VI SA/Wa 418/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Sędziowie: WSA Dorota Wdowiak asesor WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi "Z." R. Spółka Jawna z siedzibą w P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2003 r. 2. stwierdza, że decyzje wskazane w pkt 1 nie podlegają wykonaniu. 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz "Z." R. Spółka Jawna z siedzibą w P. kwotę 743 (siedemset czterdzieści trzy) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) oraz lp. 1.11.11. ust.1 lit. b oraz 1.4.1 załącznika do tej ustawy, art. 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 123, poz. 1354 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania "Z." R. Spółka Jawna w P. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] października 2003 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3200 zł utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż podstawą faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło nieokazanie przez kontrolowanego kierowcę, kierującym pojazdem marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą o numerze rejestracyjnym [...], wykresówki z urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy oraz czas jazdy i postoju za dzień [...] września 2003 r. oraz nieokazanie w chwili kontroli ważnej karty opłaty drogowej za przejazd po drodze krajowej nr 1. Naruszenia zostały potwierdzone w protokole kontroli w dniu [...] września 2003 r. o godzinie 9.10. Zgodnie z art. 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie kierowców (Dz. U. Nr 123, poz. 1354 ze zm.), kierowca na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zapisy z przyrządu kontrolnego oraz kart drogowych za bieżący tydzień i za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym prowadził pojazd, a za dzień w którym pojazdu nie prowadził, zaświadczenie potwierdzające fakt nie prowadzenia pojazdu. Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, za przejazd po tej kategorii dróg przedsiębiorcy wykonujący transport na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne obowiązani są uiszczać opłaty. Uiszczenie następuje przez nabycie karty opłaty, która podlega wypełnieniu zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. Prawidłowo wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi wyłączny dowód potwierdzający uiszczenie świadczenia. Okazana przez kierowcę karta opłaty drogowej została nieprawidłowo wypełniona, karty opłaty nie można przyporządkować do określonego okresu i nie może ona stanowić ważnego dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. W uzasadnieniu podano ponadto, iż stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4 jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za przejazd po drogach krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Stosownie do art. 92 ust. 1 powyższej ustawy, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł. do 15.000 zł. Konsekwencją tego rozwiązania jest treść odpowiednich punktów załącznika do ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego "Z." R. Spółka Jawna wnosiła o jej uchylenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zarzucając, iż została wydana z naruszeniem przepisów art. 104 i art. 107 § 3 kpa poprzez pominięcie wyjaśnień składanych w postępowaniu odwoławczym. Odnosząc się do nieokazania wykresówki za dzień [...] września 2003 r. to podnosił, iż już w toku postępowania administracyjnego wyjaśniał, że samochód w tym dniu był w naprawie, więc kierowca nie miał obowiązku posiadania wykresówki. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych, uznawał skargę w zakresie kary pieniężnej za nieokazanie jednej wykresówki. Wnosił o skierowanie sprawy do postępowania mediacyjnego o ile skarżący uzna prawidłowość nałożenia kary w wysokości 3.000 zł za nieuiszczenie opłaty drogowej. Wobec braku zgody skarżącego, nie zostało przeprowadzone postępowanie mediacyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie chociaż z innych powodów niż podniesiono w skardze. Z dniem 28 września 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 149, poz. 1452). Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym po jej zmianie powyższą ustawą z dnia 23 lipca 2003 r. rozróżnia wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych od wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty drogowej. Wyrazem tego rozróżnienia jest ustalenie w załączniku do ustawy o transporcie drogowym innej kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych (3000 zł) i innej kary pieniężnej za nieprawidłowo wypełnioną kartę opłaty drogowej (500 zł). Bezsporne jest, iż skarżący uiścił opłatę drogową nabywając kartę opłaty drogowej o numerze i serii wskazanych w protokole kontroli, którą to kartę okazał kierowca w trakcie kontroli. Bezsporny jest również fakt niewłaściwego wypełnienia tej karty. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydając decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty drogowej i Główny Inspektor Transportu Drogowego wydając decyzje o utrzymaniu w mocy decyzję organu I instancji pominęli zmianę ustawy o transporcie drogowym, która to ustawa od 28 września 2003 roku nakazuje inaczej karać przedsiębiorców, którzy nie uiścili opłaty drogowej i inaczej karać przedsiębiorców, którzy uiścili opłatę drogową poprzez nabycie odpowiedniej karty opłaty drogowej tylko nieprawidłowo ją wypełniając. Zdarzenie – wykonywanie przejazdu po drodze krajowej na potrzeby własne miało miejsce w dniu [...] września 2003 r. Stosownie do art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw, do postępowań administracyjnych w sprawach objętych przepisami niniejszej ustawy wszczętych, a niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie, stosuje się przepisy tej ustawy. Zatem już organ I instancji podejmując w dniu [...] października 2003 r. decyzję miał obowiązek zastosowania zmienionych przepisów ustawy o transporcie drogowym. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego tego nie uczynił; dokonał oceny stopnia nieprawidłowości wypełnienia wykupionej karty opłaty drogowej i uznał, iż wykupiona i przedłożona podczas kontroli karta opłaty nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty drogowej. Wydanie decyzji o nałożeniu kary pieniężnej pomimo nabycia przez skarżącego karty opłaty drogowej, w ocenie Sądu, nastąpiło z naruszeniem przepisów art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw. Organ odwoławczy, który rozpoznał odwołanie od powyższej decyzji i nie naprawił tego błędu utrzymując ją w mocy naruszył przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Ustawodawca nie uzależnił nałożenia kary za nieprawidłowo wypełnioną kartę opłaty drogowej od oceny stopnia tej nieprawidłowości. Zdaniem Sądu, stwierdzenie faktu nieprawidłowego wypełnienia ważnej karty opłaty drogowej, odpowiedniej do rodzaju pojazdu nie pozwala na uznanie, iż wykonywany jest transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty drogowej. Odnośnie kary pieniężnej w wysokości 200 zł za brak okazania jednej wykresówki, brak było podstaw do jej wymierzenia, co przyznał organ w odpowiedzi na skargę. W tym stanie, zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca podlegają uchyleniu w całości, stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do art. 152 powyższej ustawy, uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.