VI SA/Wa 31/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2017 r. sprawy ze skargi D. Z. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy adwokatów oddala skargę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej (Prezydium NRA) uchwałą z [...] listopada 2016 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 72 ust 1 pkt 4 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2016 r. poz. 1999 ze zm.; dalej "Poa.") i art. 138 § 1 pkt 1 Kpa., po rozpatrzeniu odwołania D. Z. (skarżący) od uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] (ORA) z [...] września 2016 r. w przedmiocie skreślenia z listy adwokatów, utrzymało w mocy rozstrzygnięcie ORA. Do wydania powyższych uchwał doszło w następującym stanie sprawy. Uchwałą nr [...] z [...] września 2015 r. D. Z. został wpisany na listę adwokatów Izby Adwokackiej w [...] nie wykonujących zawodu, zaś w dniu [...] października 2015 r. złożył wobec Dziekana ORA ślubowanie zgodnie z treścią art. 5 Poa.. ORA pismem z [...] marca 2016 r. zwróciła się do skarżącego z prośbą o wskazanie, czy i jeżeli tak, to z jaką datą wygasło jego powołanie na stanowisko komornika sądowego lub został odwołany z tego stanowiska. W piśmie z [...] marca 2016 r. skarżący wskazał, że nadal wykonuje zawód komornika sądowego oraz, że nie wykonuje zawodu adwokata. Następnie pismem z [...] września 2016 r. skarżący został zaproszony na posiedzenie ORA wyznaczone na dzień [...] września 2016 r. w celu uzyskania informacji, czy wykonuje on zawód adwokata, przy czym nie stawił się na tym posiedzeniu. W uzasadnieniu podjętej uchwały ORA zwróciła uwagę na przepis art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. i podniosła istnienie kontrowersji co do zakresu pojęciowego "stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości", odwołując się do obecnie ugruntowanego trendu w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, wedle którego komornik przynależy do kategorii "organu wymiaru sprawiedliwości". ORA wywiodła, że przywołany przepis odnosi się nie tylko do sytuacji, gdy adwokat obejmuje stanowisko w organie wymiaru sprawiedliwości, ale również do takich stanów faktycznych, w których dana osoba zajmuje już takie stanowisko, a zarazem jest adwokatem. W ocenie ORA, ustawa – Prawo o adwokaturze nie rozróżnia czynnego wykonywania zawodu adwokata od formalnego pozostawania na liście, zatem w opisanej sytuacji art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. powinien znaleźć zastosowanie również do adwokata nie wykonującego zawodu. Od uchwały ORA skarżący złożył odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i zarzucając naruszenie następujących przepisów, a mianowicie: - art. 2 i art. 65 Konstytucji RP, poprzez bezpodstawne pozbawienie obywatela nabytego prawa oraz naruszenie wolności wyboru zawodu i miejsca pracy; - art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa., poprzez błędne przyjęcie, że po wpisaniu na listę adwokatów zaistniała nowa przesłanka skreślenia w postaci objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości; - art. 8a ust. 2 i art. 70 Poa., poprzez zakwestionowanie istnienia listy adwokatów nie wykonujących zawodu. Skarżący wyjaśnił, że uzyskał wpis na listę adwokatów jako czynny komornik i nigdy nie zadeklarował rezygnacji z tej funkcji, o czym organ wiedział. Mimo, że nie nastąpiła żadna zmiana stanu faktycznego, ORA postanowiła go skreślić z listy adwokatów, choć figurował jako osoba nie wykonywająca zawodu. Zakwestionował wyrażony przez ORA pogląd, jakoby ustawa – Prawa o adwokaturze nie wprowadzała zróżnicowania na dwie listy adwokatów: wykonujących i nie wykonujących zawodu. Stwierdził, że rozróżnienie takie wynika z treści art. 8a ust. 2 Poa. Zdaniem skarżącego, naruszenie jego praw nabytych nastąpiło z obrazą art. 2 Konstytucji RP, określającej Rzeczpospolitą Polską jako państwo prawa. Dodał, że nie istnieje przepis prawa, nakazujący komornikowi nie wykonującemu zawodu adwokata rezygnację z funkcji komornika. Przywołał tezy zawarte w wyrokach WSA w Warszawie i NSA, wspierające jego stanowisko. Podniósł także, że ORA błędnie potraktowała zawód komornika jako stanowisko zajmowane w organach wymiaru sprawiedliwości. Prezydium NRA w uzasadnieniu podjętej uchwały wskazało, że Naczelny Sąd Administracyjny za "stanowisko w organach wymiaru sprawiedliwości" uznał expressis verbis stanowisko asesora komorniczego, dodając, że komornik działa przy sądzie rejonowym, prezes sądu sprawuje nadzór nad jego działalnością, a sąd nadzoruje czynności judykacyjne. Komornik jest więc "pomocniczym organem wymiaru sprawiedliwości" i działa w strukturze tych organów. W ocenie Prezydium NRA, zróżnicowanie na adwokatów wykonujących i nie wykonujących zawodu ma jedynie charakter wewnątrzorganizacyjny, nie przesądza co do istoty o odmiennym statusie osoby figurującej na jednej lub drugiej liście i wpływa jedynie na zakres obowiązku ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej (art. 8a ust. 2 Poa.), nie zaś, na całokształt praw i obowiązków w strukturze samorządowej. Jak podało Prezydium NRA, adwokat nie wykonujący zawodu bezsprzecznie pozostaje adwokatem i ma prawo posługiwania się tym tytułem zawodowym, który w świetle art. 1 ust. 4 Poa. podlega ochronie prawnej. W konsekwencji nie znalazło podstaw dla wywodzenia formułowanych w odwołaniu skutków prawnych, mających płynąć z faktu, że skarżący nigdy nie podjął wykonywania zawodu adwokata. Jedynie istotną pozostaje okoliczność, że skarżący figuruje na liście adwokatów i nie zrezygnował z wykonywania zawodu komornika. Prezydium NRA zgodziło się z poglądem, że w sytuacjach analogicznych z niniejszą, dochodzi do paradoksu polegającego na tym, że w identycznym stanie faktycznym dochodzi najpierw do wpisania czynnego komornika na listę adwokatów, a następnie - na bazie tych samych przesłanek - do jego skreślenia. Takie jednak efekty daje brak konsekwencji ustawodawcy w kształtowaniu prawa i wewnętrzna niespójność przyjętych rozwiązań ustawowych. Prezydium NRA stanęło na stanowisku, że tak jak istnieją uzasadnione wątpliwości, czy art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. może stanowić przeszkodę dla uzyskania przez komornika wpisu na listę adwokatów, tak nie budzi podobnych wątpliwości, czy przepis ten stwarza podstawę dla skreślenia z tejże listy uprzednio wpisanej na nią osoby, która nadal pozostaje komornikiem.  W ocenie Prezydium NRA, w aspekcie art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. nie można poprzestać na wykładni językowej i na stwierdzeniu, że przepis ten ma zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy objęcie stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości nastąpiło po uzyskaniu wpisu na listę adwokatów. Wszystkie inne rodzaje wykładni, a zatem celowościowa, funkcjonalna i systemowa prowadzą do konkluzji, że istotą tego przepisu jest bezwzględny zakaz łączenia stanowiska w wymiarze sprawiedliwości ze statusem adwokata, bez względu na kolejność zdarzeń prowadzących do zaistnienia takiej kolizji interesów. Jak stwierdziło Prezydium NRA, aktualny stan prawny wymusza na organach samorządu adwokackiego podejmowanie kolejnych sprzecznych ze sobą rozstrzygnięć (wpis na listę adwokatów, a następnie skreślenie z niej), jednak działanie to nie nosi znamion naruszenia Konstytucji RP wobec niesłusznie zarzuconego przez skarżącego "pozbawienia praw obywatelskich". Każde prawo nabyte, w przypadku spełnienia określonych przesłanek, może być bowiem uprawnionemu odjęte, a takie przesłanki, w ocenie Prezydium NRA, zaistniały w niniejszej sprawie. W skardze na wskazaną na wstępie uchwałę Prezydium NRA skarżący zarzucił naruszenie art. 2 Konstytucji, poprzez bezzasadne pozbawienie obywatela skutecznie nabytego wpisu na listę adwokatów nie wykonujących zawodu i podważenie zaufania obywatela do obowiązującego prawa, naruszenie art. 65 ust. 1 Konstytucji, w myśl którego każdemu zapewnia się wolność wyboru zawodu, a żaden przepis ustawy nie pozbawia czynnego komornika prawa do wpisania się na listę adwokatów nie wykonujących zawodu i pozostawania na niej. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa., poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że zawód komornika jest stanowiskiem w wymiarze sprawiedliwości i w związku z tym, błędnej, rozszerzającej wykładni ww. przepisu, jak również naruszenie art. 8a ust. 2 i art 70 Poa., poprzez zakwestionowanie "istnienia listy adwokatów nie wykonujących zawodu", podczas gdy przepisy te w sposób pośredni wprowadzają pojęcie adwokata nie wykonującego zawodu. Wobec tak postawionych zarzutów i towarzyszącej im argumentacji skarżący wniósł o uchylenie zarówno uchwały ORA, jak i uchwały Prezydium NRA. W odpowiedzi na skargę Prezydium NRA wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. W piśmie z [...] maja 2017 r. skarżący podtrzymał wnioski sformułowane w skardze. Odwołując się do uchwały NSA z 6 marca 2017 r., sygn. akt I FPS 8/16, stwierdził, że komornik sądowy jest osobą prowadzącą działalność gospodarczą na własny rachunek i jest podatnikiem podatku VAT. Nie stosuje się do niego wyłączenia z ust. 6, a zatem nie jest organem władzy publicznej ani nie obsługuje tych organów w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa. Jak podał skarżący, ORA podjęła uchwałę o wpisie na listę adwokatów nie wykonujących zawodu adwokata, wyraźnie akcentując to w sentencji uchwały, a także w jej uzasadnieniu. Podkreślił, że nikt tej uchwały nie kwestionował, zatem jest ona prawomocna, a próba jej podważenia przez wydane w niniejszej sprawie uchwały jest próbą obejścia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuj: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną uchwałę lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej p.p.s.a.). Oceniając zaskarżoną uchwałę w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie i winna zostać oddalona. Jak wynika z akt sprawy Uchwałą z dnia [...] września 2015 r. Pana D. Z. został wpisany na listę adwokatów Izby Adwokackiej w [...].W owym czasie skarżący wykonywał zawód komornika, Minister Sprawiedliwości nie sprzeciwił się wpisowi na tę listę. [...] października 2015 r. skarżący złożył ślubowanie zgodnie z treścią art.5 Poa. Następnie ORA skreśliła skarżącego z listy adwokatów Izby Adwokackiej w [...]. Istota problemu w niniejszej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na dwa pytania pytanie ,czy komornika należy zakwalifikować do szeroko pojętego wymiaru sprawiedliwości i jak należy interpretować art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. Status prawny komornika w świetle omawianego przepisu art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. należy oceniać odwołując się do wykładni celowościowej i systemowej pojęcia "stanowisko w organach wymiaru sprawiedliwości" w kontekście wykonywania zawodu komornika, wyroków Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 grudnia 2003 r., sygn. akt K 5/02 i z dnia 20 stycznia 2004 r., sygn. akt SK 26/03, wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1899/11, z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt II GSK 302/12, oraz z dnia 20 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 395/11, gdzie wskazano , iż funkcjonalnie status prawny komornika sądowego mieści się w pojęciu zajmowania stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, w rozumieniu art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo o adwokaturze. W wyroku z dnia 18 grudnia 2012 r. o sygn. akt II GSK 1899/11 NSA uznał ,ze komornik działa przy Sadzie rejonowym, prezes sadu sprawuje nadzór nad jego działalnością, a sad nadzoruje czynności judykacyjne. Komornik jest wiec ,,pomocniczym organem wymiaru sprawiedliwości,, i działa w strukturze tych organów. Sąd orzekający w tej sprawie powyższe stanowisko w pełni podziela i akceptuje. Reasumując należy więc uznać, że komornik mieści się w pojęciu zajmowania stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, Stanowiący materialnoprawną podstawę podjęcia uchwał art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. nakazuje okręgowej radzie adwokackiej skreślić adwokata z listy w wypadku (m.in.) objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, organach ścigania lub rozpoczęcia wykonywania zawodu notariusza. Status adwokata łączy się z wpisem danej osoby na listę adwokatów (wynika z tego wpisu). Aczkolwiek sam wpis nie uprawnia jeszcze do wykonywania czynności adwokackich – niezbędne jest do tego bowiem wyznaczenie siedziby zawodowej (art. 70 Poa.) oraz złożenie ślubowania (art. 5 pa) – jednak decyduje o tym statusie, także z tego powodu, że na tym właśnie etapie badane są przesłanki jego uzyskania (art. 65 i nast. Poa.). Działania polegające na wyznaczeniu siedziby zawodowej i złożeniu ślubowania są więc następstwem wpisu – umożliwiają podjęcie wykonywania zawodu adwokata, ale pozostają bez wpływu na status adwokata, który wynika z wpisu na listę. Skoro zatem, w myśl cytowanego wyżej art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa, skreśla się adwokata z listy w wypadku objęcia stanowiska w organach, o których mowa w tym przepisie (przepis ten dotyczy również komornika, gdyż jak wyżej wskazano mieści się on w szeroko rozumianym pojęciu zajmowania stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości), to tym bardziej podlega skreśleniu z listy adwokat, który uzyskał wpis na listę komornika i z tego stanowiska (tu komornika) nie zrezygnował. W obu przypadkach chodzi bowiem o ten sam, jednakowy status – status adwokata, który przysługuje osobom wpisanym na listę adwokatów, niezależnie od okoliczności w jakich do tego wpisu doszło. W świetle dyspozycji art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. oraz na potrzeby stosowania tego przepisu, należy przyjąć, że nie ma różnicy między adwokatem, który objął stanowisko w organach przewidzianych w tym przepisie – przykładowo został komornikiem i nie skreślił się z listy adwokatów (wówczas bezdyskusyjnie podlega skreśleniu) i adwokatem, który będąc (jak w sprawie niniejszej) komornikiem, został wpisany na listę adwokatów i nadal wykonuje zawód komornika. Obaj bowiem – mimo że wpisani na listę adwokatów, a więc legitymujący się statusem adwokata, obejmują (zajmują) stanowisko w tych organach, w rozumieniu przepisu art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. Nie ma więc powodów, żeby różnicować względem nich konsekwencje prawne tego stanu rzeczy (w postaci skreślenia z listy adwokatów). Bez znaczenia jest zatem, czy do objęcia wskazanego stanowiska doszło przed czy po wpisie na listę adwokatów, gdyż w obu sytuacjach mamy do czynienia z adwokatem obejmującym stanowisko w organach, o których mowa w omawianym przepisie art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. ( tu jako komornik ). Inny sposób rozumienia analizowanego problemu prowadziłby do pytania, dlaczego adwokata, który objął stanowisko komornika (zaprzestając wykonywania zawodu adwokata), należy skreślić z listy adwokatów, a komornika, który wpisał się na listę adwokatów i dalej, mimo tego wpisu, obejmuje stanowisko komornicze, należy na tej liście pozostawić. Trzeba przy tym baczyć na to, że adwokat po objęciu stanowiska komornika, w następstwie skreślenia, przestaje być adwokatem, natomiast komornik, który wpisał się na listę adwokatów i nie zrezygnował następnie ze stanowiska komornika, nie tylko uzyskuje status adwokata, ale nadal jest komornikiem. Wprawdzie bazując wyłącznie na językowej (literalnej) wykładni ww. art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. można dojść do wniosku, że przepis ten dotyczy tylko przypadków, w których wpis na listę adwokatów został dokonany wcześniej niż objęcie stanowiska, o którym mowa w tym przepisie i nie ma zastosowania do sytuacji odwrotnej, to jest w której osoba pełniąca to stanowisko uzyskała wpis na listę adwokatów, jednak w świetle wcześniejszych wywodów, poprzestanie na tej wykładni prowadziłoby do stosowania tego przepisu w sposób sprzeczny z jego ratio legis. Ratio legis tego przepisu wydaje się być oczywiste – cel normy prawnej zawartej w tym przepisie sprowadza się do przeciwdziałania sytuacji, w której osoby zatrudnione – a ściślej obejmujące stanowiska – w szeroko rozumianym wymiarze sprawiedliwości czy organach ścigania, mogłyby równocześnie znajdować się na liście adwokatów. Dlatego odwoływanie się tylko do wykładni językowej art. 72 ust. 1 pkt 4 pa nie jest dla stosowania tego przepisu wystarczające; nie uwzględnia ona bowiem jego ratio legis. Czyni to natomiast wykładnia celowościowo-funkcjonalna i systemowa, prowadząc do wniosku, że intencją ustawodawcy nie było różnicowanie w tym przepisie sytuacji adwokata, który po wpisaniu na listę adwokatów obejmuje stanowisko w organach wymiaru sprawiedliwości lub w organach ścigania i sytuacji adwokata, który przed wpisaniem takie stanowisko zajmował, jednak po uzyskaniu wpisu, nie zrezygnował z tego stanowiska (tj. jak w niniejszej sprawie dalej zajmuje stanowisko komornika i nie podejmuje się wykonywania zawodu adwokata). Z punktu widzenia prawidłowego pojmowania i działania instytucji komornika i adwokatury taka sytuacja jest niedopuszczalna, gdyż w praktyce skutkuje tym, że oto komornik wykonujący funkcję egzekutora uzyskuje w tym samym czasie, niejako równolegle, prawo posługiwania się tytułem zawodowym "adwokat". Wykładnia celowościowo-funkcjonalna omawianego przepisu – użyta pomocniczo, pozwala uniknąć tych niewątpliwie trudnych do zaakceptowania konsekwencji jego stosowania, determinowanych wyłącznie wykładnią językową. Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać ,że aczkolwiek ustawa Prawo o adwokaturze, stanowiąc w art. 4b ust. 1 pkt 1, że adwokat nie może wykonywać zawodu, jeżeli pozostaje w stosunku pracy, a w art. 8a ust. 1 i 2 zwalniając adwokatów niewykonujących zawodu z obowiązku podlegania ubezpieczeniu od odpowiedzialności cywilnej, pozwala na odróżnienie dwóch odrębnych sytuacji prawnych dotyczących statusu adwokata, a to sytuację obejmującą nabycie prawa do wykonywania zawodu adwokata i sytuację polegającą na jego wykonywaniu, jednak nie ma to istotnego znaczenia dla wykładni i stosowania art. 72 ust. 1 pkt 4 pa. Z przepisu tego nie wynika bowiem, żeby rygor skreślenia z listy adwokatów uzależniał on od wykonywania bądź niewykonywania zawodu adwokackiego przez adwokata, który objął stanowisko w organach przewidzianych w tym przepisie, bądź już je obejmując (jak w niniejszej sprawie) uzyskał w tym samym czasie wpis na listę adwokatów i mimo tego pozostał na tym stanowisku. W obu przypadkach mamy do czynienia z osobą, która legitymując się statusem adwokata jednocześnie objęła/dalej obejmuje stanowisko w tych organach. Przepis art. 72 ust. 1 pkt 4 pa łączy natomiast z tą sytuacją sankcję skreślenia adwokata z listy adwokatów. W tym sensie Sąd nie dostrzega związku między dyspozycją tego przepisu a kwestią wykonywania/niewykonywania zawodu adwokackiego. Inaczej niż przepisy wzmiankowanej już wyżej ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (por. art. 28 ust. 1 pkt 2 tego aktu), ustawa Prawo o adwokaturze nie przewiduje zawieszenia prawa do wykonywania zawodu adwokata w wypadku objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości i organach ścigania (ustawa o radcach prawnych posługuje się sformułowaniem "podjęcia pracy" w tych organach). W sytuacji, gdy adwokat obejmuje takie stanowisko, bądź skutkiem wpisu na listę uzyskuje status adwokata w trakcie jego obejmowania (zajmowania) i po wpisie nie rezygnuje z tego stanowiska w odpowiednim – możliwym do zaakceptowania (rozsądnym) czasie, podlega skreśleniu z listy w trybie art. 72 ust. 1 pkt 4 Poa. W nawiązaniu do powyższego należy zgodzić się ze skarżącym, że nabycie prawa do wykonywania zawodu adwokata (co wynika z wpisu na listę) nie powoduje automatycznie obowiązku jego wykonywania, jednak – zdaniem Sądu – w świetle tego przepisu uniemożliwia, pod rygorem skreślenia z listy, obejmowanie (zajmowanie) stanowiska w organach, o których w tym przepisie mowa. Reasumując negatywna przesłanka wpisowa, wywiedziona z art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy z zastosowaniem wykładni systemowej, celowościowej i funkcjonalnej, zachodzi w każdej sytuacji deklarowanego wykonywania zawodu komornika po uzyskaniu wpisu na listę adwokatów. Zatem zaskarżona uchwała NRA (i uchwała pierwszoinstancyjna) o skreśleniu go z listy adwokatów nie może być postrzegana w tych warunkach jako przejaw ograniczenia dostępu do zawodu adwokata, czy naruszenia zasady równości wobec prawa, co podnosi skarżący w skardze do Sądu, skoro będąc wpisany na listę adwokatów i - mając ku temu odpowiedni czas - nie zrezygnował ze stanowiska komornika i nie podjął kroków, żeby zrealizować swoje prawo i zacząć wykonywać zawód adwokata. W każdym bądź razie z akt postępowania administracyjnego nic na ten temat nie wynika. Nie można zatem organom adwokatury zarzucić, że uniemożliwiły skarżącemu wykonywanie zawodu adwokata. Z drugiej strony należy mieć też na uwadze treść art. 73 Poa, zgodnie z którym adwokat skreślony z listy adwokatów z przyczyn wymienionych w art. 72 ust. 1 pkt 2 i 4-5 podlega na swój wniosek ponownemu wpisowi na listę, chyba że przestał odpowiadać warunkom przewidzianym w art. 65 pkt 1 i 2. Zatem w sytuacji, gdy odpadną przyczyny skreślenia, skarżący będzie miał otwartą drogę do ponownego wpisu na listę adwokatów. Z tych wszystkich względów, uznając bezzasadność zarzutów i argumentacji skargi, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.