VI SA/Wa 340/09

WyrokWSA w Warszawie2009-05-18

Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Olga Żurawska – Matusiak, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy reorganizacja spółki, natłok spraw lub przebudowa budynku mogą stanowić podstawę do przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty za pierwszy okres ochrony wynalazku, jeśli uchybienie nastąpiło bez winy strony?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że reorganizacja spółki, natłok spraw czy przebudowa budynku nie stanowią przeszkody nie do przezwyciężenia, która uzasadniałaby przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty za pierwszy okres ochrony wynalazku. Organ prawidłowo ocenił, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, co jest warunkiem koniecznym do przywrócenia terminu zgodnie z art. 225 ust. 1 Prawa własności przemysłowej.
Stan faktyczny
Spółka S. S.A. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty za pierwszy okres ochrony patentu, tłumacząc uchybienie reorganizacją spółki, natłokiem spraw i przebudową budynku. Urząd Patentowy RP uznał, że te okoliczności nie świadczą o braku winy i utrzymał w mocy decyzję stwierdzającą wygaśnięcie decyzji o udzieleniu patentu. Spółka wniosła skargę do WSA, argumentując, że organ pominął jej wyjaśnienia.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2009 r. sprawy ze skargi S. S. A. z siedzibą w B. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia decyzji o udzieleniu patentu oddala skargę Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy ze skargi – skarżącej – S. S.A. w B. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] września 2008 r. stwierdzającą wygaśnięcie decyzji z dnia [...] lutego 2008 r. o udzieleniu patentu na wynalazek oznaczony numerem [...] z powodu nieuiszczenia w wyznaczonym terminie opłaty za pierwszy okres ochrony wynalazku. Organ wskazał, że dnia [...] lutego 2008 r. wydał skarżącej decyzję udzielającą patentu na wynalazek zgłoszony za numerem [...] pod warunkiem wniesienia przez zgłaszającego opłaty za pierwszy okres ochrony wynalazku w terminie 3 miesięcy od daty otrzymania decyzji. Z powodu nieuiszczenia przez zgłaszającego w wyznaczonym terminie ww. opłaty organ decyzją z dnia [...] września 2008 r. stwierdził wygaśnięcie decyzji z dnia [...] lutego 2008 r. o udzieleniu patentu na przedmiotowy wynalazek. W dniu [...] września 2008 r. skarżący złożył w Urzędzie Patentowym wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia opłat wymienionych w decyzji o udzieleniu patentu na wynalazek. Wskazał, że nieopłacenie opłaty okresowej spowodowane było przeprowadzoną w pierwszej połowie 2008 roku reorganizacją spółki związaną z jej systematycznym rozwojem. Podniósł, że w spółce powołano nowy, oddzielny dział, który przejął sprawy własności przemysłowej. Wskazał, że z uwagi na natłok spraw bieżących doszło do uchybienia terminu wniesienia opłaty za ochronę przedmiotowego patentu. Wraz z wnioskiem zgłaszający uiścił zaległą opłatę za ochronę wynalazku, opłatę za publikację o udzielonym patencie, jak również wniósł opłatę od wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty. Organ wskazał, że z uwagi na to, że przed datą złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia opłat wymienionych w decyzji o udzieleniu patentu na wynalazek wydał decyzję stwierdzającą wygaśnięcie decyzji o udzieleniu przedmiotowego patentu, wniosek ten z uwagi na treść art. 225 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz. U. z 2003, Nr 119, poz.1117 ze zm.) - ustawa p.w.p., został potraktowany przez organ jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy od tej decyzji o czym poinformował skarżącą i wezwał do uzupełnienia opłaty. Skarżąca poinformowała organ o uzupełnieniu opłaty od wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i wniosła o potraktowanie treści zawartej we wniosku o przywrócenie terminu jako uzasadnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Dodała nadto, iż w trakcie reorganizacji miała miejsce przebudowa budynku, która opóźniła się nie z jej winy a przeszkodziło to w zachowaniu ciągłości pracy i w obsłudze spraw związanych z własnością przemysłową. Urząd Patentowy RP w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z [...] grudnia 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] września 2008 r. stwierdzającą wygaśnięcie decyzji z dnia [...] lutego 2008 r. o udzieleniu patentu z powodu nieuiszczenia w przewidzianym terminie opłaty za pierwszy okres ochrony wynalazku. Zdaniem organu z przepisu art. 225 ust. 3 ustawy Prawo własności przemysłowej wynika, że decyzja stwierdzająca wygaśnięcie decyzji o udzieleniu patentu na wynalazek z powodu nieuiszczenia opłaty za pierwszy okres ochrony może zostać uchylona na wniosek zgłaszającego o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, i po jednoczesnym uiszczeniu zaległej opłaty. W ocenie organu o braku winy w zachowaniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy zainteresowany podmiot działał z najwyższą starannością jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od tego podmiotu. Urząd uznał tym samym, że reorganizacja czy natłok spraw, na co powołał się wnioskodawca, nie mogą świadczyć o braku winy. Zdaniem organu, fakt przebudowy budynku dla nowotworzonego działu i związane z nim opóźnienie nie było niczym innym jak zdarzeniami związanymi z reorganizacją firmy. W skardze do sądu skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji wskazując, że organ pominął jej wyjaśnienia zawarte w piśmie z dnia [...] grudnia 2008 r. W odpowiedzi na skargę organ potrzymał argumenty i stwierdził, że wbrew zarzutom skarżącej nie pominął wyjaśnienia zawartego w piśmie z dnia [...] grudnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 225 ust. 1 termin do uiszczenia opłaty może być, przywrócony na wniosek zgłaszającego, jeżeli w ciągu dwóch miesięcy od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, nie później jednak niż w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym termin ten upłynął, uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Jednocześnie ze złożeniem takiego wniosku zgłaszający powinien uiścić zaległą opłatę. Należy zauważyć, że skarżąca wypełniła wymagania co do przywrócenia terminu ale nie uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło z jej winy czego wymaga przepis. O braku winy w zachowaniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdyby skarżąca działała z najwyższą starannością jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od tego podmiotu. Reorganizacja czy natłok spraw, opóźnienie w przebudowie budynku, za które skarżący nie ponosi odpowiedzialności, nie mogą świadczyć o braku winy w tym konkretnym przypadku. Przy ocenie braku winy organ przyjął miernik staranności, jakiej można wymagać od spółki dbającej należycie o swoje interesy" (M. Jędrzejewska (w:) Komentarz do k.p.c., 1999, s. 322). Przy zastosowaniu tego miernika przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (J. Krajewski (w:) Komentarz do k.p.c., 1999, s. 274). W doktrynie postępowania administracyjnego przyjmuje się, że brak winy strony zachodzi "tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku" (E. Iserzon (w:) Komentarz IV, 1970, s. 136). W konsekwencji "pojęcie braku winy w niedopełnieniu czynności procesowej w terminie obejmuje istnienie przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli siły wyższej" (tamże, s. 136). Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym i dokonały jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, zostało uzasadnione w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło