VI SA/Wa 3477/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi "C." Sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach postanawia: zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne VI SA/Wa 3477/13 Uzasadnienie Minister Finansów zaskarżoną decyzją odmówił spółce C. wznowienia postępowania w sprawie z jej wniosku z dnia [...] października 2009 r. o udzielenie zezwolenia na prowadzenie salonu gier na automatach umarzając postępowanie o udzielenie wnioskowanego zezwolenia. Zgodnie z art. 91 ust. 3 Konstytucji, przy uwzględnieniu art. 53 i art. 54 Aktu z dnia 16 kwietnia 2003 r. dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej (Dz. U. Nr 90, poz. 864, Dz.U.UE.L.03.236.33) oraz art. 288 Traktatu o funkcjonowano Unii Europejskiej w brzmieniu i numeracji ustalonej przez art. 2 pkt 235 i art. 5 ust. 1 Traktatu z Lizbony zmieniającego Traktat o Unii Europejskiej i Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską (Dz.U.UE.C.07.306.1) z dniem 1 grudnia 2009 r., dyrektywa przyjęta przez Radę, jako organ organizacji międzynarodowej jaką jest Unia Europejska, jest źródłem prawa w rozumieniu art. 87 ust. 1 Konstytucji, a jej normy powinny być implementowane do krajowego porządku prawnego. Zgodnie natomiast z art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/2 ze zm.), w brzmieniu i numeracji ustalonej przez art. 2 pkt 2 lit. a) i b), pkt 6, 7 i 218 oraz art. 5 ust. 1 Traktatu z Lizbony zmieniającego wymieniony Traktat o Unii Europejskiej i Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, z dniem 1 grudnia 2009 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest właściwy do orzekania w trybie prejudycjalnym: a) o wykładni traktatów; b) o ważności i wykładni aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii. Zgodnie natomiast z art. 240 § 1 pkt 11 i art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, jeżeli ma wpływ na treść decyzji ostatecznej, jest podstawą do wznowienia postępowania na wniosek strony z zachowaniem terminu miesięcznego od publikacji wyroku ETS. Skarżąca, zachowując termin z art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie wydania zezwolenia na prowadzenie salonu gier na automatach, powołując się na Dyrektywę nr 98/34/WE przez wskazywanie, że w jej ocenie przepisy ustawy o grach hazardowych, w szczególności będące podstawą odmowy wydania zezwolenia przez umorzenie postępowania, są przepisami technicznymi w rozumieniu wymienionej Dyrektywy. W tej sytuacji odwołała się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 19 lipca 2012 r. (C-213/11), który wszedł w życie z dniem 29 września 2012 r., mającego w ocenie skarżącej rozstrzygać kwestię technicznego charakteru przepisów ustawy stanowiących podstawę decyzji odmownej i umarzającej postępowanie w sprawie jej wniosku. Wyrok ten został wydany na skutek pytania prejudycjalnego zadanego przez krajowy sąd administracyjny odnoszącego się do przepisów art. 129 ust. 2, art. 135 ust. 2 i art. 138 ust. 1 ustawy o grach hazardowych w aspekcie ich technicznego/nietechnicznego charakteru w rozumieniu art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE w związku z ewentualną koniecznością zastosowania co do tych przepisów art. 8 ust. 1 Dyrektywy - obowiązku notyfikacji. Trybunał Sprawiedliwości orzekając w ramach prawnych miał na względzie także inne przepisy ustawy o grach hazardowych, w tym również art. 14 ust. 1 tej ustawy stwierdzający, iż urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach dozwolone jest wyłącznie w kasynach gry. Wymieniony przepis ustawy stanowił faktyczną i prawną podstawę rozstrzygnięcia organu administracji odnoszącego się do odmowy uwzględnienia wniosku spółki o wydanie wnioskowanego zezwolenia, natomiast przepisy Ordynacji podatkowej były podstawą rozstrzygnięcia procesowego. Jak bowiem podkreślano w decyzji - w ustawie o grach hazardowych odstąpiono od możliwości urządzania gier na automatach w innych punktach (salonach gier) poza kasynami gry. Konsekwencją tego stanowiska organu administracji było wskazanie na zakres obowiązywania pozostałych przepisów ustawy oraz przepisów poddanych pytaniu prejudycjalnemu skierowanemu do Trybunału Sprawiedliwości. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. wydanym w sprawie II GSK 686/13 zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym "Czy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.) są zgodne: a) z art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) z art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?".  Naczelny Sąd Administracyjny jednocześnie wskazał, że pomimo, iż wyrok ETS z dnia 19 lipca 2012 r. dotyczy automatów o niskich wygranych (art. 129 ust. 2 ustawy), to biorąc pod uwagę fakt, że automaty do gier "wysokohazardowych" różnią się jedynie od automatów o niskich wygranych stawkami za udział w grze oraz wysokością wygranych, to z uwagi na wspólną podstawę prawną orzekania przez organy w przypadku obu urządzeń, przyjąć należy, że w odpowiednim zakresie wyrok ten ma też zastosowanie do sprawy, w której NSA przedstawił pytanie prawne. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślał, że nie chodzi w tym przypadku o ustalenia dotyczące okoliczności faktycznych konkretnej sprawy (administracyjnej i sądowoadministracyjnej) lecz o działanie w ramach wykładni prawa, polegające na ustaleniu, analizie i ocenie tych faktów, które pozwolą określić wpływ stosowania określonej normy prawnej na sferę stosunków prawnych i społecznych, do których ta norma się odnosi. W tym przypadku, zdaniem TSUE, chodzi o wpływ stosowanego przepisu ustawy o grach hazardowych na charakter lub sprzedaż automatów do gier. Taka wykładnia prawa nie może się więc ograniczyć do samych ocen formułowanych wyłącznie na podstawie treści normy prawnej, ani do uwzględnienia faktów powszechnie znanych. C., odnosząc się do argumentacji Ministra Finansów o braku wpływu przepisów ustawy o grach hazardowych na sprzedaż automatów posiadanych przez spółkę lub na możliwość ich przeprogramowania w celu umieszczenia w kasynach gry, przedstawiła swoją odmienną argumentację popartą danymi liczbowymi. Mając zatem na względzie przedstawione Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne przez Naczelny Sąd Administracyjny, co do konstytucyjności m.in. art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, w świetle rozstrzygnięcia organu administracji wywodzonego ze stwierdzenia, iż w obecnym stanie prawnym nie jest możliwe wydanie zezwolenia, bowiem urządzanie gier na automatach jest możliwe jedynie w kasynach gry zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, Sąd orzekający w sprawie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. postanowił zawiesić postępowanie w sprawie do czasu udzielenia przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie P 4/14 odpowiedzi na pytanie skierowane przez Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że wynik niniejszej sprawy zależy od rozstrzygnięcia w sprawie P 4/14. Należy bowiem mieć na względzie oczywisty fakt, iż regulacje zawarte w przepisach ustawy o grach hazardowych są konsekwencją normy z art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, poddanej w wątpliwość przez Naczelny Sąd Administracyjny co do jej konstytucyjności, dozwalającej urządzanie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach wyłącznie w kasynach gry.