VI SA/Wa 460/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie: NSA Stanisław Gronowski WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Protokolant Andrzej Siwek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi "P." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 123, poz. 1354 ze zm.), art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.), lp. 1.11.11. pkt 1b oraz 1.11.9 ust. 3 lit c załącznika do tej ustawy w związku z art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 149, poz. 1452), § 6 i § 12 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 13 grudnia 2002 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać tachografy samochodowe oraz wykresówki (Dz. U. Nr 230, poz. 1929 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania "P." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] listopada [...] stycznia 2003 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 800 zł. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż podstawą faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło nieokazanie przez kontrolowanych kierowców, kierujących jako załoga dwuosobowa pojazdem marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą o numerze rejestracyjnym [...], wykresówek z urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy oraz czas jazdy i postoju za bieżący i za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym prowadzili pojazd oraz nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego. Zgodnie z art. 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie kierowców (Dz. U. Nr 123, poz. 1354 ze zm.), kierowca na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zapisy z przyrządu kontrolnego oraz kart drogowych za bieżący tydzień i za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym prowadził pojazd, a za dzień w którym pojazdu nie prowadził zaświadczenie potwierdzające fakt nie prowadzenia pojazdu. Stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4 jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za przejazd po drogach krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Stosownie do art. 92 ust. 1 powyższej ustawy, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł. do 15.000 zł. Konsekwencją tego rozwiązania jest treść odpowiednich punktów załącznika do ustawy. Zgodnie z art. 87 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym, przedsiębiorca odpowiedzialny jest za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty. Karze podlega przedsiębiorca a nie kierowca. Kontrolowani kierowcy podpisali protokół z przeprowadzonej kontroli. nie wnosząc do niego żadnych uwag. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego "P." Spółka z o. o. wnosiła o jej uchylenie oraz decyzji ją poprzedzającej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zarzucając, iż zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 92 ust. 1 pkt 2 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) w związku z art. 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie kierowców (Dz. U. Nr 123, poz. 1354 ze zm.) poprzez obciążenie karą pieniężną przedsiębiorcy zamiast osób odpowiedzialnych za nie okazanie wymaganych przez prawo dokumentów (kierowcy) oraz naruszenie art. 77 kpa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy poprzez błędną i wybiórczą ocenę zebranego materiału dowodowego w sprawie. Podnosił, iż w decyzji I instancji wskazano drogę krajową nr [...] a w decyzji II instancji drogę krajową nr [...]. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Oceniając zaskarżoną decyzję pod kątem zgodności jej z prawem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego i procesowego, które mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi. Podstawową kwestią jest ustalenie, kto ponosi odpowiedzialność administracyjną z tytułu naruszenia przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.) i przepisów w niej wskazanych. Zasadnie organy I oraz II instancji uznały, iż odpowiedzialność ponosi przewoźnik a nie kierowcy. Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 5 ustawy o transporcie drogowym, karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych podlega ten, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów m.inn. ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie pracy kierowców. Sankcje odnoszą się do podmiotów wykonujących transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne. Zgodnie z art. 5 ustawy o transporcie drogowym, podjęcie i prowadzenie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego. W art. 5 ust. 3 pkt 1-5 wskazano wymogi, który musi spełnić przedsiębiorca aby otrzymać licencję. Oprócz dobrej reputacji, przedsiębiorca powinien legitymować się certyfikatem kompetencji zawodowych przez przynajmniej jedną z osób zarządzających przedsiębiorstwem, posiadać sytuację finansową zapewniającą podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego potwierdzonej dostępnymi środkami finansowymi, majątkiem lub ostatnim bilansem rocznym przedsiębiorstwa w określonej ustawą wysokości; przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy i zatrudnieni przez przedsiębiorcę kierowcy, a także inne osoby niezatrudnione przez przedsiębiorcę, lecz wykonujące osobiście przewozy na jego rzecz muszą spełniać wymagania określone w przepisach ustawy, przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym oraz w innych przepisach określających wymagania w stosunku do kierowców, a także nie byli skazani prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwa umyślne przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mieniu, wiarygodności dokumentów lub środowisku; posiadanie tytułu prawnego do dysponowania pojazdem lub pojazdami samochodowymi spełniającymi wymagania techniczne określone przepisami prawa o ruchu drogowym, którymi transport drogowy ma być wykonywany. Konsekwencja tych wymogów jest art. 15 ust 1, w którym przewidziano obligatoryjne cofnięcie licencji w razie nie spełnienia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego, czy rażącego naruszenia warunków określonych w licencji lub innych warunków wykonywania działalności objętej licencją określonych przepisami prawa. Takimi przepisami mogą być np. naruszenia przepisów o pracy kierowców. Kierowcy pojazdu, nawet wtedy, gdy prowadzą działalność gospodarczą a z przedsiębiorcą zawarli umowę zlecenia na wykonywanie usług kierowania pojazdem, nie wykonują transportu drogowego w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym i nie są przewoźnikami w rozumieniu prawa cywilnego. Przewoźnikiem jest skarżący, który uzyskał licencję na wykonywanie transportu, wypisem z tej licencji na kontrolowany pojazd legitymowali się kierowcy. Umowa zlecenia, jaką skarżący zawarł z kierowcami, jak zasadnie ocenił organ, nie zwalnia go od odpowiedzialności, jaką ponosi jako przedsiębiorca wykonujący transport drogowy. Przepis art. 68 ustawy o transporcie drogowym określający, kto podlega kontroli drogowej nie stoi w sprzeczności z powyższymi wywodami. Transport drogowy na podstawie uzyskanej licencji może wykonywać osobiście przedsiębiorca, mogą transport wykonywać zatrudnieni przez niego kierowcy a także inne osoby, niezatrudnione przez przedsiębiorcę, lecz wykonujące osobiście przewozy na jego rzecz. Wszystkie te osoby podlegają kontroli drogowej, chociaż naruszenia przez nie przepisów ustawy obciążają przedsiębiorcę jako przewoźnika. Wskazanie kierowcy, jako osoby podlegającej kontroli umożliwia kontrolę w przypadkach, gdy transport nie jest wykonywany osobiście przez przedsiębiorcę. Stan faktyczny został przez organ ustalony prawidłowo. Kierowcy nie okazali wykresówek za cały okres, wskazany w art. 15 ustawy z dnia 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o czasie kierowców (Dz. U. Nr 123, poz. 1354 ze zm.), w myśl którego, kierowca na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kontroli przedstawia zapisy z przyrządu kontrolnego oraz kart drogowych za bieżący tydzień i za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym prowadził pojazd, a za dzień w którym pojazdu nie prowadził zaświadczenie potwierdzające fakt nie prowadzenia pojazdu. Obowiązkiem organu, po stwierdzeniu tego faktu było nałożenie kary określonej w odpowiedniej pozycji załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Należy podkreślić, iż do nałożenia kary administracyjnej nie jest potrzebna jakakolwiek postać winy po stronie przedsiębiorcy. Przewoźnik, zlecając kierowcom wykonanie usługi prowadzenia pojazdu może od nich dochodzić roszczeń na drodze cywilnoprawnej na zasadach określonych w kodeksie cywilnym mającym zastosowanie do tej umowy. Uchybieniem organów, na co zwrócił uwagę skarżący, a czego nie kwestionował w postępowaniu administracyjnym, było niewłaściwe wskazanie w decyzjach numeru drogi krajowej, na której dokonano kontroli ale jak trafnie podniósł na rozprawie pełnomocnik organu, nie miało to żadnego wpływu na wynik sprawy; nałożenie kary pieniężnej nie zależało od rodzaju drogi, określonej numerem. Karą pieniężną za brak wykresówek obciążany jest przedsiębiorca wykonujący transport niezależnie od rodzaju drogi, po której transport odbywa się. Miejsce kontroli zostało określone przez wskazanie miejscowości. Mając powyższe na uwadze, skargę uznano za nieuzasadnioną i dlatego na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w sentencji.