VI SA/Wa 551/25
WyrokWSA w Warszawie2025-05-26
Skład orzekający: Dorota Pawłowska, Jakub Linkowski, Marek Maliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ustalił stan faktyczny w zakresie pomiaru masy i nacisków osi pojazdu, co stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy k.p.a. dotyczące postępowania dowodowego i oceny dowodów, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności, nie można było jednoznacznie stwierdzić, czy stanowisko do ważenia pojazdów było odpowiednio przygotowane (aktualny operat pomiarowy, prawidłowa głębokość i długość wnęki wagowej) i czy użyte wagi dawały wiarygodne wyniki. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na K. S. za przejazd pojazdem nienormatywnym z przekroczeniem dopuszczalnej masy całkowitej i nacisku osi. Kontrola drogowa wykazała przekroczenia, co skutkowało wydaniem decyzji o nałożeniu kary. Strona skarżąca kwestionowała wiarygodność pomiarów wykonanych na stanowisku do ważenia, wskazując na brak aktualnego operatu pomiarowego i nieodpowiednie przygotowanie infrastruktury stanowiska. Organy administracji utrzymały decyzję w mocy, uznając prawidłowość przeprowadzonej kontroli.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Zasądzono od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pawłowska Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski Asesor WSA Marek Maliński (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2025 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2023 r.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej K. S. kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia 29 listopada 2024 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ"), po rozpatrzeniu wniosku K.S.(dalej: "Strona" lub "Skarżąca") o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej również: "MWITD") z dnia 25 maja 2023 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Jak wynika z akt sprawy, w dniu 19 kwietnia 2023 r. na drodze wojewódzkiej nr [...] w miejscowości K.S., zatrzymano do kontroli 5-osiowy pojazd członowy składający się z 2-osiowego ciągnika siodłowego marki V. o nr rej. [...] oraz 3 osiowej naczepy marki E. o nr rej. [...]. Pojazdem kierował D. C.. W momencie zatrzymania ww. środka transportu do kontroli drogowej wykonywano nim przejazd z ładunkiem maszyn budowlanych - w imieniu i na rzecz K. S. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą: [...].
Pismem z dnia 21 kwietnia 2023 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego, które zakończyło się wydaniem decyzji z dnia 25 maja 2023 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10 000 złotych.
W wyniku rozpoznania odwołania GITD – decyzją z dnia 29 listopada 2024 r. - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Organ zaznaczył, że treść art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. wprost wyłącza stosowanie całego działu IVa k.p.a., w sytuacji uregulowania w odrębnych przepisach przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia. Takie przesłanki zostały uregulowane zarówno w przepisach ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251 ze zm.; dalej: "p.r.d."), tj. w art. 140aa ust. 4 jak i w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1539 ze zm.; dalej "u.t.d."), tj. w art. 92b i 92c.
Następnie GITD stwierdził, że dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego pojazdu członowego wynosiła do 40 ton. Jak stanowi § 5 ust. 1 pkt. 3 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2024 r. poz. 502 ze zm.) dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać w przypadku grupy osi składającej się z trzech osi nie napędowych pojazdów silnikowych, przyczep i naczep, przy odległości (d) między osiami składowymi większej niż 1,30 m i nie większej niż 1,40 m (1,30 < d < 1,40) - 24 tony.
Zdaniem GITD w dniu kontroli pojazdem członowym strona wykonywała przejazd drogowy z ładunkiem maszyn budowlanych - koparko-ładowarek (ładunek podzielny). Podczas kontroli wykonano pomiary wymiarów zewnętrznych, nacisków osi, oraz rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego zespołu pojazdów z ładunkiem, na stanowisku pomiarowym mieszczącym się w R. przy ul. [...], zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę jako stanowisko do pomiarów mas i nacisków osi pojazdów. Miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 27 maja 2016 r. Ważenia dokonano za pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10 C seria III o nr 85-7536 i 85-7537, które legitymowały się świadectwami legalizacji ponownej wydanymi dnia 27 lipca 2023 r. przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w P. dnia 2 sierpnia 2021 r. z datą ważności do 26 sierpnia 2023 r.
W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono następujące przekroczenia dopuszczalnych norm:
- rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego 44,8 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 4,8 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości wynoszącej 40,0 t o 12 %),
- nacisk grupy 3 osi nienapędowych naczepy - 27,8 t (bez odjęcia zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 3,8 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości wynoszącej 24,0 to 15,8 %),
- długość pojazdu członowego 16,75 m (bez odjęcia korekty 1%), przekroczenie o 0,25 m (przekroczenie dopuszczalnej wartości wynoszącej 16,5 m o 1,5%).
Jak wskazał organ kierowca podczas kontroli okazał zezwolenie kategorii IV na przejazd pojazdu nienormatywnego w terminie od 7 lutego 2023 r. do 7 lutego 2025 r., po drogach publicznych, który spełnia wymagania w zakresie wymiarów, masy oraz nacisków osi, określone w pozycji nr 4 tabeli.
Odnosząc się do zarzutów odwołania GITD stwierdził, że postępowanie administracyjne w I instancji zostało przeprowadzone zarówno z poszanowaniem przepisów k.p.a., jak i prawa materialnego. Z akt sprawy wynika bezsprzecznie, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przez Stronę przepisów prawa w zakresie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym o wymiarach, rzeczywistej masie całkowitej i naciskach jednej lub wielu osi odpowiadających zezwoleniu kategorii V, z naruszeniem zakazu przewozu ładunków innych niż ładunek niepodzielny i materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony należycie już w momencie kontroli drogowej. Organ podkreślił, że protokół kontroli z dnia 19 kwietnia 2023 r. nr [...] stanowi istotny dowód. Organ ustalił, że kierowca D. C., podpisał protokół kontroli bez wnoszenia uwag ani zgłaszania zastrzeżeń.
GITD zaznaczył, że zgodnie z protokołem kontroli, pomiary przeprowadzono zgodnie z procedurą opisaną w instrukcji producenta urządzeń wagowych, przy użyciu połączonych ze sobą wag typu SAW 10C III. Kierowcy okazano stosowne dokumenty, tj. protokół pomiarów pochylenia terenu, świadectwa dopuszczające urządzenia pomiarowe do użytku. Kierujący pouczony o przysługującym mu prawie, nie wniósł o ponowne ważenie. Ponadto organ wskazał, że kierujący został przesłuchany w charakterze świadka. Pouczony o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, zeznał co następuje: " Przed rozpoczęciem wrażenia kontrolujący inspektor Inspekcji Transportu Drogowego dokładnie oczyścił wnękę do umieszczenia wag z wszelkiego rodzaju zanieczyszczeń (ziemi, liści itp.) (...) Podczas odczytywania z wag wartości nacisków poszczególnych kół nie występowały jakiekolwiek wahania wskazań. W trakcie odczytów pojazd oraz ładunek były całkowicie stabilne. Nie miałem żadnych podstaw do zakwestionowania procedury lub wyników ważenia i pomiarów wymiarów zewnętrznych, w związku z czym - pomimo, że zostałem o takim przysługującym mi prawie poinformowany przez kontrolującego inspektora Inspekcji Transportu Drogowego - nie wniosłem o ponowne ważenie, czy powtórzenie pomiarów wymiarów zewnętrznych.".
Odnosząc się do odwołania Strony GITD wskazał, że zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy formularzem wyników pomiarów SAW nr 13/2023 naciski poszczególnych osi naczepy wynosiły odpowiednio 9 100 kg, 9 200 kg, 9 500 kg - w sumie 27 800 kg. Zgodnie z protokołem kontroli, osie te wchodziły w skład grupy trzech osi nienapędowych naczepy, przy odległości między osiami składowymi większej niż 1,30 m i nie większej niż 1,40 m, a suma nacisków w protokole odpowiada wartości w formularzu pomiarów.
GITD odnosząc się do prośby Strony o informację czy na wynik pomiaru może mieć wpływ stan techniczny pojazdu stwierdził, że stan techniczny ważonego pojazdu może mieć wpływ na wyniki, ale nie na wiarygodność pomiarów. Odnośnie prośby Strony o informację w zakresie głębokości wnęki wagowej organ stwierdził, że w protokole z pomiarów pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 27 maja 2016 r. nie zawarto tej informacji. W związku z powyższym, organ I instancji wystąpił do zarządcy drogi - Miejskiego Zarządu Dróg i Komunikacji w R. z wnioskiem o informację, jaka jest głębokość wnęki wagowej na przedmiotowym stanowisku ważenia. W odpowiedzi zarządca drogi pismem z dnia 20 września 2024 r. przekazał protokół z pomiarów na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 22 sierpnia 2024 r., z którego wynika, że głębokość wnęki wagowej wynosi 40 mm. Pomiarów dokonał uprawniony geodeta. Jednocześnie zarządca drogi poinformował, że przedmiotowe stanowisko nie było przebudowywane od momentu jego powstania, tj. od 2016 r. Kopia ww. pisma zarządcy drogi wraz z kopią protokołu z pomiarów stanowiska do ważenia została Stronie przesłana postanowieniem z dnia 9 października 2024 r.
Następnie organ odniósł się do instrukcji obsługi wag SAW Seria III. Zgodnie z pkt. 6.3.3 instrukcji obsługi wag SAW Seria III, waga może zostać umieszczona w zagłębieniach przygotowanych w powierzchni drogi w celu ustawienia górnej powierzchni wagi w taki sposób, aby znajdowała się na równi z poziomem terenu, z zachowaniem odchylenia od głębokości zagłębienia na poziomie maksymalnie 10%. Zgodnie z pkt. 6.3.3.1 instrukcji wagi SAW Seria III, podczas stosowania wagi w zagłębieniu, w celu zachowania odchylenia od głębokości zagłębienia na poziomie maksymalnie 10%, wymagany jest następujący wymiar zagłębienia: 39 mm +/- 4 mm. Z przytoczonego fragmentu instrukcji – zdaniem GITD - wynika, że zagłębienie do umieszczenia wag SAW 10C III powinno mieć od 35 do 43 mm. Zdaniem organu wnęka wagowa spełniała wymogi określone instrukcją wag SAW 10C III oraz nie ma żadnych podstaw, aby kwestionować wyniki ważenia kontrolowanego środka transportu.
GITD następnie zaznaczył, że w treści odwołania Strona powołuje się na bliżej nieokreślone przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/698 z dnia 25 maja 2020 r. ustanawiającego szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu. Jednakże przepisy ww. rozporządzenia nie znajdują – zdaniem organu - zastosowania w niniejszej sprawie. Ww. rozporządzenie ustanowiło szczególne środki tymczasowe mające zastosowanie do odnowienia i przedłużenia okresu ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w reakcji na nadzwyczajne okoliczności spowodowane przez epidemię COVID-19 w obszarze transportu drogowego, kolejowego i żeglugi śródlądowej oraz bezpieczeństwa morskiego i nie mają one zastosowania do kontroli mas i nacisków osi pojazdów.
Organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 p.r.d. Przedmiotem przewozu nie był ładunek sypki ani drewno, w związku z czym nie znajduje zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. Ponadto przekroczony był nacisk grupy 3 osi nie napędowych naczepy.
GITD podkreślił, że Strona w toku postępowania oraz w odwołaniu nie przedstawiła dowodów, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przedmiotowym przewozem. Strona przewożąc ładunek podzielny była zobowiązana do zachowania normatywności środka transportu, czego zaniechała. Podejmując ładunek do przewozu, powinna była znać lub zobowiązana była pozyskać wiedzę nie tylko odnośnie jego ciężaru i właściwości, ale także wpływu na obciążenie osi środka transportu.
W ocenie organu sposób doboru określonych środków celem zachowania normatywności pojazdu (np. stworzenie własnych procedur, szczegółowa organizacja pracy, kształtowanie stosunków zobowiązaniowych z pozostałymi uczestnikami obrotu prawnego, instalacja w pojeździć ww. urządzeń powalających na określenie nacisków osi pojazdu, rzeczywistej masy całkowitej) jest kwestią indywidualną. Ustawodawca nie narzuca w tym względnie gotowych rozwiązań. Z tych względów, to w gestii podmiotu wykonującego przejazd jest takie zorganizowanie przejazdu i czynności towarzyszących przejazdowi, aby mając na względzie treść wynikających z przepisów prawa obowiązków nie narazić samego siebie na sankcje administracyjne, które są konsekwencją ich naruszenia.
Zdaniem GITD Strona zdecydowała się wykonać przejazd drogowy nie mając podstaw do przyjęcia, że dopuszczalna masa całkowita oraz nacisk pojedynczej osi napędowej nie zostały przekroczone. Każda z przewożonych maszyn miała bowiem swoją specyfikację. Okoliczność ta świadczy, że strona nie dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, co jest wystarczającą przesłanką jej odpowiedzialności. Między zachowaniem strony (działaniem lub zaniechaniem), a skutkiem jakim jest wykonywanie przewozu z przekroczeniem dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej - istnieje normalny i bezpośredni związek przyczynowy.
Organ zaznaczył, że dla przyjęcia odpowiedzialności sankcyjnej w najważniejszy i wystarczający jest sam stan niezgodności z materialnym, nie zaś pojęcie winy przedsiębiorcy. Zdaniem organu odwoławczego mając na uwadze istotne regulacje prawne oraz treść zgłaszanych przez stronę wyjaśnień i okoliczności podnoszonych w odwołaniu, nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć.
Skargę na powyższą decyzję wniosła K. S. zaskarżając ją w całości. Decyzji tej zarzucono naruszenie:
1) naruszenie art. 7, art. 75, art. 77 i art. 80 k.p.a. przez dowolną ocenę dowodów oraz dokonanie oceny nie zgodnej ze stanem faktycznym zawartym zarówno w protokole kontroli jak i dokumentacji załączonej do protokołu kontroli m.in. dokumentacji z pomiarów na stanowisku ważenia metodą statyczną w ciągu drogi krajowej nr [..] w R., a także w związku z przedstawionymi dowodami i okolicznościami przedmiotowej kontroli;
2) nierzetelność i dowolność rozstrzygnięcia, które jest krzywdzące dla strony, oparte na złym określeniu i stwierdzeniu stanu faktycznego podczas kontroli drogowej udokumentowanej protokołem kontroli;
3) rażące naruszenie przepisów art. 6, art. 7, art, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 14 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji zaskarżonej oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu Strona wskazała, że protokół z dnia 27 maja 2016 r. został sporządzony bez wskazania wymiarów wnęki fundamentowej (długości, szerokości i głębokości). Zgodnie z dokumentami zawartymi w aktach sprawy stanowisko do ważenia pojazdów przy ul. [...] w miejscowości R. na dzień kontroli nie posiadało szczegółowego i przede wszystkim aktualnego operatu pomiarowego i nie było przystosowane infrastrukturalnie do przeprowadzania pomiarów wagami przenośnymi SAW 10 C III.
Następnie Skarżąca wskazała, że protokół z pomiarów stanowiska z dnia 22 sierpnia 2024 r., który został przekazany Mazowieckiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Transportu Drogowego został wykonany ponad rok po kontroli drogowej z określeniem długości dołu fundamentowego w wymiarze 510 mm, co w zestawieniu z długością wagi SAW 10 C III określoną przez producenta na 518 mm dyskwalifikuje to stanowisko jako odpowiednie do przeprowadzania ważenia pojazdów. Zdaniem Strony cały pomiar wagowy przeprowadzony podczas kontroli jest niewiarygodny i nie powinien stanowić podstawy do wydania decyzji administracyjnej o nałożeniu kary pieniężnej.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przedmiotem kontroli w sprawie jest decyzja GITD z dnia 29 listopada 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję MWITD z dnia 25 maja 2023 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10 000 złotych. Podstawę materialnoprawną nałożenia kary pieniężnej był art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. b p.r.d.
Oceniając zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzającą ją decyzja MWITD z dnia 25 maja 2023 r. naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.
W przedmiotowej sprawie organ stwierdził, że w stanie faktycznym sprawy miało miejsce wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii V, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż o 10% i nie więcej niż 20%.
W ocenie Skarżącej na dzień 19 kwietnia 2023 r. (dzień kontroli pojazdu) stanowisko do ważenia pojazdów przy ul. [...] w R.nie posiadało szczegółowego i przede wszystkim aktualnego operatu pomiarowego i nie było przystosowane infrastrukturalnie do przeprowadzania pomiarów wagami przenośnymi SAW 10 C III.
Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego potwierdza prawidłowość stanowiska Skarżącej w związku z czym Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawy organ co najmniej przedwcześnie uznał, że spełnione są przesłanki do nałożenia kary pieniężnej na Skarżącą. Nie ulega wątpliwości, że obowiązkiem organów na gruncie regulacji p.r.d. jest weryfikacja istnienia wszystkich przesłanek do nałożenia kary pieniężnej.
Zdaniem Sądu, w świetle zgromadzonych dowodów nie można stwierdzić, że okoliczności ważenia skontrolowanego pojazdu były tego rodzaju, iż pomiar ważenia należałoby uznać za prawidłowy. W ocenie Sądu nie można bowiem jednoznacznie stwierdzić, że pojazd został zważony:
a) na miejscu ważenia legitymującym się na dzień kontroli aktualnym i kompletnym protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów (pierwsza okoliczność),
b) w sposób, który jest dopuszczony przez producenta użytych wag i który daje wiarygodne wyniki w zakresie pomiarów nacisku osi, w tym osi wielokrotnych, a także pomiarów masy całkowitej pojazdu (druga okoliczność).
Odnosząc się do pierwszej okoliczności bezspornym jest, że w dniu 19 kwietnia 2023 r. stanowisko do ważenia pojazdów przy ul. [...] w R. nie posiadało kompletnego i aktualnego operatu pomiarowego, który został sporządzony dopiero w dniu 22 sierpnia 2024 r. (k-62 akt administracyjnych).W dokumencie tym stwierdzono, że głębokość wnęki wagowej wynosi 40 mm. Zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na stwierdzenie czy głębokość taka była tożsama w dniu kontroli. Zdaniem Sądu pismo Miejskiego Zarządu Dróg i Komunikacji w R. z dnia 20 września 2024 r. (k-63 akt administracyjnych) nie zawiera żadnej konkretnej informacji jaka była głębokość wnęki wagowej na dzień 19 kwietnia 2023 r. Co istotne, wcześniej sporządzony protokół z pomiarów pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 27 maja 2016 r. (k-9 akt administracyjnych) nie zawierał informacji co do głębokości wnęki wagowej. Bez ustalenia tej okoliczności na dzień kontroli masy pojazdu nie jest możliwym miarodajne określenie masy pojazdu, a tym samym również stwierdzenie istnienia przesłanek do nałożenia kary pieniężnej określonej w 140ab ust. 1 pkt 3 p.r.d.
Zdaniem Sądu – odnosząc się do drugiej okoliczności - poważne wątpliwości budzi podniesiona w skardze okoliczność różnicy długości wnęki wagowej (510 mm) w zestawieniu z długością wagi SAW 10 C III - 518 mm (k-66 akt administracyjnych). O ile w instrukcji ww. wagi nie ma informacji co do wymogów w zakresie długości wnęki wagowej Sąd nie może (z racji chociażby braku stanowiska organu w tym zakresie) wykluczyć, że omawiana okoliczność mogła mieć wpływ na wiarygodność pomiaru masy całkowitej pojazdu. W konsekwencji Sąd nie może wykluczyć błędu w pomiarze masy pojazdu zmniejszającego wymiar odpowiedzialności Skarżącej. Należy wskazać, iż świetle art. 140ab ust. 1 pkt 3 p.r.d. wielkość stwierdzonego przekroczenia dopuszczalnego nacisku (do 10%, powyżej 10% do 20%, powyżej 20%) ma kluczowe znaczenie dla wysokości nakładanej kary.
W efekcie stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony w sposób prawidłowy, co stanowi o naruszeniu art. 7, 8, 77 § 1 i 80 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 7 k.p.a. "W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli". Z treści zasady prawdy obiektywnej wynika obowiązek organu administracji wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do prawidłowego zastosowania przepisu prawa. Z art. 7 i art. 77 k.p.a. wynika, że postępowanie dowodowe oparte jest na zasadzie oficjalności. Stosownie do treści art. 77 § 1 k.p.a. "Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.". Wedle art. 77 § 1 k.p.a. organ jest zobowiązany: podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego oraz rozpatrzyć ten materiał. Przez materiał dowodowy należy rozumieć ogół dowodów, których zebranie jest konieczne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Przy czym przedmiotem dowodu winny być fakty mające znaczenie dla sprawy, tj. dotyczące danej sprawy i mające znaczenie prawne. Przepis art. 80 k.p.a. zobowiązuje zaś organ do oceny, na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Swobodna ocena dowodów, aby nie przekształciła się w dowolną, musi zostać dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł. Organ winien opierać się na materiale dowodowym przez siebie zebranym oraz powinien dokonać oceny znaczenia i wartości tych dowodów dla toczącej się sprawy. Nadto ocena o której mowa w art. 80 k.p.a. winna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego.
Mając zaś na uwadze, że takimi samymi naruszeniami przepisów dotknięte są decyzje organów obu instancji, Sąd uchylił zarówno decyzję zaskarżoną jak i utrzymaną nią w mocy decyzję MWITD z dnia 25 maja 2024 r., uznając że jest to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy.
Ponownie rozpoznając sprawę, Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego mając na uwadze przedstawione wyżej rozważania ustali fakty mające znaczenie z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy, a mianowicie czy na dzień ważenia pojazdu stanowisko do ważenia pojazdów przy ul. [...] w R. odpowiadało wszystkim wymogom wynikającym z instrukcji obsługi wag SAW Seria III, w szczególności w zakresie długości i głębokości wnęki wagowej. Dodatkowo organ ustali czy różnica między długością wagi SAW Seria III, a długością wnęki wagowej na stanowisku kontrolnym mogła mieć wpływ na prawidłowość pomiaru wagi kontrolowanego pojazdu. Powyższe okoliczności organ ustali za pomocą wszystkich dostępnych organowi środków dowodowych. W przypadku stwierdzenia przez organ, że w przedmiotowej sprawie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te organ zobligowany jest rozstrzygnąć na korzyść strony skarżącej zgodnie z art. 81a k.p.a.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. lit. c p.p.s.a., orzeczono jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji wyroku). Zasądzona kwota obejmuje zwrot uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 400 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło