VI SA/Wa 42/05
WyrokWSA w Warszawie2005-06-09
Skład orzekający: Maria Jagielska, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Izabela Głowacka-Klimas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pojazd używany do niehandlowych przewozów w celach prywatnych, który w momencie kontroli został wykorzystany do transportu drogowego z powodu awarii innego pojazdu, podlega obowiązkowi posiadania zainstalowanego tachografu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że nawet jeśli pojazd był pierwotnie przeznaczony do celów prywatnych, jego wykorzystanie do transportu drogowego w momencie kontroli, potwierdzone dokumentami, skutkuje obowiązkiem posiadania zainstalowanego tachografu. W związku z tym nałożona kara pieniężna była zasadna.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na J. Z. karę pieniężną w wysokości 3000 zł za brak zainstalowanego tachografu w pojeździe o dopuszczalnej masie całkowitej 5000 kg, który w dniu kontroli był wykorzystywany do transportu drogowego. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący J. Z. twierdził, że pojazd był używany do niehandlowych przewozów w celach prywatnych i nie miał obowiązku posiadania tachografu. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Maria Jagielska Sędziowie : Sędzia Jolanta Królikowska-Przewłoka WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Protokolant: Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2005r. sprawy ze skargi J. Z. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2004r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] lipca 2004r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na Pana J. Z. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą usługi transportowe karę pieniężną w kwocie 3000 zł.
Podstawą faktyczną powyższego rozstrzygnięcia było ustalenie w czasie kontroli w dniu [...] czerwca 2004r., że pojazd marki [...] należący do firmy [...] J. Z. o numerze rejestracyjnym [...], o dopuszczalnej masie całkowitej 5000kg nie posiadał zainstalowanego przyrządu kontrolno-pomiarowego (tachografu).
W toku postępowania wyjaśniającego pełnomocnik strony złożył oświadczenie, iż w chwili kontroli strona wykonywała transport drogowy na rzecz przedsiębiorstwa A. sp. z o.o., a do wykonania powyższego zlecenia był przeznaczony inny samochód, który jednak w tym czasie był wyłączony z użytku. W chwili kontroli strona przebywała poza granicami kraju i nie miała możliwości sprawowania osobistej pieczy nad właściwym wyborem środka transportu. Kontrolowany pojazd został użyty do wykonania transportu drogowego bez wiedzy strony.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł Pan J. Z. Podnosił, iż kontrolowany pojazd był używany do niehandlowych przewozów w celach prywatnych. Ponadto oświadcza, iż posiada w sumie cztery pojazdy - z czego tylko trzy pozostałe są wykorzystywane do świadczenia usług transportowych.
Decyzją z dnia [...] października 2004r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podano między innymi, że:
Zgodnie z art. 3 rozporządzenia Rady EWG Nr 3821/85, urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w Państwach Członkowskich i są wykorzystywane do transportu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85.
Ponadto Państwa Członkowskie mogą wyłączyć pojazdy wymienione w art. 13 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85 z zakresu stosowania niniejszego rozporządzenia. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o każdym wyłączeniu przyznanym na mocy niniejszego ustępu.
Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych - podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych.
Konsekwencją tego rozwiązania jest przepis lp. 1.11.7. pkt 1 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym, który karą w wysokości 3.000 złotych sankcjonuje przypadki, gdy przyrząd kontrolny nie jest zainstalowany.
Główny Inspektor Transportu Drogowego zważył, iż w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do uznania, iż w chwili kontroli doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie obowiązku instalacji przyrządu kontrolnego w pojeździe, w związku z czym organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny oraz dokonał prawidłowego zastosowania przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz przepisów wykonawczych.
Bezspornym faktem jest, iż w chwili kontroli - w dniu [...] czerwca 2004r., w pojeździe marki [...] (zarejestrowany po raz pierwszy w 1996r.) nie było zainstalowanego tachografu, co wynika z protokołu kontroli.
Odnosząc się do argumentów strony zawartych w odwołaniu należy zaznaczyć, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż w chwili kontroli był wykonywany przez skarżącego transport drogowy o czym świadczą skontrolowane dokumenty - w szczególności zaś faktura VAT nr [...]. W związku z powyższym wykonywany podczas kontroli przewóz nie spełniał wymogów określonych w art. 4 pkt 12 rozporządzenia Rady Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego.
W odwołaniu skarżący oświadczał, iż kontrolowany pojazd nie służył do wykonywania transportu drogowego - tylko trzy pozostałe posiadane przez odwołującego pojazdy były wykorzystywane do świadczenia usług transportowych. Odnosząc się do tego należy zaznaczyć, iż nie jest to okoliczność do uchylenia zaskarżonej decyzji. Istotą poczynionych przez organ I instancji ustaleń jest jednoznaczne stwierdzenie wykonywania transportu drogowego przez stronę. Wobec powyższego wszystkie pojazdy używane do tego celu powinny spełniać wymogi w zakresie obowiązku instalowania przyrządu kontrolnego. Twierdzenie, iż przewóz w zakresie transportu drogowego był wykonywany pojazdem, który nie był do tego przeznaczony nie jest prawdziwe, gdyż wykorzystanie powyższego pojazdu do wykonywania usługi transportowej sprawiło jednocześnie, iż pojazd został przeznaczony do wykonania transportu drogowego. Należy zaznaczyć, iż organ wydający decyzje nie kieruje się w tym zakresie subiektywnym odczuciem strony lecz obiektywnie ustalonym stanem faktycznym.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Pan J. Z., zwany dalej skarżącym. W skardze domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podniósł między innymi, że:
Ze stwierdzonym naruszeniem przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz wymierzeniem kary pieniężnej w w/w wysokości skarżący nie może się zgodzić.
Dokonywany przewóz był przewozem pojazdem używanym do niehandlowych przewozów w celach prywatnych - zgodnie z art. 4 pkt 12 rozporządzenia nr 3820/85.
Zgodnie z art. 3 ust 1 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w Państwach Członkowskich i są wykorzystywane do transportu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85.
Według art. 4 ust. 1 pkt 12, rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozów dokonywanych pojazdami używanymi do niehandlowych przewozów w celach prywatnych.
Pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] nie jest wykorzystywany przez skarżącego do prowadzenia działalności gospodarczej. Posiada on jeszcze trzy samochody ciężarowe o ładowności powyżej 3500 kg, które są wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej. [...] o numerze rejestracyjnym [...] służy do dowozu materiałów budowlanych dla rozbudowy domu, którą prowadzę od dłuższego czasu.
W świetle powyższego, w dniu dokonywania przedmiotowej kontroli skarżący nie miał prawnego obowiązku posiadania przyrządu kontrolno -pomiarowego (tachografu).
W związku z przedstawionymi powyżej argumentami decyzję w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za transport drogowy skarżący uważa za pozbawioną podstaw prawnych i jako taka powinna zostać uchylona.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podniósł, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że w chwili kontroli wykonywany był transport drogowy, a więc przepis na który powołuje się skarżący nie ma zastosowania. Bez znaczenia pozostaje natomiast fakt, że kontrolowany pojazd nie był przeznaczony przez jego właściciela do wykonywania transportu drogowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr. 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. l34 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W powyższej sprawie bezspornym jest, że zatrzymany do kontroli pojazd marki [...] należący do firmy [...] J. Z. o numerze rejestracyjnym [...] nie posiadał zainstalowanego przyrządu kontrolno-pomiarowego (tachografu).
Skarżący w swej skardze podnosi, że zatrzymany do kontroli pojazd nie musiał posiadać zamontowanego urządzenia kontrolno-pomiarowego (tachografu), gdyż dokonywany przewóz był przewozem pojazdem używanym do niehandlowych przewozów w celach prywatnych zgodnie z art. 4 pkt 12 Rozporządzenia Rady EWG 3820/85. Ponadto pojazd ten nie jest wykorzystywany przez skarżącego do prowadzonej działalności gospodarczej, a służy jedynie do przywozu materiałów służących do rozbudowy domu, którą skarżący prowadzi od dłuższego czasu.
Powyższe twierdzenia skarżącego nie znajdują, w ocenie składu orzekającego, odzwierciedlenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Z wyjaśnień złożonych przez stronę w toku postępowania (pismo z dnia [...] czerwca 2004r., data wpływu [...] lipca 2004r. podpisanego przez pełnomocnika skarżącego A. K. – radcę prawnego) wynika, że do wykonania powyższego zlecenia w dniu kontroli był przeznaczony ciągnik samochodowy marki [...] [...] należący również do skarżącego, jednak w dniu kontroli był on wyłączony z użytku z uwagi na konieczność dokończenia naprawy. W chwili kontroli skarżący przebywał za granicą i nie miał wpływu na wybór samochodu użytego do wykonania transportu.
Brak urządzenia w pojeździe skontrolowanym przez Inspektora ruchu drogowego był kwestią incydentalną i wynikającą z ograniczonych możliwości komunikacji pomiędzy moim mocodawcą a pracownikiem prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa, jak również awarią ciągnika samochodowego służącego do wykonywania zleceń na rzecz kontrahentów.
W świetle powyższych wyjaśnień trudno przyjąć, że pojazdem nie był wykonywany transport drogowy. Również przedłożone w chwili kontroli pojazdu w dniu [...] czerwca 2004r. dokumenty :
1. dowód rejestracyjny pojazdu,
2. faktura VAT nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r. wystawiona przez firmę A. Sp. z o.o. na odbiorcę "[...]",
3. karta opłaty drogowej – półroczna,
4. zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej,
5. wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy,
świadczą o wykonywaniu transportu drogowego – przewozu rzeczy przez pojazd [...] o numerze rejestracyjnym [...].
Tak więc, w ocenie składu orzekającego, przepis art. 4 pkt 12 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego nie będzie miał w tym wypadku zastosowania.
Tak więc Główny Inspektor Transportu Drogowego w sposób prawidłowy przyjął, że zgodnie z art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w Państwach Członkowskich i są wykorzystywane do transportu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85.
Stosownie do art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.), kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych podlega karze pieniężnej. Zgodnie z lp. 1.11.7. ust. 1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, jeżeli przyrząd kontrolny nie jest zainstalowany nakładana jest kara pieniężna w wysokości 3000zł.
Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) orzeczono jak w sentencji.
Na marginesie należy wskazać, że skarżący w swej skardze w sposób nieprawidłowy wskazał, że art. 4 pkt 12, na który się powołuje znajduje się w rozporządzeniu nr 3821/85 (str. 2 skargi), a nie w rozporządzeniu 3820/85.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło