VI SA/Wa 3364/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. G. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez jej podpisanie w sprawie ze skargi R. G. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia nr 3 przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznawania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach 19-22 marca 2013 r. z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego postanawia: odmówić przywrócenia terminu Pismem z dnia 30 października 2013 r. R. G. (dalej także: "skarżąca", "strona skarżąca"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia nr 3 przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznawania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach 19-22 marca 2013 r. z dnia [...] września 2013 r., nr [...]. Powyższa skarga nie została przez skarżącą podpisana. Skarżąca uiściła wpis sądowy {vide: sądowe potwierdzenie uiszczenia wpisu nr WBD 213/50 - k. 21 akt sądowych). Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie z dnia 6 grudnia 2013 r. strona skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie i odesłanie do WSA w Warszawie - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało prawidłowo doręczone stronie skarżącej w dniu 23 grudnia 2013 r. (vide: potwierdzenie odbioru przesyłki - k. 23 akt sądowych). Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że wezwanie Sądu z dnia 16 grudnia 2013 r. w przedmiocie uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie - skarżąca odebrała osobiście. W dniu 3 stycznia 2014 r. strona skarżąca złożyła do WSA w Warszawie wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie i odesłanie do tut. Sądu, dokonując jednoczenie czynności procesowej, której wniosek dotyczył. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że uchybienie 7-dniowego terminu wskazanego przez Sąd w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie i odesłanie do Sądu, spowodowane było tym, że niepełnoletnia córka skarżącej W. G. dopiero w dniu 2 stycznia 2014 r. poinformowała skarżącą o fakcie odbioru korespondencji, które miało miejsce przed Wigilią Bożego Narodzenia. Skarżąca wyjaśniła, że jej córka nie była w stanie określić dokładnej daty odbioru przedmiotowej korespondencji zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżąca nadmieniła także, że dzień odbioru korespondencji przez jej niepełnoletnią córkę przypadał na okres świąteczny, a nadto zwróciła uwagę, że córka schowała tę korespondencję w miejscu, w którym zwyczajowo nie umieszczana jest korespondencja. Skarżąca wskazała jednocześnie, że córka W. dopiero w dniu 2 stycznia 2014 r. poinformowała skarżącą o fakcie odbioru korespondencji. Strona skarżąca stwierdziła, że po uzyskaniu powyższej informacji, niezwłocznie skargę podpisała i wysłała ją do WSA w Warszawie (data nadania: 2 stycznia 2014 r.). Podsumowując uzasadnienie złożonego wniosku, skarżąca stwierdziła, że nie dopełniła w terminie czynności polegającej na usunięciu braku formalnego skargi nie ze swojej winy, a zatem wniosek o przywrócenie terminu do dokonania powyższej czynności jest zasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 85 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: "p.p.s.a."), czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływnie terminu jest bezskuteczna. Strona dokonała czynności po upływie terminu określonego w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie z dnia 6 grudnia 2013 r., albowiem podpisaną skargę nadała dopiero w dniu 3 stycznia 2014 r., składając ją wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Jednakże, w świetle postanowień art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle przepisu art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jak stanowi przepis art. 87 § 2 p.p.s.a., w piśmie zawierającym przedmiotowy wniosek należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Skarżąca w swoim wniosku określiła, że przyczyną uchybienia terminu był odbiór korespondencji przez jej niepełnoletnią córkę w okresie świątecznym i przekazanie korespondencji sądowej skarżącej dopiero w dniu 2 stycznia 2014 r. W myśl art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu Sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym. W pierwszej kolejności należało ustalić, czy skarżąca dochowała terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, gdyż od spełnienia tego warunku zależy możliwość jego merytorycznego rozpoznania przez Sąd. Skarżąca uzasadniła zachowanie 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi tym, że jej córka przekazała skarżącej korespondencję w dniu 2 stycznia 2014 r., a następnego dnia skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie. Ustosunkowując się do powyższych argumentów strony skarżącej zawartych w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu, należy - zdaniem Sądu - podkreślić, że z akt niniejszej sprawy wynika, iż wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało odebrane przez skarżącą osobiście w dniu 23 grudnia 2013 r., o czym świadczy własnoręczny podpis skarżącej R. G. na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki sądowej zawierającej przedmiotowe wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi (vide: potwierdzenie odbioru przesyłki - k. 23 akt sądowych). Ponadto należy wskazać, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki wynika także, że w dniu 20 grudnia 2013 r. nie nastąpiło właściwe doręczenie przesyłki sądowej (tj. do rąk adresata) z uwagi na nieobecność skarżącej pod wskazanym na kopercie adresem, zaś awizo w tym samym dniu pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Następnie, w dniu 23 grudnia 2013 r. w siedzibie placówki pocztowej "Filia L. [...]" przesyłka sądowa została doręczona adresatowi (vide: własnoręczny podpis skarżącej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru - k. 23 akt sądowych). Sąd przyjął zatem, że jest to dzień, w którym skarżąca miała możliwość zapoznać się z treścią wezwania Sądu. Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom strony skarżącej, jakoby wezwanie Sądu w przedmiocie uzupełnienia braków formalnych skargi odebrała małoletnia córka skarżącej, albowiem z akt sprawy wynika w sposób jednoznaczny, że odbiór przesyłki sądowej pokwitowała skarżąca osobiście w dniu 23 grudnia 2013 r. Z powyższego wynika, że w sprawie nie zaistniała niezawiniona przyczyna uchybienia terminu, na którą w sposób całkowicie niewiarygodny powołuje się skarżąca. W tej sytuacji, należy uznać, Iż wniosek strony skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi - jest bezzasadny. Zdaniem Sądu w tej sprawie można byłoby poprzestać na stwierdzeniu, że Sąd nie dał wiary twierdzeniom strony co do nieprawidłowości doręczenia wezwania bez dokonywania badania stopnia zawinienia w dochowaniu terminu, gdyż w przedstawionych okolicznościach przyczyna uchybienia terminu, na którą powołuje się skarżącą upadła wraz ze stwierdzeniem, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi odebrała skarżąca osobiście. Skoro jedynym (obalonym) argumentem skarżącej przemawiającym za brakiem winy skarżącej w dochowaniu terminu określonego w wezwaniu było odebranie przesyłki sądowej przez małoletnią córkę i nieprzekazanie jej skarżącej w dniu odbioru, to przyjąć należy, że uchybienie terminowi nastąpiło z winy skarżącej. Jednak wyjaśnić należy, że brzmienie przywołanego przepisu art. 86 p.p.s.a. wskazuje, iż przywrócenie terminu możliwe jest wyłącznie w sytuacji, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. A zatem brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Jednocześnie artykuł 86 § 1 p.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (tak m.in. J.P. Tamo /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004, s. 149). Podkreślić należy, iż kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe w sytuacji, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem o braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu może zatem nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wykaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (por. m.in. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 13 listopada 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 1254/09, czy też postanowienie WSA w Warszawie z dnia 11 stycznia 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 2044/09, a także postanowienie z dnia 22 stycznia 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 2049/09). Należy podkreślić, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Reasumując, Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom strony skarżącej dotyczącym odbioru korespondencji sądowej zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, z których wynikać ma jakoby wspomnianą przesyłkę odebrała niepełnoletnią córka skarżącej. Okoliczności niniejszej sprawy, w tym przede wszystkim zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki, wskazują, że - wbrew zapewnieniom strony skarżącej - odbioru owej przesyłki dokonała skarżąca osobiście. W tej sytuacji, nie sposób uznać, że w przypadku strony skarżącej uchybienie terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi nie nastąpiło z winy skarżącej, która w sposób ewidentny wykazała się brakiem należytego dbania o swoje interesy. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.