VI SA/Wa 3609/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. G. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia w czynnościach zawodowych postanawia przyznać G. G. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym na urzędowym formularzu PPF w dniu 11 marca 2014 r.) G. G. (dalej: "skarżący") zażądał zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu powyższego wniosku podał, że od listopada 2013 r. spłaca zadłużenie z tytułu składek w Okręgowej Radzie Adwokackiej, uiszczając po 300 zł miesięcznie, a od lutego 2014 r. – po 400 zł miesięcznie. Skarżący wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Z tytułu działalności gospodarczej (prowadzenie kancelarii adwokackiej) osiąga miesięczny dochód w wysokości 3.000 zł – 4.000 zł miesięcznie. Na jego majątek składają się: lokal mieszkalny o powierzchni 74 mkw (obciążony kredytem hipotecznym w wysokości 250.000 zł) oraz lokal kancelarii adwokackiej o powierzchni 30 mkw (zajęty przez komornika). Skarżący oświadczył, że jest zadłużony na kwotę ok. 500.000 zł – 600.000 zł i aktualnie nie dysponuje kwotą 200 zł (stanowiącą wysokość wpisu od skargi w niniejszej sprawie). W wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego, pismem Sądu z dnia 16 maja 2014 r., skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie - w terminie 14 dni – dokumentów obrazujących jego sytuację materialną. Powyższe wezwanie, prawidłowo powtórnie awizowane, zostało uznane za doręczone w dniu 3 czerwca 2014 r. Postanowieniem z dnia 16 lipca 2014 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W złożonym sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego skarżący stwierdził, że nie potrafi wyjaśnić przyczyny nieodebrania wezwania do uzupełnienia wniosku. Skarżący jednocześnie złożył kopię zeznania podatkowego za 2013 r., zgodnie z którym osiągnął dochód w kwocie 20.031,20 zł. Wskazał, że nie składa do urzędu skarbowego deklaracji PIT-5 albowiem płaci zaliczki uproszczone, przedstawił jednocześnie dowody wpłat w 2014 r. na łączna kwotę 128 zł. Skarżący podniósł, że aktualnie posiada rachunek bankowy jedynie w G. Przedstawił wyciągi bankowe, z których wynika, że na powyższym rachunku znajduję się kwota 6,76 zł. Oświadczył, że nie posiada innych rachunków bankowych. Skarżący jednocześnie wskazał, że jest w sporze sądowym z bankami: P., S. oraz F. Skarżący przedstawił również stan swoich zobowiązań kredytowych. Skarżący zaciągnął dwa kredyty w S. z tytułu zakupu nieruchomości, tzw. mały kredyt na kwotę 20.000 zł oraz tzw. duży kredyt na kwotę 300.000 zł. Wyjaśnił, że mały kredyt obsługuje terminowo, zaś w przypadku dużego kredytu jest w zwłoce. Skarżący zaciągnął również w F. dwa kredyty firmowe. Skarżący otrzymał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym na kwotę 16.090,41 zł oraz nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym na kwotę na kwotę 5.338,96 zł. Skarżący oświadczył również, że pozostało mu około 20.000 zł spłaty kredytu w banku C. Skarżący ponadto powołał się na pogarszający się stan zdrowia. Wskazał, że wyrósł mu guz na węźle chłonnym. Zalecono mu szybką operację, ale z uwagi na nieopłacone składki ubezpieczenia zdrowotnego sam musi zgromadzić środki na pobyt w szpitalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 powołanej ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw. Stosownie do art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z powyższego - zwolnienie od kosztów sądowych stanowi wyjątek od zasady ich ponoszenia, mający zastosowanie jedynie w sytuacji, gdy jest to konieczne dla zapewnienia stronie prawa do sądu. Co więcej, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania. W związku z tym strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. np. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r. sygn. akt II FZ 929/13, LEX nr 1397998). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący przedstawił wyciągi bankowe, z których wynika, że na jego rachunku znajduje się kwota 6,76 zł. Oświadczył, że nie posiada innych rachunków bankowych. Skarżący jednocześnie wskazał, że jest w sporze sądowym z bankami: P., S. oraz F. Skarżący przedstawił również stan swoich zobowiązań kredytowych. Skarżący zaciągnął dwa kredyty w S. z tytułu zakupu nieruchomości, tzw. mały kredyt na kwotę 20.000 zł oraz tzw. duży kredyt na kwotę 300.000 zł. Wyjaśnił, że mały kredyt obsługuje terminowo, zaś w przypadku dużego kredytu jest w zwłoce. Skarżący zaciągnął również w F. dwa kredyty firmowe. Skarżący otrzymał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym na kwotę 16.090,41 zł oraz nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym na kwotę na kwotę 5.338,96 zł. Skarżący oświadczył również, że pozostało mu około 20.000 zł spłaty kredytu w banku C. Skarżący ponadto powołał się na pogarszający się stan zdrowia. Wskazał, że wyrósł mu guz na węźle chłonnym. Zalecono mu szybką operację, ale z uwagi na nieopłacone składki ubezpieczenia zdrowotnego sam musi zgromadzić środki na pobyt w szpitalu. W ocenie Sądu z przedstawionych przez skarżącego okoliczności i dokumentów wynika, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla jego utrzymania. Biorąc pod uwagę sytuację materialną i życiową skarżącego Sąd stwierdza, że zdobycie przez niego środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym może się okazać niemożliwe, co sprowadza realne ryzyko naruszenia prawa do sądu. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 259 § 1 i art. 260 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.