VI SA/Wa 58/10
WyrokWSA w Warszawie2010-04-08
Skład orzekający: Maria Jagielska, Danuta Szydłowska, Olga Żurawska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej na producenta za wprowadzenie do obrotu produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa jest zasadne, nawet jeśli producent działał nieumyślnie, opierając się na certyfikacie jakości dostawcy komponentów?Ratio decidendi
Wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa, nawet jeśli nastąpiło nieumyślnie i w oparciu o certyfikat jakości dostawcy, uzasadnia nałożenie kary pieniężnej. Producent ma obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa wprowadzanych produktów i należytej staranności w organizacji produkcji i dystrybucji, co obejmuje możliwość wycofania produktu z rynku w razie potrzeby. Kara pieniężna jest konsekwencją naruszenia przepisów, a jej wysokość powinna być adekwatna do stwierdzonych naruszeń i spełniać funkcję prewencyjną.Stan faktyczny
Spółka D. Sp. z o.o. wprowadziła na rynek swetry damskie z zatrzaskami pokrytymi niklem, co stanowi naruszenie przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Prezes UOKiK nakazał wycofanie produktu z rynku i nałożył karę pieniężną w wysokości 1500 zł. Spółka twierdziła, że działała w dobrej wierze, opierając się na certyfikacie jakości zatrzasków, i że nieumyślnie wprowadziła wadliwy produkt. Sąd administracyjny oddalił skargę spółki, uznając decyzję organu za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak(spr.) Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi D. Sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wycofania produktu z rynku i nałożenie kary pieniężnej oddala skargę
Decyzją z [...] listopada 2009 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 26 ustawy z 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2009 r. dotyczącą produktu niespełniającego ogólnych wymagań bezpieczeństwa – swetra damskiego model [...].
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie sprawy.
Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte wobec powzięcia przez Prezesa UOKiK wiadomości, iż z metalowych zapięć swetra produkcji "D." Sp. z o.o. z siedzibą w S. (dalej jako skarżąca) uwalnia się nikiel, który, zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi w tym zakresie, nie może być stosowany jako powłoka w akcesoriach i dodatkach w produktach włókienniczych.
Wraz z wszczęciem postępowania organ wyznaczył skarżącej termin 21 dni na wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez ten produkt poprzez zaprzestanie przekazywania go dystrybutorom i wycofanie z rynku. W odpowiedzi na powyższe skarżąca przedstawiła poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię certyfikatu jakości zatrzasków zakupionych od K. a.s. z siedzibą w P., nie dołączając do niej jednak dowodu zakupu tych elementów od c. przedsiębiorcy. Nadto nie wykazała, że wyeliminowała zagrożenie stwarzane przez zakwestionowane produkty.
W tym stanie rzeczy Prezes UOKiK decyzją z [...] września 2009 r. na podstawie art. 24 ust. 4 pkt 2 lit. b) i ust. 12, w związku z art. 10 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 4 ust. 1 oraz art. 13 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów stwierdził, iż sweter produkcji "D." ze względu na uwalnianie się niklu z metalowych elementów (metalowych zapięć) nie jest bezpieczny i nakazał natychmiastowe wycofanie z rynku tego produktu. Jednocześnie zobowiązał do przekazania dowodów wykonania decyzji Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji.
Nadto na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2) w związku z art. 10 ust. 1 i art. 13 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów Prezes UOKiK-u stwierdził, że przedsiębiorca "D." Sp. z o.o. wprowadził na rynek produkty niespełniające wymagań bezpieczeństwa i nałożył na tego przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 1 500,00 zł, płatną do budżetu państwa.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ podał, iż w sprawie niesporne jest, że skarżąca jest producentem przedmiotowych swetrów, które wprowadziła na polski rynek. Wbrew obowiązkowi wprowadzania na rynek wyłącznie produktów bezpiecznych, wprowadziła na rynek towar, który obowiązku tego nie wypełniał. Jednocześnie po stwierdzeniu tej okoliczności nie podjęła współpracy z organem nadzoru mającej na celu wyeliminowanie zagrożenia stwarzanego przez te produkty. W tej sytuacji, ze względu na zagrożenie stwarzane przez swetry, organ uznał, że niezbędne jest natychmiastowe wycofanie ich z rynku. Produkty, które znajdują się na rynku należy odebrać od dystrybutorów i zakazać prezentowania i oferowania ich konsumentom.
Organ uznał, że okoliczność niniejszej sprawy uzasadniają nałożenie na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 1500 zł. Wymierzając karę organ uwzględnił wagę naruszenia przez skarżącą przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów.
Za okoliczność łagodzącą Prezes UOKiK uznał fakt, iż nie było skarg konsumentów na sweter oraz to, iż strona wprowadzając na rynek niebezpieczny produkt działała nieumyślnie. Za okoliczność obciążającą uznał natomiast fakt, iż strona postępowania nie podjęła współpracy z Prezesem UOKiK - nie przedstawiła wystarczających dowodów świadczących o tym, że podjęła działania w celu wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez produkty wprowadzone na rynek, w związku z czym istnieje prawdopodobieństwo, że narażała konsumentów na zagrożenie.
Jednocześnie organ podał, iż nie był w stanie określić korzyści majątkowej, jaką strona postępowania osiągnęła ze sprzedaży wadliwego swetra, gdyż uznał za niewiarygodne oświadczenie strony dotyczące ilości sprzedanych produktów.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca podniosła, że była przekonana, iż zatrzaski, jako pochodzące z legalnego źródła, są produktem bezpiecznym dla zdrowia i życia. W związku z powyższym wnosiła, aby organ potwierdził, że ich producentem jest K. Podkreśliła, że niemożliwe było podjęcie współpracy z organem, albowiem nie jest możliwe ustalenie którym odbiorcom zostały zbyte wyprodukowane swetry. Wyprodukowano 100 sztuk swetrów, które były przeznaczone do sondażowej sprzedaży. Nadto skarżąca wskazała, że zajmując się produkcją wyrobów z dzianin zawsze sprawdza atest nabywanej przędzy. Sprawdziła również atest nabywanych zatrzasków.
Powołaną na wstępie decyzją organ utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie, podając, iż celem postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją z [...] września 2009 r. było przeciwdziałanie wprowadzaniu przez stronę do obrotu produktu stwarzającego realne zagrożenie dla użytkownika - swetra, który poprzez zastosowanie w nim metalowych zatrzasków wydzielających nikiel, mógł spowodować zatrucie organizmu człowieka tą substancją. Z uwagi na to, iż skarżąca nie podjęła współpracy z organem nadzoru rynku, niemożliwym stało się przeciwdziałanie zagrożeniom stwarzanym przez sweter znajdujący się w obrocie. Głównym celem decyzji z [...] września 2009 r. było zastosowanie wobec skarżącej właściwych środków administracyjnych, mających na celu szybkie zminimalizowanie potencjalnych zagrożeń stwarzanych przez sweter, a grożących konsumentom. Organ podkreślił, iż skarżąca nie neguje faktu wprowadzenia na rynek produktu niebezpiecznego, a jedynie powołuje się na swoją nieświadomość w tym zakresie.To jednak nie zwalnia jej z obowiązku wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez produkty, które zostały wprowadzone przez nią na rynek. Organ zwrócił uwagę, iż skarżąca nie była w stanie udowodnić ani liczby wprowadzonych przez siebie na rynek produktów ani też listy dystrybutorów. W opinii Prezesa UOKiK takie zachowanie strony ma co najmniej znamiona niedbalstwa. Konsekwencje takiego zachowania strony są takie same jak w przypadku działania umyślnego - jest to bowiem niepowiadomienie dystrybutorów o tym, że produkty nie są bezpieczne i w konsekwencji narażanie konsumentów na stwarzane przez nie zagrożenie. Fakt, iż nie mogła tego uczynić z powodu braku elementarnej choćby orientacji w przepisach prawa dotyczących prowadzenia działalności gospodarczej nie może być wzięty pod uwagę. Ponadto organ zważył, że w fazie projektowania i badania produktu przed jego wprowadzeniem do obrotu nie zawsze możliwe jest określenie wszystkich potencjalnych niebezpieczeństw związanych z jego użytkowaniem, zwłaszcza, iż część z nich może powstawać wskutek oddziaływania danego produktu z innymi produktami. Biorąc pod uwagę powyższe, skarżąca prowadząc działalność gospodarczą w sposób zawodowy i profesjonalny oraz wprowadzając jednocześnie na rynek produkt jako producent, ma obowiązek prowadzenia kartotek, rejestrów sprzedaży lub innych baz danych w taki sposób, aby można było ustalić ilość sprzedanych produktów oraz określić podmiot, który od strony zakupił wskazane
produkty. Wskutek tego, iż skarżąca niejednoznacznie określała na fakturach VAT sprzedawany produkt, posługując się jedynie nazwą "sweter" bez wskazania na konkretny model, niemożliwe stało się w toku postępowania ustalenie przedsiębiorców, którzy nabyli od strony przedmiotowy produkt.W celu wykazania ilości wyprodukowanych swetrów organ czynił ustalenia dotyczące ilości zakupionych zatrzasków i jak wyjaśnił w tym celu zwracał się do ich producenta.
Organ podkreślił, że podstawą do nałożenia przez niego kary na skarżącą było wprowadzenie na rynek produktu niebezpiecznego, tj. swetra damskiego - model [...]. Badania laboratoryjne przeprowadzone przez Specjalistyczne Laboratorium Produktów Włókienniczych i Analizy Instrumentalnej Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w L. jednoznacznie wykazały, iż z metalowych elementów swetra (zatrzasków) uwalnia się nikiel w ilości 2,01 ug/cm2/tydzień oraz 1,16 ug/cm2/tydzień, co świadczy o niezgodności z załącznikiem nr 11 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 roku w sprawie bezpieczeństwa i znakowania produktów włókienniczych, który stanowi, iż nikiel nie może być stosowany jako powłoka w akcesoriach i dodatkach w produktach włókienniczych. Wskazane nieprawidłowości mogły mieć wpływ na bezpieczeństwo użytkowania ze względu na możliwość zatrucia organizmu człowieka niklem.
Wprowadzenie na rynek swetra damskiego - model [...] przez skarżącą stanowi – w ocenie organu - naruszenie art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym producent jest zobowiązany wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa organ nadzoru może, w drodze decyzji, nałożyć na producenta lub dystrybutora karę pieniężną w wysokości do 100 000 zł. Kara ta jest nakładana za samo wprowadzenie na rynek produktu niebezpiecznego. Fakt, że strona postępowania w momencie wprowadzenia na rynek swetra damskiego - model [...] nie była świadoma, że produkty te nie są bezpieczne, nie może stanowić – w ocenie organu - podstawy do uchylenia nałożonej kary. Świadczy on bowiem jedynie o tym, że skarżąca nie dołożyła należytej staranności, aby zapoznać się z obowiązującymi regulacjami prawnymi dotyczącymi bezpieczeństwa tego typu produktów. Działalność skarżącej ma charakter profesjonalny (zawodowy), co oznacza, że konsumenci mają prawo oczekiwać, iż wprowadzane przez tego przedsiębiorcę na rynek produkty będą spełniały wymagania bezpieczeństwa. Dołożenie należytej staranności, aby wprowadzane na rynek produkty były bezpieczne stanowi obowiązek przedsiębiorcy. Ponadto, na producencie ciąży obowiązek zminimalizowania niebezpieczeństwa wiążącego się z korzystaniem przez konsumenta z danego produktu, co może osiągnąć poprzez m. in. usunięcie z produktu elementów najbardziej szkodliwych dla człowieka i zastąpienie go innymi elementami mniej niebezpiecznymi. W każdym wypadku ocena czy dany produkt jest bezpieczny należy do producenta, który w oparciu o wiedzę naukową techniczną oraz doświadczenie życiowe powinien przeanalizować potencjalne niebezpieczeństwa związane z wytwarzanym przez niego produktem. Ocena ta winna być zindywidualizowana i powinna uwzględniać nie tylko skład chemiczny produktu, ale również jego opakowanie czy zasady korzystania oraz możliwość jego oddziaływania przy zetknięciu z innymi produktami, w tym wypadku zatrzaskami. Dodatkowo producent ma obowiązek kontroli procesów produkcji i stałego monitorowania rynku oraz odnotowywania wszelkich nieprawidłowości. Jest to o tyle istotne, iż w fazie projektowania i badania produktu przed jego wprowadzeniem do obrotu nie zawsze możliwe jest określenie wszystkich potencjalnych niebezpieczeństw związanych z użytkowaniem produktu, zwłaszcza, że część z nich może powstawać wskutek oddziaływania z innymi produktami.
Odwołując się do treści art. 33a ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie organ wskazał, że sweter damski - model [...], którego dotyczyło postępowanie prowadzone w stosunku do skarżącej, stwarzał zagrożenie dla konsumentów ze względu na uwalnianie się niklu z metalowych elementów swetra (zatrzasków). Wskazane nieprawidłowości mogły mieć wpływ na bezpieczeństwo użytkowania ze względu na możliwość zatrucia organizmu człowieka niklem. Ponadto organ wziął pod uwagę, iż w toku postępowania w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktu skarżąca nie podjęła współpracy z Prezesem UOKIK - nie przekazała listy dystrybutorów, którym sprzedała sweter i nie przedstawiła ich oświadczeń o nieposiadaniu produktu, ani faktur korygujących VAT świadczących o zwrocie produktu. Fakt ten spowodował narażenie zdrowia i życia konsumentów na niebezpieczeństwo wyrządzenia przez niebezpieczny produkt znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków, gdyż uniemożliwił skarżącej natychmiastowe wycofanie produktu z rynku wskutek niemożności identyfikacji potencjalnych odbiorców.
Prezes UOKiK uwzględnił wagę naruszenia przez skarżącą przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów - bowiem zgodnie z tą ustawą, za czyn popełniony przez stronę Prezes UOKiK może nałożyć karę do 100 000 zł, a także rozważył okoliczności wskazane przez stronę, jako istotne dla rozstrzygnięcia. Organ uznał, że kara określona w sentencji decyzji z [...] września 2009 r. jest adekwatna do stwierdzonych naruszeń, spełni swój skutek prewencyjny i skłoni przedsiębiorcę do nienaruszania przepisów z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów.
W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca wnosiła o:
1) uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów a także naruszenie przepisów postępowania - art. 7, 75 § 1, 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a.;
2) zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Skarżąca uzasadniając powyższe zarzuty wskazała, że organ nie przeprowadził niezbędnych dowodów, a decyzję oparł jedynie na stwierdzeniu faktu wykrycia u przedsiębiorcy G. K. swetrów, których producentem jest skarżąca. Zwróciła uwagę, że nie negowała faktu zastosowania w zakwestionowanym produkcie zatrzasków pokrytych powłoką niklową, wskazując jednak, iż działała w dobrej wierze dysponując certyfikatem jakości producenta zatrzasków. Skarżąca zarzuciła, iż organ bezpodstawnie nie dawał wiary jej oświadczeniom, nie przedstawiając jednocześnie żadnych dowodów przeciwnych. Nie uznał przy tym za okoliczność łagodzącą tego, że strona działała w oparciu o powyższy certyfikat. Wskazała, że niemożność przedstawienia listy dystrybutorów modelu swetra [...] nie była zawiniona i nie była nastawiona na utrudnianie postępowania, lecz wynikała z wieloletniej praktyki stosowanej w przedsiębiorstwie. W ocenie skarżącej wymierzenie kary pieniężnej było niezasadne i nieadekwatne, biorąc pod uwagę całokształt jej działań, które były nieumyślne, skalę naruszenia przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, a także całkowite zaprzestanie produkcji przy zastosowaniu niklowych zatrzasków.
W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o jej oddalenie podtrzymał swoją dotychczasową argumentację, zaś strona swoje twierdzenia i zarzuty zawarte w skardze podtrzymała w piśmie procesowym z [...] marca 2010 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Dokonując oceny zasadności wniesionej przez "D." Sp. z o.o. skargi na decyzję Prezesa UOKiK z [...] listopada 2009 r. Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego.
Produkt, który nie spełnia powyższych wymagań, nie jest produktem bezpiecznym (art. 5 ww. ustawy). Producent jest zobowiązany wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne (art. 10 ust. 1 ww. ustawy). Nadto zachowując należytą staranność, w zakresie prowadzonej działalności, jest zobowiązany podejmować działania odpowiednie do właściwości dostarczonego produktu mające na celu uniknięcie zagrożeń, w tym – o ile jest to niezbędne – umożliwiające wycofanie produktu z rynku, właściwe i skuteczne ostrzeżenie konsumentów lub wycofanie produktu od konsumentów (art. 10 ust. 4 pkt 2 ww. ustawy) w przypadku stwierdzenia, że produkt nie jest bezpieczny, organ nadzoru (Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów) w drodze decyzji, w przypadku produktów wprowadzanych na rynek, nakazuje m.in. natychmiastowe wycofanie produktu z rynku (art. 24 ust. 4 pkt 2 lit. b ww. ustawy). Wycofanie produktu z rynku polega na odebraniu przez producenta wszystkich egzemplarzy produktu od dystrybutorów oraz zakazaniu prezentowania i oferowania przez dystrybutorów takiego produktu konsumentom (art. 24 ust. 5 ww. ustawy).
Za wprowadzanie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa organ nadzoru może, w drodze decyzji, nałożyć na producenta karę pieniężną w wysokości do 100.000 zł (art. 33a ust. 2 pkt 2 ww. ustawy). Wysokość kary pieniężnej ustala się, uwzględniając w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków (art. 33a ust. 4 ww. ustawy).
W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że skarżąca spółka wprowadziła do obrotu swetry damskie zaopatrzone w zatrzaski pokryte powłoką niklową. Jak wynika z rozporządzenia Rady Ministrów z 6 kwietnia 2004 r. w sprawie bezpieczeństwa i znakowania produktów włókienniczych (Dz. U. Nr 81, poz. 743) nikiel nie może być stosowany jako powłoka w akcesoriach i dodatkach. Niezgodność użytych przez skarżącą zatrzasków z wymogami ww. rozporządzenia została potwierdzona badaniami przeprowadzonymi przez specjalistyczne Laboratorium Produktów Włókienniczych i Analizy Instrumentalnej z siedzibą w L. Wskazanie nieprawidłowości mogły mieć wpływ na bezpieczeństwo użytkowania ze względu na możliwość zatrucia organizmu człowieka niklem. W tej sytuacji organ nadzoru uprawniony był do uznania, że sporne swetry stwarzają zagrożenie dla konsumentów i w konsekwencji nie są produktami bezpiecznymi, które mogą być wprowadzane na rynek. W następstwie powyższego organ, w oparciu o wskazane powyżej regulacje prawne, był zobligowany do nakazania skarżącej natychmiastowego wycofania swetrów z rynku. W tym stanie rzeczy – w ocenie Sądu – rozstrzygnięcie zawarte w pkt I decyzji z [...] września 2009 r., utrzymane następnie w mocy zaskarżoną decyzją, należy uznać za prawidłowe, oparte na niespornych okolicznościach faktycznych i obowiązujących przepisach prawa. Dla wydania powyższej decyzji bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy skarżąca dokonała zakupu wykorzystanych w swetrach zatrzasków u c. producenta i czy zatrzaski te posiadały stosowny certyfikat, wobec jednoznacznej treści załącznika nr 11 do ww. rozporządzenia, które weszło w życie z dniem uzyskania przez Polskę członkostwa w Unii Europejskiej. Obowiązkiem skarżącej, prowadzącej działalność gospodarczą w zakresie produkcji włókienniczej jest znajomość i przestrzeganie obowiązujących powszechnie przepisów prawa dotyczących danej dziedziny działalności gospodarczej i z obowiązku tego nie zwalniają jej zapewnienia producenta w tym przypadku zatrzasków dotyczące bezpieczeństwa jego produktów. Wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia było uzasadnione również i tym, że skarżąca, wbrew treści postanowienia z [...] maja 2009 r., wydanego w toku prowadzonego postępowania, nie przedstawiła w terminie w nim zakreślonym, dowodów potwierdzających bezspornie podjęcie działań zmierzających do wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez swetry damskie – model [...].
Wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa uprawniało organ nadzoru również do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej. Kara pieniężna jest odrębną od obowiązku natychmiastowego wycofania produktu z rynku przewidzianą w ustawie konsekwencją zaistnienia określonego stanu faktycznego. Decyzja przewidziana w przepisie art. 33a ust. 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów ma charakter uznaniowy. W przypadku kontroli decyzji uznaniowych Sąd nie wnika w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia sprawy w niej zawartego. Z tego też względu kontrola sądowa zmierza jedynie do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawnych dopuszczalne było wydanie decyzji uznaniowej, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego i czy uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami.
W rozpoznawanej sprawie – w ocenie Sądu – Prezes UOKiK będąc uprawnionym na podstawie ww. przepisu do nałożenia w drodze decyzji kary pieniężnej, korzystając z tego uprawnienia nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Bezspornym jest bowiem, że skarżąca wprowadziła na rynek produkt będący zagrożeniem dla zdrowia i życia konsumentów. Ustalając wysokość nakładanej kary organ uwzględnił stopień oraz okoliczność naruszenia obowiązków. Organ rozważył, iż na skarżącej jako producencie przedmiotowych swetrów ciążył obowiązek dołożenia należytej staranności, aby wprowadzane na rynek produkty były bezpieczne, jak również obowiązek zminimalizowania niebezpieczeństwa wiążącego się z korzystaniem przez konsumenta z danego produktu. Skarżąca wobec nieprowadzenia dokumentacji pozwalającej na zidentyfikowanie wszystkich odbiorców swetrów – model [...] nie była w stanie podjąć działań zmierzających do wyeliminowania zagrożenia stwarzanego przez ten produkt. Sąd uznał za zasadne stanowisko organu, że nałożona na skarżąca kara w wysokości 1500 zł jest adekwatna do stwierdzonych naruszeń, spełni swój skutek prewencyjny i powinna skłonić przedsiębiorcę do takiej organizacji produkcji, aby nie dochodziło do naruszania przepisów z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów. Wbrew twierdzeniom skarżącej celem kary pieniężnej nie jest bowiem zapewnienie wykonania obowiązku administracyjnego. Nie można także uznać, że kara w wysokości 1500 zł, wobec możliwości nałożenia kary do 100.000 zł, stanowi dla skarżącej nadmierną dolegliwość.
W okolicznościach niniejszej sprawy – zdaniem Sądu – organ właściwie zastosował przepis art. 33a ust. 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, a swoje rozstrzygnięcie uzasadnił uwzględniając realia rozpatrywanego przypadku. Zebrał przy tym cały istotny w sprawie materiał dowody, który pozwolił na zrekonstruowanie stanu faktycznego sprawy i ocenę przesłanek odnoszących się do kary pieniężnej. Nie były to przy tym jedynie dowody przemawiające na niekorzyść skarżącej. Dokonując oceny przeprowadzonych dowodów organ nie naruszył wyrażonej w art. 80 k.p.a. zasady swobodnej oceny dowodów. Szczegółowo wskazał w jakim zakresie i dlaczego nie daje wiary twierdzeniom skarżącej i nie można uznać aby stanowisko organu w tym przedmiocie było dowolne. Zauważyć przy tym trzeba, że kwestia ilości swetrów wprowadzonych do obrotu w realiach niniejszej sprawy nie może być uznana za kluczową. Dotyczy to również kwestii kto był producentem użytych w swetrach zatrzasków. Istotne jest jedynie to, iż zatrzaski te – pomimo zakazu – pokryte były niklem. Wbrew stanowisku skarżącej, organ ustalając wysokość nałożonej kary wziął pod uwagę, iż działania ona nieumyślnie, opierając swoje przekonanie o bezpieczeństwie produktu na posiadanym certyfikacie. Uwzględnił również, iż dotychczas nie było żadnych skarg konsumentów na sporne swetry. W tym kontekście zauważyć jednak należy, że niekorzystne skutki wpływu niklu na organizm ludzki mogą ujawnić się dopiero w przyszłości. Organ zasadnie natomiast uznał, że sposób prowadzenia dokumentacji, wynikający jak podaje skarżąca z wieloletniej praktyki, który uniemożliwiał dotarcie do wszystkich odbiorców swetrów, stanowi niewątpliwie okoliczność obciążającą. Co najmniej od 2004 r. skarżąca jako profesjonalny producent powinna tak zorganizować dystrybucję swoich towarów, aby w razie potrzeby – zgodnie z art. 10 ust. 4 pkt ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów – możliwe było wycofanie produktu z rynku, właściwe i skuteczne ostrzeżenie konsumentów lub wycofanie produktu od konsumentów.
W ocenie Sądu wbrew zarzutom skargi organ wydane decyzje szczegółowo uzasadnił, odnosząc się do twierdzeń strony prezentowanych w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, jak również przeanalizował przepisy mające zastosowanie w sprawie i dokonał właściwej subsumcji faktów uznanych za udowodnione pod stosowną normę prawną.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że organ wyjaśnił sprawę w sposób wymagany przez art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. i dlatego też działając na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako niezasadną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło