VI SA/Wa 602/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Asesor WSA Anna Fyda-Kawula (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi M. A. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 7 grudnia 2023 r. nr EA-l-607/467/23 w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej oddala skargę. Komendant Główny Policji zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2023 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., zwanej dalej: k.p.a.) oraz art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 1995), po ponownym rozpatrzeniu sprawy w wyniku odwołania M. A. (Skarżący), utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z [...] sierpnia 2023 r. nr [...], o skreśleniu Skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Podstawą wszczęcia postępowania w tej sprawie było uzyskanie przez Organ I instancji informacji o toczącym się przeciwko Skarżącemu przed Sądem Rejonowym w G. postępowaniu karnym w sprawie sygn. akt II K 1318/22 o popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 kk. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Komendant Wojewódzki Policji w G. ww. decyzją z [...] sierpnia 2023 r. skreślił Skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz art. 2, art. 7, art. 32, art. 37 i art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez odmówienie Skarżącemu przymiotu niewinności w sytuacji, gdy jego ewentualna wina nie została stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Komendant Główny Policji stwierdził, że do wszczęcia postępowania administracyjnego, a następnie skreślenia pracownika z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej na podstawie art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia wystarczający jest fakt wszczęcia w stosunku do niego postępowania karnego o przestępstwo umyślne, co w rozpoznawanej sprawie nie jest sporne. Przestępstwo z art. 178a § 1 kk jest bowiem przestępstwem umyślnym przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Mając na uwadze obligatoryjny charakter powołanego art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, Organ podkreślił, że organy Policji mają obowiązek skreślenia osoby z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w każdym przypadku ujawnienia wskazanych okoliczności. Ponadto, Komendant Główny Policji w toku postępowania odwoławczego uzyskał odpisy prawomocnych wyroków Sądu Rejonowego [...] w G.: - z dnia [...] września 2023 r., sygn. akt [...], na mocy którego Skarżący uznany został winnym popełnienia czynu z art. 178a § 1 kk i skazany na karę grzywny w wysokości 200 stawek dziennych w wysokości jednej stawki dziennej za równą kwocie 40 zł oraz orzeczono wobec niego środek kamy w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 3 lat i - z dnia [...] października 2023 r., sygn. akt [...], na mocy którego Skarżący uznany został winnym popełnienia czynu z art. 178a § 1 kk i wymierzono mu karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych, w wysokości jednej stawki na kwotę 40 zł oraz orzeczono wobec niego środek kamy w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat. Zarzuty Skarżącego o naruszeniu przez Organ I instancji wskazanych w odwołaniu przepisów Konstytucji RP oraz przepisu art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia Organ odwoławczy uznał więc za bezpodstawne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący zaskarżył powyższą decyzję wnosząc o uchylenie wydanych w sprawie decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Organ oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 2 w zw. z art. 7 w zw. z art. 32 w zw. z art. 37 w zw. z art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ich niezastosowanie i skreślenie Skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, którego wina nie została stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu, podczas gdy jest to sprzeczne z zasadą demokratycznego państwa prawnego i praworządności, zasadą równego traktowania obywateli w jednakowych okolicznościach, jak również prawem do korzystania z praw i wolności konstytucyjnych oraz domniemaniem niewinności, a nadto poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uwzględnieniu wyłącznie wyników wykładni literalnej tych przepisów z całkowitym pominięciem wykładni systemowej nakazującej odczytywanie powyżej prezentowanych przepisów prawnych i nadawanie im znaczenia prawnego przez pryzmat zasady domniemania niewinności w ujęciu konstytucyjnym, międzynarodowym oraz karnoprocesowym; 2) art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez jego niezastosowanie polegające na odmówieniu przymiotu niewinności Skarżącemu w sytuacji, gdy jego ewentualna wina nie została stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu. W uzasadnieniu skargi Skarżący przedstawił argumenty na poparcie podniesionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji rozstrzygając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...). Kontrolując wydane w sprawie decyzje zgodnie z powołanym kryterium Sąd stwierdził, że są one zgodne z prawem. Zgodnie z treścią stanowiącego podstawę prawną ich wydania przepisem art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, w przypadku gdy pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo. Zagadnienie wykładni tego przepisu było już przedmiotem wielu wypowiedzi Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarówno co do interpretacji zawartej w tym przepisie normy prawnej, jak i co do zgodności tej regulacji z Konstytucją RP (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2023 r., sygn. akt II GSK 391/20 i powołane w nim orzecznictwo). Z treści art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie wynika, że decyzje w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej mają charakter związany. Świadczy o tym już sama imperatywna forma czasownika "skreśla się". Organ Policji nie ma więc prawnej możliwości wyboru rozstrzygnięcia w tym zakresie. Organ, wydając decyzję, kieruje się jedynie oceną wystąpienia w sprawie przesłanek określonych w wymienionym przepisie, do zastosowania którego jest zobligowany po stwierdzeniu ich zaistnienia. Przepis ten nie daje organom Policji żadnej możliwości odstąpienia od wykonania jego dyspozycji w razie stwierdzenia stanu faktycznego w nim opisanego (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 kwietnia 2022 r., sygn. akt II GSK 1599/18 i powołane w nim orzecznictwo). Omawiany przepis określa jednoznacznie, że podstawą skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej jest zarówno skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego, jak i wszczęcie w stosunku do danej osoby (przeciwko niej) postępowania karnego o takie przestępstwo. Są to dwie niezależne przesłanki skreślenia pracownika ochrony z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Skoro więc Skarżący został skazany prawomocnymi wyrokami Sądu Rejonowego [...] w G. z dnia [...] września 2023 r., sygn. akt [...] i z dnia [...] października 2023 r., sygn. akt [...] za popełnienie czynu z art. 178a § 1 kk (przestępstwo umyślne przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji), co nastąpiło przed wydaniem decyzji Organu odwoławczego, to wystąpiła podstawa z art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia do skreślenia Skarżącego z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Dlatego za niezasadne i za nieprzystające do realiów tej prawy Sąd uznał zarzuty skargi wskazujące na to, że treść art. 29 ust. 6 ust. 1 ustawy o ochronie powinna być odczytywana przez pryzmat zasady domniemania niewinności. Mimo to Sąd wyjaśnia, że domniemanie niewinności, jako zasada procesu karnego, nie rozciąga się na postępowania, których celem nie jest zastosowanie sankcji karnej. Konstytucyjna gwarancja domniemania niewinności nie może być więc rozumiana w sposób, który ograniczałby, czy wręcz uniemożliwiał, sprawowanie kontroli nad działalnością gospodarczą regulowaną przepisami ustawy o ochronie osób i mienia, która z uwagi na ważny interes publiczny oraz ochronę wartości wskazanych w art. 31 ust. 3 Konstytucji, podlega koncesjonowaniu i innym - dopuszczalnym konstytucyjnie – ograniczeniom (vide wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2022 r., sygn. akt II GSK 75/19). Sąd podkreśla ponadto, że pracownicy ochrony powinni dawać rękojmię prawidłowego wykonywania obowiązków, choćby z tej racji, że obejmują one działania mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa życia, zdrowia i nietykalności osobistej innych osób, jak też działania zapobiegające przestępstwom i wykroczeniom przeciwko mieniu, przy użyciu środków ochrony fizycznej osób i mienia, w tym użycia lub wykorzystania środków przymusu bezpośredniego, a nawet broni palnej. Z tego punktu widzenia nie budzi wątpliwości wprowadzenie szczególnych wymagań odnoszących się do przedstawicieli zawodów objętych regulacjami ustawy o ochronie osób i mienia, zarówno co do ich niekaralności za popełnienie przestępstwa umyślnego (skazanie prawomocnym wyrokiem sądu), jak i nieprowadzenia wobec nich postępowania karnego o takie przestępstwo. Reasumując, Sąd stwierdził, że zarzuty Skarżącego zawarte w skardze są niezasadne, a decyzje Organów Policji są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa procesowego, jak i materialnego. Ze wskazanych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.