VI SA/Wa 637/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-07-18
Skład orzekający: Joanna Kruszewska - Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie udokumentował swojej sytuacji majątkowej pomimo wezwania sądu, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał swojej sytuacji majątkowej w sposób wymagany przez przepisy prawa, co uniemożliwia sądowi ocenę, czy spełnia on przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej, a brak dokumentacji uniemożliwia stwierdzenie, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący A. G. złożył skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji dotyczącą cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską, wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Mimo wezwania sądu do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy poprzez przedstawienie dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i dochodową, skarżący nie wykonał tego wezwania. W międzyczasie uiścił wpis od skargi. Sąd wezwał go ponownie do potwierdzenia podtrzymania wniosku o prawo pomocy, na co skarżący również nie odpowiedział.Rozstrzygnięcie
Odmówić skarżącemu A. G. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu A. G. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W dniu [...] lutego 2008 r. (data stempla pocztowego) A. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską. Do skargi tej załączył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z powyższym, Sąd [...] przesłał skarżącemu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (PPF) w celu jego wypełnienia i przesłania do Sądu – w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia przedmiotowego wniosku bez rozpoznania.
Zachowując powyższy termin, skarżący złożył wypełniony formularz PPF, wnosząc w nim o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że nie posiada niezbędnych środków pieniężnych na uiszczenie opłaty sądowej. Jako składniki majątku wymienił: dom mieszkalny (w stanie surowym), nieruchomość rolną o powierzchni 9 ha (ziemia klasy V i VI) oraz budynek gospodarczy, wskazując, iż powyższe mienie stanowi współwłasność jego i jego żony. Dodał, iż od dnia [...] mają ustanowioną rozdzielność majątkową.
Z informacji podanych w formularzu wynika, iż skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo z dwiema dorosłymi córkami (w wieku 26 i 25 lat). Źródło dochodów skarżącego stanowi emerytura w wysokości ok. 2.000 zł brutto. Jednocześnie skarżący wskazał, iż jest obciążony świadczeniami alimentacyjnymi na rzecz córek (w kwocie 950 zł) oraz na rzecz małżonki (w wysokości 450 zł). Podkreślił też, że z uwagi na chorobę nie może podjąć dodatkowej każdej pracy.
Pismem z dnia [...] maja 2008 r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedstawienie w terminie 14 dni następujących dokumentów:
a) odpisu zeznania podatkowego skarżącego za rok 2007, ewentualnie dokumentu potwierdzającego wysokość dochodów uzyskanych przez niego w tym okresie (np. zaświadczenie właściwego urzędu skarbowego),
b) dokumentów potwierdzających wielkość posiadanych przez skarżącego nieruchomości i miejsce ich położenia (np. zaświadczenia właściwego urzędu gminy lub decyzje ustalające wysokość podatku od nieruchomości),
c) oświadczenia, czy skarżący otrzymał dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych z funduszy Unii Europejskiej, jeśli tak, to kiedy i w jakiej wysokości,
d) ostatniego przekazu pocztowego świadczenia emerytalnego skarżącego, ewentualnie ostatniej decyzji określającej wysokość uzyskiwanego świadczenia emerytalnego,
e) dokumentu potwierdzającego wskazane w rubryce 9 formularza PPF kwoty alimentów, które skarżący obowiązany jest łożyć na córki i żonę (np. odpis ostatniego orzeczenia Sądu zasądzającego od skarżącego na rzecz córek i małżonki świadczenia alimentacyjne),
f) wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
g) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania oraz innych obciążeń (np. opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon).
Powyższe wezwanie doręczono skarżącemu [...] maja 2008 r. [...]. Skarżący dotychczas nie wykonał przedmiotowego wezwania. Natomiast w dniu [...] maja 2008 r. uiścił wpis od skargi w wysokości 200 zł. Wobec uiszczenia wpisu sądowego, Sąd pismem z dnia [...] czerwca 2008 r. wezwał skarżącego do udzielenia w terminie 7 dni informacji, czy podtrzymuje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Jednocześnie Sąd poinformował skarżącego, iż w przypadku nieudzielenia odpowiedzi w ww. terminie, wnioskowi o przyznanie prawa pomocy zostanie nadany dalszy bieg. Powyższe wezwanie skarżący otrzymał [...] czerwca 2008 r. i nie udzielił na nie odpowiedzi.
Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270
ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
– Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319).
W niniejszej sprawie skarżący w żaden sposób nie udokumentował swojej sytuacji majątkowej. Wobec nieprzedstawienia żądanych przez Sąd dokumentów, nie można ustalić, czy A. G. wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Podkreślić bowiem należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest stan majątkowy jej i jej rodziny. "Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest obowiązkiem sądu, jeśli osoba ta wykazała, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1" (H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 631). "Instytucja zwolnienia od kosztów stanowi w istocie pomoc państwa
dla osób które, ze względu na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić
kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny" (tak na gruncie przepisów k.p.c. J. Gudowski /w:/ T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewska "Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego. Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze", tom 1, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 290 i cytowane tam orzecznictwo Sądu Najwyższego). Skoro zatem jest to pomoc państwa, Sąd musi ustalić, czy ubiegający się o przyznanie prawa pomocy, wypełnia ustawowe przesłanki przyznania tejże pomocy państwa, co nie jest możliwe w przypadku niewykazania stanu majątkowego skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło