VI SA/Wa 645/10

WyrokWSA w Warszawie2011-06-28

Skład orzekający: Jolanta Królikowska-Przewłoka, Danuta Szydłowska, Grażyna Śliwińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie decyzji stwierdzającej wygaśnięcie patentu z powodu nieuiszczenia opłaty za kolejny rok ochrony, mimo złożenia przez stronę wniosku o zwolnienie z opłat?
Ratio decidendi
Urząd Patentowy RP naruszył przepisy prawa procesowego, w tym zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), nie rozpoznając wniosku strony o zwolnienie z opłat, który został złożony w terminie i zgodnie z pouczeniem. W konsekwencji, decyzja umarzająca postępowanie w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy została wydana z naruszeniem prawa, co uzasadnia jej uchylenie.
Stan faktyczny
Skarżący J. R. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej wygaśnięcia patentu z powodu nieuiszczenia opłaty za 11. rok ochrony. Urząd Patentowy wezwał go do uiszczenia zaległej opłaty oraz opłaty od wniosku. Skarżący uiścił opłatę od wniosku, ale nie uiścił zaległej opłaty za ochronę. Następnie złożył wniosek o zwolnienie z opłat. Urząd Patentowy uznał wniosek o ponowne rozpatrzenie za niespełniający wymogów formalnych i umorzył postępowanie. Skarżący wniósł skargę, zarzucając naruszenie praw i zwłokę w rozpatrywaniu wniosku.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2010 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] marca 2009 r. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Przyznano radcy prawnemu J. H. koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant ref. staż. Monika Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] marca 2009 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego J. H. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w tym kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych tytułem 23 % podatku VAT. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2010 roku Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej, na podstawie art. 245 ust. 1 i 2, art. 243 ust. 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117 ze zm.) po rozpoznaniu wniosku J. R. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] marca 2009 r. umarzającą postępowanie w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji z dnia [...] maja 2008 r. stwierdzającej wygaśnięcie z dniem [...] września 2007 r. patentu na wynalazek o nr [...], z powodu nieuiszczenia w wyznaczonym terminie opłaty za 11 rok ochrony. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie Urząd Patentowy wyjaśnił, iż zgodnie z art. 245 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. prawo własności przemysłowej Urząd Patentowy RP w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo uchyla ją w całości lub w części i rozstrzyga co do istoty sprawy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym następuje w oparciu o stan faktyczny i prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji przez organ odwoławczy. W myśl art. 2441 ustawy pwp, jeżeli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie spełnia wymogów formalnych, Urząd Patentowy wzywa wnioskodawcę postanowieniem do usunięcia braków w terminie 30 dni pod rygorem umorzenia postępowania. W rozpatrywanej sprawie Urząd wezwał wnioskodawcę, zgodnie z powołanym przepisem, postanowieniem do uiszczenia zaległej opłaty za 11 rok ochrony wynalazku [...] oraz wezwaniem z dnia [...] grudnia 2008 r. do uiszczenia opłaty od wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. uprawniony został poinformowany, o braku możliwości zwolnienia z opłaty za ochronę wynalazku przekraczającej dziesięć lat od zgłoszenia ze względu na obowiązujące przepisy ustawy pwp, a w szczególności art. 226 ust. 3 tej ustawy. Wobec niespełnienia wymogów formalnych wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ orzekł o umorzeniu postępowania. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. R., zwany dalej skarżącym wniósł o zwolnienie od ponoszenia wszelkich kosztów i opłat związanych z utrzymywaniem ochrony patentu i prowadzonym w związku z tym postępowaniem. Skarżący stwierdził ponadto, że w postępowaniu przed Urzędem Patentowym nastąpiło naruszenie jego praw, polegające na nieuzasadnionej zwłoce w rozpatrywaniu wniosku przez Urząd Patentowy. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wnosząc o jej oddalenie podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Legalność decyzji administracyjnej wymaga jej zgodności nie tylko z prawem materialnym, lecz także z przepisami postępowania administracyjnego. Wydanie decyzji administracyjnej z naruszeniem wymogów procesowych powoduje różne skutki w zależności od rodzaju tych naruszeń. Sąd administracyjny sprawuje funkcje kontrolne i w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżonych decyzji z prawem. Skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Wskazać należy, iż naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 kpa. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego. Tak, więc organy administracji mają obowiązek dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnej sprawy na podstawie analizy całego materiału dowodowego i swoje stanowisko wyrazić w uzasadnieniu podjętej decyzji (v. wyrok NSA z 17 października 2001 r., sygn. I SA 1110/01, Lex nr 75516). Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy, a więc podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego i następnie go rozpatrzyć. Dokładne ustalenie stanu faktycznego możliwe jest tylko na podstawie wszystkich istotnych dowodów i poprzez wyjaśnienie wszystkich nasuwających się w sprawie wątpliwości. W rozpoznawanej sprawie Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] maja 2008 r. stwierdził wygaśnięcie patentu na wynalazek o nr [...], z powodu nieuiszczenia w wyznaczonym terminie opłaty za 11 rok ochrony. Skarżący w dniu [...] lipca 2008 r. wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej w/w decyzją. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r. Urząd Patentowy wezwał skarżącego do uiszczenia zaległej opłaty za 11 rok ochrony wynalazku [...] natomiast wezwaniem z dnia [...] grudnia 2008 r. - do uiszczenia opłaty od wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazane postanowienie zawierało pouczenie o przysługujących środkach odwoławczych. Zostało ono doręczone skarżącemu w dniu [...] sierpnia 2008 r. Skarżący uiścił opłatę od wniosku o ponowne rozpoznanie, nie uiścił natomiast zaległej opłaty za 11 rok ochrony wynalazku. W tej sytuacji Urząd Patentowy, uznając niespełnienie przez skarżącego wymogów formalnych wniosku, decyzją z dnia [...] marca 2009 r. orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Urzędu z dnia [...] stycznia 2010 r. Tymczasem umknęło uwadze organu, iż w dniu [...] września 2008 r. a więc w trzydziestym dniu od doręczenia postanowienia wzywającego skarżącego do uiszczenia zaległej opłaty za 11 rok ochrony wynalazku [...], złożył on wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, w którym wniósł o zwolnienie go od ponoszenia opłat. W ocenie Sądu wniosek ten, złożony zgodnie z pouczeniem, iż stronie służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 1 miesiąca od daty doręczenia postanowienia, winien być rozpoznany jako środek odwoławczy od tegoż właśnie postanowienia, czego organ, wydając orzeczenie o umorzeniu postępowania, nie uczynił. Reasumując należy stwierdzić, iż Urząd Patentowy nie rozpoznał sprawy w sposób wszechstronny i wyczerpujący, a tym samym naruszył art. 7, art. 77 § 1, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania administracyjnego Sąd nie odniósł się do zarzutów podniesionych w skardze uznając, iż zajmowanie stanowiska odnośnie trafności rozstrzygnięcia zawartego w uchylonej decyzji jest przedwczesne. Rozpoznając ponownie sprawę Urząd Patentowy ustosunkuje się w pierwszej kolejności do wniosku skarżącego z dnia [...] września 2008 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Mając powyższe względy na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji orzeczenia. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane na zasadzie art. 152 p.p.s.a., zaś o zwrocie kosztów postępowania w oparciu o art. 250 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło