VI SA/Wa 357/15

WyrokWSA w Warszawie2015-09-14

Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Izabela Głowacka-Klimas, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rejestrację odbiorników telewizyjnych i ustalająca opłatę abonamentową może być oparta wyłącznie na protokole kontroli i oświadczeniu pracownika, jeśli nie było możliwości bezpośredniego sprawdzenia stanu odbiorników z powodu obecności gości hotelowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja nakazująca rejestrację odbiorników telewizyjnych i ustalająca opłatę abonamentową może być oparta na protokole kontroli i oświadczeniu pracownika, nawet jeśli nie było możliwości bezpośredniego sprawdzenia stanu odbiorników. Protokół kontroli, podpisany przez obecnego pracownika bez zastrzeżeń, stanowi dowód urzędowy, a oświadczenie pracownika jest oświadczeniem wiedzy, które organy mogą uznać za wiarygodne. Brak możliwości sprawdzenia odbiorników z powodu zajętych pokoi hotelowych nie podważa prawidłowości ustaleń organów.
Stan faktyczny
Kontrola w lokalu hotelowym wykazała posiadanie 20 odbiorników telewizyjnych i 1 radiofonicznego, które były w stanie umożliwiającym odbiór programu. Ustalenia oparto na oświadczeniu pracownicy hotelu, która stwierdziła, że nie było możliwości sprawdzenia odbiorników z powodu zajętych pokoi. Pracownica podpisała protokół kontroli bez zastrzeżeń. Organ I instancji wydał decyzję nakazującą rejestrację odbiorników i ustalającą opłatę abonamentową. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił wadliwe przeprowadzenie postępowania dowodowego i oparcie decyzji na dowodach uzyskanych z naruszeniem prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2015 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rejestracji odbiorników telewizyjnych i ustalenia opłaty za ich użytkowanie oddala skargę w całości Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. Minister Administracji i Cyfryzacji działając na podstawie art. 5 ust. 1 i 3 oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1204) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...] października 2014 r. wniesionego przez M. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] M.D. W. z głównym miejscem wykonywania działalności w [...] przy ul. [...], od decyzji z dnia [...] października 2014 r. Nr [...] wydanej przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. nakazującej rejestrację jednego odbiornika radiofonicznego i używanych dwudziestu odbiorników telewizyjnych oraz ustalającej opłatę za używanie jednego odbiornika radiofonicznego i dwudziestu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 11 580,00 zł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: [...] czerwca 2014 r. przeprowadzona została kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w lokalu w [...] przy ul. [...]zajmowanym na potrzeby prowadzonej działalności przez M. W. Kontrola została przeprowadzona w obecności M. W. - pracownika. W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono posiadanie w lokalu jednego odbiornika radiofonicznego i dwudziestu odbiorników telewizyjnych różnych marek - m.in. FUNAI, które odbierały program - oświadczenie. Do odbiorników doprowadzony był Cyfrowy Polsat. Stwierdzono okres używania odbiorników na podstawie ustnego oświadczenia M. W. i który wynosił sześć miesięcy. W protokole z kontroli w rubryce oświadczenia (wyjaśnienia) osób zainteresowanych odnotowano: "Pani M. W. pracuje w hotelu sześć miesięcy i taki okres posiadania odbiorników telewizyjnych może potwierdzić." Protokół z kontroli został bez zastrzeżeń podpisany przez kontrolerów i M. W. Do protokołu załączono oświadczenie M. W. opatrzone datą [...] czerwca 2014 r., z którego wynika, iż 1 odbiornik radiofoniczny i dwadzieścia odbiorników telewizyjnych w lokalu zajmowanym przez stronę jest w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór program. Uruchomienie tych odbiorników, w celu stwierdzenia technicznej możliwości dostosowania do odbioru programu nie było możliwe z następujących przyczyn: "[...] posiada 20 odbiorników telewizyjnych (m.in. Funai) sprawnych technicznie. Pokoje hotelowe są zajęte przez gości". Oświadczenie zostało podpisane przez Panią M. W. Po przeprowadzeniu postępowania, w dniu [...] października 2014 r. organ I instancji wydał decyzję Nr [...] nakazującą rejestrację jednego odbiornika radiofonicznego i używanych dwudziestu odbiorników telewizyjnych oraz ustalającą opłatę za używanie jednego odbiornika radiofonicznego i dwudziestu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 11 580,00 zł. M. W. wniósł odwołanie od tej decyzji, zarzucając zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób wnikliwy i szczegółowy w zakresie ustalenia przesłanek używania odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Minister Administracji i Cyfryzacji powołując art. 2 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych wskazał, że ustalenia w zakresie funkcjonujących w lokalu skarżącego odbiorników telewizyjnych zostały oparte na zapisach zawartych w protokole kontroli i oświadczeniu złożonym przez p. M. W., w którym podano przyczynę braku możliwości bezpośredniego skontrolowania zdolności odbiorników do odbioru programu. Pokoje hotelowe były zajęte przez gości. Wobec tego organ II instancji stwierdził, że okoliczność używania przez skarżącego w dniu przeprowadzonej kontroli w lokalu zajmowanym na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej odbiorników RTV będących w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu nie budzi wątpliwości. Organ wywodził, że w toku czynności kontrolnych pani M. W. miała możliwość złożenia zastrzeżeń co do sposobu przeprowadzenia kontroli, czy też okoliczności w nim wskazanych tj. w zakresie ilości i rodzaju używanych przez stronę odbiorników, a także okresu ich używania. Mogła także oświadczyć, że nie posiada wiedzy w przedmiocie objętym kontrolą. Natomiast pani M. W. podpisała protokół jak i dołączone do protokołu oświadczenie bez zastrzeżeń. Zdaniem organu II instancji, pani M. W. uczestnicząc w dniu [...] czerwca 2014 r. w kontroli dysponowała wiedzą niezbędną dla ustalenia okoliczności faktycznych stanowiących podstawę dla organu I instancji do wydania decyzji administracyjnej. W ocenie organu II instancji brak było podstaw do odmowy wiarygodności oświadczeniu M. W. odnośnie wyposażenia pokoi w odbiorniki telewizyjne i ich technicznych możliwości odbioru programów. Pani M. W. była rozeznana w funkcjonowaniu prowadzonej przez stronę działalności, a zarazem świadoma celu kontroli, w której brała udział, zatem informacje od niej pochodzące stanowiły w ocenie organu pełnowartościowe źródło dowodowe, na podstawie którego możliwe było dokonywanie ustaleń stanu faktycznego sprawy. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących zaniechania faktycznego ustalenia, czy w pokojach gościnnych znajdują się odbiorniki RTV, a także czy znajdują się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu organ II instancji wskazał, że materiał dowodowy w sprawie został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący. Minister Administracji i Cyfryzacji podnosił też, że ustawodawca wskazując Pocztę Polską S.A. jako uprawnioną do przeprowadzania kontroli obowiązku rejestracji odbiorników nie wyposażył kontrolerów w ustawowe prawo do oglądania pomieszczeń, w których zlokalizowane są odbiorniki, wbrew woli właściciela lokalu czy osoby uczestniczącej w kontroli, zwłaszcza w sytuacji gdy obejrzenie pokoi nie było możliwe z powodu obecności gości hotelowych. Z tych też względów okoliczności dotyczące posiadania odbiorników i ich zdolności do natychmiastowego odbioru programu muszą się opierać na oświadczeniach wiedzy złożonych przez właścicieli kontrolowanych obiektów lub osób uczestniczących w kontroli. W ocenie organu II instancji w sytuacji, gdy kontrolujący uzyskali informację, iż dokonanie tego sprawdzenia nie jest możliwe z uwagi na brak dostępu do pokoi (np. pobyt gości w pokojach hotelowych), nie mieli żadnych podstaw do żądania umożliwienia wejścia do pokoi, jak to podnosi strona w odwołaniu. Słusznie w takiej sytuacji oparli się na oświadczeniu osoby uczestniczącej w kontroli. Treść składanych przez Panią M. W. oświadczeń nie pozostawia wątpliwości, iż stwierdzone w toku kontroli odbiorniki telewizyjne znajdowały się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Organ podkreślał też, że strona dopiero na etapie odwołania zakwestionowała treść ustaleń organu I instancji. Odwołując się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego organ wskazał do kontroli przestrzegania obowiązków wynikających z ustawy o opłatach abonamentowych nie mają zastosowania przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, zatem zarzuty strony w tym zakresie uznano za bezzasadne. Wobec powyższego organ wskazał też, że wystarczającym jest, aby w kontroli uczestniczyła osoba posiadająca wiedzę na temat ilości używanych przez stronę odbiorników RTV oraz okresu, w jakim były one używane. Treść składanych przez stronę oświadczeń wskazuje, iż M. W. posiadała wystarczającą wiedzę na temat przedmiotu kontroli, zaś jej oświadczenia nie budziły wątpliwości organu z punktu widzenia ich zgodności z rzeczywistym stanem. Organ wskazywał też, że żaden przepis ustawy o opłatach abonamentowych nie wymaga, by w kontroli uczestniczył organ uprawniony do reprezentacji podmiotu kontrolowanego, ani też by ważność protokołu zależała od jego podpisania przez osoby wchodzące w skład takiego organu. Ostatecznie organ wskazywał też, że kwestie związane z obowiązkiem uiszczania abonamentu są powszechnie znane, uregulowane obowiązującymi przepisami prawa, które strona będąca przedsiębiorcą powinna znać. Skargę na opisaną wyżej decyzję wniósł M. W. Zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 7 i 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a. poprzez wadliwe (tj. sprzeczne z zasadą prawdy obiektywnej) przeprowadzenie postępowania dowodowego, niedokonanie wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz przekroczenie zasady uznania administracyjnego przy ocenie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, skutkujące dokonaniem całkowicie dowolnej oceny dowodów i błędnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy; - naruszenie przepisów art. 77 – 84d ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, w szczególności art. 77 ust. 6 przedmiotowej ustawy, poprzez przeprowadzenie kontroli w sposób sprzeczny z przepisami prawa i oparcie decyzji na dowodach przeprowadzonych w toku kontroli z naruszeniem przepisów prawa w zakresie kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy. W uzasadnieniu skargi rozbudowano przytoczone zarzuty wskazując, że ustalenia Ministra Administracji i Cyfryzacji (podobnie jak ustalenia Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A.) opierają się wyłącznie na oświadczeniu Pani M. W. Brak jest bowiem innych dowodów potwierdzających zeznania owej osoby. Zeznania owej osoby nie zostały potwierdzone żadnymi innymi dowodami, przesłuchaniem skarżącego, innych osób czy też oględzinami hotelu. Skarżący podkreślał, iż Pani M. W. nie jest osobą upoważnioną do reprezentowania skarżącego, nie posiada także wiedzy w zakresie funkcjonowania obiektu hotelowego i jego wyposażenia. Wobec powyższego nie sposób uznawać za udowodnionych okoliczności wynikających wyłącznie z twierdzeń jednej osoby, zwłaszcza że podmiot kontrolujący nie podjął trudu ustalenia czy w pokojach gościnnych faktycznie znajdują się odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne oraz czy znajdują się one w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Organ prowadzący postępowanie nie przesłuchał skarżącego, nie wystąpił też bezpośrednio do niego - jako właściciela obiektu - z wnioskiem o umożliwienie faktycznego sprawdzenia wyposażenia w odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne pomieszczeń. Skarżący podnosił, że nie był obecny przy kontroli, nie został też o niej poinformowany. Powyższe uniemożliwiło jego obecność podczas kontroli czy też wskazanie osoby upoważnionej do jego zastępowania, a także sprawdzenie czy osoba kontrolująca posiada stosowne upoważnienie. Skarżący zauważał też, że zgodnie z art. 77 ust. 6 powyższej ustawy dowody przeprowadzone w toku kontroli przez organ kontroli z naruszeniem przepisów prawa w zakresie kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy, jeżeli miały istotny wpływ na wyniki kontroli, nie mogą stanowić dowodu w żadnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym, karnym lub karno-skarbowym dotyczącym kontrolowanego przedsiębiorcy. Niniejszy przepis jest wyrazem koncepcji zakazu użycia "owoców zatrutego drzewa", czyli zakazu dowodowego polegającego na tym, że w imię ochrony wyżej cenionych wartości zakazuje się użycia w określonym postępowaniu dowodu uzyskanego w sposób naruszający te chronione wartości. Wskazując na powyższe skarżący nie zgadzał się ze stanowiskiem organu II instancji, że do kontroli przestrzegania obowiązków wynikających z ustawy o opłatach abonamentowych nie mają zastosowania ww. przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Skarżący żądał uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji utrzymanej nią w mocy. W odpowiedzi na skargę Minister Administracji i Cyfryzacji wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2014.1647 j.t.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 2012.270 ze zm. dalej: "p.p.s.a."). Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i decyzja utrzymana nią w mocy nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie. W ocenie Sądu w stanie faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie organy miały w pełni uzasadnione podstawy do tego, aby nakazać skarżącemu rejestrację pięciu używanych odbiorników telewizyjnych oraz ustalić opłatę za używanie ww. odbiorników telewizyjnych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.o.a. za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Co do zasady opłatę abonamentową uiszcza się za każdy odbiornik radiofoniczny i telewizyjny (ust. 4 art. 2 u.o.a.). Z językowej wykładni powołanych przepisów wynika, że ich adresatem jest posiadacz odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, który w sytuacji jego używania, zobowiązany jest do uiszczania opłaty abonamentowej. Przy czym należy zwrócić uwagę, że posiadanie w rozumieniu u.o.a. zostało określone, jako stan faktyczny rozpatrywany w oderwaniu od prawa własności, a "używanie" objęte jest domniemaniem zakładającym, że w sytuacji, gdy odbiornik znajduje się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, to jest on używany przez jego posiadacza. W myśl art. 7 ust. 1 i 2 u.o.a. kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe. Nadzór nad wykonywaniem kontroli obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku pobierania opłaty abonamentowej sprawuje minister właściwy do spraw łączności. W przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego kierownik jednostki operatora wyznaczonego przeprowadzający kontrolę, wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3. Od decyzji, o której mowa w ust. 6, służy odwołanie do ministra właściwego do spraw łączności (ust. 6 i 7 art. 7 u.o.a.). Przy czym stosownie do treści art. 5 ust. 3 u.o.a. w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego pobiera się opłatę w wysokości stanowiącej trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika. Zgodnie z art. 178 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. 2012. 1529) Poczta Polska S.A. pełni obowiązki operatora wyznaczonego w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie tej ustawy. 11 października 2013 r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 10 września 2013 r. w sprawie kontroli wykonywania obowiązków związanych z opłatami abonamentowymi (Dz. U. 2013. 1140). Zgodnie z § 2 tego rozporządzenia jednostką Poczty Polskiej S.A. uprawnioną do przeprowadzania na terenie kraju kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej za ich używanie jest Centrum Obsługi Finansowej. Zatem jednostką operatora wyznaczonego właściwą do przeprowadzenia kontroli było Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A., zaś organem właściwym do wydania decyzji w I instancji był kierownik tej jednostki. W niniejszej sprawie, w toku przeprowadzonej przez pracowników Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej kontroli, w dniu [...] czerwca 2014 r., w lokalu użytkowym zajmowanym przez [...], którego właścicielem jest skarżący, położonym przy ul. [...] w [...]ustalono, że w lokalu użytkowanych jest 20 odbiorników telewizyjnych i jeden odbiornik radiowy. Ustalenie to poczyniono w oparciu o oświadczenie M. W. obecnej w lokalu w trakcie kontroli, która oświadczyła, że jest pracownikiem właściciela, oświadczyła też, że odbiorniki te są sprawne technicznie. Zgodnie z tym oświadczeniem uruchomienie odbiorników w celu stwierdzenia technicznej możliwości dostosowania do odbioru programu nie było możliwe z powodu zajmowania pokoi przez gości. W protokole kontroli wskazano, że do odbiorników doprowadzony jest "cyfrowy polsat". Okres użytkowania odbiorników telewizyjnych został ustalony również zgodnie z oświadczeniem M. W., która wskazała, że pracuje w hotelu 6 miesięcy i taki okres używania odbiorników może potwierdzić. Protokół kontroli został podpisany przez M. W. Ustalenia kontroli utrwalone w protokole z kontroli stanowiły dla organu I instancji podstawę do wydania decyzji nakazującej rejestrację odbiorników i ustalającej opłatę za ich używanie w kwocie 11 580 zł. Zdaniem Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do stwierdzenia zaistnienia deliktu administracyjnego w postaci używania niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych. Z protokołu przeprowadzonej kontroli w sposób jednoznaczny wynika, że w kontrolowanym lokalu znajdowały się wskazane odbiorniki, które były w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór. Jako okres używania określono w protokole kontroli - 6 miesięcy, co oznacza, że organy prawidłowo przyjęły, że upłynął czternastodniowy termin przewidziany na ich zarejestrowanie wynikający z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Skoro zatem niezarejestrowane odbiorniki telewizyjne znajdowały się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programów to słusznie organy zastosowały w niniejszej sprawie art. 7 ust. 6 u.o.a. ustaliły opłatę za ich używanie. Również wysokość ustalonej przez organy opłaty, stanowiącej iloczyn liczby stwierdzonych, a niezarejestrowanych odbiorników i trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej, która w dniu stwierdzenia ich używania wynosiła 19,30 złotych zgodnie z rozporządzeniem Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 7 maja 2013 r. w sprawie wysokości opłat abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz zniżek za ich uiszczanie z góry za okres dłuższy niż jeden miesiąc w 2014 r. (Dz. U. 2013. 566) uznać należy za prawidłową. Ustosunkowując się do zarzutów skargi zważyć na wstępie należy, że w mechanizmie odpowiedzialności za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego podstawowe znaczenie mają ustalenia dotyczące stanu faktycznego, stwierdzone w toku kontroli. Zasadniczo, bowiem jedynie na tym etapie postępowania strona ma możliwość wpływu na ocenę, czy istotnie w jej przypadku doszło do sytuacji używania niezarejestrowanego odbiornika. Przy czym podkreślić należy, że protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia i jako taki stanowi podstawowy dowód w sprawie. Przy czym w warunkach niniejszej sprawy w kontroli uczestniczyła M. W. - pracownik skarżącego. Jej podpis na protokole kontroli należy uznać za potwierdzający, po pierwsze, że brała ona udział w kontroli, a po drugie, że nie kwestionuje ona jej ustaleń. Nie ma przy tym znaczenia czy faktycznie była umocowana do działania w imieniu skarżącego. Żaden przepis u.o.a. nie wymaga, by w toku kontroli udział brały osoby kontrolowane lub ich przedstawiciele, a po drugie w toku kontroli osoby biorące w niej udział nie składają oświadczeń woli, lecz składają oświadczenia wiedzy dotyczące przedmiotu kontroli. Stwierdzone podczas kontroli - znajdującej umocowanie w art. 7 ust. 1 u.o.a. - używanie niezarejestrowanych odbiorników, uzasadniające nałożenie opłaty, o której mowa w art. 7 ust. 6 u.o.a. kontrolujący utrwala w protokole kontroli, co stanowi następnie podstawę do wydania decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 7 ust. 6 u.o.a. Taki protokół kontroli, sporządzony w przepisanej formie przez upoważnionych kontrolerów zdaniem Sądu zaliczyć należy do kategorii dowodów urzędowych wymienionych w art. 76 § 1 k.p.a. Przy czym ponownie podkreślić należy, że protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia. W warunkach niniejszej sprawy - protokół został sporządzony i podpisany przez kontrolerów legitymujących się upoważnieniami do wykonywania czynności kontrolnych udzielonymi przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej, tj. organ powołany do kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz osobę obecną w lokalu i biorącą udział w kontroli. W ocenie Sądu dokonana następnie przez organy administracji ocena materiału dowodowego, a w szczególności protokołu z kontroli nie wykraczała poza ramy swobodnej oceny dowodów i jako taka korzysta z ochrony przewidzianej w art. 80 k.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu "organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona". Oznacza to, że organy w ocenie materiału dowodowego nie są skrępowane żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonują według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Podkreślenia wymaga, że dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone, Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Tak też jest w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, organy właściwie oceniły całość zebranego materiału dowodowego, a w szczególności protokół z kontroli, który stanowi podstawowy dowód w sprawie. Wbrew zarzutom skarżącego, późniejsze przesłuchanie strony, czy innych osób w świetle jasnych ustaleń protokołu nie było konieczne zwłaszcza, że strona pouczona o treści art. 10 k.p.a. nie formułowała takich wniosków na etapie postępowania administracyjnego, a podniosła je dopiero w odwołaniu. Sąd nie dopatrzył się w sprawie jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby podważyć wiarygodność ustaleń bezstronnych i niezaangażowanych osobiście w sprawę kontrolerów, a tym samym odmówić mocy dowodowej protokołowi, który utrwalił wyniki kontroli. Osoba biorąca udział w kontroli nie wniosła do niego zastrzeżeń, podpisała protokół i w złożonym oświadczeniu potwierdziła ustalenia wynikające z protokołu. Zdaniem Sądu argumentacja skarżącego kwestionująca wyniki kontroli stanowi jedynie próbę uwolnienia się od odpowiedzialności administracyjnej i nie zdołała podważyć wyników przeprowadzonej kontroli, a w konsekwencji prawidłowości rozstrzygnięć organów. Sąd nie dopatrzył się też zarzucanego naruszenia ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Jak zasadnie wskazywał organ, do kontroli przestrzegania obowiązków wynikających z ustawy o opłatach abonamentowych nie mają zastosowania przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 kwietnia 2013 r. o sygn. akt II GSK 92/12 publikowane na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji organ nie miał obowiązku uprzedzania skarżącego o planowanej kontroli. W tej sytuacji, należy uznać, że organy w toku postępowania wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego, zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.), a swoje rozstrzygnięcia oparły na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny oraz uzasadniły swoje stanowiska wyrażone w spornych decyzjach, w sposób wymagany w art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło