VI SA/Wa 661/04
WyrokWSA w Warszawie2005-02-10
Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Dorota Wdowiak, Magdalena Bosakirska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca, który rozpoczął działalność transportową po wejściu w życie ustawy o transporcie drogowym, może korzystać z okresu przejściowego na uzyskanie licencji, przewidzianego dla przedsiębiorców wykonujących tę działalność przed wejściem w życie ustawy?Ratio decidendi
Przedsiębiorca, który rozpoczął działalność transportową po wejściu w życie ustawy o transporcie drogowym, nie może korzystać z okresu przejściowego na uzyskanie licencji, przewidzianego w art. 103 ust. 3 tej ustawy. Okres ten dotyczy wyłącznie przedsiębiorców wykonujących tę działalność do dnia wejścia w życie ustawy. Brak licencji skutkuje nałożeniem kary pieniężnej, a nieokazanie wymaganych wykresówek również podlega karze.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która uchyliła decyzję organu I instancji i nałożyła karę pieniężną w wysokości 8400 zł za wykonywanie transportu drogowego bez licencji oraz brak dwóch wykresówek. Strona skarżąca twierdziła, że mogła wykonywać transport bez licencji do końca 2003 roku na podstawie przepisów przejściowych, a brak wykresówek wynikał ze zdenerwowania kierowcy. Sąd rozpoznał sprawę, oceniając legalność decyzji organu odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Protokolant: Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2005r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za brak licencji i wykresówek oddala skargę
VI SA/Wa 661/04
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] lutego 2004 roku nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 ust. 2 kpa, art. 5 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym /Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm./ oraz art. 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców /Dz.U. nr 123, poz. 1354 ze zm./ w związku z lp. 1.1.1 i 1.11.11. pkt 1 b załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym i art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz n niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 149, poz. 1452/, po rozpoznaniu odwołania R. M. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu drogowego w W. z dnia [...] lipca 2003 roku o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 11000.00 złotych:
1. uchylił w całości decyzję organu I instancji,
2. nałożył karę pieniężną w wysokości 8400.00 złotych.
Podstawą faktyczną decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego był stwierdzony, podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2003 roku w miejscowości Z., fakt wykonywania pojazdem marki [...] nr rej. [...] transportu drogowego bez licencji oraz brak 2 sztuk wykresówek tj. z dnia [...] lipca 2003 roku oraz ostatniej z poprzedniego tygodnia, kiedy kierowca prowadził pojazd.
Strona przyznała wykonywanie transportu drogowego bez licencji. Twierdziła, że do dnia 31 grudnia 2003 roku mogła to czynić na podstawie art. 104 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. Nieokazanie wykresówek tłumaczyła zdenerwowaniem kierowcy.
Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego, w przedmiotowym stanie faktycznym doszło do naruszenia prawa w zakresie obowiązku posiadania licencji na wykonywanie usług transportowych oraz obowiązku okazania wszystkich wymaganych wykresówek.
R. M. rozpoczął działalność w zakresie usług transportowych [...] lipca 2002 roku. Wynika to wprost z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, wydanego przez Burmistrza Miasta i Gminy G.. Strona rozpoczęła więc wykonywanie transportu drogowego w czasie obowiązywania ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. Ustawa ta, zgodnie z art. 5, uzależnia możliwość wykonywania tego rodzaju usług od uzyskania licencji na wykonywanie transportu drogowego. Art. 103 ust. 3 ustawy ustanawia, trwający do końca 2003 roku, okres przejściowy na uzyskanie licencji na krajowy transport drogowy rzeczy jedynie dla przedsiębiorców wykonujących tę działalność do dnia wejścia w życie tej ustawy. Wobec tego, że R. M. rozpoczął wykonywanie transportu drogowego już po wejściu w życie ustawy, art. 103 ust. 3 nie ma do niego zastosowania.
Stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podczas transportu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, między innymi wypis z licencji i zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy podlega karze ten, kto wykonuje transport drogowy naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy. Konsekwencją wykonywania transportu drogowego bez licencji jest kara pieniężna, której wysokość przewiduje załącznik do ustawy pod poz. lp. 1.1.1 na kwotę 8000.00 złotych.
Karze pieniężnej podlega także nieokazanie wykresówek z urządzenia samoczynnie rejestrującego prędkość jazdy oraz czas jazdy i postoju za bieżący tydzień i za ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym kierowca prowadził pojazd albowiem zgodnie z art. 15 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku o czasie pracy kierowców, kierowca, na żądanie osoby uprawnionej do przeprowadzenia kont roli, przedstawia zapisy z przyrządu kontrolnego za bieżący tydzień i ostatni dzień poprzedniego tygodnia, w którym prowadził pojazd. Załącznik lp. 1.11.11 pkt 1 b do ustawy przewiduje karę w wysokości 200.00 złotych za brak każdej wykresówki.
Zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw do postępowań administracyjnych, w sprawach objętych przepisami niniejszej ustawy, wszczętych a niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepisy tej ustawy. Mając na uwadze te normę organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i nałożył karę stosując przepisy obowiązujące w chwili orzekania przez organ II instancji.
Na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2004 roku skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył R. M. wnosząc o jej uchylenie co do kary 8000.00 złotych.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie prawa materialnego a w szczególności art. 103 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym przez błędne przyjęcie, że przepis ten nie ma do niego zastosowania, podczas gdy termin przewidziany tym przepisem upływał po dniu darzenia, a zgodnie z art. 104 pkt 1 ustawy zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego udzielone przed dniem wejścia w życie ustawy zachowują moc,
2. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niesłusznym przyjęciu jakoby kierujący kontrolowanym pojazdem kierowca nie posiadał pozostałych wykresówek, podczas gdy faktycznie miał je przy sobie, ale wskutek zdenerwowania ich nie okazał,
3. rażące naruszenia przepisów prawa a mianowicie art. 7, 8 9 i 11 kpa.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sadów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W grę wchodzi kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnymi i przepisami procesowymi.
Kontrolując zaskarżona decyzję punktu widzenia powyższych zasad skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 kpa. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego.
W niniejszej sprawie, w zaskarżonej decyzji nastąpiło szczegółowe ustalenie stanu faktycznego sprawy. Organ przedstawił także obszerną argumentację na poparcie zajętego stanowiska. Niezrozumiałe są więc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Zostały one sformułowane ogólnikowo bez ich sprecyzowania. Trudno więc się do nich odnieść. Analiza zebranego przez organ materiału dowodowego nie pozwala na postawienie zarzutu naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, 8 9 i 11 kpa. Materiał dowodowy został przez organ zgromadzony i rozpatrzony w sposób wyczerpujący.
W prawidłowo ustalonym stanie faktycznym Główny Inspektor Transportu Samochodowego zastosował właściwie normy prawa materialnego.
Bezspornym w sprawie jest, że R. M. w dniu kontroli nie posiadał licencji na wykonywanie transportu drogowego. Podniósł natomiast, że do dnia 31 grudnia 2003 roku mógł wykonywać usługi transportowe bez licencji. Korzystał bowiem z okresu przejściowego, przewidzianego art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. Przepisu tego organ nie wziął pod uwagę, czym naruszył prawo materialne przez jego pominięcie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji.
Istotnie skarżący przed [...] stycznia 2002 roku prowadził działalność gospodarczą. Jednakże działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego rozpoczął [...] lipca 2002 roku. Wynika to z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej dołączonego do akt sprawy. Zgodzić się więc należy z organem, że w sprawie nie znajduje zastosowania art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym albowiem strona rozpoczęła działalność gospodarczą po dniu wejścia w życie ustawy o transporcie drogowym. Art. 103 ust. 3 ustawy dotyczy osób prowadzących do dnia wejścia w życie ustawy działalność gospodarczą w zakresie krajowego drogowego przewozu rzeczy.
Zgodnie z art. 5 ustawy o transporcie drogowym podjęcie i zarobkowe wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, zwanej dalej "licencją". Stosownie do art. 92 ust. 1 pkt 1 ustawy, kto wykonuje transport drogowy naruszając obowiązki wynikające z jej przepisów podlega karze pieniężnej. Konsekwencją tego rozwiązania jest kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Wobec tego, że skarżący wykonywał transport drogowy bez licencji trafnie została nałożona na niego kara pieniężna.
Na rozprawie w dniu 10 lutego 2005 roku skarżący podniósł, iż wcześniej wykonywał już działalność w zakresie transportu i nie dopełnił jedynie formalności związanych ze zmianą zakresu prowadzonej działalności w ewidencji. Inne kontrole nie stawiały zarzutu braku licencji. Ponadto podniósł, że w ramach działalności wykonywał usługi pomocy drogowej, co jest rodzajem transportu.
Trudno zgodzić się ze skarżącym, że wpis do ewidencji działalności gospodarczej to jedynie formalność. Wbrew jego twierdzeniom, prawo do wykonywania działalności gospodarczej powstaje z chwilą wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Zgodnie bowiem z art. 88a ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 1999 roku Prawo działalności gospodarczej, w brzmieniu z daty kontroli i decyzji organu I instancji, podjęcie działalności gospodarczej przez osoby fizyczne wymagało zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej. Art. 88 d ustawy nakładał na przedsiębiorcę obowiązek zgłaszania organowi ewidencyjnemu wszelkich zmian dotyczących stanu faktycznego i prawnego odnoszących się do przedsiębiorcy i wykonywanej przez niego działalności gospodarczej. Te zapisy oznaczały, że faktyczne wykonywanie usług transportowych przez skarżącego bez wymaganego wpisu nie rodziło żadnych skutków prawnych w zakresie jakichkolwiek uprawnień. Także w dacie decyzji ostatecznej art. 7 ustawy Prawo działalności gospodarczej przewidywał możliwość podjęcie działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, będącego osobą fizyczną, dopiero po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej.
Również wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie pomocy drogowej nie oznaczało wykonywania działalności gospodarczej w zakresie krajowego drogowego przewozu rzeczy w rozumieniu art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. Pomoc drogowa ze względu na charakter, cel, któremu służy nie może być porównywana z usługami transportowymi. Inny jest przedmiot obu działalności. Pewne wspólne elementy nie oznaczają jeszcze prowadzenia działalności w zakresie krajowego, drogowego przewozu rzeczy. Rację ma więc organ, że w przypadku skarżącego przepis przejściowy – art. 103 ustawy - nie może mieć zastosowania albowiem skarżący, w dacie wejścia w życie ustawy o transporcie drogowym, nie posiadał uprawnień do prowadzenia transportu. Przepis art. 103 ustawy dotyczy przedsiębiorców posiadających uprawnienia a nie faktycznie wykonujących działalność.
Także zarzut dotyczący braku wykresówek nie jest trafny. Nieokazanie właściwych zapisów urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku skutkuje karą pieniężną. Kierowca jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie kontrolującego właściwe wykresówki. Nie czyni temu obowiązkowi późniejsze ich okazanie.
Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło