VI SA/Wa 3599/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Andrzej Czarnecki po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku C.K. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: U.W., G.Ś. i M.M. od orzekania w sprawie ze skargi C.K. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji dotyczących sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego postanawia: oddalić wniosek Pismem z [...] października 2015 r. uzupełnionym pismem z [...] listopada 2015 r. C.K. (dalej: skarżący) złożył wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: U.W., G.Ś. i M.M. od orzekania w sprawie z jego skargi na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji dotyczących sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego. W złożonym wniosku skarżący wskazał, że z uwagi na fakt, iż przedmiot sprawy dotyczy sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E.P.-D., istotne dla właściwego rozwoju sprawy jest złożenie przez wskazanych powyżej sędziów oświadczeń, że nie współpracowali i nie współpracują ze służbami bezpieczeństwa oraz nie istnieją inne przeszkody, które utrudniałyby im zachowanie bezstronności. Skarżący podniósł, że jego doświadczenie wskazuje, iż "w sądzie tym robi się świństwa, prawo często przegrywa w obliczu istniejących uwarunkowań" w związku z czym powstają wątpliwości co do uczciwości, obiektywności, bezstronności i niezależności sędziów. Skarżący stwierdził także, że z uwagi na przedmiot sprawy, zachodzi podejrzenie, iż sędziowie wyznaczeni do prowadzenia sprawy mogą być byłymi lub aktualnymi współpracownikami służby bezpieczeństwa, przy czym zaznaczył, że osoby takie "wydają wyroki na zlecenie". Za fakt oczywisty skarżący przyjął, że służby specjalne "mają swoich ludzi w aparacie wymiaru sprawiedliwości", a w obecnym stanie prawnym nie ma możliwości zweryfikowania czy określony "sędzia jest powiązany ze służbami bezpieczeństwa lub czy jego najbliżsi" pracowali lub pracują dla takich służb. Skarżący zauważył również, że stosunki przyjacielskie, koleżeńskie i zawodowe sędziów z sędzią, której dotyczy przedmiot sprawy, budzą jego wątpliwości co do niezawisłości sądu. [...] listopada 2015 r. sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie G.Ś. oraz M.M. złożyli oświadczenia o braku okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w sprawie skargi na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...]. Identyczne oświadczenie sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie U.W. złożyła [...] listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a) oraz w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3). Jednocześnie zgodnie z treścią art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 tej ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Przepis ten zakreśla tzw. względne przesłanki wyłączenia. W orzecznictwie jednolicie wskazuje się, że wyłączenie na podstawie tego przepisu powinno odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą realne podstawy. Nie wystarcza do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia co do braku bezstronności sędziego, czy też subiektywne przekonanie strony, co do negatywnego nastawienia sędziego do strony. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18 p.p.s.a., uzasadniające wyłączenie wskazanych sędziów z mocy ustawy. Również sam wnioskodawca nie wykazał, aby pomiędzy nim a sędziami, o których wyłączenie wnosi, istniał, jakiś szczególny stosunek osobisty mogący poddawać w wątpliwość ich bezstronność przy orzekaniu. Wnioskodawca nie podał żadnych konkretnych okoliczności, które wskazywałyby na istnienie przynajmniej jednej z przesłanek wyłączenia sędziego. Zdaniem Sądu okoliczności przytoczone przez skarżącego wynikają jedynie z jego subiektywnych odczuć i opierają się na ogólnych zarzutach, które skarżący może odnieść do któregokolwiek sędziego mogącego orzekać w jego sprawie. Argumenty skarżącego sprowadzają się bowiem do wskazania, że w sprawie nie powinni orzekać sędziowie będący byłymi bądź obecnymi współpracownikami służb bezpieczeństwa bądź pozostający w bliskich więzach rodzinnych z takimi osobami, względnie również osoby utrzymujące bliskie kontakty z sędzią Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którego dotyczyła zaskarżona decyzja. Odnotować w tym miejscu należy, że skarżący nie przytacza żadnych okoliczności, faktów czy dokumentów, które w jakikolwiek sposób uprawdopodabniałyby zarzuty stawiane przez skarżącego. Jednocześnie zdaniem Sądu złożone przez sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: U.W., G.Ś. i M.M. oświadczenia z [...] listopada 2015 r. i [...] listopada 2015 r. pozwalają przyjąć, że nie istnieją okoliczności, które wywołują uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności tych sędziów (art. 19 p.p.s.a.). Z powyższych względów, Sąd działając na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.