VI SA/Wa 2855/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-02-19
Skład orzekający: Joanna Kruszewska - Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, uzyskująca nieregularne dochody i pozostająca na utrzymaniu matki-emerytki, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżąca została zwolniona od kosztów sądowych, ponieważ wykazała, że jej nieregularne i niskie dochody, w połączeniu z emeryturą matki i znacznymi miesięcznymi wydatkami, uniemożliwiają jej pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i matki. Ciężar dowodu w zakresie wykazania tych okoliczności spoczywa na stronie wnioskującej o prawo pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca A. A. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na niskie i nieregularne dochody (200-300 zł miesięcznie) oraz pozostawanie na utrzymaniu matki-emerytki. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką, której emerytura wynosi ok. 1830 zł netto. Majątek wspólny obejmuje lokal mieszkalny, nieruchomość rolną i udział w innej nieruchomości. Miesięczne wydatki dwuosobowego gospodarstwa domowego przekraczają 700 zł.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą A. A. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. A. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu na listę adwokatów p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącą A. A. od kosztów sądowych.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym na urzędowym formularzu PPF w dniu [...] listopada 2013 r.) skarżąca A. A. zażądała zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że uzyskuje nieregularne dochody rzędu 200 zł – 300 zł miesięcznie i w związku z tym pozostaje na utrzymaniu matki – emerytki.
Z informacji podanych we wniosku oraz z dokumentów nadesłanych do akt niniejszej sprawy (w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego) wynika, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoją matką, która pobiera świadczenie emerytalne w kwocie 1.830,29 zł netto (odcinek przekazu pocztowego emerytury matki skarżącej za miesiąc styczeń 2014 r. [...]). W roku 2012 skarżąca uzyskała z tytułu praw autorskich dochód w kwocie 1.402,50 zł - przy przychodzie w wysokości 2.805 zł (zeznanie podatkowe skarżącej za 2012 rok [...]). Jednocześnie skarżąca oświadczyła, iż w roku 2013 jej dochód z tego tytułu będzie z pewnością niższy w porównaniu z rokiem 2012. Podała też, że zarówno ona , jak i jej matka nie dysponują żadnymi rachunkami bankowymi.
Na majątek skarżącej i jej matki składają się: lokal mieszkalny o powierzchni 48 m kw, nieruchomość rolna o powierzchni 0,47 ha oraz udział (1/8) w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w [...].
Do miesięcznych wydatków skarżącej i jej matki należą: opłata za mieszkanie – 379,63 zł (pismo spółdzielni budowlano-mieszkaniowej z dnia [...] czerwca 2013 r. [...]), opłata za energię elektryczną – ok. 120 zł, opłata za gaz – ok. 30 zł (faktury za energię elektryczną i gaz [...]), koszty zakupu środków higienicznych - ok. 150 zł, opłata za telefon komórkowy – ok. 150 zł.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.).
W ocenie referendarza sądowego, wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze z jednej strony nieregularne i bardzo niskie dochody skarżącej oraz okoliczność, iż obecnie jedynym stałym źródłem dochodów skarżącej i jej matki jest świadczenie emerytalne w wysokości ok. 1.800 zł, a z drugiej strony – skalę miesięcznych podstawowych wydatków dwuosobowej rodziny, stwierdzić należy, że skarżąca nie jest w stanie poczynić oszczędności celem pokrycia kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej matki.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło