VI SA/Wa 633/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.) Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant Referent Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2017 r. sprawy ze skargi R. R. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia praw wynikających z licencji detektywa 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] października 2016 r. nr [...]; 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego R. R. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją nr [...] z [...] października 2016 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] (dalej: "KWP w [...]", "organ I instancji"), na podstawie art. 38 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych (tekst jedn. Dz. U z 2014 r., poz. 273 ze zm.; dalej: "u.u.d."; obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 556 ze zm.) oraz art. 104, art. 107 i art. 268a ustawy z ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: "k.p.a."; obecnie tekst jedn. Dz. U z 2017 r., poz. 1257), zawiesił R. R. (dalej: "skarżący") prawa wynikające z licencji detektywa. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał się na poczynione przez niego ustalenie, że wobec skarżącego prowadzone są następujące postępowania karne przez Sąd Rejonowy w [...]: - w sprawie o sygn. akt [...] dotyczącej popełnienia przestępstw z art. 229 § 3 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1137 ze zm.; dalej: "k.k.") w zbiegu z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 231 § 1 k.k. w zbiegu z art. 266 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. w związku z art. 12 k.k. i art. 53 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 922), - w sprawie o sygn. akt [...] dotyczącej popełnienia przestępstw z art. 13 § 1 k.k. w związku z art. 286 § 1 k.k. Ponadto Komisariat Policji w [...] przedstawił skarżącemu zarzut popełnienia przestępstwa z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 171 ust. 5 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1988 ze zm.). W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, że sprawa o sygn. akt [...] nie dotyczy jego osoby, a w sprawie o sygn. akt [...] zapadł nieprawomocny wyrok, który skarżący zaskarży w całości (nadto orzekające w tej sprawie Sądy dwukrotnie odmawiały zastosowania wobec skarżącego tymczasowego aresztowania, jak również zasądzono na jego rzecz zadośćuczynienie za bezpodstawne zatrzymanie, a także odszkodowanie za przewlekłość postępowania), zaś Komisariat Policji w [...] wszczął wobec niego postępowanie karne na podstawie fałszywych zeznań. Dodał, iż zawód detektywa stanowi jego jedyne źródło utrzymania, z którego opłaca alimenty na troje dzieci. Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, Komendant Główny Policji (dalej: "KGP", "organ odwoławczy", "organ II instancji"), w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 38 ust. 1 i ust. 2 u.u.d., decyzją nr [...] z [...] stycznia 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego wskazał, że podjął czynności procesowe w celu ustalenia aktualnego stanu faktycznego sprawy, w wyniku których uzyskał następujące informacje i dokumenty: - w dniu [...] listopada 2016 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] sporządził przeciwko skarżącemu akt oskarżenia o czyny z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 171 ust. 5 ustawy Prawo bankowe (informacja uzyskana z Komisariatu Policji w [...]), - w sprawie o sygn. akt [...] postępowanie karne o czyn z art. 13 §1 k.k. w związku z art. 286 § 1 k.k. jest w toku (informacja z Sądu Rejonowego w [...]), - w sprawie o sygn. akt [...] zapadł w dniu [...] września 2016 r. nieprawomocny wyrok Sądu Rejonowego w [...] skazujący skarżącego za czyn z art. 229 § 3 k.k. w zbiegu z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 231 § 1 k.k. w zbiegu z art. 266 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. w związku z art. 12 k.k. W ocenie organu odwoławczego, wobec toczącego się przeciwko skarżącemu postępowania karnego o czyn z art. 13 §1 k.k. w związku z art. 286 § 1 k.k. w sprawie o sygn. akt [...], zostały spełnione przesłanki obligatoryjnego zawieszenia praw wynikających z licencji detektywa, wymienione w art. 38 ust. 1 u.u.d. Przepis art. 286 § 1 k.k. dotyczy oszustwa, a więc przestępstwa przeciwko mieniu, które można popełnić wyłącznie umyślnie. Nadto w sprawie zaistniały przesłanki z art. 38 ust. 2 u.u.d., ponieważ przeciwko skarżącemu prowadzone jest postępowanie karne w Sądzie Rejonowym w [...] o czyny z art. 229 § 3 k.k. w zbiegu z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 231 § 1 k.k. w zbiegu z art. 266 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. w związku z art. 12 k.k. (sprawa o sygn. akt [...]). Dodatkowo KGP podniósł, iż skarżący jest oskarżany o niesprawczą formę popełnienia czynu zabronionego – podżegania, która charakteryzuje się nakłanianiem (a zatem działaniem w zamiarze bezpośrednim) innej osoby do popełnienia czynu zabronionego. Pismem z 16 lutego 2017 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję KGP, wnosząc o jej uchylenie w całości. Powtórzył zawarty w odwołaniu zarzut, że sprawa o sygn. akt [...] prowadzona przez Sąd Rejonowy w [...] nie dotyczy jego osoby. Wskazał też, że w sprawie o sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w [...] prawdopodobnie zawiesi postępowanie do czasu zakończenia postępowania karnego w sprawie składania fałszywych zeznań przeciwko skarżącemu, na postawie których Prokuratura Okręgowa w [...] wniosła przeciwko niemu akt oskarżenia. Skarżący zwrócił też uwagę, że KWP w [...], występując o udzielenie informacji do Sądu Rejonowego w [...], nie podał pełnych danych osobowych skarżącego. Podczas zapoznawania się z aktami administracyjnymi sprawy w siedzibie KWP w [...] akta te nie zawierały aktów oskarżeń wniesionych w sprawach o sygn. [...] i [...], które zostały przesłane organowi w dniu 22 września 2016 r. Dlatego przed wydaniem rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego skarżący nie mógł wykazać błędu i niedbalstwa KWP w [...], które zostały powielone w postępowaniu odwoławczym przez KGP. O zaistniałej sytuacji skarżący powiadomił KGP pismem z 24 stycznia 2017 r., lecz nie otrzymał na nie odpowiedzi. Skarżący również zaznaczył, iż o sprawie o sygn. akt [...] w [...] wie od kwietnia 2008 r. W ramach śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w [...] nie wnoszono o zawieszenie skarżącemu licencji detektywa, koncesji na prowadzenie usług detektywistycznych, licencji pracownika ochrony II stopnia czy pozwolenia na posiadanie broni palnej. Obecnie sprawa ta znajduje się na etapie sporządzania uzasadnienia wyroku i - zdaniem skarżącego – nie powinna stanowić podstawy do zwieszenia mu praw wynikających z licencji detektywa. W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy dodatkowo wskazał, że nawet w przypadku zasadności zarzutu skarżącego odnośnie sprawy o sygn. akt [...], to nadal prawidłowym pozostaje ustalenie obu organów co do postępowania karnego w sprawie o sygn. akt [...]. Na rozprawie przed Sądem występująca w imieniu skarżącego pełnomocnik – radca prawny M. M. poparła skargę oraz wniosła o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zapadły bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy istotnych dla podjętych rozstrzygnięć, a zatem z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego wynikających w szczególności z przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Chodzi przede wszystkim o materiał dowodowy sprawy – tak jego zebranie, jak i ocenę, nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego, a także brak wyczerpującej analizy prawnej tych zarzutów umożliwiającej prześledzenie toku rozumowania organu w tym względzie i wyeliminowanie wątpliwości co do dowolności ustaleń i ocen organu bazujących na tym materiale na rzecz przekonania, że są to ustalenia i oceny wyczerpujące istotę zagadnienia i mające oparcie w zebranych oraz prawidłowo zinterpretowanych dowodach. W szczególności rację ma skarżący, twierdząc, iż sprawa karna o sygn. akt [...] nie dotyczy jego osoby. Orzekające w sprawie organy nie zweryfikowały należycie danych osobowych zawartych w akcie oskarżenia z [...] czerwca 2012 r. (karta nr 165 akt administracyjnych i nast.), poprzestając na przyjęciu, iż w sprawie tej skarżący jest oskarżonym, podczas gdy wystąpiła jedynie zbieżność imion i nazwisk oskarżonego w ww. sprawie karnej oraz skarżącego. Wzmiankowany akt oskarżenia zarzucał R. R. popełnienie czynu z art. 13 §1 k.k. w związku z art. 286 § 1 k.k., tj. usiłowanie oszustwa. Z tak poczynionego ustalenia faktycznego organy obu instancji wywiodły, że spełniona została dyspozycja art. 38 ust. 1 u.u.d., co skutkuje obligatoryjnym zawieszeniem praw z licencji detektywa Zgodnie z tym przepisem, komendant wojewódzki Policji, w przypadku powzięcia wiadomości o wszczęciu postępowania karnego przeciwko detektywowi o przestępstwo przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, życiu, zdrowiu, mieniu, obrotowi gospodarczemu lub wolności, zawiesza prawa wynikające z licencji do czasu wydania prawomocnego orzeczenia w sprawie. Podkreślić przy tym należy, że organ II instancji w żaden sposób nie odniósł się do (zawartego w odwołaniu i piśmie z 24 stycznia 2017 r.) argumentu skarżącego, iż postępowanie karne w sprawie o sygn. akt [...] nie dotyczy jego osoby. W myśl art. 38 ust. 2 u.u.d. komendant wojewódzki Policji, w przypadku powzięcia wiadomości o wszczęciu postępowania karnego przeciwko detektywowi o przestępstwo umyślne inne niż wymienione w ust. 1 lub postępowania w sprawie o umyślne przestępstwo skarbowe, może zawiesić prawa wynikające z licencji do czasu wydania prawomocnego orzeczenia w sprawie. Stwierdzając również zaistnienie przesłanki z art. 38 ust. 2 u.u.d. organy orzekające w sprawie ograniczyły się do przywołania postępowania karnego prowadzonego przeciwko skarżącemu w sprawie o sygn. akt [...] o czyny z art. 229 § 3 k.k. w zbiegu z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 231 § 1 k.k. w zbiegu z art. 266 § 2 k.k. w związku z art. 11 § 2 k.k. w związku z art. 12 k.k., a także postępowania karnego o czyn z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 171 ust. 5 ustawy Prawo bankowe. Nadto dostrzec wypada, że skarżący w skardze wzmiankował o prowadzonym przeciwko niemu postępowaniu karnym w sprawie o sygn. akt [...], której to sygn. żaden z organów nie przywołał. Można jedynie domyślać się, iż prawdopodobnie dotyczy ono czynu z art. 18 § 2 k.k. w związku z art. 171 ust. 5 ustawy Prawo bankowe. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji (a także organ II instancji - w przypadku wniesienia odwołania od rozstrzygnięcia KWP w [...]) dokładnie ustali postępowania karne toczące się przeciwko skarżącemu (weryfikując w każdym przypadku dane osobowe) oraz ich aktualne etapy. Ustalenia te wykaże – w zależności – od etapu danej sprawy karnej – stosownymi dokumentami np. w postaci odpisów postanowień o przedstawieniu zarzutów, aktów oskarżenia, prawomocnych bądź nieprawomocnych orzeczeń sądowych. W oparciu o tak zebrany materiał dowodowy organ przeprowadzi analizę prawną czynów zabronionych zarzucanych bądź przypisanych skarżącemu w kontekście przesłanek zawartych w przepisach art. 38 ust. 1 i ust. 2 u.u.d. W tym względzie organ wyjaśni do jakiej kategorii należy każdy z czynów zarzucanych/ przypisanych skarżącemu – czy jest to przestępstwo przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, życiu, zdrowiu, mieniu, obrotowi gospodarczemu lub wolności czy też przestępstwo umyślne inne niż wyżej wymienione bądź umyślne przestępstwo skarbowe. W dalszej kolejności organ dokona subsumcji prawnej poczynionych ustaleń faktycznych w ramach zgromadzonych dowodów dotyczących postępowań karnych prowadzonych przeciwko skarżącemu. Nadto organ uzasadni swoje stanowisko w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Zwłaszcza w przypadku stwierdzenia zaistnienia przesłanek wyłącznie fakultatywnego zawieszenia praw wynikających z licencji detektywa (art. 38 ust. 2 u.u.d.) organ szczegółowo wyjaśni motywy podjętego rozstrzygnięcia. Ograniczenie się organów obu instancji do przywołania spraw karnych prowadzonych przeciwko R. R., bez uprzedniego sprawdzenia czy dotyczą jego osoby czy nie (z uwagi na zbieżność imion i nazwisk) czynią zasadny sformułowany w skardze zarzut zaniedbania pod adresem organów. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić , iż organy naruszyły przepisy art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest bowiem zasada prawdy obiektywnej, która może być zrealizowana jedynie w warunkach wyczerpującego i wszechstronnego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych w sprawie (ustalenie stanu faktycznego), co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Orzekając o zwrocie kosztów postępowania sądowego w wysokości 697 złotych, Sąd oparł rozstrzygnięcie na przepisach art. 200 i art. 205 § 2 w związku z art. 209 p.p.s.a. oraz w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).