VI SA/Wa 3369/13

WyrokWSA w Warszawie2014-02-27

Skład orzekający: Grzegorz Nowecki, Grażyna Śliwińska, Dorota Wdowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Transportu Drogowego prawidłowo utrzymał w mocy decyzję nakładającą karę pieniężną za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej, pomimo zarzutów skarżącego dotyczących wielokrotnego ukarania za ten sam czyn i niejasności co do miejsca popełnienia naruszenia?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku kasacyjnym potwierdził prawidłowość nałożenia kary pieniężnej za przejazd po konkretnym odcinku drogi płatnej bez uiszczenia opłaty. Sąd I instancji uznał, że każdy przejazd po odrębnym odcinku drogi krajowej, nawet w tym samym dniu, stanowi odrębne naruszenie podlegające karze pieniężnej w wysokości 3000 zł, a nie wielokrotne ukaranie za ten sam czyn.
Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję nakładającą na A. F. karę pieniężną w wysokości 3000 zł za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Skarżący zarzucił m.in. wielokrotne ukaranie za ten sam czyn, naruszenie przepisów dotyczących opłat oraz naruszenie przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił poprzednie decyzje z powodu niespójności w ustaleniach faktycznych dotyczących miejsca popełnienia naruszenia. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędy w odczytaniu decyzji organu I instancji i potrzebę odniesienia się do zarzutów skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant st. ref. Paulina Stylińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2014 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu wniosku A. F. o ponowne rozpoznanie sprawy, na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1, art. 13k ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 260 ze zm.; dalej jako u.d.p.) oraz pkt 3 lit. b załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2011 r. nr 80, poz. 433), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit b, art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1265 ze zm.; dalej "u.t.d.")..) - utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] nakładającą na A. F. karę pieniężną w wysokości 3000 złotych za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] marca 2012 r. o godzinie 10:00, na płatnym odcinku autostrady [...], w [...] , został zatrzymany do kontroli mobilnej zespół pojazdów: samochód ciężarowy marki [...]o nr rej. [...] wraz z przyczepą o nr rej. [...] . Dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu przekraczała 3,5 t. Podczas kontroli drogowej, ustalono, że A. F. (zwany dalej "skarżącym"), kierujący zespołem pojazdów dnia [...] marca 2012 r. o godz. 07:02:30 wjechał na płatny odcinek drogi krajowej bez uiszczenia wymaganej opłaty elektronicznej, określonej w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. Powyższy fakt został zarejestrowany przez bramownicę kontrolną nr [...] zainstalowaną w pasie drogowym płatnego odcinka drogi krajowej. Droga krajowa po której ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów została wyszczególniona w załączniku nr 1 pkt 3 lit. a ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej. Pismem z dnia [...] marca 2012 r. zawiadomiono skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Decyzją z dnia [...] marca 2012 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 3000 zł. Decyzję wydano w oparciu o art. 13k ust. 4 i art. 13l ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. oraz art. 104 w zw. z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a. W uzasadnieniu organ powołał się na przepis art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., zgodnie z którym korzystający z dróg publicznych obowiązani są do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Skarżący pismem z dnia 19 marca 2012 r. złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej wydaniem powyższej decyzji. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p., poprzez nałożenie takiej samej kary za ten sam czyn również dwoma innymi decyzjami, naruszenie przepisów i wytycznych zawartych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r., poprzez naliczenie trzykrotnej kary za brak opłaty elektronicznej wymaganej za przejazd autostradą [...] na odcinku [...] - węzeł [...]; a także bezpodstawne przyjęcie, że pojazd, którym poruszał się skarżący posiadał masę i cechy stanowiące podstawę do uznania obowiązku uiszczania opłaty elektronicznej. Ponadto skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie i zbadanie stanu faktycznego sprawy; - art. 9 k.p.a. w zakresie, w jakim organ nie udzielił stronie niezbędnych wskazówek i wyjaśnień, co do jej praw w postępowaniu administracyjnym; - art. 10 § 1 k.p.a. w zakresie, w jakim organ uniemożliwił stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie oraz uniemożliwił stronie wzięcie czynnego udziału w postępowaniu; - art. 81 k.p.a., poprzez nieprzyznanie stronie prawa do wypowiedzenia się co do stanu faktycznego i dowodów zebranych przez organ. Skarżący podkreślił, że poruszając się samochodem osobowym po autostradzie został trzykrotnie ukarany za ten sam czyn. Ponadto wskazał, że jest obcokrajowcem (Holendrem), a całe postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone w języku polskim. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] marca 2012 r.. Organ podkreślił, że okoliczności faktyczne, stanowiące podstawę nałożenia kary pieniężnej są bezsporne. Kierujący zespołem pojazdów w dniu [...] marca 2012 r. o godz. 05:23:40 nie uiścił opłaty za przejazd płatnym odcinkiem autostrady [...] (granica państwowa) – węzeł [...]. Zdaniem organu przyczyny nieuiszczenia opłaty nie są okolicznościami istotnymi dla rozpoznania sprawy administracyjnej, bowiem ustawodawca nie przewidział okoliczności pozwalających na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 u.d.p. w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Kierujący pojazdami samochodowymi, niezależnie od posiadanego obywatelstwa, mają obowiązek znać podstawowy zakres przepisów dotyczących dróg publicznych. Brak wiedzy czy świadomości w zakresie obowiązującej w Polsce kategorii dróg publicznych i ponoszenia opłat elektronicznych nie może być usprawiedliwieniem dla naruszenia przepisów. Zarzut skarżącego, że postępowanie było prowadzone bez tłumaczenia na język, którym posługuje się strona, organ uznał za bezzasadny w związku z regulacją art. 4 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. Nr 90, poz. 999 ze zm.). Organ wyjaśnił, że kierujący zespołem pojazdów w dniu [...] marca 2012 r. trzykrotnie nie uiścił opłaty elektronicznej za przejazdy po trzech różnych odcinkach dróg krajowych. Każdy zarejestrowany przejazd pojazdu naruszającego obowiązek uiszczenia opłaty powinien stanowić odrębną podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego i do nałożenia odrębnej kary, co w konsekwencji prowadzi do nałożenia trzech kar pieniężnych za trzy przejazdy bez uiszczenia opłaty. Reasumując stwierdził, że strona skarżąca, wykonując przejazd zespołem pojazdów w dniu [...] marca 2012 r. po płatnym odcinku autostrady [...], tj. węzeł [...] - węzeł [...], była obowiązana do uiszczenia opłaty elektronicznej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., a niedopełnienie tego obowiązku spowodowało nałożenie na kierującego zespołem pojazdów kary pieniężnej w wysokości 3000 zł. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. F. wniósł o uchylenie obu decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego, a w szczególności - art. 13 k ust. 1 pkt 1 u.d.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe naliczenie tej samej opłaty trzykrotnie; - § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej poprzez naliczenie trzykrotnej kary za brak opłaty elektronicznej wymaganej za przejazd autostradą [...] na odcinku [...]- węzeł [...]; - art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej w zakresie w jakim organ administracji publicznej naruszył zasadę praworządności w toku postępowania, - art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez naruszenie zasady równości wobec prawa, oraz zarzut naruszenia prawa procesowego, tj.: - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej w kwestii pominięcia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli przy wydawaniu zaskarżonych decyzji; - art. 9 k.p.a. w zakresie, w jakim organ administracji publicznej nieprawidłowo przeprowadził postępowanie administracyjne, a przede wszystkim nie udzielił wyczerpujących informacji dotyczących praw skarżącego w postępowaniu Podtrzymując argumentację zawartą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący dodał, że postępowanie administracyjne w sprawie trwało niespełna godzinę podczas jednej kontroli drogowej. W takiej sytuacji skarżący nie miał możliwości sprawdzenia wiarygodności zarzutu, zalogowania się do systemu viaToll i sprawdzenia sald na rachunku oraz not obciążeniowych, powołania pełnomocnika, skorzystania z prawa przeprowadzenia dowodu w postaci dokumentu reklamacyjnego lub przesłuchania w charakterze świadka np. osoby odpowiadającej w firmie za uiszczanie elektronicznej opłaty albo przełożonego. Nie zostało mu również zapewnione prawo zgłaszania uwag i wniosków do protokołu kontroli. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 listopada 2012 r. sygn.. akt VI SA/Wa 1709/12, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] marca 2012r. W uzasadnieniu wyroku Sąd podkreślił, że organ za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia przyjął ustalenia faktyczne odmienne od tych, które były podstawą wydania decyzji przez organ I instancji. Pomimo zmiany podstawy faktycznej rozstrzygnięcia utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] marca 2012 r., na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r. organ ustalił bowiem, że kierujący zespołem pojazdów w dniu [...] marca 2012 r. o godz. 07:02:30 nie uiścił opłaty za przejazd płatnym odcinkiem autostrady [...] węzeł [...] – węzeł [...]. Natomiast zdaniem Sądu w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] marca 2012 r., poprzedzającej zaskarżoną decyzję organ ustalił, że opłata ta nie została uiszczona za przejazd w dniu [...] marca 2012 r. po autostradzie [...] na odcinku węzeł [...]–[...]. W związku z powyższym, w ocenie Sądu I instancji, organ wydając decyzję z dnia [...] czerwca 2012 r. naruszył normę art. 107 § 3 k.p.a., zarówno co do wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji motywów, którymi kierował się przy załatwianiu sprawy, jak i w zakresie spójności uzasadnienia z zawartym w osnowie rozstrzygnięciem. Przyjęcie przez organ w wyniku ponownego rozpoznawania sprawy, że skarżący przejechał bez opłaty innym odcinkiem drogi, niż ten, który był podstawą nałożenia kary decyzją z dnia [...] marca 2012 r. i utrzymanie w mocy decyzji, której podstawę stanowiły odmienne ustalenia faktyczne, zdaniem Sądu I instancji, kwalifikuje się jako mogące mieć zasadniczy wpływ na ostateczny wynik sprawy, naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 138 § 1, art. 107 § 3, art. 7, art. 8 oraz art. 11 k.p.a. Sąd nakazał organowi wyeliminowanie wszelkich błędów i niedokładności, które uniemożliwiły skontrolowanie poprawności działania organu, a także odniesienie się do zarzutów skarżącego dotyczących wykonywania jednego przejazdu tym samym odcinkiem drogi krajowej oraz zarzutów związanych z trzykrotnym ukaraniem za jeden czyn określony w art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p., którego skarżący dopuścił się w trakcie jednego przejazdu po drodze płatnej. Od powyższego wyroku Główny Inspektor Transportu Drogowego złożył skargę kasacyjną. Organ zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Organ wyjaśnił, że podjęte rozstrzygnięcia administracyjne w tej sprawie ma za podstawę następujący stan faktyczny - przejazd bez uiszczenia opłaty odcinkiem [...] węzeł [...] (granica państwowa)– węzeł [...], w dniu [...] marca 2012 r., o godz. 07:02:30. Organ wskazał, że w dniu [...] marca 2012 r. w [...], znajdującym się na płatnym odcinku autostrady [...] węzeł [...]—[...] został zatrzymany do kontroli pojazd wraz z przyczepą, którymi kierował A. F.. W chwili zatrzymania do kontroli stwierdzono, że skarżący wjechał na płatny odcinek autostrady [...] węzeł [...]-[...] bez uiszczenia wymaganej opłaty elektronicznej. W toku kontroli, na podstawie analizy danych zgromadzonych w systemie elektronicznym, stwierdzono ponadto dwa inne przypadki przejazdu przez skarżącego tym samym zespołem pojazdów po innych, również płatnych odcinkach dróg. Jeden z tych odcinków przejechanych bez uiszczenia opłaty w dniu [...] marca 2012 r. o godzinie 07:02:30 to odcinek autostrady [...] węzeł [...] (granica państwowa) - węzeł [...]. W tym samym dniu o godzinie 05:23:40 skarżący przejeżdżał również, bez uiszczenia stosownej opłaty odcinkiem drogi krajowej nr [...] (granica państwowa) - [...]. Okoliczności te znajdują swoje odzwierciedlenie w protokole kontroli z dnia [...] marca 2012 r., który skarżący podpisał bez zastrzeżeń. W tym stanie faktycznym, w zakresie każdego ze stwierdzonych naruszeń wszczęte zostały odrębne postępowania administracyjne. Każde z prowadzonych postępowań zakończyło się decyzją administracyjną o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 3000 zł za przejazd po płatnym odcinku drogi bez uiszczenia opłaty. W niniejszej sprawie zaskarżona decyzja dotyczyła stanu faktycznego polegającego na przejeździe w dniu [...] marca 2012 r. o godz. 07:02:30 bez uiszczenia opłaty po odcinku autostrady [...], węzeł [...] (granica państwowa) – węzeł [...], co w sposób jednoznaczny wynikało z uzasadnienia tej decyzji. Organ określił, że zatrzymanie pojazdu i jego kontrola miały miejsce w [...], odcinek autostrady [...] węzeł [...]-[...], ale organ wyjaśnił zarazem, że kara dotyczyła naruszenia polegającego na przejeździe po innym płatnym odcinku autostrady [...] określonym na podstawie zapisu z bramownicy kontrolnej o nr [...] tj. umieszczonej na odcinku od węzła [...] (granica państwowa) do węzła [...]. W skardze kasacyjnej organ postawił ponadto zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 133 § 1, art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 8, art. 11, art. 15 i art. 107 § 3 oraz art. 138 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez ocenę działań organów administracji przez pryzmat błędnych ustaleń, nieznajdujących oparcia w materiale sprawy, przejawiających się w przyjęciu przez Sąd I instancji, że organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów skarżącego dotyczących wykonywania jednego przejazdu tym samym odcinkiem drogi krajowej oraz zarzutów związanych z trzykrotnym ukaraniem jego osoby za jeden czyn określony w art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. Zdaniem organu kierujący zespołem pojazdów dopuścił się trzech odrębnych naruszeń, z których każde sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 3 000 zł, ponieważ trzykrotnie w różnych miejscach (poruszając się po różnych odcinkach dróg krajowych) w różnym czasie, dopuścił się naruszenia przewidzianego w art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. Stan faktyczny każdej z tych spraw był wobec tego całkowicie odmienny i dlatego wszczęto i prowadzono trzy odrębne postępowania w trzech sprawach administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2013 r. sygn. akt II GSK 302/13 uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Wskazał, że Sąd I instancji błędnie odczytał decyzję z [...] marca 2012 r. przyjmując miejsce przeprowadzenia kontroli (węzeł [...]–[...]) za miejsce popełnienia naruszenia (przejazdu bez uiszczenia opłaty). Zauważył, że w decyzji z [...] marca 2012 r. organ wskazał węzeł [...]–[...][...] jako miejsce zatrzymania pojazdu do kontroli, a nie jako miejsce naruszenia prawa, za które nałożono karę pieniężną. W ocenie Sądu decyzja z [...] marca 2012 r. nie określa jasno i w sposób wymagany prawem miejsca popełnienia deliktu administracyjnego. Nie są tym samym zasadne zarzuty skargi kasacyjnej, że z decyzji z dnia [...] marca 2012 r. jednoznacznie wynika, że naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty miało miejsce na odcinku autostrady [...] węzeł [...] – węzeł [...]i że decyzja określa to miejsce w sposób zgodny z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej. W decyzji z dnia [...] marca 2012 r. nie określono bowiem tego miejsca w sposób opisowy, tak jak czyni to wspomniane rozporządzenie Rady Ministrów. Organ ograniczył się jedynie do podania oznaczenia tzw. bramownicy ([...]). Niemniej jednak kierując się tylko tym oznaczeniem oraz podanym w decyzji czasem popełnienia naruszenia ([...].03.2012 r., godz. 07:02:30) i porównując te dane lokalizacyjne z adekwatnymi danymi wskazanymi w decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r. nie sposób nie zauważyć, że chodzi o te same okoliczności faktyczne, a więc o to samo miejsce przejazdu zarejestrowanego tą samą bramownicą, wymienioną w obu decyzjach organu. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził ponadto, że także drugi zarzut skargi kasacyjnej zasługuje na uwzględnienie. Sąd I instancji zalecił organowi odniesienie się do zarzutów skarżącego dotyczących wykonywania jednego przejazdu tym samym odcinkiem drogi oraz związanych z trzykrotnym ukaraniem za jeden czyn określony w art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. Tymczasem organ administracji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji szczegółowo odniósł się wymienionych zarzutów strony. Wyjaśnił bowiem, że kara została wymierzona trzykrotnie w związku z zarejestrowaniem trzech odrębnych naruszeń polegających na dokonaniu przejazdu trzema różnymi odcinkami dróg krajowych. Powyższe, zdaniem organu, obligowało go do wszczęcia trzech postępowań administracyjnych i wymierzenia trzech kar pieniężnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało oddalić. Na wstępie wskazać należy, że na mocy art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W doktrynie podkreśla się, iż sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia (tak H. Knysiak-Molczyk, w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2012 r., s. 987). Związanie dokonaną przez NSA wykładnią prawa ma więc szeroki zasięg, nie można bowiem oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych w wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez NSA (tak też w wyroku NSA z 31 stycznia 2012 r., sygn. II FSK 1427/10, wyrok NSA z 18 października 2007 r., sygn. II FSK 265/07). W orzecznictwie wskazuje się, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny może odstąpić od zawartej w orzeczeniu NSA wykładni prawa jedynie w wyjątkowych sytuacjach, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez NSA, jak również w przypadku, gdy przy nie zmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia zmienił się stan prawny (por. wyrok WSA w Gdańsku z 12 września 2011r., sygn. I SA/Gd 791/11, wyrok NSA z 18 lutego 2011 r., sygn. II FSK 1799/09, wyrok WSA w Warszawie z 9 grudnia 2010 r., VIII SA/Wa 918/10). Wykładnia prawa obejmuje tak prawo materialne, jak i prawo procesowe, przy czym w wyroku z 31 stycznia 2012 r. NSA wskazał, że ocena ustaleń faktycznych jest pochodną oceny wykładni (a w konsekwencji zastosowania) przepisów postępowania. Biorąc pod uwagę powyższe wskazać należy, że w zakresie w jakim Naczelny Sąd Administracyjny nie wypowiedział się w orzeczeniu kasacyjnym (dotyczy to tak prawa materialnego jak i przepisów postępowania), Wojewódzki Sąd Administracyjny dysponuje swobodą przy wydaniu nowego orzeczenia. W wyroku z dnia 21 sierpnia 2013 r. sygn. akt II GSK 302/13 Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się wprost do poczynionych przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy i dokonanego na ich podstawie stwierdzenia naruszenia przez skarżącego obowiązującego prawa poprzez przejazd odrębnym odcinkiem drogi płatnej bez uiszczenia należnej opłaty elektronicznej, których wykaz zawiera rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną (...). Sąd ten potwierdził zatem prawidłowość działania organu administracji, który za ten czyn ukarał skarżącego karą w wysokości 3000 zł niezależnie od innych wymierzonych kar za przejazd dokonany w tym samym dniu tj. [...] marca 2012 r. po innych odcinkach dróg płatnych. Sąd I instancji rozpatrując ponownie sprawę, uwzględniając powyższe stanowisko, stwierdza brak naruszenia przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisów prawa materialnego, tj. wskazanego przez stronę skarżącą art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.g. Zgodnie z art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p. za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, za który pobiera się opłatę elektroniczną bez uiszczenia tej opłaty - wymierza się karę pieniężną w wysokości 3.000 zł. W przedmiotowej sprawnie jest poza sporem, iż skarżący nie uiścił opłaty za przejazd wskazanym odcinkiem drogi płatnej na odcinku autostrady [...] (węzeł [...] – węzeł [...]), wymienionym w załączniku nr 1 pkt 3 lit. a) do rozporządzenia z 22 marca 2011 r. Z przepisu art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.g. wynika dla korzystających z dróg publicznych obowiązek ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej (opłaty elektronicznej). Jak już wyżej podnoszono opłata elektroniczna jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6. Zawarta w art. 13ha ust. 6 u.d.p. delegacja mówi, że Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia określi drogi krajowe lub ich odcinki, na których pobiera się opłatę elektroniczną (pkt 1), ustali dla nich wysokość stawek opłaty elektronicznej za przejazd kilometra, dla danej kategorii pojazdu, w wysokości nie większej niż określona w ust. 4 (pkt 2). Zatem opłata pobierana jest za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, wymienionych w rozporządzeniu z 22 marca 2011 r. Przepis § 4 cytowanego rozporządzenia określa sposób rozumienia początku i końca drogi krajowej lub jej odcinka, na którym pobiera się opłatę elektroniczną. Drogi krajowe lub ich odcinki, na których pobiera się opłatę elektroniczną szczegółowo wymieniają załączniki nr 1 i 2 do rozporządzenia z 22 marca 2011 r. Zatem, w ocenie Sądu, za przejazd drogi krajowej albo jej odcinka pobiera się osobną opłatę, tzn., odrębną opłatę pobiera się za przejazd po każdej drodze krajowej lub jej odcinku określonych w rozporządzeniu z 22 marca 2011 r., a nie za przejazd przez każdą bramownicę. W tej sytuacji, skoro za przejazd omawianym odcinkiem autostrady [...], skarżący powinien był uiścić jedną opłatę elektroniczną, to skoro tego nie uczynił, to zgodnie z art. 13k ust. 1 pkt 1 u.d.p uprawnione było stanowisko Głównego Inspektora Transportu Drogowego o wymierzeniu kary pieniężnej w kwocie 3.000 zł. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przepisów postępowania w stopniu, który miałby istotne znaczenie dla jej wyniku. Z powyższych względów, skargę na mocy art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło