VI SA/Wa 458/19
WyrokWSA w Warszawie2019-06-10
Skład orzekający: Aneta Lemiesz, Ewa Frąckiewicz, Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym z przekroczeniem dopuszczalnego nacisku na oś napędową jest zasadne, jeśli droga krajowa, po której się poruszał, była objęta rozporządzeniem dopuszczającym nacisk do 10 ton, a wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) wskazuje na niezgodność takich ograniczeń z prawem UE?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że polskie przepisy ograniczające dopuszczalny nacisk na oś napędową do 10 ton na niektórych drogach krajowych są sprzeczne z prawem Unii Europejskiej, co potwierdził wyrok TSUE w sprawie C-127/17. Orzecznictwo TSUE ma skutek ex tunc, co oznacza, że sądy krajowe są zobowiązane stosować przepisy w interpretacji TSUE również do stanów prawnych powstałych przed wydaniem wyroku. W związku z tym, konieczna jest ponowna analiza sprawy z uwzględnieniem wykładni przepisów dokonanej przez TSUE.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżących karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym z przekroczeniem dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej (10,6 t zamiast 10 t) oraz dopuszczalnej masy całkowitej (40,5 t zamiast 40 t), a także bez wymaganego zezwolenia. Skarżący odwołali się, twierdząc, że waga towaru była prawidłowa, a przekroczenie nastąpiło w wyniku samowolnej zmiany trasy przez kierowcę. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów i naruszenie procedury, wskazując na dochowanie należytej staranności i brak wpływu na powstanie naruszenia.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego i zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi J. S. i T. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżących J. S. i T. S. kwotę 1 117 (jeden tysiąc sto siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu [...] lipca 2018 r. w Z. na drodze krajowej nr [...], na której dopuszcza się ruch pojazdowo nacisku pojedynczej osi napędowej do 10 t został zatrzymany do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika siodłowego marki [...] o nr. rej. [...] wraz z trzyosiową naczepą marki S. o nr. rej. [...]. Pojazdem kierował P. P., który wykonywał przewóz rzeczy w postaci piwa (ładunek podzielny) na trasie Z - K.. Przedmiotowy przewóz drogowy wykonywany był na rzecz S." s.c. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] lipca 2018 r.
W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:
- nacisk na pojedynczej osi napędowej - 10,6 t (po odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 0,6 t,
- rzeczywista masa całkowita 40,5 t, - przekroczenie o 0,5 t,
- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał właściwego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
Decyzją z dnia [...] września 2018 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na stronę karę pieniężną
w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach - publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej oraz macy całkowitej pojazdu członowego.
Od powyższej decyzji S. J. i S. T. wnieśli odwołanie podnosząc, że waga towaru zgodnie z listem przewozowym wyniosła 23.281,4 kg. Łącznie waga zestawu przy wyjeździe z browaru według dokumentów wyniosła 39. 281,4 kg. W związku z czym DMC zestawu pojazdów było prawidłowe i nie przekraczało 40 t. Ponadto zaznaczyli, że kierujący nie miał możliwości weryfikacji wagi załadowanego towaru, więc nie mógł przypuszczać, iż zestaw jest przeładowany. Dalej wnoszący podkreśla, że trasa przejazdu z miejsca załadunku do K. była zaplanowana drogami o nacisku 11,5 t. Wykroczenie powstało w skutek samowolnej zmiany trasy przez kierowcę. Do odwołania załączono oświadczenie kierowcy P. P., który potwierdza, że samowolnie zmienił trasę przejazdu. Zdaniem odwołujących się wpływ na powstałe naruszenie miała błędnie podana w dokumentach waga towaru, wobec powyższego wnieśli o umorzenie postępowania.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2018r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096), art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw z dnia 5 lipca 2018 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1481), art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1 i 2, art. 64d, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, art. 140 ab ust. 1 pkt 2, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1990), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2222), § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania od o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że stosownie do art. 64 ust. 1 ustawy Prawo
o ruchu drogowym, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:
- pkt 1 uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ,
a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy.
- pkt 2 przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1.
W myśl art. 64 ust. 2 ww. ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.
Zgodnie z art. 140aa ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści ust. 3 pkt 1 ww. artykułu karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd.
Podczas kontroli stwierdzono, iż kontrolowany pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika siodłowego marki [...] o nr. rej. [...] wraz
z trzyosiową naczepą marki [...] o nr. rej. [...] poruszając się po drodze krajowej nr [...] w miejscowości Z. przekroczył dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi napędowej oraz masę całkowitą pojazdu. Kontrola drogowa nie wykazała przekroczenia innych dopuszczalnych norm.
Jak stanowi § 3 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 2016 r. poz. 2022 ze zm.) dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku pojazdu zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton.
Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 1 udp po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 tejże ustawy. W przepisie art. 41 ust. 1 udp znalazła się delegacja ustawowa dla Ministra właściwego do spraw transportu, do ustalenia w drodze rozporządzenia, wykazu: 1) dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10t,
2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t,
- mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego. Stosownie do ust. 3 art. 41 udp drogi wojewódzkie inne niż drogi określone na podstawie ust. 2 pkt 1 (a więc określone ww. rozporządzeniu), drogi powiatowe oraz drogi gminne stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t.
Na podstawie powyższej delegacji ustawowej, wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, na których obowiązuje nacisk osi do 8 t i 10 t został określony na dzień kontroli rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 21 kwietnia 2017 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z2017r.poz. 878).
W chwili kontroli obowiązywało ww. rozporządzenie zgodnie z którym droga krajowa nr [...] na odcinkach Z. /DROGA [...]/ - W. - R.-Z. - L. - N. S. - G.E – J. - K. - S. - K.
- B. - P. /DROGA [...]/ została zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.
Organ wskazał, że w ustalonym stanie faktycznym należało nałożyć karę pieniężną jak za brak zezwolenia kategorii IV, które stosownie do Ip. 4 załącznika nr 1 do prd jest wydawane na przejazd pojazdu po drodze krajowej:
a) o rzeczywistej masie całkowitej nie większej od dopuszczalnej,
b) o szerokości nieprzekraczającej 3,4 m,
c) o długości nieprzekraczającej:
- 15 m dla pojedynczego pojazdu,
- 23 m dla zespołu pojazdów,
- 30 m dla zespołu pojazdów o skrętnych osiach.
d) o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m,
e) o naciskach osi nieprzekraczających wielkości przewidzianych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.
Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym: karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 5000 zł - za brak zezwolenia kategorii III—VI.
W niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi: 5000 złotych.
Zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Z całokształtu materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
Organ wskazał, że miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 17 lipca 2017 r. Zespół pojazdów został zważony przy zastosowaniu przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SA W 10C III o nr fabrycznych [...] i [...]. Wagi te legitymowały się w dniu kontroli ważną deklaracją zgodności CE z dnia 11 stycznia 2018 r i 26 lutego 2018 r. Powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] z dnia [...] lipca 2018 r.
Ponownie rozpoznając sprawę, organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 prd. Strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 prd.
Pismem z dnia 11 stycznia 2019r. J. S. i T. S. wnieśli skargę na powyższą decyzję, zarzucając:
- naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu
art. 140aa ust. 4 pkt 1)a) i pkt 1) b) ustawy Prawo o ruchu drogowym
a w konsekwencji niezastosowanie ww. przepisów pomimo wystąpienia okoliczności uzasadniających niewszczynanie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 140aa ust. 1 Prawa o ruchu drogowym wskazujących na dochowanie przez skarżących należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz braku wpływu na powstanie naruszenia jak również ustalenie, iż naruszenie powstało w związku z czynnościami innego podmiotu, w tym wypadku dokonującego załadunku towaru.
- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 kpa, w szczególności poprzez zaniechanie ustalenia co było przyczyną przekroczenia dopuszczalnej wagi załadowanego zestawu.
Wobec podniesionych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego oraz o zasądzenie od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżących kosztów niniejszego postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący wskazali, że G. S.A. od wielu lat jest głównym kontrahentem "S.. s.c. Ich dotychczasowa współpraca przebiegała poprawnie. Każdorazowy ładunek pojazdu mechanicznego na terenie G. S.A. rozpoczyna się od pomiaru wagi pojazdu znajdującego się na wjeździe, jak również sprawdzeniu jego parametrów oraz dozwolonego dmc, na podstawie którego podmiot ładujący oblicza maksymalną ilość produktów, które można nałożyć na pojazd aby nie przekroczył dozwolonego dmc. Nadto kierujący pojazdem P. P. jest stałym kierowcą wykonującym zlecenia G. S.A. Nigdy nie zdarzyło się aby jego pojazd został przeładowany na skutek złych obliczeń nadawcy.
W dniu [...] lipca 2018 r. pojazd kierującego P. P. został załadowany według przyjętych standardów panujących na terenie G. S.A. Kierujący otrzymał list przewozowy według, którego sprawdził ilość załadowanych produktów oraz ich wagę, która wynosiła 23.281,4 kg. Łącznie waga zestawu przy wyjeździe
z browaru wynosiła 39.281,4 kg, co pozwoliło kierującemu na ustalenie trasy przewozu. Kierujący nie miał podstaw aby obawiać się, że dmc zostało przekroczone. Jak również nie miał możliwości dokonać dodatkowego pomiaru rzeczywistej masy całkowitej pojazdu na terenie załadunku, a poszukiwanie innego miejsca przeznaczonego do pomiaru rzeczywistej masy całkowitej było bezzasadne.
Zgodnie z posiadaną dokumentacją (tj. list przewozowy i dokumenty zestawu) do dopuszczalnej masy załadowanego zestawu zostawało mu jeszcze 718,6 kg zapasu. Jest to wartość która nawet pomimo zachowania zwiększonej staranności wymaganej od przedsiębiorcy nie powinna budzić wątpliwości co do przeładowania zestawu.
Zdaniem skarżących nie powinni ponosić odpowiedzialności za czynności załadunkowe dokonane przez pracowników G. S.A. oraz za niewłaściwe obliczenia, które były podstawą do najprawdopodobniej niewłaściwie sporządzonego listu przewozowego. Podejmując decyzje o rozpoczęciu przewozu towaru działali
w zaufaniu do posiadanej przez siebie dokumentacji a w szczególności treści listu przewozowego sporządzonego przez profesjonalną kadrę załadowcy.
Skarżący wskazali, że organ I instancji nie podjął próby ustalenia co było przyczyną przekroczenia dopuszczalnej masy załadowanego zestawu. Wyjaśnień
w tym zakresie skarżących nie zweryfikował opierając swoją decyzję wyłącznie na dokonanym pomiarze w dniu [...].07.2018 r. Jak wyżej wskazano nie stwierdzono dodatkowego wyposażenia zestawu które mogłoby mieć wpływ na jego zwiększony ciężar. W związku z tym najprawdopodobniej to niewłaściwy sposób załadowania towaru niezgodności w dokumentacji załadowcy spowodowały zaistnienie naruszenia, za które ukarano skarżących.
Zdaniem skarżących kierowca dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem jak również uczynił wszystko, co można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych okoliczności doszło do naruszenia prawa. W konsekwencji zachowanie kierującego wyłącza odpowiedzialność przewoźnika na podstawie art. 140 aa ust 4 pkt 1 a
i pkt 1 b ustawy Prawo o ruchu drogowym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę należało uwzględnić, jednakże z innych względów niż podniesione
w skardze.
Orzekający w niniejszej sprawie sąd miał bowiem obowiązek uwzględnić nową okoliczność prawną zaistniałą w sprawie, a mianowicie fakt, że w dniu 21 marca 2019 r., Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) wydał wyrok w sprawie C-127/17, dotyczącej ograniczania na terenie Polski ruchu pojazdów silnikowych, których maksymalny nacisk na oś napędową wynosi 11,5 t. W konkluzji ww. wyroku wskazano, iż: "Nakładając na przedsiębiorstwa transportowe wymóg posiadania specjalnych zezwoleń umożliwiających poruszanie się po niektórych drogach publicznych, Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na podstawie przepisów art. 3 i 7 dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym
i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/719 z dnia 29 kwietnia 2015 r., w związku z pkt 3.1 i 3.4 załącznika I do tej dyrektywy 96/53".
Jak stanowi ustawowa definicja zawarta w art. 2 pkt 35a prd, pojazd nienormatywny jest to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz
z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.
Zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:
- pkt 1 uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy.
- pkt 2 przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1.
W myśl art. 64 ust. 2 ww. ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.
Według art. 140aa ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.
Stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 prd karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd.
Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 1 udp, po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 tejże ustawy. W przepisie art. 41 ust. 1 udp znalazła się delegacja ustawowa dla Ministra właściwego do spraw transportu, do ustalenia w drodze rozporządzenia, wykazu:
1) dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,
2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t,
- mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.
Na podstawie powyższej delegacji ustawowej, wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, na których obowiązuje nacisk osi do 8 t i 10 t został określony rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 21 kwietnia 2017 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2017 r. poz. 878).
Droga krajowa nr [...] na odcinkach Z. /DROGA [...]/ - W. - R. -Z. - L. - N. S. - G. - J. - K. - S. - K.- B. - P. /DROGA [...]/ została zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.
W stosunku do kontrolowanego pojazdu skarżącego stwierdzono, że rzeczywisty nacisk pojedynczej osi napędowej wynosił 10,6 t (po odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) i został przekroczony o 0,6 t.
Tak więc należy stwierdzić, że przyjęcie zgodnego z ww. Dyrektywą stanowiska o dopuszczalności poruszania się po drogach bez zezwolenia pojazdami do 11,5 t prowadzić musiałoby do stwierdzenia, że nie doszło do przekroczenia dopuszczalnego nacisku na tej osi, co może rzutować na kwalifikację prawną naruszenia, a tym samym na wysokość możliwej do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej.
Reasumując, sprzeczne z Dyrektywą Rady nr 96/53 z dnia 25 lipca 1996r. było przyjęcie możliwości obniżenia kryterium dopuszczalnych nacisków osi, na niektórych z dróg do 10 t. (lub nawet 8 t, co jednakże w kontrolowanej sprawie nie miało miejsca). Wszystkie pojazdy winny mieć zagwarantowane prawo poruszania się po drogach bez zezwolenia do granicznej wartości nacisków: 11,5 t.
W tym miejscu podkreślić trzeba szczególną pozycję w porządku prawnym Unii Europejskiej Trybunału Sprawiedliwości, którego orzecznictwo stanowi dodatkowy element determinujący proces stosowania prawa w państwach członkowskich (zob. wyrok WSA w Warszawie z 1 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 1206/12). TSUE interpretuje prawo wspólnotowe, a wagę jego wyroków określono np. w orzeczeniu z dnia 30 września 2003 r. w sprawie C-224/01 Köbler przeciwko Austrii. TSUE stwierdził, że przesłanka wystarczająco poważnego naruszenia prawa wspólnotowego wystąpi, jeżeli sąd krajowy orzeknie wbrew wyraźnemu orzeczeniu Trybunału w danej dziedzinie (orzeczenie to trzeba odnieść też do orzekających organów administracji państwowej).
Wyroki TSUE, w których dokonuje się wykładni przepisów prawa wspólnotowego są skuteczne ex tunc, a zatem sądy krajowe są obowiązane stosować te przepisy w znaczeniu ustalonym przez TSUE także do stosunków prawnych powstałych przed ogłoszeniem orzeczenia (por. wyrok ETS z dnia 27 marca 1980 r., 61/79 Amministrazione delie finanze delio Stato v. Denkavit Italiana S.r.I., ECR 1980, s. 01205).
W związku zatem z oceną prawną zawartą w wyroku TSUE z dnia 21 marca 2019 r., niezbędna jest ponowna analiza i ocena stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy i zebranych w niej dowodów. Uwzględniając powyższe oraz mając na względzie ocenę prawną zawartą w orzeczeniu TSUE z dnia 21 marca 2019 r. organ powinien ponownie przeanalizować stan faktyczny sprawy i wydać decyzję
z uwzględnieniem wykładni spornych przepisów dokonanej przez TSUE.
Niezależnie od powyższego w trakcie kontroli stwierdzono również przekroczenie dmc. Bez znaczenia na wynik sprawy pozostaje jednak podnoszona przez skarżących kwestia braku winy w stwierdzonym przekroczeniu. Skarżący wyjaśniali, że pojazd został załadowany według przyjętych standardów panujących na terenie G. S.A. Kierujący otrzymał list przewozowy według, którego sprawdził ilość załadowanych produktów oraz ich wagę, która wynosiła 23.281,4 kg. Łącznie waga zestawu przy wyjeździe z browaru wynosiła 39.281,4 kg, co pozwoliło kierującemu na ustalenie trasy przewozu. Kierujący nie miał podstaw aby obawiać się, że dmc zostało przekroczone.
Jednocześnie skarżący wskazali, że pojazd nie był ważony, albowiem nie można było dokonać dodatkowego pomiaru rzeczywistej masy całkowitej pojazdu na terenie załadunku, a poszukiwanie innego miejsca przeznaczonego do pomiaru rzeczywistej masy całkowitej było bezzasadne.
Nie można zatem stwierdzić, że przedsiębiorcy dochowali należytej staranności w sytuacji gdy zaniechano zważenia pojazdu.
Jeżeli jak wskazują skarżący, do przekroczenia dmc doszło w trakcie czynności załadunkowych dokonanych przez pracowników G. S.A. oraz na skutek niewłaściwych obliczeń, które były podstawą do najprawdopodobniej niewłaściwie sporządzonego listu przewozowego, skarżący mogą dochodzić ewentualnego odszkodowania od kontrahenta. Okoliczność ta pozostaje jednak bez wpływu na odpowiedzialność administracyjną której przedsiębiorcy podlegają z uwagi na stwierdzone podczas kontroli przekroczenie dmc.
W konsekwencji brak jest w sprawie do wyłączenia odpowiedzialność przewoźnika na podstawie art. 140 aa ust 4 pkt 1 a i pkt 1 b ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. W oparciu o art. 200, art. 205 § 1 i 2 oraz art. 209 p.p.s.a., Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 1117 zł, obejmującą kwotę wpisu sądowego w wysokości 200 zł, kwotę 900 tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. "a" w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. 2018, poz.265) oraz kwotę 17 zł poniesioną tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło