VI SA/Wa 513/17

WyrokWSA w Warszawie2017-07-07

Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Joanna Kruszewska-Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, prawidłowo postąpił, nie wyjaśniając jednocześnie, czy strona nie wnosiła o przywrócenie terminu do wniesienia tego wniosku?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (w tym zasady prawdy obiektywnej, zaufania do władzy publicznej oraz obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego), jeśli nie wyjaśni, czy strona nie wnosiła jednocześnie o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Stwierdzenie uchybienia terminu nie może nastąpić przed rozstrzygnięciem w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu, gdyż jego uwzględnienie wyłącza możliwość stwierdzenia uchybienia.
Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego nałożył na Z. C. karę pieniężną za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Decyzja została doręczona skarżącemu 16 października 2015 r. W dniu 25 listopada 2016 r. skarżący złożył pismo, w którym wnosił o ponowne rozpatrzenie sprawy i przywrócenie terminu. Organ potraktował pismo jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i postanowieniem stwierdził uchybienie terminu, nie odnosząc się do kwestii przywrócenia terminu. Skarżący zaskarżył to postanowienie do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 lipca 2017 r. sprawy ze skargi Z. C. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz Z. C. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ"), na podstawie art. 104 w związku z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), art. 13k ust. 1 pkt 2 w związku z art. 13 ust. 1 pkt 3, art. 13k ust. 4, ust. 6 pkt 1 i ust. 9 oraz art. 13l ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 460 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1263 ze zm.), a także art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.) nałożył na Z. C. (dalej: "skarżący") karę pieniężną w wysokości 1.500 zł za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas przejazdu wykonywanego pojazdem o nr rejestracyjnym [...] w dniu [...] lipca 2015 r. Jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych zwrotnego potwierdzenia odbioru, powyższa decyzja została doręczona osobiście skarżącemu 16 października 2015 r. W dniu 25 listopada 2016 r. skarżący nadał w Urzędzie Pocztowym [...] do organu pismo, w którym wniósł o "ponowne przywrócenie i rozpatrzenie [...] sprawy o nr [...]" skutkującej nałożeniem na niego kary pieniężnej w wysokości 1.500 zł. Wskazał, że opłatę za przejazd w dniu 11 lipca 2015 r. uiścił, przy czym do samochodu marki [...] o nr rejestracyjnym [...] (którym wykonywał przejazd w ww. dniu) przeniósł urządzenie viatoll o nr [...], które miał zainstalowane w poprzednio posiadanym pojeździe (tej samej marki) o nr rejestracyjnym [...]. Nie wiedział bowiem, iż do innego samochodu wymagane jest kolejne urządzenie viatoll. Jednocześnie skarżący podniósł, że "wcześniej nie otrzymał pisma odnośnie nałożonej kary, a na pewno osobiście go nie odebrał". GITD potraktował ww. pismo skarżącego z 25 listopada 2016 r. jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i postanowieniem z [...] stycznia 2017 r. nr [...] w oparciu o art. 127 § 3 w związku z art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej: "k.p.a."), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1.500 zł (wraz z pouczeniem o terminie do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy) doręczono skarżącemu 16 października 2015 r. Skarżący nadał 25 listopada 2016 r. w Urzędzie Pocztowym w [...] wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, podczas gdy czternastodniowy termin do złożenia tego środka prawnego upływał 30 października 2015 r. Nadto organ stwierdził, iż skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Powyższe postanowienie organu skarżący uczynił przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając organowi brak konkretnego rozpatrzenia jego sprawy. Powtórzył argumentację przedstawioną we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z którą nie miał wiedzy, że do innego pojazdu potrzebne jest nowe urządzenie viatoll. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, przy czym nie z powodu podniesionych w niej argumentów merytorycznych, lecz ze względów procesowych. Zgodnie z art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Stosownie do treści art. 5 § 1 pkt 4 k.p.a. przez pojęcie ministra należy rozumieć Prezesa i wiceprezesa Rady Ministrów pełniących funkcję ministra kierującego określonym działem administracji rządowej, ministrów kierujących określonym działem administracji rządowej, przewodniczących komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów, kierowników centralnych urzędów administracji rządowej podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra, a także kierowników innych równorzędnych urzędów państwowych załatwiających sprawy, o których mowa w art. 1 pkt 1 i 4. W definicji tego pojęcia mieści się Główny Inspektor Transportu Drogowego, który w myśl art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1907 ze zm.) jest centralnym organem administracji rządowej podległym ministrowi właściwemu do spraw transportu. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy składa się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 129 § 2 w związku z art. 127 § 3 in fine k.p.a.). Natomiast według art. 134 w związku z art. 127 § 3 in fine k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Podkreślić należy, że stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy powinno być poprzedzone dokładnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy w zakresie przekroczenia czternastodniowego terminu wskazanego w art. 129 § 2 w związku z art. 127 § 3 in fine k.p.a., jak również wyjaśnieniem czy strona wnosiła o przywrócenie terminu do dokonania czynności, o którym mowa w art. 58 k.p.a. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z kolei w myśl art. 58 § 2 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W niniejszej sprawie organ przedstawił dokładne ustalenia odnośnie uchybienia przez skarżącego terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednak w kwestii żądania przywrócenia terminu ograniczył się do stwierdzenia, że "strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia ww. środka prawnego". Tymczasem w piśmie nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 25 listopada 2016 r. skarżący wnosił o ponowne przywrócenie i rozpatrzenie jego sprawy o nr [...] (czyli powołał nr decyzji nakładającej na niego karę pieniężną w wysokości 1.500 zł). Organ prawidłowo potraktował przedmiotowe pismo jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej. Jednakże ponadto, mając na względzie treść żądania skarżącego, organ winien ustalić, czy skarżący jednocześnie nie wnosi o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W szczególności w razie wątpliwości powinien zwrócić się do skarżącego w trybie art. 64 § 2 k.p.a. poprzez wskazanie w terminie siedmiu dni, czy w piśmie nadanym w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu 25 listopada 2016 r. – obok wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – zawarł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia ww. środka zaskarżenia pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania pisma w tym zakresie. Wydanie postanowienia w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu bez przeprowadzenia tych czynności narusza art. 7, art. 77 § 1, art. 8 oraz art. 134 k.p.a. Wprowadzający zasadę prawdy obiektywnej przepis art. 7 k.p.a. zobowiązuje organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jego rozwinięcie stanowi art. 77 § 1 k.p.a. formułujący obowiązek organu zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Z kolei według art. 8 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Zatem organ administracji publicznej obowiązany jest do przeprowadzenia wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w rozstrzygnięciu powinien uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy k.p.a. W niniejszej sprawie przedwczesne było wydanie przez organ postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Stwierdzenie przez organ uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie może nastąpić przed rozstrzygnięciem w przedmiocie wniosku strony o przywrócenie tego terminu. Przywrócenie go wyłącza bowiem możliwość stwierdzenia uchybienia terminu. Ponownie rozpoznając sprawę GITD uwzględni powyższe wywody Sądu i wyeliminuje dotychczasowe uchybienia. W szczególności wyjaśni, czy skarżący w piśmie z 25 listopada 2016 r. wnosił również o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Dopiero jednoznaczne ustalenia w tym zakresie pozwolą organowi na dokonanie oceny kwestii zachowania terminu do złożenia przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Mając na uwadze powyższe, Sąd w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") uchylił zaskarżone postanowienie GITD z 17 stycznia 2017 r. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło