VI SA/Wa 652/16
WyrokWSA w Warszawie2016-11-10
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Sławomir Kozik, Grzegorz Nowecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wprowadzenie do obrotu produktu oznaczonego jako "seropodobny" i wyeksponowanie go w sąsiedztwie serów, przy składzie zawierającym białka mleka jako czwarty składnik, stanowi naruszenie przepisów o jakości handlowej i może skutkować nałożeniem kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wyeksponowanie produktu oznaczonego jako "seropodobny" w bezpośrednim sąsiedztwie serów, przy jednoczesnym składzie zawierającym białka mleka jako czwarty składnik, może wprowadzać konsumentów w błąd co do charakteru i jakości produktu. Taka praktyka handlowa narusza przepisy prawa żywnościowego dotyczące ochrony konsumentów przed wprowadzającymi w błąd oznaczeniami i prezentacją żywności, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.Stan faktyczny
Spółka N. Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną za wprowadzenie do obrotu produktu oznaczonego jako "seropodobny", który był wyeksponowany w sklepie w sąsiedztwie serów. Organy Inspekcji Handlowej oraz Prezes UOKiK uznały, że nazwa "seropodobny" oraz sposób prezentacji produktu wprowadzały konsumentów w błąd, ponieważ produkt zawierał białka mleka jako czwarty składnik, a nie był produktem mleczarskim w rozumieniu przepisów. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując zasadność nałożenia kary i definicję produktu seropodobnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2016 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej także "Prezes UOKiK") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, art. 1 ust. 3 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2014 r. poz. 148, ze zm.), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w K. (dalej także "[...] WIIH") z dnia [...] września 2015 r., nr [...], którą wymierzono na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 678 ze zm., dalej także: "ustawa o jakości handlowej") spółce [...] Sp. z o.o. z siedzibą w M. (dalej także "skarżąca" lub "strona") karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu wprowadzenia do obrotu jednej partii artykułu rolno-spożywczego nieodpowiadającego jakości handlowej, określonej w przepisach o jakości handlowej, tj. produktu o nazwie "[...]".
Do wydania ww. decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W toku kontroli przeprowadzonej w dniach 29-30 czerwca 2015 r. przez inspektorów [...] WIIH - w sklepie [...] mieszczącym się w K. przy ul. [...][...], należącym do skarżącej - sprawdzono prawidłowość oznakowania i prezentacji w miejscu sprzedaży partii składającej się z 16 opakowań a' 1 kg, produktu seropodobnego z dodatkiem tłuszczu roślinnego - [...], z datą minimalnej trwałości 16 kwietnia 2016 r., wyprodukowanego w Grecji przez [...] S.A. [...],[...],[...] (importer "[...]"), w cenie sprzedaży [...] zł/op., wartości [...] zł, (dalej także "[...]"). W wyniku kontroli stwierdzono, że produkt ten wyeksponowano w regale chłodniczym w bezpośrednim sąsiedztwie serów, bez wydzielenia czy opisania w sposób niebudzący wątpliwości co do rodzaju tego produktu, co naruszało art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. UH L 31 z 1.02.2002 r., s. 1, ze zm., dalej także "rozporządzenie 178/2002"), oraz art. 7 ust. 1 lit. a w związku z art. 7 ust. 4 lit. b rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/1 O/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektywy Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. U. UE L 304 z 22.11.2011, s. 18, ze zm., dalej także "rozporządzenie 1169/2011").
Ponadto oznakowanie produktu było niewłaściwe z uwagi na:
- poprzedzenie wykazu składników określeniem "skład" zamiast, zgodnie z art. 18 ust. 1 rozporządzenia 1169/2011, wyrazem "składniki" lub określeniem zawierającym ten wyraz,
- w tabeli wartości odżywczej produktu użyto określenia "tłuszcz roślinny" zamiast, zgodnie z wymaganiami art. 30 ust. 1 lit. b ww. rozporządzenia "tłuszcz".
Powyższe ustalenia udokumentowano w Protokole kontroli z dnia 30 czerwca 2015 r. oraz załączonych fotografiach spornego produktu i jego prezentacji w miejscu sprzedaży.
W związku z powyższym, [...] WIIH pismem z [...] września 2015 r. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej za wprowadzenie do obrotu partii artykułu rolno-spożywczego niewłaściwej jakości handlowej oraz o przysługującym stronie prawie do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Strona pismem z 17 września 2015 r. wskazała na brak podstaw do nałożenia na nią kary pieniężnej. Odniosła się do użycia w oznakowaniu zakwestionowanego produktu przed wykazem składników wyrazu "skład" zamiast "składniki". W opinii strony, pojęcie "skład" jest synonimem pojęcia "składniki", w związku z czym konsument nie został wprowadzony w błąd. Jeżeli zaś chodzi o użycie w wartości odżywczej określenia "tłuszcz roślinny" zamiast "tłuszcz", to w ten sposób importer zamierzał bardziej szczegółowo przedstawić skład produktu.
Strona podniosła, że eksponując produkt [...] w sąsiedztwie serów nie wprowadziła w błąd konsumentów, gdyż wszystkie produkty są na wywieszkach cenowych bardzo wyraźnie, dokładnie i w sposób niebudzący wątpliwości opisane, a na opakowaniach produktów znajdują się wystarczające informacje.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego [...] WIIH decyzją z dnia [...] września 2015 r. wymierzył stronie karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu wprowadzenia do obrotu handlowego partii artykułu rolno-spożywczego o nieodpowiedniej jakości handlowej, określonej w przepisach o jakości handlowej.
Pismem z 16 października 2015 r. strona złożyła do Prezesa UOKiK odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Po rozpatrzeniu odwołania Prezes UOKiK wydając zaskarżoną decyzję stwierdził, że w przedmiotowej sprawie strona w jednym urządzeniu chłodniczym oferowała produkt oznakowany jako seropodobny pod nazwą [...] w otoczeniu serów dojrzewających oraz serka homogenizowanego. W opinii Prezesa UOKiK nawet brak, jak zaznacza strona, ustawowych reguł oferowania produktów seropodobnych i serów w oddzielnych ladach chłodniczych nie upoważnia przedsiębiorcy do tworzenia i przekazywania nieprecyzyjnych, niejasnych, czy nieprawdziwych informacji na temat tych artykułów rolno-spożywczych. Jest to sprzeczne z wolą zarówno prawodawcy wspólnotowego, jak i krajowego, stanowiących ogólne zasady w tym zakresie.
Organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z art. 16 rozporządzenia 178/2002, etykietowanie, reklama i prezentacja żywności lub pasz z uwzględnieniem ich kształtu, wyglądu lub opakowania, używanych opakowań, sposobu ułożenia i miejsca wystawienia oraz informacji udostępnionych na ich temat w jakikolwiek sposób nie może wprowadzać konsumentów w błąd. Podobnie normuje to art. 7 ust. 1 lit. a oraz ust. 2 rozporządzenia 1169/2011, zgodnie z którym informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd, w szczególności co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji, co ma zastosowanie również do prezentacji środków spożywczych, w szczególności kształtu, wyglądu lub opakowania, zastosowanych materiałów opakowaniowych, sposobu ustawienia oraz otoczenia, w jakim są pokazywane.
Organ odwoławczy podkreślił, że rolą prawa żywnościowego jest m.in. zapewnienie konsumentowi rzetelnych, niewprowadzających w błąd informacji o danym produkcie, zaś w niniejszej sprawie zostały naruszone również wymagania zawarte w załączniku VII części III pkt 6 rozporządzenia 1308/2013, zgodnie z którymi: w odniesieniu do produktów innych niż przetwory mleczne nie wolno używać żadnej etykiety, dokumentu handlowego, materiału reklamowego, ani żadnej formy reklamy, ani żadnej formy prezentacji, które wskazywałyby, implikowały lub sugerowały, że produkt ten jest produktem mleczarskim. Umieszczenie w oznakowaniu zakwestionowanego produktu nazwy rodzajowej "produkt seropodobny" w opinii Prezesa UOKiK, nie odzwierciedlało jego rzeczywistego charakteru.
Organ odwoławczy analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności dokumentację fotograficzną oraz po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania wyjaśniającego, mimo że nie kwestionował tego organ pierwszej instancji, stwierdził, iż nazwa rodzajowa zakwestionowanego produktu, tj. "produkt seropodobny", jest nazwą nieadekwatną do jego składu. W wykazie składników zostały wymienione: woda, olej palmowy (21%), skrobia, skrobia pszeniczna, białka mleka, skrobia modyfikowana, sól, emulgatory: (polifosforan sodu, cytrynian sodu), aromat [...], substancja konserwująca: kwas sorbowy, barwnik: beta karoten. W odniesieniu do stosowania określenia "produkt seropodobny", zgodnie ze zwyczajowym rozumieniem tej kategorii produktów oraz uwzględniając opis kategorii żywności z rozporządzenia (WE) nr 1333/2008 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie dodatków do żywności (Dz. U. UE L 345 z 31.12.2008, s. 16, ze zm., dalej "rozporządzenia 1333/2008"), dotyczących analogów sera, jest to produkt, w którym białka mleka lub tłuszcz mleczny zostały częściowo lub w całości zastąpione przez białka, tłuszcze lub oleje pochodzenia niezwierzęcego. Wyroby produkowane z odtłuszczonego, mleka z tłuszczem roślinnym z/lub bez dodatku tłuszczu mlecznego definiowane są jako produkty seropodobne. Z kolei analogi serów wytwarzane są zarówno z substytutów białek mleka, jak tłuszczu mlekowego oraz odpowiednich, emulgatorów (M. Alejewicz, G. Cichosz, M. Kowalska "Produkty seropodobne, analogi serów topionych i dojrzewających" [w:] Żywność. Nauka. Technologia. Jakość, 2011, nr 5(78), s. 16-25).
W związku z powyższym, Prezes UOKiK stwierdził, że w przypadku użycia w oznakowaniu produktu określenia "seropodobny", w jego składzie składniki mlekopochodne powinny być w przewadze. Natomiast w niniejszej sprawie występują jedynie białka mleka, stanowiące czwarty pod względem masy składnik produktu. Oznacza to, że zgodnie z obowiązującymi przepisami produkt, w składzie którego dokonano substytucji tłuszczu mlecznego tłuszczem roślinnym lub białek mleka białkami roślinnymi czy innymi składnikami, nie może być określany nazwą zastrzeżoną dla oryginalnych przetworów mlecznych. Nazwa takiego produktu nie powinna odnosić się zatem do składników pochodzących z mleka czy do produktów mlecznych. Oznaczenie przedmiotowego produktu jako: [...] nazwą rodzajową "produkt seropodobny" może więc wprowadzać konsumentów w błąd co do jego charakteru i tożsamości, wbrew wymaganiom art. 7 rozporządzenia 1169/2011. Nazwa ww. produktu powinna być więc nazwą opisową, zawierającą odniesienie do użytych składników, a nie nawiązującą do składników uprawniających do oznakowania wyrobu jako "produkt seropodobny".
Umieszczenie w oznakowaniu opakowań jednostkowych zakwestionowanego produktu nazwy rodzajowej "produkt seropodobny", w opinii Prezesa UOKiK, mogło wywoływać u konsumentów przeświadczenie, że rzeczywiście jest to tego rodzaju produkt, w którego składzie przeważają składniki mlekopochodne. Takie przeświadczenie mógł dodatkowo wzmagać fakt, że w miejscu sprzedaży produkt ten był oferowany w otoczeniu serów pod nazwą "[...]". Oznakowanie, prezentacja i otocznie, w jakim był oferowany produkt: [...] powinno więc w czytelny sposób odzwierciedlać jego rodzaj i nie pozostawiać w tym zakresie żadnych wątpliwości, zwłaszcza, że przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych (Dz. U. UE L 347 z 20.12.2013, dalej także "rozporządzenie 1308/2013") zakazują używania w powyższym zakresie jakichkolwiek praktyk sugerujących, że dany produkt może być przetworem mleczarskim.
Zdaniem Prezesa UOKiK, w niniejszej sprawie zakaz ten został naruszony, ponieważ - jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego – produkt [...] oferowano w miejscu sprzedaży pośród serów pod nazwą rodzajową niezgodną z jego rzeczywistym składem. Organ odwoławczy wskazał, iż przy ocenie możliwości wprowadzenia konsumenta w błąd istotne znaczenie ma również fakt, że sery żółte oraz produkty seropodobne należą do kategorii towarów codziennego użytku, kupowanych rutynowo, których wyborowi nie poświęca się tak dużo czasu i uwagi, inaczej niż w przypadku towarów kupowanych okazjonalnie.
Okoliczności powyższe sprawiają, że nawet właściwie poinformowany, uważny i spostrzegawczy konsument, o którym wspomina w odwołaniu strona, jest bardziej podatny na wprowadzenie w błąd i podjęcie decyzji o zakupie na podstawie pierwszego wrażenia o produkcie, tym bardziej, że w niniejszej sprawie zakwestionowany produkt oznaczony był na opakowaniu jednostkowym oraz dodatkowo na odnoszącej się do niego wywieszce cenowej niezgodną z prawdą nazwą rodzajową "seropodobny". W ocenie Prezesa UOKiK, nawet uważny i ostrożny konsument ma prawo do rzetelnej informacji, niewprowadzającej w błąd, zawierającej wszelkie niezbędne dane wynikające z funkcji i przeznaczenia produktu (vide: wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 13 grudnia 1991 r. w sprawie GB-Irmo-BM, C-18/88, Zb. Orz. 1-5941).
Mając na uwadze dokonane ustalenia, Prezes UOKiK stwierdził, że wyeksponowanie produktu [...] w ladzie chłodniczej w bezpośrednim sąsiedztwie serów nastąpiło z naruszeniem art. 16 rozporządzenia 178/2002 i art. 7 rozporządzenia 1169/2011, gdyż zakwestionowany produkt niezasadnie został opatrzony nazwą rodzajową "produkt seropodobny", tj. odnoszącą się do produktów mlecznych, a tym samym niezasadnie oferowany razem z serami.
Strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa UOKiK z [...] stycznia 2016 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
I. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy:
1. art. 77 § 1 w zw. z art. 140 Kpa poprzez wydanie decyzji bez odniesienia się do wskazanych w odwołaniu zarzutów i nierozpoznanie istoty sprawy.
2. art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa przez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, w szczególności poprzez zaniechanie wszechstronnego rozważenia całokształtu okoliczności faktycznych towarzyszących sprawie, dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego oraz wydanie decyzji z całkowitym pomięciem dyrektywy nakazującej uwzględnienie słusznego interesu strony.
3. art. 8, art 11 Kpa poprzez brak wyczerpującego wskazania przesłanek, którymi kierował się organ.
4. art. 104 § 2 i art. 138 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy.
II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
1. art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że artykuły rolno - spożywcze wprowadzone do obrotu przez skarżącą nie odpowiadają jakości handlowej, podczas gdy strona w sposób nie budzący wątpliwości, wyraźny, zrozumiały i widoczny oznaczyła produkt jako wyrób seropodobny, a nie ser, zatem nie wprowadziła konsumentów w błąd.
2. art. 40a ust. 1 pkt. 3 ustawy o jakości handlowej poprzez niewłaściwe zastosowanie i wymierzenie skarżącej kary pieniężnej, podczas gdy skarżąca nie wprowadziła do obrotu towaru nieodpowiadającego jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji [...] WIIH z dnia [...] września 2015 r.
Strona w uzasadnieniu skargi podniosła, że zarówno w protokole kontroli z dnia [...] czerwca 2015 r., jak i w decyzji z dnia [...] września 2015 r., organ I instancji nie kwestionował nazwy rodzajowej produktu tj. "wyróbu seropodobnego" i nie podnosił w tym zakresie żadnych nieprawidłowości i niezgodności z przepisami prawa. Użycie przez skarżącą sformułowania "wyrób seropodobny" nie stanowiło zdaniem organu I instancji naruszenia art. 3 pkt. 5 ustawy o jakości handlowej i nie było podstawą do wymierzenia kary pieniężnej. Mimo to organ II instancji uczynił z ww. okoliczności podstawowy, zasadniczy argument, dla którego postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.
Strona nie zgodziła się także z ustaloną przez Prezesa UOKIK definicją produktu seropodobnego, gdyż w jej ocenie organ II instancji w żaden sposób nie wskazał jakie jest zwyczajowe rozumienie produktu seropodobnego. Strona wyjaśniła, że zarówno ona jak i importer produktów, tj. Z. W. są przedsiębiorcami, którzy od wielu lat zajmują się profesjonalnie sprzedażą serów ale nie znają żadnej zwyczajowej definicji produktu seropodobnego. Można jedynie wywodzić, że produkt seropoodbny to taki, który jest podobny do sera, jeżeli chodzi o smak i wygląd, ale serem nie jest ponieważ nie posiada takich samych składników jak ser. Produkt seropodobny to produkt wyglądem i smakiem przypominający ser, imitujący ser (vide: www.glosbe.com, wielojęzyczny słownik online).
Skarżąca odniosła się do stanowiska Prezesa UOKIK definiującego produkt seropodobny z powołaniem się na opis kategorii żywności w rozporządzeniu 1333/2008. Skarżąca zapoznała się z treścią tego rozporządzenia i stwierdziła, że nie zawiera ono definicji produktu seropodobnego, ani żadnych wskazówek, które mogłyby prowadzić do stworzenia przez organ definicji produktu seropodobnego. W treści ww. rozporządzenia i jego załączników słowo "ser" występuje tylko jeden raz, tj. w załączniku nr 1 w pkt 12 tj.: "sole emulgujące" - to substancje które zmieniają białka zawarte w serze w formę zdyspergowaną wprowadzając w ten sposób jednorodne rozłożenie tłuszczów i innych składników".
W związku z powyższym skarżąca uznała, że produktem seropodobnym, zgodnie z potocznym rozumieniem, przyjmowanym przez racjonalnego konsumenta, jest produkt, który wyglądem i smakiem przypomina ser ale z uwagi na użyte składniki serem nie jest. W oparciu zatem o zgormadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności fotografie, należy uznać, użyta przez importera nazwa produktu wprowadzonego do obrotu przez skarżącą jako wyrób seropodobny produkt: "[...]" w sposób wystarczający, nie budzący wątpliwości, czytelny, wyraźny, widoczny i adekwatny do przymiotów racjonalnego konsumenta odróżnia produkt od sera, nawet jeśli produkt jest wyeksponowany w sąsiedztwie serów. Sformułowanie "seropodobny" zdaniem skarżącej nie może budzić żadnych wątpliwości wśród konsumentów – wskazuje bowiem, że jest imitacją sera, a nie samym serem, zatem produkt ten został oznaczony w sposób prawidłowy, w związku z czym skarżąca nie naruszyła zasad określonych w art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej.
W odpowiedzi na skargę Prezes UOKiK wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 - dalej także: "p.p.s.a.").
Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności.
Rozpatrując skargę według powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.
Jak stanowi art. 40a ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy o jakości handlowej, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów do obrotu, nie niższej jednak, niż 500 zł. W świetle przywołanej normy prawnej zasadnicze znaczenie należało przydać jakości handlowej i tak też uczynił organ, odwołując się do definicji pojęcia zawartej w art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej Zgodnie z ową normą prawną przez jakość handlową należy rozumieć cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi.
Należy także zauważyć, że jak stanowi art. 8 ust. 1 lit. c) rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego (...) oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, ochrona interesów konsumentów wyraża się również w przeciwdziałaniu wszelkim praktykom mogącym wprowadzić klienta w błąd.
W przedmiotowej sprawie jest bezspornym, iż zakwestionowany przez organy Inspekcji Handlowej produkt o nazwie "[...]" był oferowany w placówce handlowej skarżącej do sprzedaży w bezpośredniej bliskości serów oraz innych przetworów mlecznych, co potwierdzają załączone do materiału dowodowego sprawy zdjęcia. Produkt ten został oznaczony jako "seropodobny", a w jego skład wchodziły składniki mlekopochodne (białka mleka) w ilości stanowiącej czwarty pod względem masy składnik tego produktu.
Zdaniem Sądu powyższe mogło wprowadzić konsumentów w błąd w zakresie oznaczenia przedmiotowego produktu, gdyż jego wyeksponowanie w otoczeniu produktów mlecznych oraz odniesienie się w jego oznaczeniu wprost do sera, tj. produktu mleczarskiego o zastrzeżonej nazwie, dla przeciętnego nabywcy towarów codziennego użytku, wskazywało na produkt o lepszej jakości handlowej, niż to faktycznie miało miejsce.
Taką praktykę handlową, w ocenie Sądu, należało zatem uznać za niedozwoloną, naruszającą wymienione wyżej przepisy prawa żywnościowego, w związku z czym została na skarżącą nałożona kara finansowa, w wysokości nie przekraczającej określonego w ustawie o jakości handlowej limitu. Okoliczność, że za podstawę do nałożenia kary organ II instancji podjął dodatkowe ustalenia w zakresie kwalifikacji prawnej stwierdzonych naruszeń, nie spowodowała zmiany jej wysokości, zatem w rozpatrywanej sprawie nie zostało podjęte rozstrzygnięcie z naruszeniem art. 139 kpa.
Skarżąca w ramach postępowania prowadzonego przez organ I jak i II instancji miała ponadto możliwość odniesienia się do gromadzonych w sprawie materiałów dowodowych oraz podejmowania innych czynności i składnia żądań, w związku z czym zostały spełnione niezbędne przesłanki udziału strony w rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy przez organ, jak również został należycie zgromadzony i oceniony materiał dowodowy, uzasadniający przyjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej, za wprowadzenie do obrotu artykułu rolno-spożywczego o nieodpowiedniej jakości handlowej, na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej.
Wymierzoną w przedmiotowej sprawie karę można ponadto uznać za adekwatną do stwierdzonego naruszenia, zaś wydana w sprawie decyzja nie ma charakteru dowolnego. Ponadto kara, w ustalonej wysokości, spełnia swoją funkcję prewencyjną, bowiem jest wyraźnym ostrzeżeniem na przyszłość, zapobiegającym powstawaniu nagannych praktyk rynkowych.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło