VI SA/Wa 347/17
WyrokWSA w Warszawie2017-06-02
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Ewa Frąckiewicz, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli doręczenie decyzji organu pierwszej instancji nastąpiło w trybie doręczenia zastępczego (art. 44 k.p.a.)?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli doręczenie decyzji organu pierwszej instancji nastąpiło w trybie doręczenia zastępczego zgodnie z art. 44 k.p.a. i skarżący wniósł odwołanie po upływie ustawowego terminu. Doręczenie zastępcze, polegające na dwukrotnym awizowaniu przesyłki i pozostawieniu jej w placówce pocztowej na 14 dni, wywołuje skutek doręczenia z upływem ostatniego dnia okresu przechowywania, co rozpoczyna bieg terminu do wniesienia odwołania.Stan faktyczny
Skarżący K. J. wniósł skargę na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) nakładającej karę pieniężną. WITD doręczył decyzję skarżącemu w trybie doręczenia zastępczego (art. 44 k.p.a.), uznając ją za skutecznie doręczoną w dniu 24 maja 2016 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął 7 czerwca 2016 r. Skarżący wniósł odwołanie 31 października 2016 r. GITD stwierdził uchybienie terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 2 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi K. J. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
K. J. (dalej też jako "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...]. Zaskarżonym postanowieniem Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] nakładającej na skarżącego karę pieniężną w kwocie 2 000 złotych.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U z 2016 r. poz. 23 – dalej też jako "k.p.a.").
Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym:
[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] nałożył na skarżącego karę pieniężną w kwocie 2 000 złotych.
Skarżący pismem nadanym w placówce operatora pocztowego w dniu 31 października 2016 r. wniósł od ww. decyzji odwołanie.
Główny Inspektor Transportu Drogowego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ podkreślił, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] została uznana za skutecznie doręczoną skarżącemu w dniu 24 maja 2016 r. po prawidłowym dwukrotnym awizowaniu. Zatem termin na wniesienie odwołania upłynął w dniu 7 czerwca 2016 r. Natomiast wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy został nadany w dniu 31 października 2016 r. Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem organu, skarżący uchybił 14 - dniowemu terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.
Na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] K. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 roku, poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Istotnym jest, że ocena dokonywana jest przez sąd administracyjny według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania decyzji, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U z 2016 roku, poz. 718, ze zm.; zwaną dalej "p.p.s.a.").
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
W niniejszym postępowaniu przedmiotem kontroli jest postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2016 r. nr [...].
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że jednym z warunków skutecznego skorzystania ze środka zaskarżenia jest zachowanie terminu wskazanego w art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, tj. czternaście dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Termin określony w tym przepisie jest terminem prekluzyjnym, a zatem jego uchybienie powoduje, że wniesienie odwołania przez stronę po jego upływie jest bezskuteczne. Oznacza to, że postanowienie wydane w trybie art. 134 k.p.a. zamyka postępowanie odwoławcze. Jednocześnie konsekwencją wniesienia odwołania po upływie 14 - dniowego terminu, zgodnie z art. 134 k.p.a., jest obowiązek stwierdzenia przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Zaznaczyć także należy, jak wskazywano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że organ nie tylko nie ma obowiązku, ale nawet prawa wyjaśniać, dlaczego doszło do uchybienia terminu, czy nastąpiło to z winy strony i czy miała ona świadomość uchybienia terminu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt I OSK 1285/07, LEX nr 497633).
Podnieść również należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 r., SA/Łd 2990/95, Lex nr 29079). W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego i nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania (por. wyrok NSA z dnia 27 listopada 1996 r., SA/Łd 2665/95, BS 1997, Nr 5, poz. 32), co też organ w przedmiotowej sprawie uczynił.
Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd zwrócił uwagę na to, że organ procedując w przedmiocie terminowości wniesienia środka odwoławczego jest zobligowany zbadać wnikliwie okoliczności dotyczące prawidłowości i daty doręczenia adresatowi zaskarżonego rozstrzygnięcia. Doręczenie decyzji jest czynnością materialno-techniczną, z której dokonaniem prawo wiąże określone prawnie doniosłe skutki. Jednym z nich jest rozpoczęcie biegu terminu do dokonania określonej czynności procesowej.
W sprawie niniejszej organ prawidłowo przyjął, że decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu w trybie uregulowanym w art. 44 k.p.a. Przedmiotowy przepis stanowi, że:
"Art. 44. § 1. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
§ 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
§ 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.
§ 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy."
Doręczenie przewidziane w tym przepisie określane jest jako doręczenie zastępcze stwarzające domniemanie doręczenia (E. Iserzon (w:) Komentarz, 1970, s. 122; Z. Janowicz, Komentarz, 1995, s. 132).
Istotną przesłanką skuteczności doręczenia przewidzianego w tym przepisie jest umieszczenie zawiadomienia o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni w placówce pocztowej lub złożeniu w urzędzie gminy (miasta), w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, w drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Powyższy przepis w aktualnym brzmieniu ustanawia wiążącą doręczającego kolejność miejsc, w których należy umieścić zawiadomienie. Oznacza to, że podmiot doręczający powinien umieścić zawiadomienie w skrzynce na korespondencję, a gdy umieszczenie zawiadomienia w ten sposób nie jest możliwe, to może to uczynić w ten sposób, że umieści zawiadomienie albo w drzwiach mieszkania adresata, albo w drzwiach pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje obowiązki zawodowe (pracuje), lub w miejscu widocznym na tej nieruchomości, np. na bramie. W niniejszej sprawie z zapisów umieszczonych na kopercie, w której przesłano decyzję organu pierwszej instancji oraz druku zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej skarżącego.
Ponadto w razie, gdy adresat pisma nie podjął przesyłki w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w art. 44 § 1, doręczający jest obowiązany pozostawić powtórnie zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pisemnego zawiadomienia. Doręczający umieszcza powtórne zawiadomienie zgodnie z art. 44 § 2. W przedmiotowej sprawie spełniono ten wymóg, gdyż pierwsze awizo miało miejsce w dniu 10 maja 2016 roku, a powtórnie awizowano przesyłkę w dniu 18 maja 2016 roku. Tak więc upływ czternastodniowego okresu, o którym mowa w art. 44 § 4 k.p.a. nastąpił z dniem 24 maja 2016 roku. Zasadnie zatem organ odwoławczy przyjął, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] została uznana za skutecznie doręczoną skarżącemu właśnie w dniu 24 maja 2016 r.
Bezspornym jest, że skarżący wniósł odwołanie od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] nadając je w placówce operatora pocztowego w dniu 31 października 2016 roku.
W świetle powyższych ustaleń, wydanie przez organ postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do jego wniesienia było czynnością prawidłową, czemu organ dał wyraz w zaskarżonym postanowieniu wydanym na podstawie art. 134 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze, uznać należało, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego.
Wydane przez organ odwoławczy zaskarżone postanowienie z dnia [...] grudnia 2016 r. znajduje oparcie w powołanym w jego sentencji przepisie art. 134 k.p.a.
Z tych wszystkich względów, na podstawie z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło