VI SA/Wa 363/07
WyrokWSA w Warszawie2007-05-08
Skład orzekający: Andrzej Czarnecki, Olga Żurawska-Matusiak, Danuta Szydłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek pouczania strony o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie złożyła odwołania w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku pouczania strony o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, nawet jeśli strona nie złożyła odwołania w ustawowym terminie. Obowiązek informowania stron o okolicznościach prawnych, które mogą mieć wpływ na ich prawa i obowiązki, nie obejmuje obowiązku udzielania pomocy prawnej w zakresie informowania o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Strona została prawidłowo pouczona o prawie wniesienia odwołania i terminie jego złożenia.Stan faktyczny
B. B. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta W. skierowującej ją na egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy po przekroczeniu limitu punktów karnych. Odwołanie zostało złożone po upływie 14-dniowego terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu. B. B. wniosła skargę do WSA, argumentując, że uchybienie terminu było przypadkowe i wynikało z braku informacji o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.) Asesor WSA Danuta Szydłowska Protokolant Anna Mruk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2007 r. sprawy ze skargi B. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na zasadzie art. 134 k.p.a. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Do powyższego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Wnioskiem z dnia 28 września 2006 r. Komendant [...] Policji zwrócił się do Prezydenta [...] W., na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 108, poz. 908 ze zm.), cytowana dalej jako p.r.d., o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji B. B. do kierowania pojazdami w ramach posiadanych przez nią uprawnień. W uzasadnieniu ww. wniosku Komendant podał, że B. B. wielokrotnie w okresie od 17 lutego 2004 r. do 15 stycznia 2005 r. dopuściła się naruszenia przepisów ruchu drogowego, za co otrzymała łącznie 26 punktów karnych, tym samym przekraczając ich dopuszczalną ilość, która wynosi 24.
Postanowieniem z dnia [...] października 2006 r. nr [...] Prezydent [...]. W. z urzędu wszczął postępowanie w sprawie skierowania B. B. na egzamin sprawdzający jej kwalifikacje, jako kierowcy, objęte prawem jazdy kategorii B.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Prezydent [...] W. decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] na podstawie art. 114 ust.1 pkt 1 lit. b p.r.d. oraz ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju [...] W. (Dz. U. Nr 41, poz. 361 ze zm.), skierował B. B. na egzamin sprawdzający ww. kwalifikacje. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał na przekroczenie dozwolonej liczby punktów karnych, uzyskanych przez B. B. w ww. okresie.
Od powyższej decyzji B. B. złożyła pismem z dnia 9 grudnia 2006 r. odwołanie, w którym podniosła że punkty karne, które zostały jej naliczone w okresie od 17 lutego 2004 r. do 15 stycznia 2005 r. zawierały 6 punktów naliczonych przez Straż Miejską, na podstawie pomiaru prędkości urządzeniem radarowym. Jak wskazała strona Straż Miejska nie miała wówczas podstaw do karania kierowców za przekroczenie prędkości, ponieważ nie miała uprawnień do pomiaru prędkości przy pomocy urządzeń radarowych. Wobec tego, w ocenie B. B., 6 punktów karnych z 26 naliczonych zostało naliczonych błędnie, w konsekwencji czego w ww. okresie nie przekroczyła ona 24 "dozwolonych" punktów karnych.
Wobec ww. zarzutów, dotyczących słuszności naliczenia przez Straż Miejską 6 punktów karnych, organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające i ustalił, że w niniejszym przypadku Straż Miejska wystąpiła do Sądu Rejonowego [...] Wydział [...] dla [...] z wnioskiem o ukaranie B. B. za przekroczenie dozwolonej prędkości. Sąd [...] grudnia 2005 r. wydał wyrok (sygn. akt[...] ), którym potwierdził wykroczenie drogowe i tym samym zatwierdził nałożone przez Straż Miejską za to wykroczenie punkty karne.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007 r. nr[...] , działając w oparciu o art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj.: Dz. U. Nr 79, poz. 856 ze zm.), postanowiło, na zasadzie art. 134 k.p.a. stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia przedmiotowego odwołania. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że decyzja z dnia [...] listopada 2006 r. wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia, za pośrednictwem organu pierwszej instancji, odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania, została doręczona B. B. 23 listopada 2006 r. Ww. odwołanie zostało zaś złożone przez stronę za pośrednictwem Prezydenta [...] [...] osobiście w dniu [...] grudnia 2006 r., a więc z przekroczeniem czternastodniowego terminu na skuteczne dokonanie tej czynności procesowej. Ponieważ w niniejszej sprawie strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu, to w ocenie Kolegium zasadne było stwierdzenie uchybienia terminu na wniesienie odwołania, na podstawie art. 134 k.p.a.
Pismem z dnia [...] lutego 2007 r. B. B. wniosła, za pośrednictwem organu, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W jej uzasadnieniu podniosła, że uchybienie terminu do złożenia odwołania było całkowicie przypadkowe i wynikało, z jej przekonana, że to właśnie 11 grudnia 2006 r. upływał ostateczny termin złożenia odwołania. Jak wskazała skarżąca w pokoju, gdzie składała odwołanie pracownicy urzędu poinformowali ją o pomyłce, co do daty i poradzili złożyć dokument w sekretariacie. Jednakże żaden z nich nie poinformował skarżącej o możliwości złożenia wniosku o przywróceniu terminu i to właśnie spowodowało, że taki wniosek nie został przeze nią złożony.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi. W uzasadnieniu Kolegium wskazało na brak w skardze zarzutów pod adresem kwestionowanego postanowienia z dnia [...] stycznia 2007 r. Ponadto, w ocenie, organu skarżąca potwierdzając fakt złożenia odwołania po terminie, w istocie sama przesądziła o prawidłowości rozstrzygnięcia, wydanego przez organ drugiej instancji.
Jak podniósł organ odwoławczy przedmiotowa skarga w istocie zasadza się na braku poinformowania skarżącej przez pracowników organu pierwszej instancji o możliwości złożenia w niniejszej sprawie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Jednakże okoliczność ta nie ma w opinii Kolegium żadnego znaczenia dla sprawy, bowiem skarżąca została w prawidłowy sposób pouczona o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia od decyzji z dnia [...] listopada 2006 r., wobec czego nie może ona obarczać odpowiedzialnością pracowników organu pierwszej instancji za nieznajomość prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.
Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) cytowana dalej jako p.p.s.a.)
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga B. B. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. odpowiada prawu.
Przepis art. 134 k.p.a., na którym oparto przedmiotowe postanowienie organu administracji ma zastosowanie w postępowaniu wstępnym przed organem odwoławczym, który podejmuje czynności, mające na celu ustalenie, czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione w terminie. Warunkiem skuteczności wniesienia odwołania jest bowiem zachowanie ustawowego terminu do jej złożenia. Organ odwoławczy obowiązany jest w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym dla tej czynności terminie.
Jak wynika z akt niniejszej sprawy (zwrotne potwierdzenie odbioru) skarżąca decyzję Prezydenta [...] odebrała w dniu 23 listopada 2006 r. Wraz z tą decyzją skarżąca otrzymała także pouczenie, z którego wynikało, że od powyższego rozstrzygnięcia przysługiwało prawo wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] , za pośrednictwem organu, który je wydał, w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania.
Zatem czternastodniowy ustawowy termin do złożenia w rozpoznawanym przypadku odwołania upłynął w dniu 7 grudnia 2006 r. Odwołanie zostało złożone zaś przez skarżącą osobiście w Kolegium w dniu 11 grudnia 2006 r. (data prezentaty organu).
Stosownie do art. 57 § 5 pkt 1 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało złożone za poświadczeniem przedłożenia do organu administracji publicznej.
Zasadnie uznał organ, iż w niniejszym przypadku złożenie odwołania w dniu 11 grudnia 2006 r. spowodowało, że wpłynęło ono po terminie, co przy braku wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, obligowało organ odwoławczy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Odnosząc się do powołanego w skardze zarzutu niepouczenia skarżącej o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu wskazać należy, iż pozostaje on bez wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia.
Niewątpliwie zgodnie art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają także nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Jednakże przepis ten, podobnie jak żadna inna norma prawa nie nakłada na organy administracji publicznej obowiązku informowania strony o przysługującym jej prawie do wnoszenia prośby o przywrócenie uchybionego terminu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 1999 r., sygn. akt IVSA 2028/97 Lex nr 48735). Nie są to bowiem okoliczności prawne w rozumieniu art. 9 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 1994 r., sygn. akt SA/Gd 312/94 niepubl.)
Jak wskazano powyżej, w niniejszej sprawie B. B. zaskarżone postanowienie otrzymała wraz z pouczeniem o prawie złożenia od niego w terminie 14 dni odwołania. Obowiązek pouczania strony w tym zakresie, tj. zaskarżenia rozstrzygnięcia organu administracji publicznej przewiduje art. 107 § 1 k.p.a. Wobec tego organ I instancji zgodnie z przepisami prawa prawidłowo pouczył skarżącą o jej prawach, wywiązując się tym samym z nałożonych na niego obowiązków. Fakt niedotrzymania zaś przez stronę ww. terminu, przewidzianego dla złożenia odwołania nie zrodził po stronie organu administracji publicznej obowiązku pouczenia B. B. o prawie wniesienia wniosku o przywrócenie uchybioego terminu. Zgodnie z poglądem przyjętym w orzecznictwie "Kodeks postępowania administracyjnego nakłada na organy administracji państwowej określone obowiązki w tym zakresie, aby strony z powodu nieznajomości prawa nie poniosły szkody i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, jednak zasada ta nie może być rozumiana jako obowiązek świadczenia pomocy prawnej." (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Kr 1512/97).
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło