VI SA/Wa 279/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2015 r. sprawy ze skargi K. O. na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rejestracji oraz ustalenia opłaty za użytkowanie odbiorników telewizyjnych i radiowego oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej przez K. O. (dalej: "Strona", "Skarżący"), jest decyzja Ministra Administracji i Cyfryzacji (dalej: "MAiC"), z [...] listopada 2014 r. nr [...], wydana na podstawie art. 5 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1204, dalej: "u.o.a.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm., dalej: "K.p.a."), utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A. z [...] września 2014 r., nr [...], nakazującą rejestrację jednego używanego odbiornika radiofonicznego oraz dwóch używanych odbiorników telewizyjnych i ustalającą opłatę za używanie tych odbiorników w kwocie [...] zł. Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: W wyniku kontroli przeprowadzonej [...] lutego 2014 r., w lokalu użytkowym zajmowanym przez Stronę prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą U., mieszczącym się przy ul. P., W., ujawniono w lokalu dwa telewizory marki S. i jedną wieżę stereo z radiem marki T. Kontrola została przeprowadzona w obecności M. O. - żony Strony. W protokole z przeprowadzonej kontroli zapisano, iż: radio było włączone i odbierało stację radiową P. Do telewizorów doprowadzony jest kabel antenowy plus dekoder operatora komercyjnego [...]. Dwa telewizory uruchomiła M. O. na programy C. Stwierdzono, na podstawie ustnego oświadczenia M. O., co zapisano w protokole, trzyletni okres używania odbiorników w lokalu. Protokół z kontroli został bez zastrzeżeń podpisany przez osoby kontrolujące oraz M. O. Organ pismem z [...] marca 2014 r. poinformował Stronę o wszczęciu postępowania. Strona pismem z [...] kwietnia 2014 r. poinformowała, że odbiorniki nie są technicznie dostosowane do odbioru programów telewizyjnych. Telewizory nie posiadają dekoderów M. do odbioru telewizji, a jedynie służą do oglądania transmisji z [...]. Strona posiada umowę licencyjną na sprzedaż zakładów [....] podpisaną ze spółką T. Strona posiada internetowe połączenie do servera W. i transmisji [...] na S. w W., S., W. i torów wyścigowych we F. Natomiast wieża T. jest wykorzystywana jako wzmacniacz, ponieważ transmisje są z komentarzem spikerskim, a radio ewentualnie mogło być z komputera. Organ dał możliwość Stronie do przekazania dokumentów, które potwierdzą powyższe informacje. Organ też przekazał Stronie notatkę służbową z [...] lipca 2014 r., w której został opisany przebieg kontroli przez osoby kontrolujące. Strona poinformował, że M. O. podpisała protokół pod presją osób kontrolujących i jest on niezgodny z prawdą, a notatka służbowa została spreparowana na potrzeby postępowania administracyjnego przez osoby kontrolujące. Od decyzji I instancji z [...] września 2014 r., wydanej na podstawie art. 5 ust.1 i ust. 3 oraz art. 7 ust. 6 u.o.a., w związku z rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 10 września 2013 r. w sprawie kontroli wykonywania obowiązków związanych z opłatami abonamentowymi (Dz. U. z 2013 r. poz. 1140) oraz art. 104 K.p.a., Strona wniosła [...] października 2014 r., odwołanie do MAiC. Organ II instancji rozpatrując odwołanie Strony, powtórzył stan faktyczny sprawy opisany w protokole kontroli, jak również opisał przebieg postępowania pierwszoinstancyjnego. Następnie wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 3 u.o.a., w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego pobiera się opłatę w wysokości stanowiącej trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika. Zgodnie z art. 2 ust. 2 w/w ustawy domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. MAiC stwierdził, że w świetle tych uregulowań prawnych zdolność do natychmiastowego odbioru programu przez odbiornik jest równoznaczna ze stwierdzeniem, iż odbiornik jest używany, a to z kolei prowadzi do wniosku, że posiadacz jest obowiązany do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie. Zdaniem MAiC, kontrola jednoznacznie wykazała, że znajdujący się w lokalu odbiornik radiofoniczny oraz odbiorniki telewizyjne były w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 sierpnia 2007 r. sygn. akt III SA/Wa 2437/06, organ II instancji wskazał, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że opłaty abonamentowe, ponoszone przez posiadaczy odbiorników telewizyjnych w całej Polsce, wiążą się ściśle z posiadaniem odbiorników telewizyjnych, a nie z korzystaniem z usług konkretnej telewizji, w związku z czym podnoszona przez Stronę argumentacja, że odbiorniki użytkowane są wyłącznie do odbioru programów nadawanych on-line (z serwera W. i transmisji [...] na S. w W., S., W. i torów wyścigowych we F.) nie ma wpływu na obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej. MAiC dodał ponadto, że Strona nie uprawdopodobniła zarzutu, jakoby M. O. podpisała protokół pod presją osób kontrolujących, ani nie przedstawiła szczegółów zdarzenia, które miałyby świadczyć o nieprawidłowości przeprowadzonej kontroli. Odnosząc się do treści odwołania organ II instancji wskazał, że przepis art. 5 ust. 2 pkt. 1 u.oa., stosuje się wobec przedsiębiorców, którzy wykorzystują sprzęt audiowizualny przy tworzeniu audycji lub innych przekazów. W rozpatrywanym przypadku nie mamy do czynienia z działalnością twórczą, a jedynie z przekazem treści audiowizualnych, w związku z czym przedmiotowy przepis nie ma w tej sytuacji zastosowania. Natomiast art. 5 ust. 2 pkt. 3 u.o.a., ma zastosowanie do przedsiębiorców, których przedmiotem działalności gospodarczej jest sprzedaż lub przekazanie odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych osobom trzecim do używania na podstawie umów, tymczasem Strona nie prowadzi takiej działalności. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z [...] grudnia 2014 r., Skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, powtórzył argumentację podnoszoną w trakcie postępowania administracyjnego. Skarżący podniósł, że odbiorniki telewizyjne nie są zdolne do odbioru programów telewizyjnych, ponieważ nie posiadają dekoderów M., że posiada licencję na sprzedaż zakładów [...] ze Spółką T. i że jest internetowo podłączony do serwera [...], co służy do oglądania transmisji z [...] przez Internet z ich serwera w trakcie zawierania zakładów dla tej spółki. Dlatego w trakcie kontroli stwierdzono podłączenia do telewizorów. Wieża T. jest wykorzystywana jako wzmacniacz, ponieważ przekaz z wyścigów jest z komentarzem spikera. Skarżący dodał, że notatka z kontroli została sporządzona nie w dniu kontroli, lecz dopiero [...] września 2014 r., a więc pięć miesięcy po przeprowadzonej kontroli. Wynika z tego, że spreparowano ją dopiero na potrzeby postępowania. Skarżący podniósł ponadto, że jeśli Poczta Polska ściga kogoś za niepłacenie abonamentu radiowo-telewizyjnego, to najpierw powinna udowodnić, że zawiadomiła go o nadaniu numeru identyfikacyjnego, jak też zdaniem Skarżącego, uważa Rzecznik Praw Obywatelskich. Powołując się na "D.", Skarżący stwierdził, że siedem lat temu dowody zarejestrowania telewizorów w formie książeczki opłat abonamentowych zastąpiono zawiadomieniem o nadaniu specjalnego indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Nadanie takiego numeru i powiadomienie o tym abonenta było obowiązkiem Poczty Polskiej. Jak wynika natomiast z napływających do RPO skarg, sporo osób nie otrzymało takiego zawiadomienia i mimo że nie mają numeru, prowadzone jest wobec nich postępowanie egzekucyjne za zaległy abonament. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Analizując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powołanych wyżej kryteriów, w ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.o.a., za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Co do zasady, jak wynika z art. 2 ust. 4 u.o.a., opłatę abonamentową uiszcza się za każdy odbiornik radiofoniczny i telewizyjny. Odstępstwa od tej zasady zawiera ust. 5 tego artykułu, określając krąg podmiotów, które niezależnie od liczby używanych odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zobowiązane są do uiszczania tylko jednej z opłat abonamentowych. Art. 5 ust 1 omawianej ustaw stanowi, że odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach pocztowych operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe. W przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego pobiera się opłatę w wysokości stanowiącej trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika (art. 5 ust. 3 u.o.a.). W takiej sytuacji, zgodnie z art. 7 ust. 6 u.o.a., kierownik jednostki operatora publicznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1 u.o.a., przeprowadzający kontrolę, wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3. Okolicznością konieczną zatem, od której uzależnione jest wydanie decyzji nakazującej rejestrację odbiornika oraz ustalającej opłatę, jest ustalenie czy doszło do używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, co jest możliwe dopiero w wyniku ustalenia, że odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny jest w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Ustalenie czy odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny jest w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu może być dokonane poprzez bezpośrednie sprawdzenie tej okoliczności lub poprze oświadczenie osoby uczestniczącej w kontroli. W niniejszej sprawie, jak wynika z zapisów protokołu kontroli ustalenie, że odbiornik radiowy oraz odbiorniki telewizyjne są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu zostało ustalone w sposób bezpośredni, radio było bowiem, podczas kontroli, włączone i odbierało stację P., a telewizory zostały uruchomione przez M. O. na program C. Wskazać należy, że protokół kontroli zalicza się do tej kategorii dowodów wymienionych w art. 75 § 1 K.p.a., traktujących jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W protokole kontroli utrwala się przebieg i wyniki kontroli, ma on zatem także szczególną moc dowodową stwierdzonych w nim niekwestionowanych faktów, obrazuje bowiem stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia i jako taki stanowi podstawowy dowód w sprawie. W przedmiotowej sprawie sporządzony protokół został podpisany bez zastrzeżeń przez M. O. oraz kontrolerów legitymujących się upoważnieniami do wykonywania czynności kontrolnych udzielonymi przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej, tj. organ powołany do kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, co pod względem formalnym uzasadnia przyjęcie go za wiarygodny dowód w sprawie. Przyjęcie zatem przez organ I instancji, jak i organ odwoławczy wypełnienia domniemania wynikającego z art. 2 ust. 2 u.o.a., było w pełni uzasadnione. W podpisanym przez M. O. protokole kontroli zawarte stwierdzenia odnośnie odbioru programów przez odbiornik radiofoniczny oraz odbiorniki telewizyjne, jak również stwierdzenie odnośnie trzyletniego okresu używania odbiorników w lokalu użytkowym K. O., nie zostało obalone żadnymi wiarygodnymi dowodami w toku postępowania administracyjnego. Skarżący nie dostarczył dokumentów, które potwierdzałyby, że sporne odbiorniki nie znajdowały się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programów i że nie były używane przez Skarżącego. Znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy "oświadczenie agenta" (Skarżącego), o wyrażeniu zgody na korzystanie z lokalu Skarżącego przez "T." Sp. z o.o., nie dowodzi twierdzeń Skarżącego o sposobie używania odbiornika radiofonicznego oraz odbiorników telewizyjnych, a tym bardziej nie podważa ustaleń kontroli o stanie tych odbiorników umożliwiającym natychmiastowy odbiór programów. Podobnie żadna z tych okoliczności nie wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy "protokołu – potwierdzenie używania srodka trwałego na dzień [...] grudnia 2013 r.", który podpisała nieznana osoba przekazująca. Nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, iż notatka dotycząca przebiegu kontroli, została sporządzona przez osoby kontrolujące kilka miesięcy po dokonaniu kontroli. Zawiera ona oświadczenie osób kontrolujących złożone [...] lipca 2014 r., związane z twierdzeniami Skarżącego, iż M. O. podpisała protokół pod presją i że jest on niezgodny z prawdą. Z notatki wynika zatem, że osoby kontrolujące zaprzeczają twierdzeniom Skarżącego, a z całokształtu sprawy nie wynika, aby organ nadawał tej notatce inne znaczenie. Odnośnie argumentacji Skarżącego dotyczącej prowadzenia postępowania egzekucyjnego za zaległy abonament, pomimo nie zawiadomienia Strony o nadaniu specjalnego indywidualnego numeru identyfikacyjnego, należy wskazać, że przedmiotowe postępowanie administracyjne nie dotyczyło należności za zaległy abonament, lecz opłaty za stwierdzone używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego i dwóch odbiorników telewizyjnych. Jak wynika z treści § 3 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 roku w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1676), zgłoszenie podmiotu posiadającego odbiorniki w celu ich rejestracji powinno być złożone do wyznaczonego operatora w terminie 14 dni od dnia wejścia w posiadanie tych odbiorników. Tymczasem pomimo stwierdzonego, trzyletniego okresu używania spornych odbiorników, Skarżący nie dokonał wspomnianego zgłoszenia. Biorąc powyższe pod uwagę, zdaniem Sądu, w stanie faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie organ miał w pełni uzasadnione podstawy do tego, aby nałożyć na Skarżącego opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego oraz niezarejestrowanych dwóch odbiorników telewizyjnych. W ocenie Sądu, organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą opierając się przy tym na dowodach służących ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej. Dokonując wszechstronnej oceny materiału dowodowego, prawidłowo zebranego w toku kontroli, uzasadniły następnie swoje stanowisko wyrażone w decyzjach obu instancji, w sposób określony w art. 107 § 3 K.p.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, nie stwierdziwszy naruszenia przez organy rozstrzygające w niniejszej sprawie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak i naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, czy też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), skargę oddalił.