VI SA/Wa 285/04
WyrokWSA w Warszawie2005-01-26
Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Zbigniew Rudnicki, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy używanie znaku towarowego wyłącznie na potrzeby eksportu towarów poza terytorium Polski, w tym przez podmioty trzecie za zgodą uprawnionego, może być uznane za używanie znaku towarowego w rozumieniu przepisów ustawy o znakach towarowych, w szczególności art. 28 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 2 tej ustawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że używanie znaku towarowego na potrzeby eksportu towarów poza terytorium Polski, nawet przez podmioty trzecie za zgodą uprawnionego, może być uznane za używanie znaku towarowego w rozumieniu przepisów ustawy o znakach towarowych. Wskazano, że takie rozumienie jest zgodne z prawem europejskim i zostało odzwierciedlone w nowszych przepisach prawa własności przemysłowej. Sąd stwierdził, że przedstawione dowody, w tym umowy i listy przewozowe, potwierdzają rzeczywiste używanie znaku w okresie objętym trzyletnim terminem poprzedzającym złożenie wniosku o wygaśnięcie prawa.Stan faktyczny
Spółka Z. Spółka Jawna wniosła skargę na decyzję Urzędu Patentowego odmawiającą uznania za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego należącego do E. P. Skarżąca argumentowała, że uprawniona nie prowadziła działalności gospodarczej w Polsce i nie używała znaku w kraju przez wymagany okres. Urząd Patentowy oddalił wniosek, uznając, że eksport towarów oznaczonych znakiem do Kanady i używanie znaku przez podmioty trzecie za zgodą uprawnionej stanowiło używanie znaku w rozumieniu przepisów. Sąd administracyjny rozpoznał skargę, badając, czy używanie znaku poza granicami Polski spełniało przesłanki ustawowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym; Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki, Asesor WSA Andrzej Wieczorek, , Protokolant Andrzej Siwek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi Z. Spółka Jawna J. P., J. P. w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego oddala skargę
W dniu [...] czerwca 2001 r. J. i J. P.-Z. w K. złożyli wniosek do Urzędu Patentowego o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji słownego znaku towarowego [...] nr [...] z klasy 29, zarejestrowanego w dniu [...] maja 1996 r. z pierwszeństwem od dnia [...] marca 1994 r. na rzecz E. P., prowadzącej firmę E. dla towarów w klasach 5, 29, 30, 31,32, 33, 34.
Za podstawę swego żądania wskazali przepis art. 25 pkt 3 oraz 28 i 30 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5, poz.17) w uzasadnieniu stwierdzając, że uprawniona z rejestracji nie prowadziła działalności gospodarczej w zakresie towarów objętych rejestracją i nie używała tego znaku na terytorium Polski w okresie kolejnych 3 lat od daty rejestracji. Natomiast dla wnioskodawców sporny znak stanowi przeszkodę do zarejestrowania w Polsce znaku towarowego [...].
W odpowiedzi na wniosek uprawniona podnosiła, że znak towarowy [...] [...] jest przez nią używany w ten sposób, iż towary objęte ochroną są eksportowane do Kanady dla firmy E. Inc. w Kanadzie, której współwłaścicielem jest uprawniona E.P.
Jako dowody używania tego spornego znaku przedstawione zostały następujące dokumenty ;
- dowody z rejestrów świadczące, że E. P. jest współwłaścicielką firmy E. Inc. z siedzibą w Kanadzie
- upoważnienie z dnia [...] października 1993 r. udzielone przez firmę E. Inc. w Kanadzie dla firmy E. E.P. do wysyłania towarów na teren Ameryki Północnej zakupionych przez firmę E.
- kontrakt zawarty w [...] pomiędzy w/w firmami w dniu [...] października 1993 r. dotyczący współpracy handlowej pomiędzy obiema firmami w zakresie handlu towarami w branży przemysłowo-spożywczej
- kontrakt zawarty w [...] pomiędzy E. E. P. a firmą E. Inc. w Kanadzie w dniu [...] czerwca 1994 r. o współpracy w handlu w branży przemysłowo-spożywczej pod nazwą [...]
- dwie umowy z [...] lipca 1995 r. i [...] grudnia 2000 r. zawarte pomiędzy firmą E. w Kanadzie a Z. w O. (następnie SA) o produkcji konserw mięsnych z opcją wyłączności dla E. na sprzedaż tych produktów na rynek USA i Kanady
- listy przewozowe z lat 1995-2000 obejmujące konserwy mięsne opatrzone na etykietach znakiem [...] gdzie jako nadawcę wskazano M. jako odbiorcę E. w Kanadzie wraz z etykietami tych produktów
- licencję udzieloną w dniu [...] maja 2000 r. na czas nieokreślony przez E.P. Firmę E. firmie E. INc. w Kanadzie na używanie znaku towarowego [...] [...] do oznakowania produktów mięsnych sprowadzanych z Polski i rozprowadzanych na terenie Kanady, Stanów Zjednoczonych oraz Meksyku
Decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. Urząd Patentowy, działając na podstawie art. 30 ust. 1 i art. 28 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 6, poz.17 ze zm. w związku z art. 315 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. -Prawo własności Przemysłowej ( tekst jednolity Dz. U. Nr 119, poz.1117 z 2003 r.) oddalił wniosek.
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że trzyletni okres nie używania znaku liczy się wstecz od daty złożenia wniosku, przy czym okres ten nie może rozpoczynać się przed datą rejestracji znaku towarowego.
Urząd przyjął, iż złożone przez uprawnionego z rejestracji dokumenty oraz reklama towarów oznaczonych znakiem [...] [...] w internecie świadczą o używaniu znaku w obrocie gospodarczym w rozumieniu przepisu art. 13 ustawy o znakach towarowych. Zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy jako używanie znaku uważa się umieszczanie tego znaku na towarach lub ich opakowaniu, dokumentach związanych z wprowadzaniem tych towarów do obrotu albo posługiwanie się nim w polskich środkach masowego przekazu. Ponadto w praktyce Urzędu przyjęto, że dotyczy to w równym stopniu umieszczania znaku na towarach lub opakowaniach wyłącznie dla celów eksportu i używanie znaku przez osobę trzecią za zgodą uprawnionego. Pogląd taki znalazł wyraz w obecnie obowiązującym prawie własności przemysłowej czyli art.169 ust.4, pkt 2 i 3.
W skardze do Sądu strona wnosi o uchylenie obu decyzji zarzucając, naruszenie art.28 ust. 1 ustawy o znakach towarowych przez uznanie, iż używanie znaku poza granicami Polski spełnia przesłanki ustawowe używania znaku, naruszenie art. 169 ust. 4 pkt 2 i 3 prawa własności przemysłowej przez przyjęcie nowych rozwiązań prawnych jako argumentów pozwalających na oddalenie wniosku oraz błędną wykładnię art. 28 ust. 4 ustawy o znakach towarowych i naruszenie art. 77 i 80 kpa.
Powołując się na poglądy doktryny ponosi się w skardze, że działania uprawnionej nie zmierzały do prowadzenia działalności gospodarczej i korzystania ze znaku w Polsce i żaden dowód złożony przez nią tego nie potwierdza. Nie przedstawiono też żadnego dowodu na okoliczność reklamy w internecie, zaś samo oświadczenie przez pełnomocnika uprawnionego złożone na rozprawie przed Urzędem Patentowym takiego dowodu stanowić nie może.
Zdaniem skarżących z treści umowy licencyjnej wynika, że upoważnionym ze znaku jest firma kanadyjska, co prowadzi do wniosku, że jest to raczej import nie eksport towarów. Również z umów z M., nie wynika upoważnienie tych zakładów jako producenta do używania znaku. Urząd pominął także fakt, że żadna umowa licencyjna nie została wpisana w rejestrze znaku towarowego zgodnie z art. 17 ust. 1 i 3 w związku z art.15 ust. 3 ustawy oznakach towarowych.
W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Odpowiadając na zarzuty skarżącego Urząd podkreślił, że przepis art. 13 ust. 2 ustawy o znakach towarowych nie wyczerpuje wszystkich sposobów używania znaku towarowego i zdaniem Urzędu już samo umieszczanie znaku na towarach objętych rejestracją miało miejsce w Polsce w M., co jest wystarczającą przesłanką do oddalenia wniosku. Natomiast powołanie się przez Urząd na przepisy prawa własności przemysłowej miało na celu jednakowe traktowanie wszystkich podmiotów używających znak, co jest konstytucyjnym obowiązkiem Urzędu. Podkreślono także, iż wobec przedstawienia do wglądu stosownych materiałów strona nie kwestionowała na rozprawie przed Urzędem używania przez uprawnioną z rejestracji znaku [...] [...] w formie reklamy w Internecie.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego.
Ponadto, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U Nr 153, poz.1270).
Badając zaskarżone decyzje po tym kątem w ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie gdyż w zaskarżonej decyzji nie można dopatrzyć się naruszenia prawa.
Istota sprawy dotyczy kwestii używania przez E.P. znaku towarowego [...] [...] w rozumieniu art.13 ust.2 ustawy o znakach towarowych w związku z art.28 ust. 1 ustawy, przy czym stosownie do art. 28 ust. 4 tej ustawy obowiązek wykazania używania znaku towarowego spoczywa na uprawnionym z tytułu rejestracji.
Przepis art.13 ust. 2 ustawy o znakach towarowych stanowi, że używanie znaku towarowego polega w szczególności na umieszczaniu tego znaku na towarach objętych rejestracją lub ich opakowaniu, wprowadzaniu tak oznaczonych towarów do obrotu, umieszczaniu na dokumentach związanych z wprowadzaniem tych towarów do obrotu albo na posługiwaniu się nim w polskich środkach masowego przekazywania w celu reklamy.
Dodatkowo przepis art. 28 ust. 1 ustawy ogranicza używanie znaku tylko do terytorium Polski w okresie kolejnych trzech lat. Natomiast w doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że używanie powinno być rzeczywiste i osiągać poważne rozmiary.
Z materiałów dowodowych zgromadzonych w toku postępowania przed Urzędem Patentowym wynika, że uprawniona z rejestracji E. P. używała znak [...] [...] w ten sposób, że towary spożywcze opatrzone tym znakiem na podstawie umowy o współpracy z firmą E., mająca siedzibę w Kanadzie, której uprawniona jest wspólnikiem a następnie podstawie umów zawartych przez firmę E. z M. były eksportowane do Ameryki Północnej, Kanady i później do Meksyku. Taka działalność handlowa taka miała miejsce od roku 1995 r. o czym świadczą zawarte umowy z M. w O. (umowa do 2005 r.) oraz treść listów przewozowych z lat 1995 r. do 2000 r. Na listach przewozowych jako producent są wskazywane M. a w rubryce "brand- marque" wpisywano [...], również na etykietach produktów figuruje znak [...] co świadczy o tym, że umieszczanie tego znaku na towarze (opakowaniu) następowało już na terytorium Polski. Odbiorcą tego towaru była firma E. w Kanadzie jako dystrybutor.
W art.10 Pierwszej Dyrektywy Wspólnot Europejskich Nr 89/104/EWG o harmonizacji przepisów prawa Państw Członkowskich o znakach towarowych ( Dz. Urz. Wspólnot Europejskich z dnia 11 lutego 1989 r. Nr L 40) określono zasady używania znaku towarowego. W art. 10 ust. 2 lit. b) wskazano, że przez pojęcie używania znaku towarowego rozumie się również umieszczanie w danym Państwie Członkowskim znaku towarowego na towarach lub ich opakowaniach przeznaczonych wyłącznie na eksport oraz w art.10 ust. 3, że używanie znaku towarowego za zgodą uprawnionego z rejestracji lub osobę uprawnioną do używania wspólnego znaku uważa się za używanie przez uprawnionego. Polska podpisując Traktat Europejski ( stowarzyszeniowy ) poprzez art. 66 ust. 1 Traktatu Europejskiego z dnia 16 grudnia 1991 r. zobowiązała się do dostosowania swego ustawodawstwa w dziedzinie własności intelektualnej w taki sposób, aby osiągnąć poziom ochrony do istniejącego we Wspólnocie. Dostosowanie takie może być realizowane również przez zabieg legislacyjny, poprzez interpretację obowiązujących przepisów prawa w celu uzyskania rezultatu zbieżnego z dyspozycją normy prawa europejskiego. Taki też charakter ma kwestionowane przez skarżącego powołanie przez Urząd Patentowy w uzasadnieniu decyzji przepisu art. 169 ust. 4 prawa własności przemysłowej, który to przepis nie ogranicza pojęcia używania znaku jedynie do terytorium Polski i zalicza do tego pojęcia także eksport towarów oraz używanie przez osobę trzecią za zgodą uprawnionego.
W ocenie Sądu dokumenty przedstawione przez uprawnioną oraz umowa licencyjna z dnia [...] maja 2000 r. potwierdzają fakt, że używanie znaku towarowego [...] [...] w wyżej omówionym znaczeniu miało charakter rzeczywisty i odpowiadało pojęciu używania znaku w rozumieniu art.28 ust. 1 ustawy o znakach towarowych. Ponadto w toku postępowania wykazano, iż używanie znaku przez uprawnioną z tytułu rejestracji (za jej zgodą przez osobę trzecią czyli firmę E. z Kanady) mieści się w trzyletnim okresie, o którym mowa w art.28 ust. 4 ustawy o znakach towarowych poprzedzającym datę złożenia wniosku tj. od [...] czerwca 1999 r. do [...] czerwca 2001 r. Wbrew zarzutom skarżącego nie stoi temu na przeszkodzie fakt, że nie doszło ostatecznie do rejestracji udzielonej licencji zgodnie z art. 17 ustawy o znakach towarowych.
W tej sytuacji rozważanie spornej kwestii reklamy w internecie jest bezprzedmiotowe.
Z powyższych względów Sąd oddalił skargę stosownie do art.151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło