VI SA/Wa 2961/14
WyrokWSA w Warszawie2015-04-21
Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska, Sławomir Kozik, Grzegorz Nowecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała organu samorządu aptekarskiego opiniująca pozytywnie wniosek o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki, oparta jedynie na lakonicznym piśmie inspektora farmaceutycznego, bez szczegółowego ustalenia stanu faktycznego i umożliwienia stronie czynnego udziału, narusza przepisy postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Organ samorządu aptekarskiego, wydając opinię w trybie art. 106 K.p.a. w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki, nie może opierać się jedynie na ogólnikowych stwierdzeniach inspektora farmaceutycznego. Opinia taka musi być wydana w konkretnej sprawie, oparta na wystarczających informacjach pozwalających na rzetelną ocenę sytuacji faktycznej. Zaniechanie przez organ samorządu aptekarskiego zwrócenia się o uzupełnienie wniosku w zakresie opisu stanu faktycznego i brak umożliwienia stronie czynnego udziału w postępowaniu stanowi naruszenie przepisów K.p.a., w tym zasady prawdy obiektywnej i zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.Stan faktyczny
Spółka A. złożyła skargę na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej (NRA) opiniującą pozytywnie wniosek o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki. Wniosek ten wynikał z pisma Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego (WIF) wskazującego na sprzedaż przez aptekę produktów leczniczych do innych aptek. Okręgowa Rada Aptekarska (ORA) wydała pozytywną opinię, opierając się na piśmie WIF jako dokumencie urzędowym. Prezydium NRA utrzymało w mocy uchwałę ORA, argumentując, że sprzedaż do innych aptek narusza Prawo farmaceutyczne i może świadczyć o utracie rękojmi należytego prowadzenia apteki. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. i P.f., w tym brak ustalenia podstaw faktycznych i błędną podstawę prawną uchwały NRA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej oraz poprzedzającą ją uchwałę Okręgowej Rady Aptekarskiej, stwierdził, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu, i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie zaopiniowania cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki 1. uchyla zaskarżoną uchwałę oraz poprzedzającą ją uchwałę Okręgowej Rady Aptekarskiej Okręgowej Izby Aptekarskiej w O. z dnia [...] kwietnia 2014 r.; 2. stwierdza, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej na rzecz skarżącej A. Sp. z o.o. z siedzibą w O. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedmiotem skargi wniesionej przez spółkę A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. (dalej: "Strona", "Spółka", "Skarżący") jest uchwała Nr [...] z [...] maja 2014 r. Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej działającego (dalej: "Prezydium NRA") w imieniu Naczelnej Rady Aptekarskiej, wydana na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 10 oraz art. 38 ust. 3 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich (Dz. U. z 2008 r. Nr 136, poz. 856, z późn. zm.), art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: "K.p.a."), § 1 pkt 1 lit. b uchwały Naczelnej Rady Aptekarskiej z dnia 3 lutego 2012 r. w sprawie upoważnienia Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej do załatwiania spraw w imieniu Naczelnej Rady Aptekarskiej, utrzymująca w mocy uchwałę [...] z [...] kwietnia 2014 r. Okręgowej Rady Aptekarskiej Okręgowej Izby Aptekarskiej w O. w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania wniosku o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej "S." w O., udzielonego na rzecz Strony.
Stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy przedstawia się następująco:
[...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w O. pismem znak: [...] z [...] marca 2014 zawiadomił Prezesa Okręgowej Rady Aptekarskiej w O. o zamiarze cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie "S." w O. udzielonego na rzecz Strony. W piśmie [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny zgodnie z treścią art. 7 ust. 2 pkt. 7 ustawy o izbach aptekarskich wniósł o wydanie opinii przez Okręgową Radę Aptekarską w sprawie cofnięcia zezwolenia wskazując, że powodem ewentualnego cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej jest dokonywanie przez w/w placówkę sprzedaży produktów leczniczych do przedsiębiorców posiadających zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, tj. z naruszeniem przepisów zawartych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. 2008 r. Nr 45, poz. 271 z późn. zm., dalej: "P.f.").
Okręgowa Rada Aptekarska, opiniując pozytywnie powyższy wniosek, w uchwale z 22 kwietnia 2014 r., wydanej na podstawie art. 29 pkt 1 i pkt 5, i art. 7 ust. 2 pkt 7 ustawy o izbach aptekarskich oraz art. 106 § 1 i § 5, art. 124 § 1 i § 2, art. 126 w związku z art. 107 § 2 - 5 i art. 76 K.p.a., jako podstawowy dowód uzasadniający wyrażenie pozytywnej opinii na cofnięcie zezwolenia na prowadzenie apteki, przyjęła pismo [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny z [...] marca 2014 r. Rada uznała, że w świetle przepisu art. 76 § 1 K.p.a., pismo to stanowi dokument urzędowy wobec czego stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Na tej podstawie, Okręgowa Rada Aptekarska musi przyjąć za udowodnione to, co stwierdzono w treści dokumentu, gdyż nie posiada możliwości ani uprawnień weryfikujących te fakty.
Rozpoznając zażalenie Strony z [...] kwietnia 2014 r., na powyższą uchwałę Okręgowej Rady Aptekarskiej, Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej wskazało, że okręgowa rada aptekarska zajmuje stanowisko w trybie art. 106 K.p.a. w związku z art. 7 ust. 2 pkt. 7 i art. 29 pkt. 1 ustawy o izbach aptekarskich. Postępowanie prowadzone w przedmiocie wydania opinii w sprawach udzielania lub cofania zezwoleń na prowadzenie aptek lub hurtowni na wniosek wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego, stanowi postępowanie pomocnicze dla postępowania głównego, jakim jest postępowanie w sprawie wydania decyzji przez WIF rozstrzygającej o udzieleniu lub cofnięciu zezwolenia. Prezydium NRA uznało, że Okręgowa Rada Aptekarska w zaskarżonej uchwale przytoczyła uzasadnienie faktyczne i prawne, opierając się na informacjach przekazanych przez WIF w O., który to fakt nie może stanowić zarzutu pod adresem organu I instancji. Procedura współdziałania organów, o której mowa w art. 106 K.p.a. polega na tym, że każdy z uczestniczących w niej organów podejmuje czynności w ramach swojej właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej. Nie jest zatem rzeczą organu samorządu aptekarskiego weryfikowanie ustaleń inspekcji farmaceutycznej co do prowadzenia przez Stronę obrotu z podmiotem nieuprawnionym, a wyrażenie opinii, czy stwierdzone naruszenia stanowią podstawę do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki. ORA w O. ma zatem prawo wydając opinię na wniosek WIF bazować na przekazanych jej ustaleniach.
Prezydium NRA dodało, że brak uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia nie dyskwalifikuje jego istnienia. Jest to brak podlegający konwalidacji w trybie instancyjnym. Prezydium NRA zatem, uzupełniając argumentację Okręgowej Rady Aptekarskiej wskazało, że zgodnie z art. 65 Prawa farmaceutycznego obrót produktami leczniczymi może być prowadzony tylko na zasadach określonych w ustawie, ta przewiduje zaś dwie formy prowadzenia obrotu produktami leczniczymi: detaliczny i hurtowy. Zgodnie z art. 87 ust. 2 P.f., apteki ogólnodostępne przeznaczone są do: 1. zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły, o których mowa w art. 86 ust. 8; 2. wykonywania czynności określonych w art. 86 ust. 1 i ust. 2. Wśród przepisów dotyczących aptek nie ma mowy o jakimkolwiek innym kanale dystrybucji, niż sprzedaż detaliczna.
Tymczasem, jak wynika z wniosku WIF z [...] marca 2014 r. apteka nie będąc do tego uprawnioną dokonywała sprzedaży produktów leczniczych na rzecz przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej. Organ podkreślił przy tym, że każdy przedsiębiorca posiadający zezwolenie na prowadzenie apteki ma obowiązek stosować przepisyP.f. , a konsekwencje związane ze sprzeczną z prawem sprzedażą produktów leczniczych przez apteki do innych aptek, czy do hurtowni farmaceutycznych są dla łamiącego przepisy podmiotu takie same. Prezydium NRA dodało, że w myśl art. 99 ust. 4a P.f., podmiot prowadzący aptekę jest obowiązany zatrudnić osobę odpowiedzialną za prowadzenie apteki, o której mowa w art. 88 ust. 2, dającą rękojmię należytego prowadzenia apteki. Z kolei przepis art. 101 pkt 4 P.f. mówi, że wojewódzki inspektor farmaceutyczny odmawia udzielenia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, gdy wnioskodawca nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki. Z powyższych uregulowań wynika, że rękojmię należytego prowadzenia apteki powinien posiadać zarówno podmiot ubiegający się o zezwolenie, jak i zatrudniona przez ten podmiot osoba odpowiedzialna za prowadzenie apteki (kierownik). Ustalenia dokonane przez inspekcję prowadzą, zdaniem Prezydium NRA, do wniosku, że kierownik apteki nie panuje nad organizacją pracy w aptece, co pozwala wątpić w to, czy posiada on nadal rękojmię należytego jej prowadzenia. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 11 kwietnia 2013 r. sygn. akt: VI SA/Wa 2692/12, organ stwierdził, że pozycja kierownika apteki w żadnym wypadku nie jest niezależna wobec pozycji prowadzącego aptekę, co sprawia, że brak rękojmi po stronie kierownika apteki może być także rozważany jako brak rękojmi po stronie wnioskodawcy (podmiotu ubiegającego się o zezwolenie), od przedsiębiorcy bowiem, jako zawodowo zajmującego się daną działalnością wymagana jest znajomość uregulowań dotyczących tej działalności, co najmniej w stopniu umożliwiającym prowadzenie jej z należytą starannością. Prowadzenie zatem, przez podmioty posiadające zezwolenie na prowadzenie apteki działań polegających na sprzedaży produktów leczniczych podmiotom nieuprawnionym w tym innym aptekom i hurtowniom farmaceutycznym uzasadnia cofnięcie zezwolenia z uwagi na utratę rękojmi należytego prowadzenia apteki.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej, Skarżący wniósł o uchylenie uchwały Prezydium NRA oraz poprzedzającą ją uchwałę I instancji, zarzucając naruszenie:
1. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 76 § 1 i § 3 w związku z art. 106 § 4 oraz art. 124 § 2, art. 107 §2-5 K.p.a. i art. 126 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
2. § 1 pkt 1 lit. b. uchwały Naczelnej Rady Aptekarskiej z dnia [...] lutego 2012 roku w sprawie upoważnienia Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej do załatwiania spraw w imieniu Naczelnej Rady Aptekarskiej w związku z art. 38 ust. 3 ustawy o izbach aptekarskich - poprzez wydanie postanowienia/uchwały przez NRA w oparciu o błędną podstawę prawną,
3. art. 65 ust. 1, art. 68 ust. 1, art. 86 ust. 1, ust. 2 i ust. 5, art. 87 ust. 2 oraz art. 88 ust. 5 pkt 5 oraz art. 96 ust. 1 P.f., poprzez przyjęcie bez ustalenia podstaw faktycznych sprawy, iż Apteka prowadzona przez Spółkę, naruszyła powyższe przepisy.
Skarżący wskazał, iż skarżona uchwała została wydana w oparciu o błędną podstawę prawną, jak wynika bowiem z uchwały została ona podjęta przez Prezydium NRA w oparciu o § 1 pkt 1 lit. b. uchwały Naczelnej Rady Aptekarskiej z 3 lutego 2012 r. w sprawie upoważnienia Prezydium Naczelnej Rady Aptekarskiej do załatwienia spraw w imieniu Naczelnej Rady Aptekarskiej, zgodnie z treścią którego Prezydium NRA zostało upoważnione do rozpatrywania zażaleń w sprawach opiniowania kandydatów na kierowników aptek. Tymczasem w niniejszej sprawie przedmiotem uchwały NRA było rozpatrzenie zażalenia w sprawie wydania opinii co do cofnięcia przedsiębiorcy zezwolenia na prowadzenie apteki.
Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że pismo WIF w O. , z [...] marca 2014 r. ma walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a. Zdaniem Skarżącego, dokumentem urzędowym w zakresie stwierdzenia faktów dotyczących działań apteki sprzecznych z przepisami prawa, byłby z pewnością protokół z kontroli WIF w O. w aptece Spółki. W niniejszej sprawie taki protokół jednak nie istnieje, jako że w aptece nie była prowadzona kontrola, która stwierdziłaby dokonywanie przez aptekę sprzedaży do innych aptek.
W ocenie Spółki, wobec okoliczności, iż w aptece Strony nie była prowadzona kontrola WIF w O., jak również wobec stanowczego zaprzeczenia przez Spółkę okoliczności wskazanej w piśmie z [...] marca 2014 r. dotyczącej sprzedaży produktów leczniczych do innych aptek, ale przede wszystkim wobec wskazanej przez Spółkę sprzeczności informacji podanej przez sam WIF w O., co do rzekomych działań apteki stanowiących o naruszeniu przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne (WIF w zawiadomieniach z [...] marca 2014 skierowanych do Spółki i Prezesa ORA wskazał na zupełnie odmienne działania apteki mające stanowić o naruszeniu przepisów Prawa farmaceutycznego) organ winien co najmniej tym zakresie dokonać weryfikacji okoliczności faktycznych, stanowiących postawę wydanej przez siebie opinii. Organ powinien przeprowadzić w tym zakresie postępowanie wyjaśniające, umożliwiając Stronie czynny udział w tym postępowaniu. Powyższy sposób działania organu prowadzi do wniosku, iż wydana w sprawie uchwała Prezydium NRA, została wydana przy braku ustalenia podstaw faktycznych. Prezydium NRA w istocie stwierdziło, iż niezależnie od tego, jakich działań dopuściła się apteka Spółki, w jakim czasie, jaka była skala i rodzaj działań apteki, naruszone zostały przepisy Prawa farmaceutycznego, co z kolei przesądziło o pozytywnej opinii w przedmiocie cofnięcia zezwolenia Spółce. Organy obu instancji, zdanie Skarżącego, w sposób całkowicie dowolny i wręcz machinalny przesądziły o wydaniu w sprawie pozytywnej opinii.
Skarżący dodał, że zaskarżona uchwała nie zawiera uzasadnienia faktycznego wydanego rozstrzygnięcia. Brak jest również wskazania motywów wydania opinii pozytywnej co do cofnięcia zezwolenia Spółce na prowadzenie apteki. Organ ograniczył się do powielenia informacji powziętej z pisma WIF w O. o rzekomych bliżej nieokreślonych co do czasu, skali i ich rodzaju działaniach apteki. Organ nie pokusił się nawet o ocenę wagi tych rzekomych naruszeń wskazanych przepisów w kontekście wyrażonej opinii.
W odpowiedzi na skargę Prezydium NRA podtrzymało swoje stanowisko oraz argumentację zawartą w uchwale z [...] maja 2014 r., wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Analizując sprawę pod kątem powyższych kryteriów, Sąd uznał zasadność niektórych zarzutów skutkujących uwzględnieniem skargi.
Zgodnie z treścią art. 37ap ust. 1 pkt 2P.f., organ zezwalający cofa zezwolenie, w przypadku gdy przedsiębiorca przestał spełniać warunki określone przepisami prawa, wymagane do wykonywania działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu. Jednym z warunków uzyskania takiego zezwolenia, jak wynika z art. 101 pkt 4P.f., jest dawanie rękojmi należytego prowadzenia apteki przez wnioskodawcę. Przepis ten stanowi, że wojewódzki inspektor farmaceutyczny odmawia udzielenia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, gdy wnioskodawca nie daje rękojmi należytego prowadzenia apteki. W przedmiotowej sprawie postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki przez Stronę, zostało wszczęte w związku ze sprzedażą przez sporną aptekę produktów leczniczych do innych aptek, jak to zostało wskazane we wniosku WIF w O. do Prezesa Okręgowej Rady Aptekarskiej w O. lub do hurtowni farmaceutycznej, jak to zostało wskazane w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania, skierowanym do Skarżącego, co w świetle art. 72 ust. 3P.f., stanowiło obrót hurtowy produktami leczniczymi. Tymczasem przepisy ustawy Prawo farmaceutyczne, nie przewidują możliwości dokonywania przez aptekę ogólnodostępną obrotu hurtowego produktami leczniczymi. W świetle art. 65 ust. 1 P.f., obrót produktami leczniczymi może być prowadzony tylko na zasadach określonych w ustawie. Z art. 68 ust. 1 wynika natomiast, że obrót detaliczny produktami leczniczymi prowadzony jest w aptekach ogólnodostępnych, które są, zgodnie z art. 87 ust. 2 pkt 1 P.f., przeznaczone do zaopatrywania ludności w produkty lecznicze, leki apteczne, leki recepturowe, wyroby medyczne i inne artykuły, o których mowa w art. 86 ust. 8.
Sąd zgadza się zatem ze stanowiskiem organów samorządu aptekarskiego, że sprzedaż przez aptekę ogólnodostępną produktów leczniczych do innej apteki lub do hurtowni farmaceutycznej stanowi naruszenie przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne i może stanowić okoliczność wpływającą na utratę rękojmi należytego prowadzenia apteki przez farmaceutę będącego kierownikiem apteki jak i podmiot posiadający zezwolenie na jej prowadzenie.
Kompetencję w zakresie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w przypadku gdy przedsiębiorca przestał spełniać warunki określone przepisami prawa, posiada w świetle art. 99 ust. 2 P.f., wojewódzki inspektor farmaceutyczny. Organy samorządu aptekarskiego natomiast na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 7 ustawy o izbach aptekarskich, wykonują swoje ustawowe zadania m.in. poprzez wydawanie opinii w sprawach udzielania lub cofania zezwoleń na prowadzenie aptek lub hurtowni. Cofnięcie zatem zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej przez wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego musi być poprzedzone wydawaniem opinii w tej kwestii przez samorząd aptekarski, co odbywa się w trybie art. 106 K.p.a. Zgodnie z § 1 tego przepisu, jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. Przepis ten, jak wskazuje się w piśmiennictwie, reguluje zasady i tryb współdziałania organów administracji publicznej przy wydawaniu decyzji administracyjnej, którego najluźniejszą formą jest właśnie współdziałanie polegające na zasięganiu opinii. Ta forma współdziałania dwóch organówwyraża się w tym, że organ, do którego wyłącznej kompetencji należy rozstrzygnięcie w drodze decyzji danej kwestii, nie jest prawnie związany opinią organu współdziałającego. Rola organu opiniującego ma zatem jedynie charakter pomocniczy i doradczy. Oznacza to, że organ ten nie powinien, a nawet nie może prowadzić postępowania wyjaśniającego w zakresie należącym do kompetencji organu rozstrzygającego w danej sprawie. Organ opiniujący nie może wyręczać, czy też zastępować organu właściwego do prowadzenia postępowania głównego, a postępowanie w zakresie wydania opinii, nie jest postępowaniem instancyjnym w stosunku do postępowania głównego, jak i postępowaniem o charakterze nadzorczym. Postępowanie zatem wyjaśniające, jakie organ opiniujący może w razie potrzeby przeprowadzić na podstawie art. 106 § 4 K.p.a., może dotyczyć jedynie tych okoliczności, których ustalenie jest konieczne do zajęcia stanowiska przez organ współdziałający, a nie okoliczności stanowiących podstawę rozstrzygnięcia organu w postępowaniu głównym. W tym zakresie organ opiniujący może i powinien oprzeć się na stanie faktycznym i prawnym ustalonym przez organ wydający decyzję.
Podkreślenia jednak wymaga, że opinia wydawana w trybie art. 106 K.p.a., nie może mieć charakteru abstrakcyjnego. Jest ona wydawana w konkretnej, indywidualnej sprawie, w sytuacji gdy przepis materialny wymaga zaciągnięcia takiej opinii. W przedmiotowej sprawie art. 7 ust. 2 pkt 7 ustawy o izbach aptekarskich, upoważnia samorząd aptekarski do wydania opinii m.in. w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej, co obliguje wojewódzkiego inspektora farmaceutyczny do uzyskania takiej opinii przed wydaniem decyzji w tej materii. Powyższa opinia dotyczy zatem konkretnego podmiotu będącego stroną postępowania głównego, jak również konkretnego stanu faktycznego, dotyczącego strony postępowania głównego.
W niniejszej sprawie z wniosku [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w O. o wydanie opinii przez Okręgową Radę Aptekarską w sprawie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej wynika jedynie, że apteka prowadzona przez Skarżącego dokonywała sprzedaży produktów leczniczych do innej apteki ogólnodostępnej. [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w O., w przedmiotowym wniosku nie wskazał żadnych szczegółów pozwalających na określenie skali tego rodzaju działalności apteki, jak również nie poinformował Okręgową Radę Aptekarską, jakimi dowodami dysponuje na potwierdzenie prowadzenia niedozwolonej działalności przez sporną aptekę. W istocie rzeczy wojewódzki inspektor farmaceutyczny nie przedstawił żadnych faktów dotyczących dokonywania przez sporną aptekę Skarżącego sprzedaży produktów leczniczych do innej apteki, co oznacza, że organy samorządu aptekarskiego nie dysponowały wystarczającymi informacjami pozwalającymi na rzetelną ocenę przymiotu rękojmi należytego prowadzenia apteki przez Skarżącego, stanowiącego warunek uzyskania zezwolenia oraz prowadzenia apteki ogólnodostępnej. Dlatego też zdaniem Sądu, wydana w drodze uchwał obu instancji pozytywna opinia w niniejszej sprawie wykracza poza zakres swobodnej oceny dowodów naruszając art. 80 K.p.a., jak również sam art. 106 § 1 K.p.a. W ocenie Sądu organy samorządu aptekarskiego, powinny zwrócić się do [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w O. o uzupełnienie wniosku w zakresie opisu stanu faktycznego sprawy. Zaniechanie w tym względzie stanowiło naruszenie art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 106 § 4 K.p.a., a wydanie uchwały pozytywnie opiniującej wniosek w oparciu o lakoniczne ogólne stwierdzenie wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego, godziło również w wyrażoną w art. 8 K.p.a., zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.
Rozpoznając ponownie sprawę organ samorządu aptekarskiego zwróci się do [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w O. o precyzyjne przedstawienie stanu faktycznego sprawy i dopiero po zapoznaniu się ze szczegółami okoliczności faktycznych sprawy wyda rzetelną opinię w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej przez Skarżącego.
W świetle powyższego, stwierdzając uchybienie przepisom postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku, postanawiając o kosztach postępowania w oparciu o art. 200 w zw. z art. 209 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło