VI SA/Wa 558/20
WyrokWSA w Warszawie2020-09-15
Skład orzekający: Sławomir Kozik, Barbara Kołodziejczak-Osetek, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę za kolejne naruszenie obowiązków w zakresie uwidaczniania cen jest prawidłowo ustalona, uwzględniając dotychczasową działalność przedsiębiorcy i stopień naruszenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że kara pieniężna została prawidłowo ustalona, ponieważ organy administracji uwzględniły wszystkie kryteria określone w art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, w tym dotychczasową działalność przedsiębiorcy i stopień naruszenia. Wielokrotne naruszenia obowiązków w krótkim okresie, mimo wcześniejszych kar, uzasadniały nałożenie wyższej kary, aby osiągnąć jej odstraszający cel.Stan faktyczny
Spółka J. S.A. została ukarana karą pieniężną w wysokości 40.000 zł za kolejne naruszenie przepisów o uwidacznianiu cen. W toku kontroli stwierdzono brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych dla wielu produktów. Spółka kwestionowała wysokość kary, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących uwzględnienia stopnia naruszenia i dotychczasowej działalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant ref. staż. Robert Mirończyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2020 r. sprawy ze skargi J. S.A. z siedzibą w K. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej "Prezes UOKiK", "organ odwoławczy" lub "organ") decyzją "(...)", z dnia "(...)" grudnia 2019 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.), dalej "k.p.a.", art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1668 z późn. zm.), art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (t.j. Dz U. z 2019 r. poz. 178), dalej "ustawa o informowaniu o cenach" lub "ustawa o cenach", po rozpatrzeniu odwołania "(...)"S.A. z siedzibą w "(...)" (dalej "spółka", "skarżąca" lub "przedsiębiorca") od decyzji "(...)"Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Szczecinie (dalej "organ I instancji") z dnia"(...)"sierpnia 2019 r., nr "(...)", na podstawie której nałożono na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 40.000 zł z tytułu kolejnego naruszenia obowiązków wynikających z przepisów o uwidacznianiu cen w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W toku kontroli przeprowadzonej w dniach 6 i 18 lutego 2019 r. przez inspektorów organu I instancji w sklepie ""(...)"", mieszczącym się w "(...)"przy ul. "(...)", należącym do spółki, sprawdzono prawidłowość informowania o cenach wybranych losowo 30 asortymentów produktów znajdujących się w ofercie handlowej. Stwierdzając brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych w przypadku 25 partii produktów oraz brak uwidocznionych cen w przypadku 5 partii produktów, co stanowiło naruszenie wymagań art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju 2 dnia 9 grudnia 2015 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz.U. poz. 2121), dalej "rozporządzenie w sprawie uwidaczniania cen" lub " rozporządzenie". Ustalenia te udokumentowano w protokole kontroli z 18 lutego 2019 r. (nr akt kontroli: ZNP.8361.28.2019).
W okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie przepisów po raz pierwszy organ ujawnił jedenaście przypadków naruszenia wymagań ustawy o informowaniu o cenach w toku kontroli przeprowadzonych w następujących okresach:
1) 27 lutego, 2 marca 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)" lutego 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 17.600 zł.
2) 12 - 14 marca 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)" lutego 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 17.800 zł.
3) 16, 19 kwietnia 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)" lutego 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 5.600 zł.
4) 18, 21 maja 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)" marca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 5.400 zł.
5) 2, 7, 13 sierpnia 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)" kwietnia 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 40.000 zł. Decyzją Prezesa UOKiK uchylono zaskarżoną decyzję i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy nałożono na spółkę karę pieniężną w wysokości 28.888 zł.
6) 5, 11 września 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)" marca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 40.000 zł. Decyzją Prezesa UOKiK uchylono zaskarżoną decyzje i nałożono karę pieniężną w wysokości 35.000 zł.
7) 4, 15 października 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)" lipca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 27.200 zł, która została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK.
8) 30 - 31 października 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)"lipca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 26.000 zł, która została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK.
9) 7, 18 grudnia 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)" lipca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 40.000 zł, która została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK.
10) 16, 23 stycznia 2019 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)"sierpnia 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 26.400 zł, która została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK.
11) 25 i 30 stycznia 2019 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa "(...)") - decyzją z dnia "(...)"sierpnia 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 30.800 zł. Od decyzji wniesiono odwołanie, przy czym postepowanie odwoławcze nie zostało zakończone.
W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia na przedsiębiorcę, na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, kary pieniężnej z tytułu kolejnego naruszenia przepisów o uwidacznianiu cen w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia "(...)"sierpnia 2019 r., nr "(...)", organ I instancji nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 40.000 zł.
W wyniku wniesionego odwołania, Prezes UOKiK utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, wskazując, że nie ma wątpliwości, że przedsiębiorca naruszył przepisy ustawy o informowaniu o cenach, co powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej. Podkreślił jednak, że warunkiem wymierzenia kary w wysokości do 40.000 zł jest fakt niewykonania przez przedsiębiorcę obowiązków w zakresie informowania o cenach, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Fakt naruszenia obowiązku podlega stwierdzeniu w postępowaniu administracyjnym. Tym samym, z uwagi na fakt, że od decyzji "(...)"z dnia "(...)"sierpnia 2019 r. zostało wniesione odwołanie, a postępowanie odwoławcze nie zostało zakończone, organ odwoławczy stwierdził, że spółka naruszyła obowiązek informowania o cenach dziesięciokrotnie. Ustalenia poczynione przez Prezesa UOKiK, nie zmieniają jednak faktu, że w przedmiotowej sprawie zachodzą podstawy do wymierzenia kary zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach.
Odnosząc się do nałożonej kary pieniężnej, organ wskazał, że wszelkie przesłanki karania, o których mowa w art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, tj. stopień naruszenia obowiązków, dotychczasowa działalność przedsiębiorcy oraz wielkość jego obrotów i przychodu zostały rozpatrzone w treści decyzji I instancji, o czym świadczy jej uzasadnienie. Prezes UOKiK zwrócił uwagę, że nakładane decyzjami kary pieniężne są niższe w stosunku do stwierdzonego naruszenia, niż kara wymierzona zaskarżoną decyzją za naruszenie o zbliżonym charakterze. Zdaniem organu, świadczy to jednak o tym, że cel kary nie został osiągnięty skoro przeprowadzane kontrole za każdym razem wykazywały nieprawidłowości w zakresie oznakowania cen. Logiczną zatem konsekwencją postępowania spółki będzie wyższy wymiar kary za kolejne uchybienia, tak aby cel kary został w końcu osiągnięty.
Organ odwoławczy podkreślił również, że brak jest regulacji określających minimum kontrolowanych towarów. Z tego też względu przyjęta praktyka nakazuje kontrolować taką ilość produktów, aby w ich przypadku można było mówić o reprezentatywności dla danego przedsiębiorcy. Reprezentatywność w toku kontroli jest zapewniana poprzez objęciem badaniem takiej liczby produktów, aby w ich przypadku, można było stwierdzić, że próba jest reprezentatywna dla zbiorowości, z której została wylosowana. Organ zwrócił uwagę, iż obowiązujące przepisy nie różnicują obowiązku informowania o cenach w zależności od rodzaju artykułów czy też wydarzeń w postaci promocji lub wyprzedaży. Stąd też bez znaczenia dla wymiaru kary jest fakt, iż kontrolowane produkty znajdowały się w sprzedaży okazjonalnej, podobnie jak liczba sprzedawanych towarów, powierzchnia sklepowa, liczne zmiany cen czy konieczność codziennego wykładania nowych partii towarów. Przedsiębiorca jako podmiot profesjonalny ma obowiązek ujawnić potencjalnym konsumentom informacje o cenach bez względu na fakt, gdzie te produkty się znajdują i czy są one przedmiotem szczególnego zainteresowania ze strony klientów.
Na ww. decyzję spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej naruszenie art. 6 ust. 3 w zw. art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług poprzez jego błędną wykładnię polegającą na niewłaściwym przyjęciu, iż wymierzona kara uwzględnia stopień naruszenia obowiązków przez skarżącą; naruszenie art. 8 i art. 11 k.p.a. poprzez przeprowadzenie kontroli na znikomej i niereprezentatywnej próbie towarów oferowanych w sklepie oraz poprzez nieuwzględnienie praktyki organu w okresie 12 miesięcy poprzedzających nałożenie przedmiotowej kary (licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie przedmiotowych obowiązków po raz pierwszy), co naruszyło zasadę pogłębiania zaufania do organów administracji oraz zasadę przekonywania; niezastosowanie przepisu art. 189d k.p.a., określającego dyrektywy wymiaru kary administracyjnej, w zakresie nieuregulowanym w art. 6 ustawy o informowaniu o cenach
Mając na uwadze podniesione zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018, poz. 2107 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1392, dalej zwana: "p.p.s.a."), sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Mając powyższe na względzie, w ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak również utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że poczynione przez organ ustalenia faktyczne znajdują uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. Materiał dowodowy został przez organ zgromadzony, rozpatrzony i oceniony w sposób wyczerpujący. Należy w tym miejscu podkreślić, że Sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony przez organy stan faktyczny opierał się na zapisach protokołu kontroli z 18 lutego 2019 r. (k.7-10 akt administracyjnych). Sąd zaznacza, że protokół sporządzony na podstawie upoważnienia ustawowego, w przewidzianej prawem formie i przez legitymowanych do tego rodzaju czynności pracowników organu stanowi, zgodnie z art.76 § 1 k.p.a. dokument urzędowy na okoliczność tego, co zostało w tym dokumencie stwierdzone. Oczywiście możliwe jest, zgodnie z art. 76 § 3 k.p.a. przeprowadzenie dowodu przeciwko tego rodzaju dokumentowi, co jednak nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Tym samym, ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09), co pozwala na ocenę prawidłowości zastosowania przez organy w przedmiotowej sprawie przepisu art. 6 ust. 2 ustawy o cenach.
Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 ustawy o cenach, przedsiębiorca ma obowiązek w miejscu sprzedaży detalicznej uwidocznić cenę oraz cenę jednostkową towaru w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. W myśl § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia cenę uwidacznia się w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów, na danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy. Cenę oraz cenę jednostkową uwidacznia się w szczególności: na wywieszce, w cenniku, w katalogu, na obwolucie, w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o cenach, stosownie do zapisu art. 6 ust. 1 ustawy ocenach, powoduje nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 złotych. Z kolei, zgodnie z ust. 2 art. 6 ustawy o cenach, jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się stopień naruszenia obowiązków oraz dotychczasową działalność przedsiębiorcy, a także wielkość jego obrotów i przychodu (art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach).
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest ujawnienie w trakcie kontroli przeprowadzonej przez inspektorów "(...)"Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w "(...)", w należącym do skarżącej sklepie ""(...)"" zlokalizowanym w "(...)"przy ul. "(...)", braku uwidocznienia cen i cen jednostkowych 25 partii produktów oraz brak uwidocznionych cen w przypadku 5 partii produktów enumeratywnie wymienionych i opisanych szczegółowo w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Skarżąca nie kwestionuje prawidłowości ustaleń organów, zarówno co do zaistniałych naruszeń obowiązków wynikających z art. 4 ustawy o cenach, stwierdzonych w trakcie kontroli w dniach 6 i 18 lutego 2019 roku w sklepie ""(...)"" zlokalizowanym w "(...)"przy ul. "(...)", jak również ustaleń organu, że w okresie 12 miesięcy od daty pierwszej kontroli stwierdzono dwanaście przypadków (łącznie z rozpoznawaną sprawą) naruszenia przez skarżącą wymagań ustawy o informowaniu o cenach. Kwestią sporną jest natomiast dokonana przez organy subsumpcja tak ustalonego stanu faktycznego pod dyspozycję normy art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, w kontekście ustalenia wysokości kary pieniężnej z uwagi na zarzucaną w skardze błędną wykładnię ust. 3 art. 6 ustawy o cenach. W ocenie skarżącej, organy niezasadnie zakwalifikowały stopień naruszenia obowiązków jako bardzo poważny, tylko dlatego, że do naruszenia doszło po raz kolejny (w tym wypadku dwunasty). Wcześniej kary nie były takie surowe.
W ocenie Sądu, za bezzasadne należało uznać zarzuty skargi, iż badanie przez organy orzekające w sprawie, stopnia naruszenia obowiązków, oparte zostało na dotychczasowych naruszeniach stwierdzonych w toku poprzednich kontroli. Niewątpliwe natomiast, zagadnienie to rozważane było przez organy w ramach oceny drugiego ze wskazanych w art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, kryterium a więc dotychczasowej działalności przedsiębiorcy. Jest to jak najbardziej zasadne, trudno bowiem byłoby abstrahować od ujawnionych w toku poprzednich kontroli naruszeń, analizując dotychczasową działalności przedsiębiorcy w zakresie realizacji obowiązków wynikających z ustawy o informowaniu o cenach. Prawidłową konstatacją organów było także dostrzeżenie, że wymierzone uprzednio stronie kary pieniężne bynajmniej nie doprowadziły do należytego wypełnienia przez spółkę ciążących na niej obowiązków dotyczących uwidaczniania cen towarów oferowanych w należących do niej sklepach sieci ""(...)"". Uzasadnionym było zatem uznanie przez organy, że kolejne naruszenie obowiązków ma wpływ na wysokość kary. Co istotne w realiach niniejszej sprawy, w przypadku kary pieniężnej nakładanej w oparciu o przepis art. 6 ust. 2 ww. ustawy, przyjąć należy, że jeśli uprzednio przedsiębiorca karany był za naruszanie określonych norm ustawy, to dalsze nieprzestrzeganie zapisów ustawy, o jakich mowa w art. 4, winno spotkać się z karą bardziej dotkliwą, skoro ukarany nadal nie stosuje się do nakazów prawa (tak Partyk Aleksandra, Partyk Tomasz, Ustawa o informowaniu o cenach towarów i usług. Komentarz, Opublikowano: LEX/el. 2014). Sąd podziela zatem konkluzję organów, co do wymierzenia kary w wyższej wysokości z uwagi właśnie na dotychczasową działalność Skarżącej, która pomimo kolejnej kontroli, nie wyeliminowała naruszeń obowiązków określonych w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach.
W ocenie Sądu organy orzekające w sprawie wzięły zgodnie z przepisem art. 6 ust. 3 ustawy, wszystkie przewidziane w nim kryteria wymiaru kary. Uwzględniły dodatkowo przesłanki określone w art. 8 dyrektywy 98/6NVE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom(Dz. Urz. UE L1998.80.27, Dz.Urz.UE-sp.15—4-32), w myśl którego nałożone kary pieniężne powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.
Zauważyć należy, że cena należy do podstawowych, istotnych elementów zawieranych umów sprzedaży wpływających bezpośrednio na podjęcie decyzji przez konsumentów o zawarciu konkretnej umowy, zaś cena jednostkowa jest z kolei podstawowym kryterium obiektywnej informacji o wartości towaru wyrażonej w jednostkach pieniężnych, szczególnie w kontekście porównania jej z takimi wartościami innych towarów — podobnych pod względem przeznaczenia, ale o odmiennych cechach np. co do marki, producenta, ilości, wzornictwa, poziomu technicznego, itp. Nie uwidaczniając cen strona pozbawiła konsumentów możliwości realizacji prawa do informacji o cenach towarów, co pozbawia ich możliwości rozważenia przedstawionej oferty i podjęcia świadomej decyzji dotyczącej zawarcia określonej umowy z określonym kontrahentem, a przez to ogranicza swobodę zawierania umów. Brak natomiast uwidocznienia cen jednostkowych przy towarach uniemożliwia kupującym porównanie cen towarów z cenami towarów podobnych lecz o innej masie czy objętości, a przez to utrudnia kupującym dokonanie optymalnego i właściwego dla nich wyboru towaru, naruszając ich interesy ekonomiczne oraz prawo do rzetelnej informacji o cenie. Jak wynika z akt sprawy organ przy ocenie omawianej przesłanki uwzględnił okoliczność, że brak cen dotyczył wszystkich 30 rodzajów towarów, a brak cen jednostkowych dotyczył 25 rodzajów towarów, z łącznej ilości 30 rodzajów towarów zbadanych w toku kontroli.
Przy ocenie dotychczasowej działalności prawidłowo też zostało wzięte pod uwagę, że nieprawidłowości w zakresie uwidaczniania cen stwierdzone przez organ w toku kontroli sklepów należących do strony miały miejsce w różnym czasie — w okresie od lutego 2018 roku do lutego 2019 roku w dwunastu różnych miejscach wykonywania działalności gospodarczej przez stronę. Co świadczy o tym, że nieprawidłowości ujawnione w niniejszym postępowaniu nie były przypadkiem incydentalnym, stwierdzonym jednorazowo. Rozpiętość czasowa stwierdzanych nieprawidłowości przemawia za przyjęciem, że brak uwidocznienia cen jest w sklepach strony nieprawidłowością powtarzalną i typową.
Ponadto strona, do dnia stwierdzenia nieprawidłowości będących przedmiotem niniejszego postępowania nie wykonała obowiązków wynikających z art. 4 ustawy o cenach, jedenastokrotnie licząc od dnia następnego stwierdzenia tego rodzaju nieprawidłowości (to jest od kontroli przeprowadzonej w dniu 27 lutego 2018 r.), a więc nie tylko wypełniła swym zachowaniem minimalny warunek co do ilości naruszeń obowiązków skutkujący możliwością wymierzenia kary w podwyższonej wysokości, ale go znacznie przekroczyła. Skumulowanie takiej ilości stwierdzonych naruszeń obowiązków świadczy o tym, że strona istotnie naruszyła i ograniczyła podstawowe uprawnienie konsumentów, to jest prawo do informacji o cenach towarów.
Sąd nie podziela również zarzutów strony, że wpływ na stopień naruszenia miała liczba skontrolowanych towarów oraz ich asortyment tj., że liczba skontrolowanych towarów jest zbyt niska aby można mówić o ich reprezentatywności, a ponadto kontrolą objęto artykuły niespożywcze, podczas gdy sieć sklepów skarżącej prowadzi głównie sprzedaż artykułów spożywczych. Wyjaśnić więc należy, iż zgodnie z art.4 ust.1 ustawy o cenach, że obowiązek uwidaczniania cen i cen jednostkowych obowiązuje przedsiębiorcę w stosunku do wszystkich sprzedawanych towarów bez rozróżnienia w jakiej ofercie się one znajdują. Bez znaczenia więc dla rozstrzygnięcia sprawy, pozostaje okoliczność, czy skontrolowane towary należą do grupy artykułów powszechnie sprzedawanych przez przedsiębiorcę, ponieważ w żaden sposób nie wpływa to na naruszenie obowiązku w zakresie informowania o cenach.
W ocenie Sądu podzielić należy stanowisko organu, iż liczba produktów poddanych kontroli była wystarczająca, aby można było stwierdzić, że zostały naruszone przepisy dotyczące uwidaczniania cen. Ponadto zgodnie z art.6 ust.3 ustawy o cenach jedną z przesłanek wymiaru kary jest stopień naruszenia, przy ustalaniu którego bierze się pod uwagę stosunek towarów dotkniętych naruszeniem w zakresie informowania o cenach do ogółu towarów, bez względu na to jak wielka partia produktów jest objęta kontrolą. W rozpoznawanej sprawie brak informacji o cenach został stwierdzony w stosunku do 100% skontrolowanych towarów, zaś brak cen jednostkowych dotyczył 70,5% skontrolowanych towarów. Trudno więc zgodzić się ze stroną, iż stopień naruszenia przepisów ustawy o cenach nie jest znaczny. Reasumując, zdaniem Sądu, wydając zaskarżoną decyzję, Prezes UOKiK, nie dopuścił się zarzucanego mu w skardze naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jak również przepisów prawa materialnego. Brak jest też podstaw aby zaakceptować stanowisko strony, iż wpływ na stopień naruszenia miała liczba skontrolowanych towarów oraz ich asortyment tj. że liczba skontrolowanych towarów jest zbyt niska aby można mówić o ich reprezentatywności oraz to, że kontrolą objęto artykuły niespożywcze, podczas gdy sieć sklepów Skarżącej prowadzi głównie sprzedaż artykułów spożywczych.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, zgodnie z którym, w miejscu sprzedaży uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towarów, a wyjątki od powyższej reguły zawarte są w § 7 rozporządzenia, zgodnie z którym wymogu uwidaczniania cen jednostkowych nie stosuje się do:
1) towarów, których cena jednostkowa jest identyczna z ceną sprzedaży;
2) towarów sprzedawanych ze względu na ich przeznaczenie w zestawach
(kompletach);
3) towarów nieżywnościowych sprzedawanych ze względu na ich przeznaczenie lub
właściwości wyłącznie w parach;
4) produktów leczniczych w rozumieniu art. 2 pkt 32 ustawy z dnia 6 września
2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz.U. z 2008 r. Nr 45, poz, 271, z póżn. zm.).
Żadna z wyżej wymienionych okoliczności nie zachodzi w rozpoznawanej sprawie. Nie sposób więc podzielić stanowiska strony, iż nie wszystkie produkty oferowane do sprzedaży muszą spełnić wymogi art.4 ust.1 ustawy o cenach.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art.8 k.p.a. Przede wszystkim wytyczne i wszelkie wyjaśnienia organu zamieszczone na stronie internetowej mają charakter ogólny. Wprowadzone zostały po wejściu w życie ustawy o cenach, natomiast w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z konkretnym stanem faktycznym, co do którego organ zastosował powszechnie obowiązujące przepisy prawa materialnego i to ta sprawa podlega kontroli sądowej, a nie ogólne rozważania organu co do wykładni przepisów prawa. Nawet jeżeli wytyczne te okazałyby się błędne to nie mają wpływu na wynik sprawy, bowiem mają charakter jedynie informacyjny i nie stanowią źródła prawa. Sąd ani strona nie jest nimi związany. Ponadto wbrew wywodom skargi, nie pozostają w sprzeczności z decyzją wydaną w sprawie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło