VI SA/Wa 380/14

WyrokWSA w Warszawie2014-09-17

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Izabela Głowacka-Klimas, Sławomir Kozik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ koncesyjny może odmówić udzielenia koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego, jeśli teren wnioskowany znajduje się na obszarze objętym zakazem wydobycia wynikającym z rozporządzenia wojewody, mimo że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza taką eksploatację?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo odmówił udzielenia koncesji, ponieważ zakaz wydobycia wynikający z rozporządzenia wojewody, będącego przepisem szczególnym i późniejszym, ma pierwszeństwo przed miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z art. 29 ust. 1 Pgig., wystarczy niezgodność z przepisami odrębnymi (rozporządzeniem wojewody) do odmowy udzielenia koncesji, nawet jeśli plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza taką działalność.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o koncesję na wydobywanie kruszywa naturalnego. Organ I instancji odmówił jej udzielenia, wskazując na sprzeczność planowanego wydobycia z zakazem zawartym w rozporządzeniu Wojewody L. dotyczącego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Minister Środowiska, rozpatrując odwołanie, uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej wskazania stron postępowania, prawidłowo wskazując Spółkę jako przedsiębiorcę, ale utrzymał w mocy merytoryczne podstawy odmowy. Spółka zaskarżyła decyzję Ministra, zarzucając m.in. błędną wykładnię przepisów, naruszenie zasad hierarchii źródeł prawa i procedury administracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Sławomir Kozik Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2014 r. sprawy ze skargi P. Spółka Jawna z siedzibą w K. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego oddala skargę Minister Środowiska decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej "Kpa."), po rozpatrzeniu odwołania P. Sp. j. z siedzibą w K. (dalej Spółka, skarżąca) od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] o odmowie udzielenia koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego – piasków ze złoża "[...]", położonego w miejscowości S., gmina K., powiat [...], województwo [...], orzekł w następujący sposób, a mianowicie: - uchylił decyzję organu I instancji w części, tj. fragment sentencji o brzmieniu: "orzekam odmówić udzielenia koncesji Panu W. M., Panu R. M., Panu P. M. i Pani A. M. wspólnikom Spółki Jawnej P. Spółka Jawna" i w tym zakresie orzekł, poprzez nadanie temu fragmentowi sentencji brzmienia: "orzekam odmówić udzielenia koncesji P. Spółka Jawna"; - uchylił zaskarżoną decyzję w części, tj. fragment 1 akapitu, linia 1, 2 s. 1 uzasadnienia decyzji o brzmieniu: "Pan W. M., Pan R. M., Pan P. M. i Pani A. M. wspólnicy spółki jawnej P. Spółka Jawna" i w tym zakresie orzekł, poprzez nadanie temu fragmentowi uzasadnienia brzmienia: "P. Spółka Jawna"; - uchylił zaskarżoną decyzję w części, tj. fragment 6 akapitu, linia 5, 6 s. 3 uzasadnienia decyzji o brzmieniu: "przez Pana W. M., Pana R. M., Pana P. M. i Panią A. M. wspólników spółki jawnej P. Spółka Jawna" i w tym zakresie orzekł, poprzez nadanie temu fragmentowi uzasadnienia brzmienia: "przez P. Spółka Jawna". Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wspólnicy Spółki tj. W. M., R. M., P. M. i A. M. (dalej jako wspólnicy) wystąpili do Marszałka Województwa [...] z wnioskiem o udzielenie koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "[...]", w obrębie działek o numerach ewidencyjnych [...] i [...] w miejscowości [...], dołączając m.in. Projekt zagospodarowania złoża kruszywa naturalnego "[...]" oraz projektowane położenie obszaru i terenu górniczego "[...]" o powierzchni 32.201 m2, przedstawione zgodnie z wymaganiami dotyczącymi map górniczych. W związku z faktem, że działalność w zakresie wynikającym z wniosku wspólników, w myśl art. 72 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397; dalej "rozporządzenie"), stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie oddziaływać na środowisko wymienione w § 3 ust. 1 pkt 40 lit. a) rozporządzenia, wnioskodawcy dołączyli do wniosku decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia. Wspólnicy załączyli też do wniosku informację o przeznaczeniu nieruchomości, w granicach których ma być wykonywana zamierzona działalność. Jak podał organ I instancji, zgodnie z Uchwałą Nr XLIV/249/2006 i Uchwałą Nr XLIV/251/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. zmienionymi Uchwałą Nr XXIII/168/2008 Rady Gminy K. z dnia 28 października 2008 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] w zakresie terenów urbanizowanych (Dz. Urz. Woj. L. z dnia 15 stycznia 2009 r. Nr 2, poz. 57) obszar objęty wnioskiem koncesyjnym położony jest na terenach powierzchniowej eksploatacji złoża kruszywa naturalnego, oznaczony na rysunku planu symbolem C1 PG. Z przedłożonych dokumentów, m.in. wniosku koncesyjnego oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wynika, że udokumentowane złoże "[...]" położone jest w Obszarze Chronionego Krajobrazu "[...]", na terenie którego obowiązują ustalenia dotyczące czynnej ochrony ekosystemów Obszaru oraz zakazy określone w rozporządzeniu Nr 41 Wojewody L. z dnia 17 lutego 2006 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]" (Dz. Urz. Woj. L. Nr 65 poz. 1226: dalej "rozporządzenie Wojewody"). Organ nadmienił, że przepis § 5 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Wojewody zakazuje wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu. Nadto organ I instancji wskazał, że pomiędzy uregulowaniem dla obszaru objętego wnioskiem koncesyjnym, określonym w dokumencie planistycznym a zakazem określonym w § 5 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Wojewody zachodzi sprzeczność. W tym miejscu podniósł, że ww. rozporządzenie Wojewody jest aktem normatywnym szczególnym względem uchwały Nr XXIII/168/2008 Rady Gminy K. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...]. Dlatego też kierując się zasadą lex specialis derogat legi generali przyjąć trzeba, w ocenie organu, że powyższe rozporządzenie ma zastosowanie przed uchwałą Nr XXIII/168/2008 Rady Gminy K. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...]. Innymi słowy, jak wyjaśnił organ I instancji, zakaz ujęty § 5 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Wojewody uniemożliwia w zaistniałych realiach udzielenie koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "[...]" w obrębie działek o numerach ewidencyjnych [...] i [...] obrębu [...], gmina [...]. Mając na względzie powyższe uwagi organ I instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie na podstawie art. 7 ust. 1 Prawa geologicznego i górniczego (Dz. U. Nr 163, poz. 981 ze zm.; dalej "Pgig") w związku z § 5 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Wojewody należało odmówić wydania koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego na obszarze wnioskowanym przez wspólników Spółki. W odwołaniu od decyzji z dnia [...] czerwca 2013 r. Spółka zarzuciła organowi I instancji : - błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 7 ust. 1 i art. 29 ust. 1 Pgig. oraz art. 56 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 ze zm.; dalej "ustawa o swobodzie"), poprzez odmowę udzielenia koncesji w oparciu wyłącznie o zakaz wydobywania kopalin zawarty w regulacji rozporządzenia Wojewody, podczas gdy dotyczy on wyłącznie terenów, dla których udzielono koncesji na wydobywanie kopalin przed dniem wejścia w życie rozporządzenia; dodatkowo wskazano, że w Uchwale Rady Gminy K. z dnia 28 października 2008 r. (zaaprobowanej przez Zarząd Województwa [...], jak i [...] Urząd Wojewódzki) dopuszczono eksploatację surowców mineralnych na terenach przyległych do kopalni posiadających aktualne koncesje; objęte wnioskiem koncesyjnym działki o nr [...] i [...] położone są zaś między czynnymi zakładami górniczymi posiadającymi koncesję; - naruszenie art. 64 ust. 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez m.in. pozbawienie skarżącego możliwości wykonywania prawa własności nieruchomości i wprowadzenie zakazu prowadzenia na nich działalności gospodarczej na mocy aktu prawa miejscowego; - naruszenie art. 28 Kpa., poprzez niewłaściwe określenie strony niniejszego postępowania. W uzasadnieniu zaskarżonej do Sądu decyzji Minister Środowiska wskazał w szczególności, że w niniejszej sprawie wniosek o udzielenie opisywanej koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego – piasków ze złoża "[...]" złożyła Spółka. Organ wyjaśnił, że w myśl art. 4 ust. 1 ustawy o swobodzie "przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą". Spółka jawna zalicza się do wymienionych w ww. regulacji jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną. Stosownie do art. 22 § 1 Ksh. "spółką jawną jest spółka osobowa, która prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą, a nie jest inną spółką handlową". Jak wskazuje się w doktrynie z ww. regulacji wynikają określone konsekwencje polegające przede wszystkim na tym, że należy ją traktować jak odrębny od wspólników podmiot. Spółką jawną jest spółka osobowa, która prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą, a nie jest inną spółką handlową. Spółka ta ma zdolność prawną, zdolność do czynności prawnych (może nabywać prawa, zaciągać zobowiązania), może pozywać, być pozywaną, ma więc zdolność sądową, wyodrębnienie organizacyjne i majątkowe od wspólników, działa pod własną firmą. Celem spółki jest prowadzenie przedsiębiorstwa, co należy rozumieć przez prowadzenie we własnym imieniu, zarobkowo oraz w sposób zorganizowany i ciągły działalności gospodarczej (komentarz do art. 22 K.s.h., A. Kidyba. Lex/el 2013). Mając na uwadze powyższe, jak podał Minister Środowiska, status przedsiębiorcy, a zarazem strony postępowania w przedmiotowej sprawie posiada wyłącznie Spółka i wyłącznie ona winna być adresatem wszelkich rozstrzygnięć podjętych przez organ koncesyjny w sprawie. W tej sytuacji, zdaniem organu, za niedopuszczalne należy uznać zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji odmawiające udzielenia wnioskowanej koncesji poszczególnym wspólników Spółki. Działanie takie narusza nie tylko ww. regulacje art. 22 § 1 K.s.h., art. 4 ust. 1 ustawy o swobodzie, ale również art. 28 Kpa. Koniecznym stało się więc jego częściowe uchylenie i prawidłowe orzeczenie w tym zakresie. Nadto Minister Środowiska wypowiedział się co do przesłanek towarzyszących odmowie udzielenia w niniejszej sprawie wnioskowanej koncesji. W szczególności wyjaśnił, że działki o nr ewid. [...] i [...] położone są w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]" utworzonego rozporządzeniem Wojewody, w którym w regulacji § 5 ust. 1 pkt 4 ustanowiono zakaz "wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu". Przy czym, jak podał organ, z ww. zakazu zwolnione zostały tereny, dla których udzielono koncesji na wydobywanie kopalin przed dniem wejścia w życie wspomnianego rozporządzenia. Podał, że zwolnienie to nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ działki objęte wnioskowaną koncesją położone są pomiędzy funkcjonującymi zakładami górniczymi, po drugie zarówno w chwili wydania ww. rozporządzenia aż do chwili obecnej na nie była na nich prowadzona działalność wydobywcza. Okoliczność ta, w ocenie Ministra Środowiska, w świetle postanowień ww. rozporządzenia wyklucza możliwość prowadzenia na ich terenie wnioskowanej działalności gospodarczej. Minister Środowiska odniósł się również do podniesionego przez Spółkę zarzutu naruszenia art. 64 ust. 3 Konstytucji RP w związku z pozbawieniem jej możliwości wykonywania prawa własności na ww. nieruchomościach, poprzez wprowadzenie zakazu prowadzenia na nich działalności gospodarczej na mocy aktu prawa miejscowego. Wskazał, że zgodnie z ww. przepisem Konstytucji RP, własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Kwestia związana z dopuszczalnością ograniczenia praw, w tym prawa własności, została uregulowana w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, który przewiduje, że ograniczenia w demokratycznym państwie prawa stosuje się m.in. dla ochrony środowiska. Również przepis art. 140 k.c. stanowi, że właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy i rozporządzać nią zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, ale w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego. Zatem, w ocenie organu, źródłem stosowanych ograniczeń mogą być również przepisy prawa powszechnie obowiązującego o charakterze miejscowym (z treści art. 94 Konstytucji nie wynika, by akty prawa miejscowego nie mogły regulować kwestii wykonywania prawa własności), co w niniejszej sprawie odnosi się do rozporządzenia Wojewody. W skardze na powyższą decyzję Ministra Środowiska Spółka wniosła o jej uchylenie. Zarzuciła wydanej decyzji naruszenie: - § 5 ust. 1 pkt 4 oraz § 5 ust. 4 rozporządzenia Wojewody, poprzez ich błędną wykładnię, stwierdzając, że zakaz wynikający z ww. § 5 ust. 1 pkt 4 nie dotyczy działek objętych wnioskiem koncesyjnym; - art. 8 ust. 1 i ust. 2, art. 20, art. 22, art. 31 ust. 3 i art. 32 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP, poprzez naruszenie wynikających z nich zasad: wolności działalności gospodarczej i obowiązku równego traktowania wszystkich podmiotów przez władze publiczne; - art. 87 i art. 94 Konstytucji RP, poprzez ustalenie przez organ II instancji samodzielnej hierarchii źródeł prawa powszechnie obowiązującego z pominięciem zasad wynikających z ww. przepisów Konstytucji RP; - art. 138 § 1 Kpa., poprzez wydanie rozstrzygnięcia nieprzewidzianego w katalogu zawartym w tym przepisie, a odnoszącego się do części uzasadnienia organu I instancji; - art. 138 § 1 pkt 2 Kpa., polegające na błędnym przyjęciu, że w związku z tym, że organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i w tym zakresie orzekł, organ nie jest zobligowany do rozstrzygnięcia w pozostałym zakresie, co nie odpowiada rodzajom możliwych rozstrzygnięć organu; - art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 28 Kpa., poprzez brak uchylenia decyzji organu I instancji w sytuacji gdy organ II instancji był zobligowany do podjęcia takiej decyzji w celu zapewnienia Spółce jako stronie postępowania prawa do dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego; - art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa., poprzez niepoprzedzenie rozstrzygnięcia rozpatrzeniem całego zebranego materiału dowodowego w postaci dokumentów dotyczących uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] a w szczególności postanowienia L. Urzędu Wojewódzkiego z dnia [...] sierpnia 2007 r. i z dnia 31 sierpnia 2007 r., jak i postanowienia Zarządu Województwa L. z dnia [...] sierpnia 2007 r., nieuwzględnienie słusznego interesu Spółki oraz narażenie władzy publicznej na utratę zaufania. Ponadto w skardze podniesiono, że w sytuacji zaistnienia opisywanej przez organ II instancji sprzeczności pomiędzy planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], a opisywanym rozporządzeniem Wojewody zastosowanie winna znaleźć reguła kolizyjna "Lex posterior derogat legi priori", zgodnie z którą, akt późniejszy uchyla moc obowiązującą aktu wcześniejszego. Zdaniem skarżącej, organ II instancji pominął całkowicie również podnoszony już w odwołaniu fakt, że prace nad planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] wymagały uzyskania opinii i zatwierdzeń innych organów w tym Zarządu Województwa i [...] Urzędu Wojewódzkiego, które zaaprobowały jego postanowienia. W uzasadnieniu skargi Spółka rozwinęła zarzut naruszenia przez Ministra Środowiska art. 138 Kpa., stwierdzając, że przepis ten nie przewiduje możliwości uchylenia decyzji w części dotyczącej uzasadnienia, takie rozstrzygnięcie jest więc niedopuszczalne. Ponadto wskazała, że organ odwoławczy uchylając decyzję w części winien wydać nowe rozstrzygnięcie w sprawie, natomiast konieczne jest również orzeczenie co do pozostałej części decyzji nieuchylonej "bowiem tylko wówczas sprawa rozpoznawanego odwołania wniesionego od decyzji będzie odnosiła się do całego rozstrzygnięcia organu I instancji". Nadto, w ocenie skarżącej, analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji pozwala na przyjęcie, że skoro występuje sprzeczność w przepisach prawa miejscowego, to należy dać prymat rozporządzeniu Wojewody i odmówić udzielenia koncesji, jednakże organ pomija w ten sposób całkowicie uregulowania zawarte w planie zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] pozwalające na wydanie decyzji pozytywnej w tym zakresie. W opinii skarżącej, organ II instancji całkowicie pomija fakt, że prace nad planem zagospodarowania przestrzennego Gminy polegały także na uzyskaniu opinii i zatwierdzeń (pozytywnych) ze strony innych organów, w tym także Zarządu Województwa i [...] Urzędu Wojewódzkiego, Dyrektora Zespołu Parków Krajobrazowych Wyżyny [...] z siedzibą w [...], gdzie jednoznacznie wskazywano, że z uwagi na konieczność uporządkowania terenów przyległych występuje konieczność dopuszczenia kontynuacji eksploatacji surowców mineralnych do kopalni posiadających aktualne koncesje w celu rekultywacji tego terenu w kierunku leśnym. Skarżąca zwróciła uwagę, że wspominane tereny objęte wnioskiem koncesyjnym znajdują się bezpośrednio przy działkach, na których prowadzona jest już eksploatacja - wydobycie kruszywa. Konkludując skarżąca stwierdziła, że działanie organu odwoławczego w niniejszej sprawie należy uznać za niezgodne z regulacjami prawa materialnego wymienionymi w zarzutach skargi oraz naruszające przepisy procedury, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, co powoduje konieczność wnioskowania o uchylenia zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. W piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2014 r. skarżąca uzupełniła argumentację zawartą w skardze, dodając między innymi, że najistotniejszą kwestią w sprawie jest stosunek jaki występuje pomiędzy rozporządzeniem Wojewody i planem zagospodarowania przestrzennego, w jakiej pozostają co siebie relacji. Zdaniem skarżącej, plan taki został uchwalony już po wydaniu rozporządzenia Wojewody w zakresie określenia granic obszaru chronionego "[...]", po przeprowadzeniu konsultacji i jako akt prawa miejscowego wydany później winien wiązać wszystkie podmioty, w tym zakresie nie może być mowy o odmowie udzielenia koncesji zgodnie z art. 29 ust. 1 Pgig. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Kontrola sądowa aktów administracyjnych sprawowana jest wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem. Innymi słowy zaskarżone do Sądu rozstrzygnięcie może zostać wyeliminowane z obrotu prawnego tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli naruszenie to miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej jako p.p.s.a.) wynika, że Sąd dokonując tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 Pgig. organ odmawia udzielenia koncesji między innymi w sytuacji gdy zamierzona działalność "(...) uniemożliwiałaby wykorzystanie nieruchomości zgodnie z ich przeznaczeniem określonym odpowiednio przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego lub przepisy odrębne, a w przypadku braku tego planu – uniemożliwiłaby wykorzystanie nieruchomości w sposób określany w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy lub w przepisach odrębnych". Z powyższego przepisu wynika więc wprost, że możliwość uzyskania koncesji uzależniona jest od planu zagospodarowania przestrzennego lub odrębnych przepisów, których regulacje odnoszą się do danego terenu. Wśród przepisów odrębnych, których regulacje odnoszą się do danego terenu należy wskazać między innymi przepisy prawa miejscowego w tym rozporządzenia Wojewody ustanawiające na danym terenie formy ochrony przyrody. W niniejszej sprawie, jak prawidłowo wskazały organy obu instancji skarżąca spółka wniosła o wydanie koncesji na działalność polegającą na wydobywaniu kopaliny ze złoża "[...]" obejmującego działki ewidencyjne o nr [...] i [...]. Jak ustaliły organy przedmiotowe działki znajdują się w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]", który to obszar został utworzony rozporządzeniem nr 41 Wojewody L. z dnia 17 lutego 2006 r. (Dz. Urz. Woj. L. Nr 65, poz. 1226). Ww. rozporządzenie 41 Wojewody L., jest niewątpliwie przepisami odrębnymi, o których mowa w art. 29 ust. 1 Pgig. Jest to bowiem akt prawa miejscowego organu administracji publicznej, wydany na podstawie upoważnienia ustawowego, ogłoszony we właściwym wojewódzkim dzienniku urzędowym. Zgodnie z art. 87 i 94 Konstytucji RP źródłem obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są obok Konstytucji, ustaw ratyfikowanych umów międzynarodowych oraz rozporządzeń, także akty prawa miejscowego na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Akty prawa miejscowego ustanawiane są przez organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej na podstawie i granicach upoważnień zawartych w ustawie. Aktami prawa miejscowego są akty stanowione przez: radę gminy, radę powiatu, sejmik województwa oraz rozporządzenia wojewody. Mające w niniejszej sprawie zastosowanie rozporządzenie nr 41 Wojewody L. z 2006 r. zostało wydane na mocy upoważnienia zawartego w art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2004 r. Nr 92 poz. 880 ze zm.) i obowiązuje na objętym nim obszarze województwa [...], reguluje zagadnienia związane z jedną z form ochrony przyrody. W ocenie Sądu wydając przedmiotowy akt prawa miejscowego – Rozporządzenie 41 z 2006 r. Wojewoda [...] nie przekroczył granic delegacji ustawowej zawartej w art. 23 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, gdyż zgodnie z jego brzmieniem obowiązującym w dacie wydania rozporządzenia, Wojewoda był uprawniony do ustanowienia zakazów dotyczących eksploatacji tego obszaru, przy czym zakazy te muszą być zgodne z treścią art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Ustanowiony w § 5 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia 41 zakaz wydobycia skał jest powtórzeniem zakazu przewidzianego w art. 24 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody. Z § 5 ust. 1 pkt 4 Rozporządzenia Wojewody L. wynika zakaz wydobywania dla celów gospodarczych skał, w tym torfu oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu. Ust. 4 § 5 wskazuje, że zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 4 nie dotyczy terenów, dla których udzielono koncesji na wydobywanie kopalin przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. Jak wyżej wskazano przedmiotem koncesji miało być wydobycie piasku. Piasek to skała osadowa luźna złożona z niezwiązanych spoiwem ziaren mineralnych przede wszystkim kwarcu. Mając na względzie definicję piasku należy uznać, że powyższe rozporządzenie - § 5 ust. 1 pkt 4 ma w niniejszej sprawie zastosowanie. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania 5 ust. 4 niniejszego rozporządzenia, gdyż dotyczy on jedynie terenów dla których udzielono koncesji. Natomiast na obszarze działek nr ewid. [...] i [...] koncesja nie była udzielona, co potwierdza zresztą wniosek skarżącej o udzielenie koncesji, gdzie wskazano powyższe działki. Na działkach [...] i [...], w ocenie Sądu, nie była dotychczas prowadzona działalność wydobywcza. Sformułowanie "teren na który udzielono koncesji w ocenie Sądu nie podlega interpretacji rozszerzającej i dotyczy tylko i wyłącznie terenu, z którego kopaliny były wydobywane przed wejściem w życie rozporządzenia nr 41 z 2006 r. Inne rozważenie powyższego sformułowania byłoby sprzeczne z celem rozporządzenia tj. utworzeniem Obszaru Chronionego Krajobrazu "[...]". Ograniczenie w ten sposób zasięgu prowadzonej eksploatacji miało służyć niewątpliwie minimalizacji jej negatywnego wpływu na środowisko naturalne. W tym miejscu należy wskazać, że w planie zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] działki ewid. nr [...] i [...], będące przedmiotem wniosku znajdują się na obszarze przeznaczonym pod powierzchniową eksploatację kruszywa naturalnego. Sąd dostrzega sprzeczność istniejącą między planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] (Uchwała Rady Gminy K. z dnia 28 października 2008 r.), a Rozporządzeniem Wojewody nr 41. Jednak wskazuje, iż przepis art. 29 ust. 1 Pgig w interesującym nas zakresie zawiera alternatywę – spójnik "lub". Alternatywa odmiany od koniunkcji (spójnik "i") jest prawdziwa, gdy jeden z jej elementów jest zaprzeczeniem pozostałego lub oba elementy są prawdziwe. Inaczej mówiąc alternatywa dwóch zdań jest prawdziwa, jeśli co najmniej jedno zdanie jest prawdziwe. Tak więc, jeżeli przepis art. 29 ust. 1 Pgig wskazuje, że organ odmawia udzielenia koncesji, gdy zamierzona działalność uniemożliwiałaby wykorzystanie nieruchomości zgodnie z ich przeznaczeniem określonym w planie zagospodarowania przestrzennego lub odrębnych przepisach, to do odmowy udzielenia koncesji wystarczy sytuacja, gdy wykorzystanie nieruchomości jest niezgodne z odrębnymi przepisami, a taka właśnie sytuacja występuje w niniejszej sprawie. Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd doszedł do wniosku, że organ w sposób prawidłowy odmówił skarżącej udzielenia koncesji na wydobywanie kopalin. Sąd nie dopatrzył się również w niniejszej sprawie naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania, gdyż materiały dowodowe zgromadzone w sprawie zostały zebrane i rozpatrzone zgodnie z przepisami k.p.a. W niniejszej sprawie nie doszło też do naruszenia prawa własności na które powoływała się skarżąca, gdyż zgodnie z art. 64 Konstytucji RP ograniczenia prawa własności mogą wynikać z ustawy (konieczność uzyskania koncesji). Ponadto ograniczenie prawa własności przewiduje także art. 31 ust. 3 Konstytucji RP (ograniczenia związane z ochroną środowiska). W związku z powyższym ograniczenia prawa własności mogą wynikać też z prawa miejscowego. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż organ poprzez powyższe uchylenie w części decyzji naprawił błąd organu I instancji, który w sposób błędny określił stronę postępowania wskazując zamiast spółki jako adresatów decyzji jej wspólników. Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło