VI SA/Wa 2821/21
WyrokWSA w Warszawie2022-02-17
Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Dorota Dziedzic - Chojnacka, Grzegorz Nowecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest związany ostatecznymi orzeczeniami lekarskimi i psychologicznymi stwierdzającymi przeciwwskazania do posiadania broni, wydanymi w trybie odwoławczym, i czy może odmówić wydania pozwolenia na broń w oparciu o te orzeczenia?Ratio decidendi
Sąd administracyjny uznał, że ostateczne orzeczenia lekarskie i psychologiczne, stwierdzające przeciwwskazania do posiadania broni, są wiążące dla organów Policji w postępowaniu o wydanie pozwolenia na broń. Organy te nie posiadają kompetencji do weryfikowania zasadności tych orzeczeń ani do oceny przyczyn, dla których zostały wydane. W przypadku braku odwołania od orzeczeń złożonych przez stronę z wnioskiem, orzeczenia te uzyskują walor ostateczności i stanowią podstawę do odmowy wydania pozwolenia.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wydanie pozwolenia na broń do celów kolekcjonerskich. Po przeprowadzeniu postępowania, organ I instancji odmówił wydania pozwolenia, opierając się na ostatecznych orzeczeniach lekarskim i psychologicznym stwierdzających przeciwwskazania do posiadania broni. Komendant Główny Policji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez oparcie rozstrzygnięcia na orzeczeniach wydanych poza procedurą określona w art. 15a-15h ustawy o broni.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic - Chojnacka (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 lutego 2022 r. sprawy ze skargi D. H. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń do celu kolekcjonerskiego oddala skargę
VI SA/Wa 2821/21
UZASADNIENIE
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] września 2021 r. Komendant Główny Policji (dalej: "KGP" lub "organ"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej: "k.p.a.") oraz art. 15 ust. 1 pkt. 2 - 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2020 r. poz. 955, dalej: "ustawa o broni"), po rozpatrzeniu odwołania D. H. (dalej: "skarżący", "strona" lub "wnioskodawca") od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji
w [...] (dalej: "KWP" lub "organ I instancji") z [...] lipca 2021 r. odmawiającej wydania pozwolenia na broń do celu kolekcjonerskiego, utrzymał w mocy decyzję
organu I instancji.
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznych.
Pismem z 26 marca 2021 r., które wpłynęło do organu I instancji 31 marca 2021 r., skarżący wystąpił z wnioskiem do KWP o wydanie pozwolenia na broń palną do celów kolekcjonerskich w licznie ośmiu sztuk broni małokalibrowej, trzech sztuk broni centralnego zapłonu (w tym dwóch sztuk karabinów) i dwóch sztuk broni gładkolufowej. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że przynależy do [...]. W załączeniu skarżący przesłał zaświadczenie o niekaralności.
Pismem z 8 kwietnia 2021 r. skarżący został wezwany do uiszczenia opłaty skarbowej w wysokości 242 zł, a także do przedłożenia: zaświadczenia
o członkostwie w stowarzyszeniu o charakterze kolekcjonerskim, orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, wydanego przez upoważnione lekarza i psychologa, stwierdzające, że wnioskodawca nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 1-2 ustawy o broni i potwierdzające, że może on dysponować bronią.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem z 14 kwietnia 2021 r., skarżący przesłał potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej, zaświadczenie
o niekaralności oraz zaświadczenie o przynależności do [...]. Ponadto skarżący wskazał, że na 8 kwietnia 2021 r. wyznaczony został termin badania lekarskiego. Następnie wraz z pismem z 19 kwietnia 2021 r. skarżący przesłał wymagane orzeczenie lekarskie i psychologiczne, od których organ I instancji złożył odwołanie.
Pismami z 28 kwietnia 2021 r. KWP zwrócił się do Komendanta Miejskiego Policji w [...] oraz Komendanta Miejskiego Policji w [...] o zebranie szczegółowej opinii o wnioskodawcy z jego miejsca zamieszkania. Organ wskazał, że zakres opinii powinien obejmować informację, czy wnioskodawca nie należy do osób stanowiących zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz uzależnionych od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych, a także czy posiada warunki do przechowywania broni i amunicji, a jeśli tak, to jakie.
Organ I instancji, pismem z 28 kwietnia 2021 r., zwrócił się także do Sądu Rejonowego w [...] o przesłanie prawomocnego rozstrzygnięcia z [...] grudnia 2015 r., sygn. akt [...] w sprawie o popełnienie wykroczenia.
KWP dopuścił jako dowód materiały zgromadzone w trakcie poprzednio prowadzonego postępowania administracyjnego o wydanie stronie pozwolenia na broń do celu sportowego, w tym decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z [...] marca 2015 r. odmawiającą skarżącemu wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów sportowych, orzeczenie psychologiczne z [...] września 2014 r., wyrok Sądu Okręgowego w [...] z [...] listopada 2012 r., sygn. akt [...], a także opinią sądowo-psychiatryczną sporządzoną [...] maja 2012 r. Do materiału dowodowego sprawy włączony został także wyrok zaoczny Sądu Rejonowego w [...] z [...] kwietnia 2016 r., sygn. akt [...].
Pismem z 6 maja 2021 r. Komisariat Policji [...] w [...] przesłał do organu
I instancji pismo, do którego załączona została notatka urzędowa. Zgodnie z jej treścią wnioskodawca posiada pozytywną opinię w miejscu, w którym mieszkał.
W toku postępowania ustalono także, że wnioskodawca nie figuruje
w Krajowym Rejestrze Karnym Ministerstwa Sprawiedliwości (informacja z 7 maja 2021 r.).
Pismem z 24 maja 2021 r., Komisariat Policji [...] w [...] przesłał do organu I instancji pismo, do którego załączona została notatka urzędowa. Zgodnie z jej treścią wnioskodawca posiada pozytywną opinię w miejscu zamieszkania.
W wyniku odwołania organu I instancji od orzeczenia psychologicznego, uzyskano ostateczne orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. wydane w trybie odwoławczym przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy
w [...] stwierdzające, że wnioskodawca należy do osób wymienionych
w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i nie może dysponować bronią.
Uzyskano również ostateczne orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. wydane w trybie odwoławczym przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] stwierdzające, że wnioskodawca należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o broni i nie może dysponować bronią.
Postanowieniem z [...] czerwca 2021 r. organ I instancji wyznaczył nowy termin zakończenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, ustalając go na 2 sierpnia 2021 r.
Dnia 12 lipca 2021 r. wnioskodawca, po zapoznaniu się z materiałem dowodowym zgromadzonym w postępowanie administracyjnym, złożył wyjaśnienia, w których nie zgodził się z orzeczeniem psychologicznym z [...] czerwca 2021 r.
Decyzją z [...] lipca 2021 r. KWP odmówił wydania wnioskodawcy pozwolenia na posiadanie ośmiu egzemplarzy broni palnej do celu kolekcjonerskiego, w postaci broni: centralnego zapłonu z lufami gwintowanymi o kalibrze do 12 mm, bocznego zapłonu z lufami gwintowanymi o kalibrze do 6 mm oraz gładkolufowej.
Organ I instancji podkreślił, że w świetle braku zdolności strony do dysponowania bronią, o czym świadczy dowód w postaci ostatecznego orzeczenia lekarskiego
i psychologicznego, na wynik zakończenia sprawy administracyjnej nie może mieć wpływu okoliczność, że strona posiada pozytywną opinię w miejscu zamieszkania, udokumentowała ważną przyczynę posiadania broni i jest osobą niekaraną.
Od powyższej decyzji KWP strona złożyła odwołanie.
KGP decyzją z [...] września 2021 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ w uzasadnieniu podkreślił, że znajdujące się w aktach sprawy negatywne dla strony orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane w trybie odwoławczym, stwierdzające przeciwwskazania do posiadania broni palnej, posiadają walor ostateczności, zaś treść uzyskanych w tym trybie orzeczeń jest dla organu orzekającego wiążąca w zakresie ustalenia prawnych i faktycznych przesłanek odmowy wydania pozwolenia na broń palną, wynikających z dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji. Ponadto organ wskazał, że nie dopatrzył się naruszenia przez organ I instancji przepisów k.p.a. Zdaniem KGP organ I instancji przed wydaniem decyzji dokładnie wyjaśnił stan faktyczny i prawny w sprawie, analizując zebrany materiał dowodowy i mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Ponadto, KWP dopuścił w trakcie toczącego się postępowania wszystkie dowody, które mogły przyczynić się do wnikliwego rozpatrzenia sprawy. Wydana przez niego decyzja zawiera wszystkie elementy wymagane przez k.p.a., a w jej uzasadnieniu wyjaśniono, z jakich powodów stronie odmówiono wydania pozwolenie na broń. W konsekwencji organ nie znalazł podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji.
Decyzja KGP z [...] września 2021 r. stała się w całości przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez odmowę wydania pozwolenia na broń - bez przeprowadzenia procedury określonej w art. 15a - 15h ustawy o broni, a oparcie rozstrzygnięcia na orzeczeniu lekarskim i psychologicznym wydanych poza procedurą uregulowaną w ww. przepisach. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowanie.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że odmowa wydania pozwolenia na broń wydana została bez przeprowadzania postępowania uregulowanego
w art. 15a - 15h ustawy o broni i amunicji. KWP nie skierował skarżącego na badania lekarskie i psychologiczne, tylko odwołał się od załączonych przez skarżącego orzeczeń. Zdaniem skarżącego od tego typu orzeczeń odwołanie nie przysługiwało, bowiem orzeczenia takie mają doniosłość wyłącznie formalną, tj. warunkują procedowanie wniosku. Weryfikacji odwoławczej podlegają dopiero orzeczenia wydane w ramach postępowania o pozwolenie na broń uzyskane w lekarsko - psychologicznych postępowaniach wpadkowych. W tym przypadku badań lekarskich i psychologicznych, w ramach procedury wpadkowej, jednak nie przeprowadzono. Skarżący wskazał, że bez przedstawienia takich orzeczeń postępowanie
o pozwolenie na broń nie może być w ogóle wszczęte. Z kolei ich przedstawienie nie oznacza, że pozwolenie zostanie wydane. Pozwala jedynie na wszczęcie postępowania administracyjnego, a w jego ramach procedury wpadkowej, w której wydawane są kolejne orzeczenia z możliwością ich weryfikacji odwoławczej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa.
W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i zastosowania do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o broni pozwolenia na broń nie wydaje się osobom z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. z 2020 r. poz. 685), lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej (pkt 2), wykazującym istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego (pkt 3), uzależnionym od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych (pkt 4).
Zastosowanie przez organ Policji wyżej powołanych regulacji i wydanie na jej podstawie decyzji o odmowie wydania pozwolenia na broń jest zatem obligatoryjne ("pozwolenia nie wydaje się").
W stanie faktycznym przedmiotowej sprawy w stosunku do skarżącego w dniu [...] czerwca 2021 r. zostało wydane ostateczne orzeczenie lekarskie, a w dniu [...] czerwca 2021 r. ostateczne orzeczenie psychologiczne stwierdzające, że wnioskodawca należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o broni i tym samym nie może dysponować bronią.
Orzeczenia te zostały wydane przez uprawnionego lekarza i psychologa i odpowiadają wymaganiom określonym w ustawie o broni.
Sąd podziela pogląd organu, że dokonywanie oceny stanu zdrowia fizycznego i psychicznego osób ubiegających się o pozwolenie na broń lub posiadających takie pozwolenie zostało przekazane upoważnionym do tego lekarzom i psychologom. Zakres i sposób przeprowadzania badań poprzedzających wydanie stosownego orzeczenia został ściśle określony w przepisach ustawy. Ostateczne orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydawane w trybie ustawy o broni nie podlegają weryfikacji przez organy Policji w prowadzonych przez nie postępowaniach administracyjnych o wydanie lub cofnięcie pozwolenia na broń i są dla nich wiążące.
Przepis art. 15 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o broni ma charakter obligatoryjny, a ustawodawca nie przewidział w takich przypadkach innego sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Organy Policji nie posiadają żadnych uprawnień do interpretowania i wykładni wydanych w powyższym zakresie orzeczeń medycznych i są tymi orzeczeniami związane (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedziba w Warszawie z 6 września 2016 r., sygn. II SA/Wa 355/16). Organy Policji nie są także uprawnione do oceny przyczyn, dla których uprawniony lekarz orzekł o braku zdolności do dysponowania przez stronę bronią. Nie mają również kompetencji do weryfikowania zasadności wydania osobie ubiegającej się o broń lub broń już posiadającej orzeczenia o określonej treści ani też do wyjaśniania rozbieżności pomiędzy orzeczeniami wydanymi przez lekarzy albo psychologów w I, jak i w II instancji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 28 lutego 2018 r. II SA/Wa 1448/17).
Skarżący zarzuca w skardze, że wydane w sprawie ostateczne orzeczenie lekarskie oraz ostateczne orzeczenie psychologiczne nie mają charakteru orzeczeń odwoławczych, bowiem nie zostały uzyskane w ramach procedury określonej w art. 15a -15h ustawy o broni. W ocenie skarżącego nie jest możliwe złożenie odwołania od orzeczeń złożonych przez wnioskodawcę wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania.
Odnosząc się do powyższych twierdzeń strony, wskazać należy, że powyższa interpretacja przedstawiona przez skarżącego nie znajduje żadnego oparcia w obowiązujących przepisach prawa.
Zgodnie z art. 15a ust. 1 ustawy o broni osoby, o których mowa w art. 15 ust. 3, 4 i 5, zwane dalej "osobami ubiegającymi się", są obowiązane do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym.
W myśl art. 15h ust. 1 od orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego przysługuje odwołanie wnoszone na piśmie. Odwołanie przysługuje osobie ubiegającej się oraz komendantowi wojewódzkiemu Policji właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania tej osoby (ust. 2). Odwołanie wraz z jego uzasadnieniem wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia, za pośrednictwem lekarza lub psychologa, który wydał orzeczenie do jednego z podmiotów odwoławczych (ust. 3). Orzeczenie lekarskie lub psychologiczne wydane w trybie odwołania jest ostateczne (ust. 7).
Z wyżej cytowanych regulacji nie wynika, aby komendant wojewódzki Policji był uprawniony do złożenia odwołania od orzeczeń wydanych wyłącznie z inicjatywy organów Policji (na wezwanie organów Policji) z pominięciem orzeczeń załączonych do wniosków osób ubiegających się o wydanie pozwolenia na broń. Ustawa o broni w art. 15h ust. 2 przyznaje komendantowi wojewódzkiemu Policji właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania osoby, prawo do wniesienia odwołania od orzeczenia lekarskiego i psychologicznego wydanych w pierwszej instancji i nie wprowadza żadnych dodatkowych warunków i ograniczeń w zakresie wniesienia tego środka. Sposób procedowania wskazywany przez skarżącego prowadziłby do nieuzasadnionego pomijania orzeczeń złożonych przez stronę inicjującą postępowanie administracyjne wydanych przez uprawnione podmioty w zakresie ich kompetencji i wymaganych zgodnie z ustawą o broni.
W przypadku niezłożenia odwołania przez organy Policji od orzeczeń przedłożonych przez stronę wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na broń orzeczenia te uzyskują walor ostateczności i stają się podstawą wydania pozwolenia na broń, brak jest zatem jakichkolwiek podstaw do wyłączania ich mocy dowodowej i wyłączania w ich zakresie możliwości wszczęcia procedury odwoławczej.
Sąd stwierdza zatem, iż zarzut skarżącego zawarty w skardze nie znajduje uzasadnienia, a decyzje zarówno KWP, jak i KGP zostały wydane prawidłowo.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Niniejszy wyrok został wydany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz związanych z nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374, ze zm.), dodanego na podstawie art. 46 pkt 21 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. poz. 875), zmieniającej wyżej wymieniona ustawę z dniem 16 maja 2020 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło