VI SA/Wa 393/06

WyrokWSA w Warszawie2006-04-21

Skład orzekający: Zbigniew Rudnicki, Halina Emilia Święcicka, Izabela Głowacka-Klimas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą, która faktycznie jej nie wykonuje (np. z powodu sezonowości lub braku zamówień), ale nie została wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej, podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego?
Ratio decidendi
Osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą, która nie została wykreślona z ewidencji działalności gospodarczej, podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, nawet jeśli faktycznie jej nie wykonuje. Faktyczne niewykonywanie działalności gospodarczej w czasie oczekiwania na zamówienia lub w czasie ich poszukiwania nie oznacza zaprzestania prowadzenia takiej działalności i nie uchyla obowiązku ubezpieczenia społecznego, a tym samym zdrowotnego. Ponadto, osoba podlegająca obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu nie może zawrzeć umowy o dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne.
Stan faktyczny
Skarżący, Y. M., prowadzący działalność gospodarczą polegającą na wynajmie pokoi, zwrócił się z wnioskiem o dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne dla siebie i rodziny, wskazując na zawieszenie działalności. Organ pierwszej instancji stwierdził objęcie skarżącego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej od 2003 r. do nadal. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił m.in. wadliwe zastosowanie przepisów, naruszenie zasad postępowania administracyjnego oraz Konstytucji RP, twierdząc, że jego działalność ma charakter sezonowy i faktycznie zaprzestał jej prowadzenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2006r. sprawy ze skargi Y. M. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oddala skargę Pan Y. M. przy piśmie z dnia [...].10.2005 r. zwrócił się do dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o umożliwienie mu dobrowolnego kontynuowania ubezpieczenia zdrowotnego od dania [...] października 2005 r. Wyjaśnił iż ostatnio podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, aż do jej zawieszenia tj. do [...].08.2005 r. Wyjaśnił również, że dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym chciałby objąć rodzinę tj. żonę i dzieci. Do w/w pisma dołączono: 1) kopię "Zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej" nr [...] wydanego przez Burmistrza Miasta [...], 2) kopię druku ZUS [...] "Wyrejestrowanie z ubezpieczeń" Pana Y. M. (data wypełnienia [...].09.2005 r). Pan Y. M., zgodnie z zaświadczeniem o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, nr ewid. [...] wydanym przez Burmistrza Miasta [...], z dniem [...].06.2003 r. rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej. Jednocześnie Pan Y. M. złożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych druk [...] "Wyrejestrowania z ubezpieczeń" od dnia [...].08.2005r. (data wypełnienia druku [...].09.2005 r.). Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, po analizie przedstawionych dokumentów, decyzją nr [...] z dnia [...] października 2005 roku, stwierdził objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym Pana Y. M. na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.) oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz.U. Nr 45, poz. 391 z późn. zm.) obowiązującej do dnia 30 września 2004 r. - z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia [...] czerwca 2003 r. do nadal. Od tej decyzji wnioskodawca wniósł w dniu [...].10.2005r. odwołanie. Odwołanie zostało wniesione w terminie. Rozpatrując odwołanie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z [...] grudnia 2005 r utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu zważył co następuje: Na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.) oraz art. 9 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz.U. Nr 45, poz. 391 z późn. zm.) obowiązującej do dnia 30 września 2004 r. - obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegały osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniem społecznym lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które były osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego tych osób, stosownie do art. 69 ust. 1 obowiązującej ustawy tj. z dnia 27 sierpnia 2004 r. oraz art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. - powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych. Zgodnie z art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 z późn. zm.), obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące działalność gospodarczą od dnia rozpoczęcia wykonywania działalność do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności. Zatem czas objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego tych osób, a więc także ubezpieczeniem zdrowotnym, jest tożsamy z czasem prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o przepisy o działalności gospodarczej lub inne przepisy szczególne. Podjęcie działalności gospodarczej przez Pana Y. M., zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101, poz. 1178 z późn. zm.), mogło nastąpić po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Ponadto dla określenia okresu objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania działalności pozarolniczej znaczenie ma moment rozpoczęcia i zakończenia wykonywania takiej działalności zgodny z przepisami prawa, nie zaś zaprzestanie jej wykonywania np. wskutek "zawieszenia" działalności z uwagi na brak osiągania przychodów. Jednocześnie zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego zawartym w postanowieniu z dnia 17.07.2003 r. (II UK 111/03) - faktyczne niewykonywanie działalności gospodarczej w czasie oczekiwania na kolejne zamówienie lub w czasie ich poszukiwania, nie oznacza zaprzestania prowadzenia takiej działalności i nie powoduje uchylenia obowiązku ubezpieczenia społecznego. Z załączonej dokumentacji ("Zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej" nr [...] wydane przez Burmistrza Miasta [...]), wynika, iż Pan Y. M. prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą od dnia [...].06.2003 r, która jest nadal kontynuowana, bowiem nie nastąpiło jej wykreślenie z ewidencji działalności gospodarczej. Odnosząc się do kwestii zawartych umów dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego, pomiędzy: 1. Panem Y. M. a [...] Oddziałem Narodowego Funduszu Zdrowia (umowa [...] z dnia [...].10.2003 r.), 2. Panem Y. M. a [...] Oddziałem Wojewódzkim Narodowego Funduszu Zdrowia (umowa nr [...] z dnia [...].12.2004 r.), pomimo trwania obowiązku odprowadzania składki na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, należy stwierdzić, iż Pan Y. M. zawierając w/w umowy dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego, każdorazowo składał oświadczenie o niepodleganiu obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z żadnego z tytułów wymienionego w art. 66 obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz, 2135 z późn. zm.) oraz art. 9 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz.U. Nr 45, poz. 391 z późn. zm.) obowiązującej do dnia 30 września 2004 r. W związku z tym powyższa okoliczność nie ma znaczenia dla oceny zasadności podlegania przez Pana Y. M. obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia [...] czerwca 2003 r. do nadal. Oznacza to, że brak jest podstaw prawnych do uchylenia decyzji nr [...] wydanej przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...].10.2005 r. - na wniosek Pana Y. M. Ponadto stwierdzić należy, iż decyzja nr [...] wydana przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...].10.2005r, jest jedynie potwierdzeniem faktu objęcia Pana Y. M. obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia [...] czerwca 2003 r. do nadal. Zgodnie bowiem z art. 109 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.) - sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należą do właściwości organów ubezpieczeń społecznych. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego wniósł Pan Y. M. zwany dalej skarżącym .W skardze domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości. Skarżonej decyzji zarzucił: -wadliwe zastosowanie art. 109 ust. 1 w związku z art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach z opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.) - naruszenie art. 7 i 8 ustawy z dnia 14.06.1960 roku Kodeks Postępowania Administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania administracyjnego naruszenie art. 107 w/w ustawy kpa poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji, w tym nie podania przyczyn odrzucenia przez organ przedkładanych przez stronę dowodów na okoliczność faktycznego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, - uchybienie art.77 w związku z art. 140 ustawy kpa poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, w tym nie zbadanie stanu faktycznego związanego z rzeczywistym zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej przez stronę - uchybienie art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu podał miedzy innymi, że : Skarżący nie zgodził się z przedstawionym stanowiskiem Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, gdyż złożone przeze niego pismo z dnia [...].10.2005 roku do Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia stanowiło pisemny wniosek o ubezpieczenie dobrowolne, złożony w trybie art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach z opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.), a nie jak twierdzi Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wniosek o wydanie decyzji na podstawie art. 109 ust. 1 ww. ustawy. Podobne wnioski składał skarżacy do Dyrektora [...] Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia w latach 2003 - 2004. Wówczas każdorazowo była zawierana z nim umowa dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego, pomimo, iż jego status jest niezmienny od 2003 roku. Zgodnie ze składanym oświadczeniem nie posiadałem innego tytułu wymienionego w art. 66 obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Potwierdzeniem tego były kopie składanych przeze mnie każdorazowo druków ZUS [...] "wyrejstrowanie z ubezpieczeń" do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wydając decyzję utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] wydaną przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nie dostosował się do art. 7 i 8 ustawy z dnia 14.06.1960 roku Kodeks Postępowania Administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 roku Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.). Jako organ administracji publicznej powinien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Tymczasem Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wydał szablonową decyzję, nie rozpatrując sprawy w sposób wnikliwy. Prowadzona przeze niego działalność gospodarcza polegająca na wynajmie pokoi ma charakter sezonowy i skarżący prowadzi ją przeważnie w okresie od lipca do sierpnia każdego roku. Czas faktycznie prowadzonej działalności jest przeze niego zgłaszany w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych oraz w urzędzie skarbowym. Dokonuje zgłoszeń do ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego na odpowiednich drukach oraz opłaca należne składki oraz należne podatki. Po faktycznym zaprzestaniu prowadzenia działalności dokonuje odpowiednich wyrejestrowań z ubezpieczeń, co jest podstawą zaprzestania opłacania składek. Wyrejestrowania te nie wiążą się z wykreśleniem wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. W ocenie skarżącego moment zaprzestania opłacania składek determinuje moment faktycznego zaprzestania prowadzenia działalności, a nie wykreślenie z ewidencji działalności gospodarczej. Podobnego zdania jest Centrala Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która w piśmie z dnia [...] lipca 2002 roku, znak: [...] przekazała oddziałom swoje stanowisko, z którego wynika, że "osoba, która podjęła prowadzenie działalności gospodarczej podlega z tego tytułu ubezpieczeniom społecznym obowiązkowo, jeżeli nie ma innego tytułu do ubezpieczeń, bez względu na to, czy w ramach prowadzonej działalności osiąga przychody, czy też ich nie osiąga, jeżeli pozostaje w gotowości do prowadzenia działalności". Zatem zgodnie z ww. stanowiskiem brak gotowości do prowadzenia działalności jest podstawą do zaprzestania opłacania składek na ubezpieczenie społeczne, a to stanowi również podstawę do zaprzestania opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne. W myśl bowiem art. 69 ust. 1 obowiązującej ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób prowadzących działalność pozarolniczą powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych. W ocenie skarżącego, brak jednolitego stanowiska między Zakładem Ubezpieczeń Społecznych, a Narodowym Funduszem Zdrowia oraz pojawienie się w spornej kwestii interpretacji Narodowego Funduszu Zdrowia, że składkę na ubezpieczenie zdrowotne należy opłacać za okres od daty wskazanej w uprawnieniu do prowadzenia działalności na podstawie wpisu do ewidencji do dnia wykreślenia wymienionego wpisu, nie może prowadzić do pogorszenia się mojej sytuacji życiowej. Zdaniem Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia podpisana przez skarżącego po raz pierwszy w 2003 roku umowa dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego nie ma znaczenia dla ustalenia zasadności podlegania przez niego obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Dlaczego więc w 2003 roku nie zażądano od skarżącego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i dlaczego sprawy mojej nie rozpatrzył Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, który wówczas, w myśl artykułu 148 ust. 1 nieobowiązującej już ustawy z dnia 23 stycznia 2003 roku o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391 z póżn. zm.) był właściwy do rozpatrywania indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego. Według opinii skarżącego w owym czasie Narodowy Fundusz Zdrowia podzielał stanowisko Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i dlatego podpisywano z nim umowę dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego, nie badając bliżej sprawy. Prezentowane w decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia stanowisko powoduje złamanie zasady wynikającej z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, z której wynika równość wszystkich wobec prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Ponadto organ stwierdził, że; Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 107 kpa, polegającego na wadliwym uzasadnieniu decyzji, w tym nie podania przyczyn odrzucenia przez organ przedkładanych przez stronę dowodów na okoliczność faktycznego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej oraz art. 77 kpa w związku z art. 140 kpa, polegającego na niewłaściwym przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym nie zbadanie stanu faktycznego związanego z rzeczywistym zaprzestaniem prowadzenia działalności gospodarczej przez stronę, należy stwierdzić, że organ nie kwestionuje przedstawianego przez stronę stanu faktycznego - odnoszącego się do okresów, w których Pan Y. M. uzyskiwał przychody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Nie można jednak zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że okresowość uzyskiwania przez niego przychodów, statuuje okresowe prowadzenie działalności gospodarczej. Obowiązujące przepisy nie przewidują bowiem instytucji przerw w prowadzeniu działalności gospodarczej. Ponadto czym innym jest faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej i obowiązki podatkowe związane z uzyskiwaniem przychodów a uzyskanie statusu podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, o czym przesądza wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Niezasadnym jest także zarzut naruszenia art. 32 ust 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i określonej w tym przepisie zasady równego traktowania obywateli. Zasady podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu określa ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.) i zasady te są jednolite dla poszczególnych grup obywateli o podobnym statusie. Oznacza to, iż brak było podstaw prawnych do uchylenia decyzji nr [...] wydanej przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] października 2005 r. w sprawie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego Pana Y. M. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia [...] czerwca 2003 r. do nadal. Ponadto należy podkreślić, iż zarówno decyzja nr [...] wydana przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] października 2005 r., jak i decyzja nr [...] wydana przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] grudnia 2005 r., jest jedynie potwierdzeniem faktu objęcia Pana Y. M. obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia [...] czerwca 2003 r. do nadal. Zgodnie bowiem z art. 109 ust 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.) - sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należą do właściwości organów ubezpieczeń społecznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] grudnia 2005 r., utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2005 r., którą orzeczono, iż skarżący podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w okresie od dnia [...] czerwca 2003 r. do nadal. Powyższa decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia została wydana na wniosek zainteresowanego, który wnosił o objęcie go dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym w związku z zawieszeniem prowadzenia działalności gospodarczej. Właściwość organów orzekających w rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości. Zgodnie z art. 107 ust. 5 pkt 16 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.) do zadań Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu należy wydawanie decyzji w sprawach ubezpieczenia zdrowotnego, zaś w myśl art. 102 ust. 5 pkt 24 do zadań Prezesa Funduszu należy podejmowanie decyzji w sprawach określonych w ustawie. Zakres przedmiotowy spraw rozstrzyganych w formie decyzji dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu określa (ogranicza) art. 109 powołanej ustawy. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Funduszu rozpatruje indywidualne sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego, do których ustawa zalicza sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i ustalenia prawa do świadczeń. Do tych spraw nie należą sprawy z zakresu wymierzenia i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należące do właściwości organów ubezpieczeń społecznych. Dyrektor oddziału wojewódzkiego rozpatruje sprawy określone w ust. 1 w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia ich wniesienia, wydając decyzję, której uzasadnienie sporządza z urzędu (ust. 4). Odwołanie od tej decyzji wnosi się do Prezesa Funduszu w terminie 7 dni od dnia jej otrzymania. Zgodnie z art. 110 ustawy od decyzji Prezesa Funduszu w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Na tle przedstawionych przepisów nie ulega wątpliwości, że: - wniosek skarżącego dotyczył indywidualnej sprawy dotyczącej obowiązku objęcia ubezpieczeniem społecznym; - postępowanie w sprawie zostało wszczęte w sposób właściwy, tzn. na wniosek ubezpieczonego; - organy Narodowego Funduszu Zdrowia (wykonawcze) były uprawnione do załatwienia sprawy w formie decyzji; - ustalony przez ustawę tryb postępowania w sprawie został zachowany. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego jest obecnie (i był na gruncie poprzednio obowiązujących ustaw regulujących tę dziedzinę spraw związany z obowiązkiem podlegania ubezpieczeniom społecznym. Mianowicie, zgodnie z art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi (ust. 1), które są m.in. pracownikami w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (lit. a) oraz osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą (lit. c). Zgodnie z art. 69 ust. 1 powołanej ustawy obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego tych osób powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych. Zgodnie z art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 z późn. zm.) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące działalność gospodarczą od dnia rozpoczęcia wykonywanie działalności do zaprzestania wykonywania tej działalności. Z powyższego wynika więc, że czas objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym tych osób, a więc także ubezpieczeniem zdrowotnym jest tożsamy z czasem prowadzenia działalności gospodarczej w oparciu o przepisy o działalności gospodarczej lub inne przepisy szczególne. Z akt administracyjnych wynika, że skarżący Y. M. prowadził sezonowo wynajem pokoi. Z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej wynika, że działalność ta została rozpoczęta [...] czerwca 2003 r. W kwestii zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej wypowiedział się SN w postanowieniu z dnia 17 lipca 2003 r. II UK 111/03 i stwierdził, że faktyczne niewykonywanie działalności gospodarczej w czasie oczekiwania na kolejne zamówienie lub w czasie ich poszukiwania, nie oznacza zaprzestania prowadzenia takiej działalności i nie powoduje uchylenia obowiązku ubezpieczenia społecznego. W niniejszej sprawie okoliczności nie budzą wątpliwości, skarżący prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą podlegającą obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu od dnia rozpoczęcia wykonywania takiej działalności i ubezpieczenie to trwa do dnia zaprzestania jej wykonywania stosownie do art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W istocie więc mimo podniesionego w skardze zarzutu, iż działalność skarżącego ma charakter sezonowy, zgodnie z wyżej cytowanym postanowieniem SN, należy przyjąć, że skarżący nie zaprzestał prowadzania działalności gospodarczej, ta bowiem nie może mieć charakteru przypadkowego, zaś faktyczne niewykonywanie działalności w czasie oczekiwania na kolejne zamówienia czy też w czasie ich poszukiwania nie oznacza zaprzestania prowadzenia takiej działalności. Reasumując skarżący podlega więc obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, gdyż obowiązujące przepisy nie przewidują przerw w ubezpieczeniu zdrowotnym. W kwestii zarzutu skargi dotyczącego zawierania przez NFZ umów ze skarżącym dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego, należy stwierdzić, iż w obu tych umowach skarżący oświadczył, że nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z żadnego z tytułów wymienionych w art. 66 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Tymczasem skarżący jak wyżej wykazano podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, a zgodnie z treścią art. 68 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych osoba ubiegająca się o dobrowolne objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym nie może podlegać ubezpieczeniu zdrowotnemu z innych tytułów, o których mowa w art. 66. Tymczasem skarżący, jak zostało wyżej wykazane takiemu ubezpieczeniu podlegał. Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło