VI SA/Wa 3433/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. D. na pismo Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego postanawia: odrzucić skargę B. D. (Skarżąca) złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Naczelnej Rady Adwokackiej skargę na pismo Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia 10 lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Naczelna Rada Adwokacka ww. pismem z dnia 10 lutego 2023 r. poinformowała Skarżącą, że jej skarga na czynności adwokata L. O. nie mogła stanowić podstawy do wszczęcia wobec niego postępowania dyscyplinarnego, gdyż podejmowane przez niego działania nie stanowiły naruszenia zasad etyki adwokackiej i reguł wykonywania zawodu. W skardze na ww. pismo Naczelnej Rady Adwokackiej Skarżąca zarzuciła naruszenie: 1) § 4 ust. 1 Uchwały Nr [...] Naczelnej Rady Adwokackiej z 24 listopada 2018 r. Regulamin działania rzeczników dyscyplinarnych i zastępców rzeczników dyscyplinarnych oraz trybu i sposobu ich wyboru ze zmianami wprowadzonymi uchwałą nr [...] Naczelnej Rady Adwokackiej z 11 września 2021 r. w zakresie w jakim przepis ten określa zakres działania rzecznika dyscyplinarnego izby adwokackiej; 2) § 19 ust. 10 ww. uchwały w zakresie w jakim przepis ten określa formę i organ wydający odmowę wszczęcia dochodzenia dyscyplinarnego; 3) art. 91 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze w zakresie, w jakim przepis ten określa organ właściwy do rozpoznania odwołania od odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przez rzecznika dyscyplinarnego; 4) art. 95 ustawy - Prawo o adwokaturze w zakresie, w jakim przepis ten określa tryb i formę rozstrzygnięć. Wobec powyższego Skarżąca wniosła o zobowiązanie Naczelnej Rady Adwokackiej do rozpatrzenia jej odwołania przez organ właściwy w trybie i formie określonej w powołanej uchwale i ustawie. W odpowiedzi na skargę Naczelna Rada Adwokacka w Warszawie wniosła o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.) ustawa ta normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Zakres właściwości sądów administracyjnych do kontroli administracji publicznej wyznaczają przepisy art. 3 oraz art. 4 powołanej ustawy. Zgodnie z treścią art. 3 p.p.s.a.: § 1. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. § 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (...), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (...), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (...), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne są więc właściwe w sprawach kontroli działalności administracji publicznej, jeżeli jest ona podejmowana w formie wskazanej w powołanym przepisie (szerzej na ten temat M. Jaśkowska, Właściwość sądów administracyjnych (zagadnienia wybrane), w: Koncepcja systemu prawa administracyjnego, red. J. Zimmermann, Warszawa 2007, s. 571 i cyt. tam orzecznictwo). Sąd administracyjny bada z urzędu dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej. Stosownie bowiem do treści art. 183 § 2 pkt 1 p.p.s.a. jeżeli droga sądowa była niedopuszczalna zachodzi nieważność postępowania. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1) p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W ocenie Sądu, skargę B. D. wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. pismo Naczelnej Rady Adwokackiej w Warszawie z dnia 10 lutego 2023 r. należy uznać za niedopuszczalną, gdyż postępowanie dyscyplinarne przeciwko adwokatom nie należy do spraw sądowoadministracyjnych, o których mowa w art. 1, art. 3 i art. 4 p.p.s.a. (vide postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 61/06). Postępowanie dyscyplinarne jest wewnętrznym postępowaniem prowadzonym przed organami samorządu adwokackiego (sądami dyscyplinarnymi). Jest to taki zakres spraw, który jako powierzony sądownictwu samorządu zawodowego, pozostaje poza zakresem kontroli sądów administracyjnych. Ustawodawca nie przewidział możliwości ingerencji przez sądy administracyjne tak w przypadku wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, jak i odmowy jego wszczęcia (vide postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 grudnia 2006 r., sygn. akt III SAB/Kr 35/05; por. też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn. akt I OSK 1152/05, opubl. w: ONSAiWSA 2006/3/73 w sprawie dotyczącej samorządu komorniczego). Skarga podlegała więc odrzuceniu, gdyż postępowanie dyscyplinarne nie jest sprawą z zakresu administracji publicznej, która mogłaby podlegać kontroli sądu administracyjnego. Ze wskazanych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.