji skarżący wniósł o przesłanie wspomnianej odpowiedzi organu na skargę i odroczenie terminu rozprawy, zaś w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku - o rozpoznanie sprawy bez jego obecności z uwagi na zły stan zdrowia oraz skromne środki finansowe, które nie pozwalają na osobiste stawiennictwo w Sądzie. Ponadto, skarżący podniósł, że zwracał się do NFZ o zastosowanie wszelkich form i środków niezbędnych do uchylenia wadliwej decyzji, w tym również wznowienia postępowania, lecz NFZ ustosunkował się tylko do sprawy wznowienia postępowania, nie odnosząc się wcale do pozostałych form i środków. Skarżący zarzucił jednocześnie, że NFZ nie pouczył go we właściwym czasie o możliwości wznowienia postępowania, mimo, że w świetle przepisu art. 9 k.p.a. miał taki obowiązek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").
Należy na wstępie zauważyć, że zarówno w literaturze, jak i judykaturze przyjmuje się, że rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej, niż ta, w której wniesiono skargę. Na tle komentowanego przepisu szczególnego znaczenia nabiera więc zagadnienie tożsamości sprawy administracyjnej.
Podkreśla się ponadto, że sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, "ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi [...] wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego i wydawanych w nim decyzji administracyjnych" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 listopada 1997 r., sygn. akt SA/Łd 2572/95, Pr. Gosp. z 1998 r., nr 5, s. 36). W podobny sposób ujęto tę kwestię w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 3 lutego 1997 r., sygn. akt OPS 12/96, (ONSA z 1997 r., nr 3, poz. 104), w której stwierdzono, że: "W postępowaniu sądowoadministracyjnym wprawdzie obowiązuje zasada niezwiązania sądu granicami skargi (art. 51 ustawy o NSA), jednakże nie oznacza ona, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, kwestionowane przez uprawniony podmiot".
Mając na względzie powyższe, Sąd pragnie wyraźnie podkreślić, że niniejsza skarga dotyczy postanowienia Prezesa NFZ w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania, a zatem kontroli podlega postępowanie administracyjne zainicjonowane przez skarżącego wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], którą organ ten uznał, że skarżący podlegał obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 31 marca 2009 r. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. W tej sytuacji, Sąd uznał, że zawarte w skardze wnioski skarżącego J. P. dotyczące zarówno uchylenia - w trybie art. 154 i art. 155 k.p.a. - spornej decyzji Dyrektora [...]OW NFZ z dnia [...] grudnia 2010 r., jak również uznania przez Sąd, że skarżący faktycznie prowadził działalność gospodarczą w formie kancelarii radcy prawnego w okresach nieprzekraczających jednego miesiąca w ciągu roku w okresie objętym ubezpieczeniem zdrowotnym, a ponadto wnioski o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od wspomnianej decyzji Dyrektora [...]OW NFZ z dnia [...] grudnia 2010 r., czy też o potraktowanie jego pism (złożonych na etapie postępowania administracyjnego), jako odwołania od spornej decyzji Dyrektora [...] OW NFZ oraz w konsekwencji - o jej uchylenie, ewidentnie wykraczają poza granice danej sprawy, a zatem nie mogą być pozytywnie rozpatrzone przez Sąd w ramach orzekania w granicach niniejszej sprawy.
W ocenie Sądu, analizowana skarga J. P. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2013 r., jak również utrzymane nim w mocy postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] maja 2013 r., nr [...], wydane w sprawie odmowy wznowienia postępowania - nie naruszają obowiązujących przepisów prawa, w stopniu mogącym mieć jakikolwiek wpływ na ostateczny wynik sprawy.
Przechodząc do merytorycznej oceny legalności zaskarżonych postanowień organów obu instancji, należy zauważyć, że podstawą prawną spornych rozstrzygnięć był przepis art. 149 § 3 k.p.a., który stanowi, iż odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia.
W tej sytuacji, zadaniem Sądu było należyte skontrolowanie prawidłowości postępowania administracyjnego w przedmiocie wznowienia postępowania.
I tak, mając na uwadze treść przepisu art. 147 § 1 pkt 5 k.p.a., w oparciu o który strona skarżąca próbowała doprowadzić do wznowienia postępowania, należy zauważyć, iż przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
W związku z tym, należy niewątpliwie przyjąć, że złożenie przez skarżącego korekty dokumentów rozliczeniowych w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych mogło teoretycznie spowodować wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej, lecz nieznanych organowi.
Niemniej, co wymaga wyraźnego podkreślenia, organ administracji właściwy w sprawie ewentualnego wznowienia postepowania, zanim przejdzie do merytorycznego badania wskazanych we wniosku przesłanek wznowieniowych, a także oceny okoliczności faktycznych oraz przedstawionych przez stronę postępowania dowodów, musi wpierw dokonać stosownej oceny wniosku pod względem stricte formalnym, a więc zbadać, czy ów wniosek o wznowienie postępowania został złożony z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a.
Zgodnie z brzmieniem art. 148 § 1 k.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Mając na względzie zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy, należy zauważyć, że skarżący J.P. pismem z dnia 30 marca 2013 r. wystąpił do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją wydaną przez Dyrektora [...]OW NFZ w dniu [...] grudnia 2010 r., powołując się na dokonaną w dniu 15 listopada 2011 r. korektę dokumentów zgłoszeniowych. Z akt niniejszej sprawy wynika ponadto, że w dniu 15 listopada 2011 r. skarżący złożył do ZUS korektę dokumentów zgłoszeniowych oraz oświadczenie, w którym wskazał okresy faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej, których dotyczyła sporna decyzja Dyrektora [...] OW NFZ z dnia 31 grudnia 2010 r. (vide: pismo ZUS z dnia 30 listopada 2011 r. - w aktach administracyjnych).
W konsekwencji, należy - w ocenie Sądu - uznać, że zarówno Prezes NFZ, wydając zaskarżone postanowienie, jak i wcześniej organ pierwszej instancji, rozstrzygając w dniu 13 maja 2013 r., prawidłowo przyjęły datę 15 listopada 2011 r., jako dzień, w którym strona skarżąca dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, bowiem poprzez dokonanie tej czynności wyszły na jaw nowe okoliczności sprawy.
Z art. 148 § 1 k.p.a. in fine wynika, że ustawodawca precyzyjnie określił termin, w jakim strona może skutecznie ubiegać się o wznowienie postępowania, tj. miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Zarówno w literaturze, jak i orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że podstawa do odmowy wznowienia zaistnieje wtedy, gdy strona złożyła wniosek po terminie określonym w art. 148 k.p.a. (jeżeli wznowienie postępowania ma nastąpić na wniosek) i nie zachodzą przesłanki do jego przywrócenia (tak m.in. Cz. Martysz /w:/ G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom II, Komentarz do art. 104-269, LEX 2010, komentarz do art. 149 k.p.a. i cyt. tam orzecznictwo sądów administracyjnych).
W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo uznały, że dzień 15 listopada 2011 r. jest datą, w której skarżący dowiedział się o wyjściu na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.), bowiem sam skarżący w tym dniu dokonał korekty rozliczeniowej złożonej do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Przyjąć należy zatem, że w tym dniu wyszły na jaw nowe okoliczności sprawy nieznane organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej, określone w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i jednocześnie w tym dniu rozpoczął bieg termin określony w art. 148 § 1 k.p.a. W tej sytuacji, przyjąć trzeba, że skarżący mógł skutecznie wystąpić z wnioskiem o wznowienie postępowania jedynie do dnia 15 grudnia 2011 r. Z uwagi na fakt, iż strona skarżąca wystąpiła ze stosownym wnioskiem (podaniem) o wznowienie dopiero w dniu 30 marca 2012 r., doszło do sytuacji, w której ów wniosek nie mógł zostać rozpoznany merytorycznie, jako wniesiony po terminie, a zatem organ prawidłowo odmówił wznowienia postępowania, powołując się na przepisy art. 149 § 3 k.p.a. w zw. z art. 148 § 1 k.p.a.
Reasumując, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, zaś poprawnie zgromadzony, a następnie wszechstronnie oceniony materiał dowodowy, dał pełną podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia.
Ponadto, należy uznać, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały uzasadnione w sposób odpowiadający prawu.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło