VI SA/Wa 312/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-30
Skład orzekający: Magdalena Maliszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna i życiowa uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji materialnej i życiowej. Pomimo dwukrotnego wezwania do przedstawienia dokumentów potwierdzających jego twierdzenia, skarżący nie uzupełnił wniosku, co uniemożliwiło sądowi dokonanie oceny jego możliwości płatniczych. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżący R. P. wniósł skargę na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego i jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata). Skarżący podał, że jest bez pracy, bezdomny i mieszka u znajomych, ale posiada dochody wystarczające na utrzymanie. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną i życiową. Skarżący nie przedstawił żądanych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R. P. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2009 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania licencji pilota samolotu turystycznego postanawia: odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym
Pismem z dnia 6 stycznia 2009 r. R. P., nazywany dalej skarżącym, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, sprecyzowaną pismem z dnia 6 marca 2009 r. We wspomnianym piśmie skarżący zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Do pisma załączył formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF, w którym wnosił o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Podał, że pozostaje bez pracy i jest bezdomny, przebywa u znajomych, którzy mu pomagają. Posiada dochody wystarczające na utrzymanie zdrowia i życia.
Pismem z dnia 4 maja 2009 r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie w terminie 14 dni następujących dokumentów:
1) odpisu zeznania podatkowego skarżącego za rok 2008, ewentualnie dokumentu potwierdzającego wysokość dochodów uzyskanych w tym okresie (np.
zaświadczenie z właściwego urzędu skarbowego),
2) dokumentu wskazującego wysokość dochodów uzyskanych przez skarżącego w roku bieżącym,
3) wskazania źródła i wysokości dochodów "wystarczających na utrzymanie zdrowia i życia", o których mowa w rubryce 10 formularza PPF,
4) zaświadczenia z właściwego urzędu pracy o posiadaniu aktualnie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej (ze wskazaniem ewentualnego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych),
5) zaświadczenia z Rejestru Dłużników Niewypłacalnych potwierdzającego okoliczność, iż skarżący w nim figuruje,
6) dokumentów potwierdzających wysokość zadłużenia, o którym mowa w rubryce 5 formularza PPF,
7) wyciągów i wykazów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
8) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania oraz innych obciążeń (np. czynsz; opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon).
Powyższe wezwanie doręczono skarżącemu 19 maja 2009 r. (odbiór korespondencji kwitowała osoba uprawniona do odbioru przesyłki – karta [...] akt sądowych). Dotychczas nie zostało ono wykonane.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 7 lipca 2009 r., doręczonym skarżącemu w dniu 17 lipca 2009 r., odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Powołując się na art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), nazywanej dalej p.p.s.a., w uzasadnieniu postanowienia podano, że skarżący nie przedstawił dokumentów umożliwiających pełną ocenę sytuacji majątkowej skarżącego oraz jego możliwości płatniczych.
Pismem z dnia 23 lipca 2009 r. (wniesionym do Sądu w dniu 5 sierpnia 2009 r.), uzupełnionym następnie pismem z dnia 16 sierpnia 2009 r., skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia.
Zarządzeniem Sędziego z dnia 2 października 2009 r. skarżący został wezwany, w terminie 7 dni, do przedstawienia dokumentów wymienionych w pkt 2 a - h zarządzenia referendarza sądowego z dnia 28 kwietnia 2009 r. (k. 26 akt sądowych). Skarżący powyższe wezwanie otrzymał w dniu 14 października 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Użyte w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. określenie "gdy osoba wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, iż jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie kosztów postępowania. Inaczej mówiąc, to strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdyż od tego będzie zależało rozstrzygniecie Sądu (J. P. Tarno - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319).
Analizując pod tym kątem informacje podane przez skarżącego, należało uznać, że skarżący nie uprawdopodobnił w sposób wystarczający okoliczności przemawiających za przyznaniem mu prawa pomocy.
Skarżący w formularzu o przyznanie prawa pomocy w rubryce 10 zatytułowanej "Dochody" podał, że są one wystarczające do utrzymania zdrowia i życia, nie wskazując ich źródła ani wysokości. Jednocześnie w rubryce nr 5 zatytułowanej "Uzasadnienie wniosku", skarżący podał, że jest bez pracy, bezdomny i mieszka u znajomych. Jest osobą zadłużoną, figurującą w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych. Ponieważ informacje podane w rubryce 5 i 10 mają kluczowe znaczenie dla oceny wniosku skarżącego zasadnym było wezwanie skarżącego do przesłania dokumentów potwierdzających podane fakty, w tym szczególnie dokumentów wymienionych w pkt c - e zarządzenia z dnia 28 kwietnia 2009 r. Skarżący nie nadesłał żądanych dokumentów, do złożenia których był wzywany dwukrotnie (k. [...] akt sądowych i k. [...] akt sądowych), nie przedstawił również żadnych dodatkowych wyjaśnień w uzasadnieniu swojego sprzeciwu z dnia 23 lipca 2009 r. uzupełnionego pismem z dnia 16 sierpnia 2009 r., obrazujących aktualną sytuację majątkową skarżącego, którymi Sąd mógłby się posłużyć przy dokonywaniu oceny sytuacji materialnej strony, a które stanowiłyby uzupełnienie lub rozwinięcie informacji zawartych w formularzu PPF.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd stwierdził, że ograniczenie wniosku o przyznanie prawa pomocy jedynie do przedstawienia przez skarżącego subiektywnej ocena jego złej sytuacji materialnej i osobistej, bez wsparcia stosownymi dokumentami, nie może być uznane za wypełnienie obowiązku spoczywającego na skarżącym uprawdopodobnienia okoliczności, na które powołuje się ww. wniosku.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, iż spełnia przesłanki pozwalające na pozytywne rozstrzygnięcie jego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W tej sytuacji, w oparciu o przepis art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło