VI SA/Wa 472/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka – Klimas Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2017 r. sprawy ze skarg K. z siedzibą w S. oraz R. w B. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w sprawie odmowy zatwierdzenia prezesa zarządu w przedmiocie dopuszczenia do udziału w sprawie J. N. w postępowaniu sądowadministracyjnym w charakterze uczestnika postępowania postanawia: odmówić dopuszczenia J. N. do udziału w postępowaniu sądowadministracyjnym w charakterze uczestnika postępowania. Komisja Nadzoru Finansowego decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] utrzymała w mocy swoją decyzję z dnia [...] września 2015 r. odmawiającą wyrażenia zgody na zatwierdzenie J. N. na stanowisku Prezesa Zarządu S. w B. Na powyższą decyzję R.w B. oraz K. z siedzibą w S. wniosły skargi do Sądu. W odpowiedziach na skargę organ wniósł o ich oddalenie. Skargi te zostały zarejestrowane pod sygnaturami VI SA/Wa 472/17 i VI SA/Wa 598/17. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 1369 ze zm.) połączyć sprawy o sygnaturach VI SA/Wa 472/17 oraz VI SA/Wa 598/17 w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz prowadzić je dalej pod wspólną sygnaturą VI SA/Wa 472/17. Pełnomocnik R. w B. wniósł o dopuszczenie kandydata na Prezesa Zarządu jako uczestnika postępowania. Pełnomocnik K. z siedzibą w S. poparł złożony wniosek. Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie wniosku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 33 § 2 p.p.s.a. udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie. W myśl cytowanego przepisu podmioty, które nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczył ich interesu prawnego, mogą zgłosić udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym i wnioskować o dopuszczenie do tego postępowania w charakterze uczestnika. W judykaturze i piśmiennictwie utrwalony jest m.in. pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (zob. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r. o sygn. akt I SA 1719/92, publik. OSP z 1994 r., z. 10, poz. 199). Uczestnikiem postępowania administracyjnego na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. może stać się więc podmiot, któremu przysługiwała legitymacja materialnoprawna w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego aktu, ale który w tym postępowaniu nie brał udziału. Zatem najważniejszą przesłanką dopuszczająca do udziału w sprawie takiego podmiotu, jest jego interes prawny. Nie może zostać dopuszczony jako uczestnik postępowania podmiot który w sprawie posiada jedynie interes faktyczny. W orzecznictwie oraz literaturze prawniczej interes faktyczny przeciwstawiony interesowi prawnemu, określa się jako interes indywidualny, który nie został w żaden wyraźny sposób wzięty pod ochronę przez powszechnie obowiązujące przepisy. Natomiast interes prawny, to taki, który jest chroniony przez prawo i ochrona ta polega na możliwości żądania od organu administracji podjęcia określonych czynności mających na celu zrealizowanie interesu lub usunięcia zaistniałego zagrożenia. Aby interes prawny mógł być zaspokojony, musi być on interesem osobistym, własnym, indywidualnym, znajdującym swoją podstawę w konkretnym przepisie prawa materialnego oraz potwierdzenie w okolicznościach faktycznych (por. J. Borkowski, w. B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2005, s. 224 i n.). W przypadku, gdy decyzja rozstrzyga o prawach i obowiązkach konkretnego podmiotu, przyjmuje się, iż postępowanie dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku bezpośrednio. Gdy zaś decyzja rozstrzygająca o prawach i obowiązkach jednego podmiotu odnosi skutek wobec praw i obowiązków innego podmiotu, postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku tego innego podmiotu w sposób pośredni. Aktualność interesu prawnego oznacza, że nadaje się on do urzeczywistnienia w danej sytuacji faktycznej i prawnej i wiąże się z realnością, co oznacza, że powinien on istnieć w dacie stosowania norm. O interesie prawnym osobistym, własnym i indywidualnym można zaś mówić, gdy przypisać go można do zindywidualizowanego podmiotu w tym znaczeniu, że akt prawny skierowany do danej osoby musi wpływać na jej sytuację prawną. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że kandydat na Prezesa Zarządu nie był stroną postępowania administracyjnego, a postępowanie administracyjne prowadzone było na wniosek S. w B. W niniejszej sprawie podstawą materialnoprawną do prowadzenia postępowania administracyjnego i wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. – o spółdzielczych kasach oszczędnościowo - kredytowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1450, z późn. zm.) i ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. z 2015 r. poz. 614). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 9 maja 2017 r. sygn. II GSK 927/17 "przepis art. 86 ust. 7 ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych nie stanowi o interesie prawnym uzasadniającym udział osoby fizycznej w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika postępowania w rozumieniu art. 33 § 2 p.p.s.a. w sprawie decyzji Komisji Nadzoru Finansowego, adresowanej do K., w przedmiocie odmowy zatwierdzenia tej osoby na stanowisko prezesa zarządu K. Powyższy przepis nie przyznaje wszakże uprawnienia do pełnienia przez określoną osobę funkcji prezesa zarządu kasy, zatem na jego podstawie nie może ona domagać się od organu administracji publicznej podjęcia bezpośrednio wobec niej określonych działań. Wyjaśnienia ponadto wymaga, że postępowanie administracyjne prowadzone przez Komisję Nadzoru Finansowego na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatwierdzenie – na wniosek kasy – prezesa zarządu dotyczy wyłącznie relacji pomiędzy kasą a organem, zaś osoba zainteresowana dalszym sprawowaniem funkcji prezesa zarządu kasy po wejściu w życie ustawy, nie jest stroną tego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. Oczywiste jest natomiast, że osoba taka jest zainteresowana wynikiem rozstrzygnięcia organu, jak też – następnie – sądu administracyjnego, jednak zainteresowanie to zamyka się w sferze faktycznej i nie znajduje oparcia w żadnym przepisie obowiązującego prawa." Reasumując okoliczność rozpatrywania przez organ w oparciu o przepisy ww. ustawy kandydatury na stanowisko Prezesa Zarządu nie stanowi wykazania interesu prawnego w znaczeniu art. 28 k.p.a. i art. 33 § 2 p.p.s.a., gdyż rozstrzygnięcie nie dotyczy wprost praw i obowiązków takiego podmiotu. Złożony wniosek nie wskazuje na konkretny przepis prawa materialnego i nie znajduje potwierdzenia w okolicznościach faktycznych sprawy, lecz opiera się jedynie na interesie faktycznym i przekonaniu, że organ prowadząc postępowanie działał niezgodnie z obowiązującymi przepisami. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. odmówił dopuszczenia kandydata na Prezesa Zarządu do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.