VI SA/Wa 657/16
WyrokWSA w Warszawie2016-05-13
Skład orzekający: Marzena Milewska-Karczewska, Aneta Lemiesz, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne, nawet bez prawomocnego skazania, stanowi obligatoryjną przesłankę do skreślenia pracownika ochrony fizycznej z listy kwalifikowanych pracowników ochrony?Ratio decidendi
Wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne, zgodnie z art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, stanowi obligatoryjną przesłankę do skreślenia pracownika ochrony fizycznej z listy kwalifikowanych pracowników ochrony. Przepis ten nie przewiduje możliwości odstąpienia od tej dyspozycji, nawet jeśli istnieją inne pozytywne okoliczności dotyczące pracownika, takie jak jego sytuacja życiowa, zdrowotna czy finansowa.Stan faktyczny
Skarżący, P. M., został skreślony z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej po tym, jak przedstawiono mu zarzuty popełnienia przestępstwa kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 kk) oraz umyślnego uszkodzenia samochodu (art. 288 § 1 kk). Postępowanie karne w sprawie uszkodzenia samochodu zostało umorzone, a postępowanie w sprawie jazdy w stanie nietrzeźwości zostało zawieszone z powodu konieczności badania psychiatrycznego. Mimo to, organy Policji uznały, że wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne jest wystarczającą podstawą do skreślenia skarżącego z listy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2016 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej oddala skargę w całości
Komendant Główny Policji (dalej też: "organ odwoławczy") decyzją z [...] listopada 2014r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.- dalej: "k.p.a."), oraz art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz.U. z 2005r. nr 145, poz. 1221 z późn.zm –dalej: "ustawa o ochronie"), po rozpatrzeniu odwołania P. M. (dalej: "skarżący") od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] września 2014r. nr [...]. skreślającej go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Do wydania powyższej decyzji doszło na podstawie następujących ustaleń faktycznych i prawnych:
W związku z uzyskaniem informacji przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], że Panu P. M. przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 kk polegającego na kierowaniu samochodem osobowym w stanie nietrzeźwości, przy zawartości w I badaniu 0,44mg/l, a w II - 0,39 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, a także zarzut popełnienia przestępstwa z art. 288 § 1 kk polegającego na umyślnym dokonaniu uszkodzenia samochodu osobowego, organ w dniu [...] czerwca 2014 r. wszczął postępowanie w sprawie skreślenia w/w z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
W toku tego postępowania organ I instancji ustalił, iż postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. sygn. akt [...] Prokuratura Rejonowa w [...] zawiesiła prowadzone wobec P. M. dochodzenie o czyn z art. 178a § 1 kk na podstawie art. 22 § 1 kpk, tj. z uwagi na konieczność poddania go kontrolnemu badaniu sądowo-psychiatrycznemu w styczniu 2015 r. w celu wyjaśnienia wątpliwości co do jego stanu poczytalności, gdyż z przeprowadzonych w maju 2014r. jednorazowych badań psychiatrycznych wynika, że biegli rozpoznali u P. M. ostre zaburzenia psychotyczne, które nie wyłączyły jednak zdolności rozpoznania znaczenia popełnionego czynu i pokierowania swoim postępowaniem . Organ I instancji ustalił również, że prowadzone przeciwko P. M. postępowanie o czyn z art. 288 § 1 kk zostało w dniu [...] lipca 2014r. umorzone na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 kpk, tj. wobec braku wymaganego wniosku o ściganie, pochodzącego od osoby uprawnionej.
Mając jednak na względzie, że P. M. postawiono zarzut popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 kk, [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...]. skreślił go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej uznając, że została spełniona przesłanka z art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie, który stanowi, że pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w przypadku gdy: pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo.
Od w/w decyzji P. M. wniósł odwołanie do organu odwoławczego wnosząc o nieodbieranie mu uprawnień oraz wskazując, że jest spokojnym człowiekiem i nigdy nie zrobił nikomu żadnej krzywdy.
Po rozpatrzeniu sprawy na skutek wniesienia odwołania przez P. M. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2014r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał na zapis art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie oraz podniósł, że ustawodawca z góry ustalił, że przesłanką skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej stanowi nie tylko skazanie pracownika ochrony za popełnienie przestępstwa umyślnego, ale również wszczęcie przeciwko niemu postępowania karnego o takie przestępstwo. Zatem do oceny czy w danej sprawie istnieje przesłanka do skreślenia osoby z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej wystarczy ustalenie przez organ Policji, że w stosunku do niej wszczęte zostało postępowanie karne o popełnienie przestępstwa umyślnego. Organ wskazał przy tym, że takie postępowanie ( o przestępstwo umyślne z art. 178a § 1 kk) toczy się wobec P. M. Tym samym organy Policji zobligowane są w świetle wskazanego wyżej przepisu do dokonania skreślenia w/w z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Organ wyjaśnił również, że zobowiązany jest skreślić osoby spełniające wskazaną przesłankę, niezależnie od innych dowodów, choćby pozytywnie o nich świadczących (np. niekaralność, pozytywna postawa życiowa), bowiem w takim wypadku ustawodawca przyznał bezwzględny prymat interesowi społecznemu nad słusznym interesem obywatela (art. 7 kpa).
Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem P. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze skarżący opisał swoją sytuacje życiową, zdrowotną i zawodową wskazując, iż jako pracownik ochrony pracował przez 5 lat do puki lekarz rodzinny nie kazał mu jej zaprzestać ze względów medycznych. Skarżący wyjaśnił również, że na dzień składania skargi psychicznie czuje się dobrze oraz że licencja, którą posiada a także pozwolenie na broń są jedynym co ma wartościowego żeby zarabiać na życie. Wskazał, że chce znów podjąć pracę w ochronie i szanować mienie społeczeństwa. Skarżący podniósł również, że nigdy w pracy nie zawiódł, "nie podpadł" i niczego nie ukradł. Miał "prywatnie kilka małych występków związanych z łamaniem prawa", przy czym wszystko obecnie "jest na prostej". Wyjaśnił, że nie zamierza robić podobnych głupstw, oraz wskazał na swoją trudna sytuację finansową i rodzinną.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zawarte w skarżonej decyzji oraz wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jt.Dz. U. z 2012r.., poz. 270 z późn. zm - dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną decyzję Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w sprawie nie doszło do mającego wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie, w myśl którego pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, w przypadku gdy pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo.
Sąd wskazuje przy tym, że przepis ten został wprowadzony do ustawy o ochronie na mocy art. 9 pkt 12 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów (Dz. U. z 2013 r., poz. 829, dalej "ustawa zmieniająca") i zaczął obowiązywać od dnia 1 stycznia 2014 r. (art. 50 ustawy zmieniającej). Co do motywów zmian w ustawie o ochronie osób i mienia zasad wykreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony w projekcie ustawy zmieniającej (druk sejmowy VII.806) wskazano, że: "Za przesłankę do wykreślenia uznano toczenie się przeciwko pracownikowi postępowania karnego za przestępstwo umyślne. Mimo obowiązującej zasady domniemania niewinności fakt prowadzenia postępowania karnego uniemożliwia dopuszczenie pracownika ochrony do możliwości stosowania środków przymusu bezpośredniego i broni. Wykreślenie z listy nie przekreśla możliwości zatrudnienia tej osoby jako pracownika ochrony niekwalifikowanego, tj. w obszarze ochrony, gdzie nie występuje konieczność pracy z bronią oraz bez możliwości stosowania środków przymusu bezpośredniego. Obszar ochrony osób i mienia - gdzie ustawa wymaga zatrudnienia pracowników kwalifikowanych - jest mocno ograniczony. Zdecydowana większość zadań ochrony mienia nie wymaga kwalifikacji, zatem na czas trwającego postępowania pracownik byłby "przesuwany" z obszaru kwalifikowanej ochrony na obszar, gdzie wpis na listę pracowników kwalifikowanych nie jest konieczny, co ze względu na szczególny charakter pracy jest uzasadnione."
Należy przy tym zauważyć, że na listę kwalifikowanych pracowników ochrony, w myśl art. 26 ust. 3 ustawy o ochronie wpisuje się osobę, która nie była skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne i nie toczy się przeciwko niej postępowanie karne o takie przestępstwo (pkt 5) oraz posiada nienaganną opinię wydaną przez właściwego ze względu na jej miejsce zamieszkania komendanta powiatowego (rejonowego, miejskiego) Policji, sporządzoną na podstawie aktualnie posiadanych przez Policję informacji (pkt 6).
Zatem nie może być takiej interpretacji przepisów, że te same przesłanki odnoszące się do wpisu na listę kwalifikowanych pracowników ochrony oraz do skreślenia z tej listy byłyby odmiennie wykładane.
W świetle przedstawionych uregulowań od dnia 1 stycznia 2014 r. na właściwych komendantach wojewódzkich Policji ciąży obowiązek wydania m.in. decyzji o skreśleniu z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w przypadku, gdy pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo. Z treści tego przepisu wynika, że decyzje w przedmiocie skreślenia mają charakter związany. Ponadto przepis art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie nie stopniuje ani nie różnicuje przesłanek skreślenia w nim określonych. Wobec tego wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne zobowiązuje właściwego komendanta wojewódzkiego Policji do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Taka też sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Wskutek wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów P. M. z dnia [...] kwietnia 2014r. (karta 88) z treści którego wynika, że przeciwko P. M. toczy się postępowanie karne za przestępstwo umyślne określone w art. 178a § 1 kk prowadzone przez Komisariat Policji w [...] przy czym stan taki trwał także w momencie wydawania decyzji przez organ odwoławczy w dniu [...] listopada 2014r.
W świetle powyższego Sąd nie dopatrzył się aby organy przeprowadziły postępowanie z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego w tym w szczególności z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., skoro niezbędne i wystarczające dowody zostały zebrane w sprawie, a ich ocena została dokonana z uwzględnieniem treści art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia.
Sąd jeszcze raz podkreśla bowiem, że przy zaistnieniu przesłanki wskazanej w art. 29 ust.6 pkt 1 ustawy o ochronie, organy Policji mają bowiem obowiązek skreślenia danej osoby z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w każdym przypadku ujawnienia, że osoba ta należy do grupy osób wymienionych we wskazanej regulacji ustawowej. Ustawodawca nie przewidział możliwości, aby kwalifikowany pracownik ochrony fizycznej, wobec którego zostało wszczęte postępowanie karne za przestępstwo umyślne (a taka sytuacja miała miejsce w kontrolowanej przez Sąd sprawie) nie został skreślony z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Wskazany wyżej przepis ustawy o ochronie osób i mienia nie daje organom Policji żadnej możliwości odstąpienia od wykonania jego dyspozycji w razie stwierdzenia stanu faktycznego w nim opisanego (por. m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 24 października 2007 r., sygn. akt II GSK 181/07; z 24 września 2008 r., sygn. akt II GSK 358/08; z 9 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 1221/10 oraz z 16 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 109/12 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W związku z powyższym w kontrolowanej sprawie bez znaczenia pozostają fakty związane z sytuacja rodzinna skarżącego, jego stanem zdrowia czy finansami , skarżący wypełnił bowiem dyspozycję art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, co skutkowało obligatoryjnym skreśleniem go przez organy Policji z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej.
Z powyższych względów skargę na mocy art. 151 p.p.s.a. należało oddalić
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło