VI SA/Wa 634/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dziedzic -Chojnacka Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Asesor WSA Robert Żukowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 czerwca 2022 roku w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania 1. uchyla skarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2021 r.; 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego [...] kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przedmiotem skargi Koła Łowieckiego "[...]" w [...] (NIP [...]) (dalej: "skarżący", "strona") zarejestrowanego w "Rejestrze Kół" Polskiego Związku Łowieckiego jest postanowienie Komendanta Głównego Policji z [...] grudnia 2021 r. znak [...] utrzymujące w mocy postanowienie z [...] listopada 2021 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń oraz o dopuszczenia do wszczętego postępowania na prawach strony, wydana na podstawie art. 31 § 1 pkt 1 kpa ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej jako: "kpa"). Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym oraz prawnym. Pismem z 21 lipca 2020 r. do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wpłynął wniosek Koła Łowieckiego "[...]’', reprezentowanego przez pełnomocnika, zawiadamiający o okolicznościach uzasadniających w ocenie wnioskodawcy wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia Panu R. C. pozwolenia na broń palną oraz (po uzupełnieniu stanowiska w sprawie) o dopuszczenie Koła Łowieckiego "[...]" do wszczętego postępowania na prawach strony. Zdaniem strony, wobec członka Koła Łowiecka "[...]" pana R. C. zachodzą okoliczności uzasadniające, że należy on do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4 ustawy o broni i amunicji. Okoliczności te ujawniły się w toku członkostwa ww. i związku z tym prowadzone jest obecnie postępowaniem o wykluczenie p. R. C. z Koła Łowieckiego "[...]" Komenda Wojewódzka Policji w [...] odpowiadając na ww. zawiadomienie poinformowała, iż Koło Łowieckie [...] nie jest stroną postępowania dotyczącego pana R. C. a ewentualne postępowanie w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń do celów łowieckich wszczynane jest z urzędu. Pismem z 30 grudnia 2020 r. Komenda Wojewódzka Policji w [...] w związku z powoływanymi przez stronę informacjami wezwała stronę skarżącą m.in. do wyjaśnienia czy okoliczności dotyczące zastraszania przez pana R. C. innych osób mogące stanowić o możliwości popełnienia przestępstwa były zgłaszane organom ścigania. Skarżący odpowiadając na to wezwanie wskazał m.in., iż okoliczności podnoszone we wniosku stanowiły podstawę wykluczenia pana R. C. z listy członków Koła oraz zgłoszone zostały Komendzie Wojewódzkiej Policji w [...] pismem z 21 lipca 2020 r. celem podjęcia stosownych działań z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznając skargę na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] wyrokiem z 27 października w sprawie o sygn. akt III SAB/Gd 65/21 zobowiązał skarżony organ administracyjny do rozpatrzenia ww. wniosku skarżącego z uwagi na brak rozpoznania złożonych przez skarżące Koło Łowieckie wniosków o wszczęcie postępowania i dopuszczenie do udziału w sprawie. Sąd rozpoznający sprawę w uzasadnieniu rozstrzygnięcia zobowiązał organ do wypowiedzenia się w sprawie przedmiotowych wniosków w formie postanowienia wskazując, przy tym, iż wszczęcie postępowania - po ewentualnym uwzględnieniu wniosku - nie wymaga odrębnego postanowienia w przedmiocie dopuszczenia organizacji do udziału w sprawie. Postanowieniem z [...] listopada 2021 r. organ administracyjny wykonując polecenie Sądu wydał postanowienie w sprawie. Zdaniem organu z uwagi na wyniki podejmowanych przez organ ustaleń i brak dodatkowych wyjaśnień ze strony skarżącej należało odmówić wszczęcia postępowania w sprawie ww. wniosku. Rozpoznając wniesione zażalenie skarżącej na ww. postanowienie organu I instancji, Komendant Główny Policji (dalej także jako "KGP") postanowieniem z [...] grudnia 2021 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przytoczono stan faktyczny sprawy oraz treść mających zastosowanie przepisów prawa. Według KGP istotna dla oceny sprawy była okoliczność uzyskania w toku czynności wyjaśniających pozytywnych opinii lekarskiej i psychologicznej wobec p. R. C., które nie mogły być podważane w toku postępowania administracyjnego. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie zarzucono organowi naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 15 ust. 1 pkt 2, 3 i 4 ustawy o broni i amunicji w zw. z art. 31 § 1 kpa, art. 11 kpa poprzez uznanie, iż wskazane przez pełnomocnika Koła Łowieckiego "[...]" w [...] okoliczności faktyczne nie wyczerpują przesłanek określonych w ustawie o broni i amunicji i nie mogą stanowić podstawy do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń. Skarżący zarzucił także naruszenia art. 7, art. 10 § 1 kpa w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 kpa i art. 81 , art. 107 § 1 pkt 6 kpa w zw. z art. 126 kpa, art. 140 kpa i art. 144 kpa mające wpływ na treść zaskarżonego postanowienia. Zdaniem skarżącego w toku postępowania wyjaśniającego nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych w stopniu należytym i nie uzasadniono prawidłowo wydanych rozstrzygnięć. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując ustalenia organu wykazane w zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 25 maja 2022 r. skarżący podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie wskazując na dodatkowe okoliczności polegające na wydaniu przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] postanowienia w oparciu art. 61 § 1 i 4 kpa o wszczęciu postepowania przeciwko osobie wskazywanej przez Skarżącego w jego wnioskach z jednoczesnym uwzględnieniem Koła Łowieckiego "[...]" w [...] w prowadzonym postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje. Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem organy administracyjne obu instancji wydały rozstrzygnięcie z istotnym naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 poz. 329 dalej ,,ppsa") Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kpa lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 ppsa). Wskazać także należy, iż zgodnie z art. 153 ppsa ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Organy administracyjne orzekające w sprawie jaki i Sąd rozpoznający sprawę niniejszą winny uwzględniać zatem ocenę prawną dokonaną uprzednio przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w prawomocnym wyroku z 27 października 2021 r. Sygn. SAB/Gd 65/21. Przedmiotem sporu było to, czy spełnione zostały wszystkie przesłanki wszczęcia postępowania administracyjnego (wszczynanego z urzędu) na skutek zawiadomienia organizacji społecznej w jakiej charakterze występowało tutaj Koło Łowieckie. Istotnym jest także, iż organy administracyjne kierując się wytycznymi Sądu określonymi w ww. wyroku z 27 października 2021 r. Sygn. akt SAB/Gd 65/21 zweryfikować miały złożone przez skarżącą wnioski w oparciu o przesłanki określone w art. 31 § 1 kpa i wypowiedzenia się w tej kwestii w formie postanowienia. Zdaniem Sądu rozpoznającego sprawę niniejszą organy administracyjne mimo wykonania wytycznych Sądu co do rozpoznania wniosku w formie postanowienia nie ustrzegły się naruszenia prawa uzasadniającego uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć obu instancji bowiem oparły swoje rozstrzygnięcia na niepełnych ustaleniach faktycznych. Wskazując na motywy oceny tut. Sądu wskazać należy, iż norma procesowa art. 31 § 1 kpa., na podstawie której skarżąca dążyła do zainicjowania postępowania, jest rozwiązaniem szczególnym i dotyczy obiektywnej ochrony porządku publicznego, pozwalając organizacji społecznej, która co do zasady nie ma pozycji strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym innej osoby, wnieść żądanie w sprawie wszczęcia postępowania. Mimo tych ogólnych przesłanek uwzględnienia wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania administracyjnego i dopuszczenia do udziału w sprawie przepisy szczególne mogą modyfikować powyższe przesłanki lub wprowadzać dodatkowe przesłanki wszczęcia danego postępowania administracyjnego. Jak wynika z treści badanego w sprawie przepisu art. 18 ust. 1. ustawy z dnia ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2020 r., poz. 955), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 4 ustawy o broni i amunicji tj. takich którym pozwolenia na broń nie wydaje się. Rozpoznając wnioski skarżącej w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz zgodnie z ramami wyznaczonymi prowadzonym w sprawie postępowaniem sądowym w sprawie o bezczynność organy administracyjne obu instancji uznały, iż w sprawie zrealizowane są ogólne przesłanki z art. 31 § 1 kpa jednakże z uwagi na brak przesłanek uzasadniających wszczęcie postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną wobec pana R. C. należało odmówić wszczęcia postępowania. Bezsporna między stronami okoliczność uprawnienia skarżącej co do zasady do wystąpienia z przedmiotowym wnioskiem w świetle powyższych uwag nie budzi wątpliwości Sądu jednakże stan faktyczny, który legł u podstaw podjętych rozstrzygnięć w sprawie ustalony został jak słusznie zarzucał skarżący w sposób nieprawidłowy i niepełny. Abstrahując w tym miejscu od kwestii wszczęcia postępowania z udziałem skarżącej w innym postępowaniu (informacja o zawiadomieniu organu z 01.02.2022r.) przede wszystkim wskazać należy, iż organy obu instancji skupiając się na okoliczności pozyskania pozytywnych opinii lekarskich i psychologicznych pominęły ustalenia w zakresie powoływanych okoliczności dotyczących gróźb karalnych. Skoro bowiem zdaniem organu oświadczenia zawarte we wniosku skarżącej mogły zawierać informacje stanowiące podstawę ewentualnego zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa (pismo organu z 30 grudnia 2020 r.) to późniejsze ograniczenie się wyłącznie do kwestii pozytywnych badań lekarskich i psychologicznych stanowiło istotne naruszenie obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w sprawie co w konsekwencji prowadzić mogło do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie. Nie przeprowadzono także wnioskowanych dowodów na okoliczność gróźb karalnych i nie odniesiono się do tego należycie w uzasadnieniu zaskarżonych postanowień. Podkreślić też należy, iż znaczenie wskazanych powyżej naruszeń w zakresie postępowania co do ustaleń faktycznych jest kluczowe także z uwagi na wszczęcie postępowania z udziałem skarżącej w innym postępowaniu dotyczącym cofnięcia pozwolenia na broń palną w celach łowieckich panu R. C.. Zakres prowadzonego tutaj postępowania nie jest uściślony jednakże mając na uwadze sygnał organu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia co do możliwości zmiany stanu faktycznego i okoliczności sprawy w przyszłości, kwestia uwzględnienia żądania skarżącego co do zasady w innym postępowaniu także wymaga dokładnego wyjaśnienia w tej sprawie. Rację należy tu przyznać stronie skarżącej, iż organy administracyjne podejmując inne rozstrzygnięcie w odniesieniu do tego samego adresata na tle tego samego (lub podobnego) stanu faktycznego naruszają zasadę zaufania do władzy publicznej i zasadę uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 i 8 kpa). Mając powyższe na uwadze według Sądu organy administracyjne wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisów prawa nie ustaliły należycie stanu faktycznego sprawy naruszając tym samym przepisy postępowania art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 77 kpa, art. 80 kpa jak i 107 § 3 kpa, w sposób istotny dla rozstrzygnięcia sprawy. Organy administracyjne ponownie badając sprawę dokonają w pierwszej kolejności oceny wniesionych przez skarżącą wniosków w sprawie niniejszej oraz w sprawie w której wszczęto już postępowanie w sprawie z udziałem skarżącej (tj. zbadają czy okoliczności obu postępowań stały się tożsame, czy rozpoznany zostanie cały materiał dowodowy wskazywany przez skarżącą i wymaganymi przepisami prawa) a następnie mając na uwadze poczynione tu ustalenia podejmą stosowne rozstrzygnięcie zgodne z przepisami prawa i uwzględniające interes społeczny i słuszny interes strony. Mając na uwadze powyższe sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) orzekł, jak w punkcie I wyroku. W punkcie II wyroku sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa w zw. z par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Zasądzone koszty postępowania (580 zł) zgodnie z wnioskiem skargi obejmowały wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł oraz zwrot wydatków z tytułu wpisu sądowego w kwocie 100 zł. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym (art. 119 ppsa). Na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sąd orzeka w składzie trzech sędziów (art. 120 ppsa).